شاه ولی‌الله دهلوی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
شاه ولی‌الله دهلوی
زادروز۴ شوال ۱۱۱۴/۱۷۰۳
پهلت، شهرستان مظفرنگر ایالت اوتارپرادش هند
درگذشت۲۹ محرم ۱۱۷۶/۳۱ اوت ۱۷۶۲ (۶۲سالگی)
آرامگاهآرامگاه مهندیان
نام‌های دیگرقطب‌الدین ولی‌الله بن عبدالرحیم، عبدالله، احمد
پیشهاصلاحات اسلامی، فقه، حدیث
سبکتصوف
لقبابومحمد، ابوالفیاض، عظیم‌الدین، ابوالعزیز
مذهباسلام حنفی
همسربی‌بی ارادت (همسر دوم)
فرزندانشاه محمد، شاه عبدالعزیز، شاه رفیع‌الدین، شاه عبدالقادر، شاه عبدالغنی و ...
والدینعبدالرحیم

شاه ولی‌الله محدث دهلوی (۱۱۱۴ ق./۱۷۰۳ م. - ۱۱۷۶/۱۷۶۲) یکی از اصلاح‌گران مهم اسلامی در شبه قاره هند بود. وی آثاری در فقه و حدیث نیز دارد. شاه ولی‌الله دهلوی به زبان‌های فارسی و عربی می‌نوشت.

فرقه دیوبندی نیز ریشه در اندیشه‌های شاه ولی‌الله دهلوی دارند. نهضت شاه ولی در آغاز به منظور اصلاح اندیشه‌های دینی و خرافات‌زدایی ایجاد شد. پس از او پسرش شاه عبدالعزیز (۱۷۴۶- ۱۸۲۴) و نوه‌اش شاه اسماعیل (۱۷۸۱- ۱۸۳۱) آن را به یک جریان سیاسی و جنبش اجتماعی در هند مبدل کردند. این جریان در برابر استعمار بریتانیا بر هند موضع سیاسی تند اتخاذ نمود و به همین دلیل هوادارانی زیادی را به دست آورد. گسترش نفوذ این جریان موجب شد که در نیمه سدهٔ نوزدهم میلادی یکی از علمای برجسته پیرو مکتب شاه ولی‌الله، شخصی به نام «محمد قاسم نانوتوی» در سال ۱۲۴۸ هجری (۱۸۶۷م) مدرسه معروف به « دیوبندی» را درایالت «اوتارپرادش» بنیاد کند.[۱]

بزرگان مدرسه دارالعلوم دیوبند، شاه ولی‌الله دهلوی را بزرگ طریقت خود می‌دانند و در اصول عقاید از شیخ محمد قاسم نانوتوی، و در فروع از شیخ رشید احمد گنگوهی تقلید می‌کنند.[۲]

الفوز الکبیر فی اصول التفسیر که به فارسی نوشته شده از مشهورترین آثار شاه ولی‌الله است. ترجمه‌ای که او از قرآن به فارسی کرده‌است فتح‌الرحمان نام دارد.

وی در کتاب حجة الله البالغة عنوان می‌کند که پیام پیامبران اعتدال بود، نه فقر و نه رفاه زیاد، باید میان این دو حرکت کرد تا انسان هم بهره مند از نعم دنیا باشد و هم از آن طرف این بهره مندی در حد غفلت آفرینی نباشد که همه چیز فراموش شود و بدل به خودخواهی گردد. آزمایش


آثار[ویرایش]

- حجة الله البالغة

منابع[ویرایش]

  1. فریاد، یادداشت‌های یک روزنامه‌نگار افغان
  2. «باشگاه اندیشه». بایگانی‌شده از اصلی در ۶ آوریل ۲۰۱۴. دریافت‌شده در ۴ ژوئن ۲۰۰۸.
  • زندگینامه جناب شاه ولی الله محدث دهلوی با مطالعه و بررسی اندیشه‌های قرآنی ایشان، پدیدآورنده: محمدمسعودعالم قاسمی، عبدالله خاموش هروی (مترجم)، ناشر: شیخ الاسلام احمد جام - ۱۳۸۱