دلمه

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
Yarpaq dolması.jpg
تصویر دلمه در تمبر جمهوری آذربایجان

دُلْمه خوراکی در خاورمیانه و مناطق اطراف آن مانند بالکان، قفقاز، روسیه و آسیای مرکزی است. دلمه کلمه‌ای ترکی به معنی «پُرشده»است.[۱][۲] دلمه را می‌توان با برگ انگور (متداول‌ترین آن) فلفل دلمه، کدو گوجه فرنگی و بادمجان درست کرد. در سال 2017 جمهوری آذربایجان دلمه را در فهرست میراث فرهنگی ناملموس یونسکو به ثبت رساند.[۳]

مواد لازم[ویرایش]

توجه داشته باشید که سبزی دلمه‌های مختلف یکسان نیست. برای دلمه کلم و دلمه بادمجان، کدو و فلفل دلمه‌ای از نعناع و جعفری استفاده کنید.

  • برنج و لپه روی هم ۱ پیمانه
  • ۲ تا ۳ لیوان آب
  • 250 گرم گردو

طرز تهیه[ویرایش]

  • برنج و لپه را جداگانه جداگانه در آب بگزارید تا چند ساعت خیس بخورد.
  • سبزی‌ها را باهم خرد می‌کنید.
  • برگ مو را شسته و در صافی می‌گذارید.
  • برنج و لپه خیس خورده را نیم کوب می‌کنید.
  • گوشت و سبزی و برنج و لپه را نمک و فلفل زده و خوب مخلوط می‌کنید.
  • مایه را کمی تفت می‌دهید تا رنگ گوشت قهوه‌ای شود.
  • مقداری از مایه را بر روی هر برگ قرار می‌دهید و آن را مانند بقچه می‌پیچید.
  • به دلخواه می‌توانید مقداری آبلیمو و شکر یا سرکه و شیره را با هم مخلوط کنید و پس از چیدن دلمه‌ها در قابلمه روی آن‌ها بریزید.

ارزش غذایی[ویرایش]

دلمه برگ مو جدا از موادی که درون برگ مو پیچیده می‌شود، ارزش غذایی دارد. آهن موجود در هر ۱۰۰ گرم از برگ‌های تازه‌ی انگور هفت برابر مقدار آهنی است که در ۱۰۰ گرم میوه انگور وجود دارد.

انواع دلمه[ویرایش]

  • یک دلمه فلفل در کنار دو دلمه برگ مو.
    دلمه برگ کلم
  • دلمه برگ مو
  • دلمه بادنجان
  • دلمه گوجه فرنگی
  • دلمه سیب زمینی
  • دلمه کدو
  • دلمه فلفل

منابع[ویرایش]

آشپزی آذربایجانی

آشپزی آذربایجانی

آش آش دوغ • آش ترش • آش ماست • آش اُماج • سوتلو آش • آش یارما • سوپ اَوَلیک
کباب ها

کباب باستیرما • کباب قابورقا • لوله کباب • کباب شیشلیک • کباب بغارساق

خورش ها و غذاهای گوشتی

قیمه • چلو خورش • قورمه سبزی • قوورما • شوربا (بزباش) • قطاب شکمبه • لونگی

دلمه ها

دلمه برگ • دلمه سیب • دلمه به • دلمه فلفل • دلمه بادمجان (قارنی یاریق)

غذاهای آردی هدیک • کاچی • قویماق • دیش هدیکی
شیرینی قرابیه • باقلوا • پوکه • ریس • نوقا • باسلوق|پشمک • اون حلواسی • قره حلوا • آغ حلوا • شکربورا • اگیردک • سمبوسه
نان ها پِنجَییش • نازیک • لواش • کلوچه(کولچه) • کته • کوت
غذاها و محصولات لبنی آغ پنیر • کوفلو پنیر • نعنالی پنیر • مُتال پنیری • آغوز(کله) • بولاما • شُر • سوزمه
نوشیدنی ها شربت شووَرَن • آیران