ابراهیم حاتمی‌کیا

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
ابراهیم حاتمی‌کیا
Ebrahim Hatamikia in Fajr International Film Festival 05.jpg
حاتمی کیا در سی و ششمین جشنواره فیلم فجر
زاده ۱ مهر ۱۳۴۰ ‏(۵۷ سال)
تهران
ملیت ایرانی
تحصیلات سینما (گرایش فیلمنامه‌نویسی) از دانشگاه هنر
زمینه فعالیت کارگردان، فیلمنامه‌نویس، تدوینگر، بازیگر، فیلمبردار
سال‌های فعالیت ۱۳۵۹ تا کنون
فرزندان نیره، اسماعیل٬یوسف
صفحه در وب‌گاه IMDb
صفحه در وب‌گاه سوره

ابراهیم حاتَمی‌کیا (زاده ۱ مهر ۱۳۴۰ در تهران) کارگردان، نویسنده، تدوینگر، بازیگر و فیلمبردار سینمای ایران است. وی دانش‌آموختهٔ رشته سینما (گرایش فیلمنامه‌نویسی) از دانشکده سینما و تئاتر دانشگاه هنر است.[۱][۲] او فعالیت‌های سینمایی خود را با ساخت فیلم‌های کوتاه و مستند در رابطه با سینمای جنگ آغاز کرد. او برای ساخت فیلم آژانس شیشه‌ای جایزه بهترین فیلم‌نامه و کارگردانی را از شانزدهمین جشنواره فیلم فجر دریافت کرد.[۳] حاتمی کیا تاکنون سه بار برای فیلم‌های آژانس شیشه‌ای، به رنگ ارغوان و به وقت شام موفق به کسب سیمرغ بلورین بهترین کارگردانی جشنواره فیلم فجر شده‌است.[۴] همچنین وی برای فیلم ربان قرمز نامزد جایزه صدف طلایی جشنواره فیلم سن‌سباستین شد.[۵] در سال ۱۳۹۳ حاتمی کیا یکی از نه سینماگری بود که نشان افتخار جهادگر عرصه فرهنگ و هنر برای یک عمر فعالیت دریافت کرد. حاتمی کیا در رأی‌گیری از ۵۵ فیلم‌شناس ایرانی به سال ۱۳۸۱ به عنوان یکی از ده فیلم‌ساز برتر تاریخ سینمای ایران شناخته شد و همچنین در نظرسنجی از ۴۳ منتقد برای بهترین کارگردانان پس از انقلاب جزء پنج فیلم‌ساز اول قرار گرفت.[۶][۷]

زندگی و فعالیت‌ها[ویرایش]

حاتمی کیا در سال ۱۳۴۰ در یک خانواده مذهبی با اصالت «آذربایجانی»[۸] در تهران متولد شد. باورها و اعتقادات مذهبی خانواده مانع از راهیابی وی به سینما می‌شد. آزادی دوران جوانی و مصادف شدن با انقلاب اسلامی دو عاملی بود که او را به سوی سینما سوق داد. او فعالیت‌های سینمایی‌اش را از سال ۱۳۵۹ با نوشتن فیلم‌نامه و کارگردانی فیلم‌های کوتاه در فضای جبهه و جنگ آغاز کرد. حاتمی کیا در سال ۱۳۶۴ نخستین فیلم بلند خود را به نام هویت برای شبکه دوم سیما ساخت که می‌کوشید تصویری واقع گرایانه از گرایش‌های سیاسی آن دوران پرآشوب ارائه دهد. پس از ساخت این فیلم خسرو دهقان منتقد سینما استعداد حاتمی کیا را کشف کرد و در یکی از نشریات سینمایی نوشت، فیلمساز خوش قریحه‌ای دارد وارد سینما می‌شود. حاتمی کیا در سال ۱۳۶۷ در دوره فیلمنامه‌نویسی دانشگاه هنر تهران شرکت می‌کند و در سال ۱۳۷۲از پایان‌نامه خود با موضوع نئورئالیسم ایتالیا دفاع می‌کند.[۹] وی در دومین تجربه سینمایی خود فیلم دیده‌بان را ساخت.

او در سال ۱۳۸۹ فیلم گزارش یک جشن را ساخت و این فیلم در جشنواره فجر رونمایی شد و پس از آن توسط وزارت ارشاد توقیف شده و هیج گاه به نمایش عمومی در نیامد. اغلب منتقدان، از کرخه تا راین، آژانس شیشه‌ای و به رنگ ارغوان را بهترین فیلم‌های حاتمی کیا می‌دانند.[۱۰]

ویژگی و سبک[ویرایش]

بیشتر آثار حاتمی کیا رابطه کم رنگ یا پر رنگی با جنگ ایران و عراق دارد. آثار او دارای نماد‌ها و استعاره‌های گوناگون است. در بیشتر آثار حاتمی‌کیا عنصر پلاک به عنوان نماد هویت حضور دارد.[۱۱] حاتمی کیا به عنوان یک سینماگر مؤلف، معتقد به عقیده شخصی و نگاه سینمایی خودش است. نگاه به هویت ملی و اعتقاد فردی در آثار وی به چشم می‌خورد. حاتمی کیا سعی کرده‌است در آثار خود در کنار آرمان‌گرایی از واقعیت‌ها نیز فاصله نگیرد. دریچه عرفان و نقد نیز در آثار وی مشهود است.[۱۲]

جوایز و افتخارات[ویرایش]

حاتمی‌کیا جایزه ققنوس بهترین کارگردان برای ساخت فیلم بادیگارد دریافت کرد.
حاتمی کیا برندهٔ ۳ سیمرغ بلورین بهترین کارگردان
دیده‌بان
مهاجر
وصل نیکان
  • برنده دیپلم افتخار بهترین فیلم نامه چهارمین دوره جشنوراه فیلم دفاع مقدس برای فیلم وصل نیکان
از کرخه تا راین
خاکستر سبز
بوی پیراهن یوسف
  • نامزد تندیس بهترین فیلم نامه ششمین دوره جشنوراه فیلم دفاع مقدس برای فیلم بوی پیراهن یوسف
برج مینو
  • نامزد تندیس بهترین کارگردانی ششمین دوره جشنوراه فیلم دفاع مقدس برای فیلم بوی پیراهن یوسف
آژانس شیشه‌ای
روبان قرمز
ارتفاع پست
به رنگ ارغوان
به نام پدر
دعوت
  • نامزد تندیس زرین بهترین فیلم و بهترین فیلم نامه بیست و هشتمین دوره جشن خانه سینما برای فیلم دعوت (فیلم ۱۳۸۷)
  • نامزد تندیس زرین بهترین کارگردانی و بهترین فیلم نامه بیست و هشتمین دوره جشن خانه سینما برای فیلم دعوت (فیلم ۱۳۸۷)
گزارش یک جشن
  • نامزد لوح سپاس بهترین فیلم انجمن منتقدان و نویسندگان سینمایی ایران برای فیلم گزارش یک جشن
چ
  • برنده سیمرغ بلورین بهترین فیلم از نگاه ملی سی و دومین دوره جشنواره فیلم فجر برای فیلم چ
  • برنده جایزه ویژه هیئت داوران بهترین فیلم نامه و کارگردانی بخش سینمای بین‌الملل جشنواره فیلم فجر برای فیلم چ
  • برنده جایزه ویژه هیئت داوران بخش بین‌الملل سیزدهمین جشنواره فیلم مقاومت برای فیلم چ
بادیگارد
به وقت شام

دیگر جوایز :

  • برنده جایزه بهترین کارگردانی ۴۰ سال سینمای مقاومت از جشنواره فیلم مقاومت
  • برنده جایزه بهترین نویسندگی ۴۰ سال سینمای مقاومت از جشنواره فیلم مقاومت[۱۳]
  • چهره سال هنر انقلاب اسلامی (در سال ۱۳۹۷) به دلیل ساخت فیلم به وقت شام[۱۴]

آثار[ویرایش]

حاتمی‌کیا در سال ۱۳۸۶

فیلم‌های سینمایی[ویرایش]

نام فیلم سال نویسنده کارگردان
خروج در حال ساخت آری آری
به وقت شام ۱۳۹۶ آری آری
بادیگارد ۱۳۹۴ آری آری
چ ۱۳۹۲ آری آری
گزارش یک جشن ۱۳۸۹ آری آری
دعوت ۱۳۸۷ آری آری
به نام پدر ۱۳۸۴ آری آری
به رنگ ارغوان ۱۳۸۳ آری آری
ارتفاع پست ۱۳۸۰ _ آری
موج مرده ۱۳۷۹ آری آری
روبان قرمز ۱۳۷۷ آری آری
آژانس شیشه‌ای ۱۳۷۶ آری آری
برج مینو ۱۳۷۴ آری آری
بوی پیراهن یوسف ۱۳۷۴ آری آری
خاکستر سبز ۱۳۷۲ آری آری
از کرخه تا راین ۱۳۷۱ آری آری
وصل نیکان ۱۳۷۰ آری آری
مهاجر ۱۳۶۸ آری آری
دیده‌بان ۱۳۶۷ آری آری
هویت ۱۳۶۵ آری آری

سریال‌های تلویزیونی[ویرایش]

نام سریال سال نویسنده کارگردان توضیحات
حلقه سبز ۱۳۸۵ آری آری در سال ۱۳۸۶ از شبکه سه پخش شد
خاک سرخ ۱۳۸۱ - آری از شبکه یک سیما پخش شد

بازیگر[ویرایش]

نام فیلم سال نویسنده کارگردان
زندگی خصوصی آقا و خانم میم ۱۳۹۰ - -
کلاه قرمزی ۸۸ (مهمان برنامه) ۱۳۸۸ - -
دعوت ۱۳۸۷ آری آری
بوی پیراهن یوسف ۱۳۷۴ آری آری
دیده‌بان ۱۳۶۷ آری آری
توهم (فیلم) ۱۳۶۴ - -

مجموعه پلاک و انتشار فیلم نامه[ویرایش]

مجموعه پلاک که حاوی سه فیلم کوتاه و سیزده فیلم بلند ساخته ابراهیم حاتمی کیا است در سال ۱۳۸۹ رونمایی شد. مجموعه پلاک شامل ۲۸ حلقه دی وی دی با سه زیرنویس فارسی، عربی و انگلیسی در ۱۴ قاب است. به علاوه به همراه هرکدام از فیلم‌ها، یک حلقه دی وی دی شامل موسیقی کامل فیلم، پشت صحنه، مصاحبه و عکس‌های صحنه و پشت صحنه ارائه شده‌است.[۱۵] همچنین انتشارات فرهنگ کاوش چند فیلمنامه از حاتمی کیا را منتشر کرده‌است. همچنین در سال ۱۳۹۵ آرت بوک فیلم بادیگارد نیز انتشار یافت.[۱۶]

مجموعه برداشت‌های ابراهیم[ویرایش]

این مجموعه روایتی است مستندگونه از پشت صحنه آثار سینمایی ابراهیم حاتمی کیا که نوروز ۱۳۹۷ از شبکه افق پخش شد.[۱۷]

پیوند به بیرون[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  • زندگینامه: ابراهیم حاتمی کیا - همشهری
  • «بهترینهای عمر ما: بهترین فیلم‌ها و فیلمسازان تاریخ سینما از نگاه ۵۵ منتقد سینمایی». نقد سینما (۳۳): ۷۲–۸۷. ۱۳۸۱.
  1. «ابراهیم حاتمی‌کیا». سازمان سوره. دریافت‌شده در ۱۹ آوریل ۲۰۰۷.
  2. «خبرگزاری فارس - فیلم/ حاتمی‌کیا: خجالت می‌کشم در سوریه نبودم/ عالم سینمای ما اصلاً مسئله‌اش این چیزها نیست». خبرگزاری فارس. ۲۰۱۸-۰۲-۱۳. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۲-۰۸.
  3. «ابراهیم حاتمی‌کیا». وبگاه «فرهنگسرا». دریافت‌شده در ۱۹ آوریل ۲۰۰۷.
  4. «سیمرغ‌ها به روی شانه منتخبین آرام گرفتند». روزنامه ایران, 23 بهمن 1396. 
  5. «جشنواره‌های مربوط به ابراهیم حاتمی‌کیا». سازمان سوره. دریافت‌شده در ۱۹ آوریل ۲۰۰۷.
  6. بهترین کارگردانان پس از انقلاب انتخاب شدند
  7. فراستی (۱۳۸۱). «بهترینهای عمر ما». ص. ۷۳. پارامتر |عنوان= یا |title= ناموجود یا خالی (کمک)
  8. همشهری - حاتمی کیا
  9. «چه کسی استعداد حاتمی کیا را کشف کرد». دیدی دیگر.
  10. «زندگینامه: ابراهیم حاتمی کیا». همشهری آنلاین.
  11. سینمای حاتمی کیا | ناشر = فصل نامه مطالعات ملی
  12. ابراهیم حاتمی کیا؛ آرمانگرای واقع بین
  13. «سخن حاتمی‌کیا دربارهٔ بیضایی/ برندگان چند بخش «مقاومت» اعلام شد». خبرگزاری مهر.
  14. «حاتمی‌کیا چهره سال هنر انقلاب اسلامی». خبرگزاری تسنیم.
  15. از پلاک حاتمی کیا رونمایی شد
  16. آرت بوک فیلم «بادیگارد» به بازار می‌آید
  17. «برداشت‌های ابراهیم». شبکه افق.