علق

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
سورهٔ ۹۶ قرآن
علق
Al-Alaq.svg
دسته‌بندیمکی
اطلاعات آماری
شمارهٔ نزول۱
جزء۳۰
شمار آیه‌ها۱۹
شمار سجده‌ها۱
شمار واژه‌ها۷۷
شمار حرف‌ها۳۱۲
متن سوره
متن سوره با خط عثمانی
تین
قدر
نسخه خطی از آیات سوره علق متعلق به قرن ۱۴ یا ۱۵ میلادی که در موزه ویکتوریا و آلبرت نگهداری می‌شود.

سورهٔ علق (به معنی خون بسته یا آویزان) ۹۶امین سورهٔ قرآن و دارای ۱۹ آیه است. بنابر باور مسلمانان، پنج آیهٔ اول سورهٔ علق اولین آیاتی هستند که از جانب خدا بر پیامبر اسلام در غار حرا در کوه نور واقع در مکه نازل شدند. هرچند سورهٔ علق اولین سوره‌ای نیست که تمام آن بر پیامبر اسلام نازل شده باشد و سه قسمت آن در سه مرحله بر او نازل شده‌اند. همچنین در قرآن از واژه علق به عنوان یکی از مراحل تکوین جنین یاد شده‌است.

این سوره جزو ۴ سوره‌ای است که در آن آیه سجده واجب وجود دارد.

نام‌ها[ویرایش]

این سوره به مناسبت تعبیرهای مختلفی که در آغاز آن است به نام سوره «علق»، «اقرا»، «قلم» نامیده شده‌است.

نزول[ویرایش]

۵ آیه اول این سوره در شب بعثت پیامبر اسلام(۲۷ رجب) در غار حرای کوه نور مکه، توسط جبرئیل بر او نازل شده‌است.

محتوای سوره[ویرایش]

  • به پیامبر اسلام دستور قرائت و تلاوت می‌دهد و سپس از آفرینش انسان از یک قطعه خون بی‌ارزش سخن می‌گوید.
  • از تکامل انسان تحت لطف و کرم پروردگار، و آشنائی دادن او به علم و دانش و قلم بحث می‌کند.
  • از انسان‌های ناسپاسی که علی‌رغم این همه موهبت و اکرام الهی راه طغیان را پیش می‌گیرند سخن به میان می‌آورد.
  • به مجازات دردناک کسانی که مانع هدایت مردمند اشاره کرده و دستور به سجده و تقرب به پروردگار می‌دهد.

فضیلت سوره[ویرایش]

  • محمد بن حسان از جعفر صادق نقل می‌کند:

    هرکس در روز یا شب سوره «اقرا باسم ربک» را بخواند، و در همان شب یا روز بمیرد شهید از دنیا رفته‌است و خداوند او را شهید مبعوث می‌کند و در صف شهیدان جای می‌دهد، و در قیامت همچون کسی است که با شمشیر در راه خدا همراه پیامبر خدا جهاد کرده‌است.[۱]

جستارهای وابسته[ویرایش]

پیوند به بیرون[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن، ج27، ص173.