گیپا

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو

گیپا یا دلمه سیرابی از غذاهای سنتی اصفهان است که مخصوصا در مرکز ایران بسیار رواج دارد.گیپای هنوز در اصفهان و در بیشتر کله پزی ها پخته و سرو میشود. غذای دیگری که در اصفهان و در کله پزی ها وجود داشته و دارد، پاچه پلو می باشد. پاچه پلوی اصفهان با پاچه پلوی شیرازی متفاوت است. پاچه پلوی اصفهان بیشتر نقش دسر یا مصلح کله پاچه را ایفا می کند. پاچه پلو در اصفهان ترکیبی از پاچه ی گوسفند، خرما و دارچین و گردو ست. گیپای اما خود یک غذای کامل و مقوی ست که چربی بسیار کمتری نسبت به سایر قسمت های کله پاچه دارد. وجود پیاز فراوان بوی تند سیرابی را از بین میبرد.

در لغت‌نامه دهخدا آمده است:

گیپا. (اِ) شکنبه ٔ گوسپند که در آن گوشت قیمه و برنج و لپه و جزآن آگنده پزند و خورند و از طعامهای نیکو و لذیذ است . (ناظم الاطباء). طعامی است که در میان یوتلی گوسپند و برنج و گوشت می پزند. (مؤید الفضلا) : پی گیپا چو او روانه شود دشمن صدهزار خانه شود.این غذا در شهرهای استان یزد ازجمله اردکان شهرت فراوانی دارد.ودرشکنبه ماش برنج عدس وروغن پیاز پر شده وتوسط نخ سر ان رامیدوزند تا مواد خارج نشود.

در کشورهای دیگر[ویرایش]

این غذا در کشورهای دیگر نیز موجود است. در اسکاتلند غذایی با نام هگیس به عنوان غذای ملی آن سرزمین می‌باشد که بجای برنج و گوشت و لپه، از دل و جگر گوسفند همراه با پیاز و سیر و سبزیجات استفاده کرده و آن را در شکمبه (سیرابی) گوسفند قرارداده و طبخ می نمایند. البته آنچه که جالب است شباهت بسیار زیاد غذا های دو سرزمین اسکاتلند و ایرلند با کشور ایران است.