آشپزی کردی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد

آشپزی کردی (کردی: چێشتی کوردی) شامل طیف گسترده‌ای از غذاهایی می‌شود که توسط مردمان کرد تهیه می‌شود. به دلیل تقسیم کردستان در چهار کشور ایران، سوریه، ترکیه و عراق فرهنگ غذایی مردم کرد بسیار متنوع و گوناگون است.

خورش‌ها

آش و سوپ

کوفته

پلو و چلو

کباب‌ها

شیرینی‌ها

خوراک‌ها

  • قاورمه
  • محشی بادمجان
  • باینجانه رشه‌ی زگ دراو (بادمجان شکم‌پاره)
  • کفته کباب
  • سنگه سیر
  • قیسی و رون
  • حلوای کوله‌که (حلوای کدوتنبل)
  • یاپراخ (دلمه)

املت‌ها

  • املت خرما (قصر شیرین و خانقین)
  • املت ریواس (کرمانشاه)
  • املت آلو (مکریان)
  • قیقناخ (مکریان)

کوکو

  • کوکو پاغازه (کرمانشاه)

نوشیدنی‌ها

روغن

نان‌ها

  • کلانه
  • پپگه شوانه
  • کلوچه (نان بسیار نازک با رگه هایی از مزه ی شیرینی که عمدتا در وعده صبحنانه یا با نوکاو خورده می‌شود)
  • کِزکه (نان بلوط)
  • گرده
  • برساق
  • نان تیری
  • شلکینه
  • کولیره
  • کولیره مژگه
  • نرمه فیس
  • چِزِنک
  • ساجی
  • نان اورامی
  • بزلمه (کردستان ترکیه)
  • لاهماجون (کردستان ترکیه)

ترشی‌ها

  • ترشی آلبالو (کرمانشاه)
  • ترشی زو (کرمانشاه، کرند)

سایر

منابع

کتاب‌شناسی

  • اح‍م‍د، ن‍س‍ری‍ن، خ‍واردن‍ی ک‍ه‌م چ‍ه‌وری، ت‍ه‍ران: اح‍س‍ان، ۲۰۰۵م.=۱۳۸۴.
  • اح‍م‍د، ن‍س‍ری‍ن، خ‍وان‍ی ش‍ای‍س‍ت‍ه ب‍و ژه‌م‍ی ن‍ی‍وه‌روو ئ‍ی‍واره، ت‍ه‍ران: اح‍س‍ان، ۲۰۰۵م.=۱۳۸۴.
  • انصاف‌جوئی، محمد، آشپزی کُردستان (له‌سه‌ر خوانی کورده‌واری): غذاهای محلی سنندج، مهاباد، کرمانشان، اورامان و پیرامون، سنندج: گوران، ۱۳۷۸.
  • پیشدادی، صباح، خواردن به تامی قارچک: چونیه‌تی دروست کردنی چیشتی جوراوجور به قارچک، مریوان: ئه‌وین، ۱۳۹۶.
  • جعفری، لیلی، خوارده‌مه‌نی ئیلامی (غذاهای ایلامی)، ایلام: زانا‏‫، ۱۳۹۱.‬
  • شیری، ملک، ۲۵ نوع غذا و دسر کُردی (به زبانی بسیار ساده)، تهران:ابریشمی‌فر، ۱۳۸۳.
  • صادق‌وزیری، مهدخت، خوراک‌های بومی ایران: مناطق کردنشین استان‌های آذربایجان غربی، ایلام و ...، با مقدمۀ حسین خیراندیش و شهلا اسدزاده، با همکاری نوذر اسمعیلی، قم: ابتکار دانش‏‫، ۱۳۸۹.‬
  • فرازمند، نسرین، دوئینه: آشپزی کُردی، قم: انتشارات محمد و آل محمد(ص)، ۱۳۹۹.
  • کردبچه، لیلا، هنر آشپزی کُردی، تهران: صوراسرافیل، چاپ یکم: ۱۳۸۶؛ سنندج: نشر آمیار، چاپ دوم: ۱۳۹۵.
  • محمودی، سروه، آشپزی کُردستان (غذاهای سنتی هورامان) به انضمام چند غذای رایج در کردستان، سنندج: کردستان، ۱۳۹۴.
  • م‍ق‍ص‍ودی‌، ش‍ه‍رام‌‏‫، بفرمایید شیرینی‌ها و غذاهای کرمانشاهی (همراه با اطلس رنگی)، تهران: آقای کتاب، ‏‫‏‏‏۱۳۹۶.
  • همزه‌ای، محمدرضا (فریبرز)، بررسی فرهنگ خوراک و هنر آشپزی مردم ایران: فرهنگ خوراک کُرد، جلد ۱، کرمانشاه: انتشارات دانشگاه رازی، ۱۳۹۰.
  • همزه‌ای، محمدرضا (فریبرز)، بررسی فرهنگ خوراک و هنر آشپزی مردم ایران: هنر آشپزی کُرد، جلد ۲، کرمانشاه: انتشارات دانشگاه رازی، ۱۳۹۰.
  • Duguid, Naomi, Taste of Persia :a cook's travels through Armenia, Azerbaijan, Georgia, Iran, and Kurdistan, New York: Artisan, 2016=1395.