ابراهیم حاتمی‌کیا

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
ابراهیم حاتمی‌کیا
Ebi hatamikia.jpg
زاده ۱ اردیبهشت ۱۳۴۰
تهران
ملیت ایرانی
زمینه فعالیت کارگردان، فیلمنامه‌نویس، تدوینگر و بازیگر
سال‌های فعالیت ۱۳۵۹ تا کنون
فرزندان نیره، یوسف، اسماعیل
وب‌گاه رسمی سایت رسمی ابراهیم حاتمی کیا

ابراهیم حاتَمی‌کیا (زاده ۱ مهر ۱۳۴۰، تهران)[۱] کارگردان، فیلمنامه‌نویس، تدوینگر و بازیگر سینمای ایران است. وی دانش‌آموختهٔ رشته فیلمنامه‌نویسی از دانشکده سینما و تئاتر دانشگاه هنر است.[۲] وی فعالیت‌های سینمایی خود را با ساخت فیلم‌های کوتاه و مستند در رابطه با سینمای جنگ آغاز کرد. او برای ساخت فیلم آژانس شیشه‌ای جایزه بهترین فیلم‌نامه و کارگردانی را از شانزدهمین جشنواره فیلم فجر دریافت کرد.[۳] او تا کنون موفق شده برای فیلم‌های دیده‌بان، مهاجر، آژانس شیشه‌ای، از کرخه تا راین، به نام پدر، به رنگ ارغوان و چ و بادیگارد جایزه از جشنواره فیلم فجر گردد[۴] در سال ۱۳۹۳ نشان افتخار جهادگر عرصه فرهنگ و هنر برای یک عمر فعالیت به حاتمی کیا اهدا شد.

زندگی و فعالیت‌ها[ویرایش]

حاتمی کیا در سال ۱۳۴۰ در خانواده‌ای مذهبی با اصالت آذربایجانی، در تهران متولد شد. باورها و اعتقادات مذهبی خانواده مانع از تماشای تلویزیون و راهیابی وی به سینما می‌شد. آزادی دوران جوانی و مصادف شدن با انقلاب اسلامی دو عاملی بود که او را به سوی سینما سوق داد. او فعالیت‌های سینمایی‌اش را از سال ۱۳۵۹ با نوشتن فیلم‌نامه و کارگردانی فیلم‌های کوتاه در فضای جبهه و جنگ آغاز کرد. حاتمی کیا در سال ۱۳۶۴ نخستین فیلم بلند خود را به نام هویت برای شبکه دوم سیما ساخت که می‌کوشید تصویری واقع گرایانه از گرایش‌های سیاسی آن دوران پرآشوب ارائه دهد. پس از ساخت این فیلم خسرو دهقان منتقد سینما استعداد حاتمی کیا را کشف کرد و در یکی از نشریات سینمایی نوشت:فیلمساز خوش قریحه‌ای دارد وارد سینما می‌شود.[۵] وی در دومین تجربه سینمایی خود فیلم دیده‌بان را ساخت. اغلب منتقدان، از کرخه تا راین را بهترین فیلم حاتمی کیا می‌دانند.[۶]

ویژگی‌های سینمایی[ویرایش]

بیشتر آثار حاتمی کیا رابطه کم رنگ یا پر رنگی با جنگ ایران و عراق دارد. آثار او دارای نماد‌ها و استعاره‌های گوناگون است. در بیشتر آثار حاتمی‌کیا عنصر پلاک به عنوان نماد هویت حضور دارد.[۷]

جوایز[ویرایش]

Ebrahim Hatamikia.jpg
  • جایزه ویژه هیئت داوران هفتمین جشنواره فیلم فجربرای فیلم دیده‌بان
  • سیمرغ بلورین بهترین فیلمنامه برای فیلم آژانس شیشه‌ای در شانزدهمین جشنواره فجر
  • سیمرغ بلورین بهترین کارگردانی برای فیلم آژانس شیشه‌ای در شانزدهمین جشنواره فجر
  • سیمرغ بلورین بهترین کارگردانی برای فیلم روبان قرمز در بخش سینمای بین‌الملل هفدهمین جشنواره فجر
  • سیمرغ بلورین بهترین فیلم برای به نام پدر در بیست و چهارمین جشنواره فجر
  • سیمرغ بلورین بهترین فیلم در بخش سینمای آسیای جشنواره فجر برای فیلم به نام پدر
  • سیمرغ بلورین بهترین فیلم در بیست و هشتمین جشنواره فیلم فجر برای به رنگ ارغوان
  • سیمرغ بلورین بهترین کارگردانی در بیست و هشتمین جشنواره فیلم فجر برای به رنگ ارغوان
  • سیمرغ مردمی بیست و هشتمین دوره جشنواره فیلم فجر برای فیلم به رنگ ارغوان
  • سیمرغ بلورین جایزه ویژه بین‌الملل جشنواره سی و دوم برای فیلمنامه و کارگردانی چ
  • دیپلم افتخار بهترین فیلمنامه برای فیلم به نام پدر در بیست و چهارمین جشنواره فجر
  • دیپلم افتخار در هشتمین جشنواره فیلم فجر برای فیلم مهاجر
  • تندیس جشن خانه سینما، دوره دوم، در رشته بهترین کارگردانی برای فیلم آژانس شیشه‌ای
  • تندیس جشن خانه سینما، دوره ششم، در رشته بهترین کارگردانی برای فیلم ارتفاع پست
  • جایزه ویژه هیئت داوران بخش بین‌الملل سیزدهمین جشنواره فیلم مقاومت برای فیلم چ[۸]

آثار[ویرایش]

فیلم‌های سینمایی[ویرایش]

نام فیلم سال نویسنده کارگردان جوایز
بادیگارد ۱۳۹۴ YesY


YesY


برنده سیمرغ بلورین
چ (فیلم) ۱۳۹۱ YesY


YesY


برنده ۸ سیمرغ بلورین
گزارش یک جشن ۱۳۸۹ YesY


YesY


نامزد سیمرغ بلورین
دعوت ۱۳۸۷ YesY


YesY


به نام پدر ۱۳۸۴ YesY


YesY


برنده ۴ سیمرغ بلورین
به رنگ ارغوان ۱۳۸۳ YesY


YesY


برنده ۴ سیمرغ بلورین
ارتفاع پست ۱۳۸۰ - YesY


برنده ۱ سیمرغ بلورین
موج مرده ۱۳۷۹ YesY


YesY


روبان قرمز ۱۳۷۷ YesY


YesY


برنده ۳ سیمرغ بلوری
آژانس شیشه‌ای ۱۳۷۶ YesY


YesY


برنده ۸ سیمرغ بلورین
برج مینو ۱۳۷۴ YesY


YesY


برنده ۱ سیمرغ بلورین
بوی پیراهن یوسف ۱۳۷۴ YesY


YesY


خاکستر سبز ۱۳۷۲ YesY


YesY


برنده ۱ سیمرغ بلورین
از کرخه تا راین ۱۳۷۱ YesY


YesY


برنده۲ سیمرغ بلورین
وصل نیکان ۱۳۷۰ YesY


YesY


برنده ۱ دیپلم افتخار
مهاجر ۱۳۶۸ YesY


YesY


برنده ۵ سیمرغ بلورین
دیده بان ۱۳۶۷ YesY


YesY


برنده ۲ سیمرغ بلورین
هویت ۱۳۶۵ YesY


YesY


سریال‌های تلویزیونی[ویرایش]

نام سریال سال نویسنده کارگردان توضیحات
حلقه سبز ۱۳۸۵ YesY


YesY


در سال ۱۳۸۶ از شبکه سه پخش شد
خاک سرخ ۱۳۸۱ نه YesY


از شبکه یک سیما پخش شد

بازیگر[ویرایش]

نام فیلم سال نویسنده کارگردان
زندگی خصوصی آقا و خانم میم ۱۳۹۰ - -
کلاه قرمزی ۸۸ ۱۳۸۸ - -
دعوت ۱۳۸۷ YesY


YesY


بوی پیراهن یوسف ۱۳۷۴ YesY


YesY


دیده بان ۱۳۶۷ YesY


YesY


نقدها[ویرایش]

ابراهیم حاتمی‌کیا، کیانوش عیاری را متهم کرده که در فیلم آبادانی‌ها، حکومت جمهوری اسلامی ایران را به «ایتالیای دوران فاشیسم» تشبیه کرده است.[۹]

ابراهیم حاتمی‌کیا، اصغر فرهادی را فیلم‌سازی «تلخ‌کام» خوانده که در صفِ «سفارتِ خرس‌نشان» (آلمان) ایستاده و «متقاضی پناه به سرزمین همیشه ابری» (انگلستان) است.[۹] وی در ادامه حملات‌اش به اصغر فرهادی، خود را «مظلوم» و «یتیم حوزه فرهنگی» خوانده و جدایی نادر از سیمین را اثری «ناامید کننده» و ساخت آن را «نهایت بی‌اخلاقی» دانست.[۹]

ابراهیم حاتمی‌کیا، فیلم گیلانه ساخته رخشان بنی‌اعتماد را اثری «تلخ و ناامید» خوانده که با به تصویر کشیدن رنج‌های مادرِ یک مجروحِ جنگ ایران و عراق، بیننده را به این نتیجه می‌رساند که «اشتباه کردیم جنگیدیم».[۹]

ابراهیم حاتمی‌کیا در ابتدا عباس کیارستمی را مردی بزرگ نامید و بعد از چند سال وی را «عزیزکرده جشنواره‌های خارجی» نامیده است. حاتمی کیا بعدها به دیدار عباس کیارستمی رفت.[۱۰][۱۱]

ابراهیم حاتمی کیا همچنین در سی و سومین جشنواره فجر در حالی که نقش اول فیلمش پرویز پرستویی جایزه سیمرغ نقش اول مرد را دریافت کرد در شب اهدا جایزه در برج میلاد حضور نداشت و به نوعی اعتراض خود را اعلام کرد که با حمایت پرستویی همراه شد.

نظرات دیگران[ویرایش]

مرتضی آوینی دربارهٔ وی گفته است: «من هیچ‌کس دیگر را نمی‌شناسم که هم‌چون حاتمی‌کیا فیلم بسازد ... حاتمی‌کیا همهٔ وجود خود را در فریم‌ها می‌دمد و هر بار خود را می‌سوزاند تا از شعلهٔ آن چراغی برافروزد و هر بار ققنوس وار از همان آتش، حیات دوباره می‌گیرد».[۱۲]

علی معلم، از اعضای هیئت انتخاب جشنواره فیلم فجر، ابراهیم حاتمی‌کیا را «بچه لوس سینمای ایران» نامیده، که علی‌رغم بهره‌مندی از همه امکانات همیشه در حال شکایت است. معلم یادآور شد: حاتمی کیا چه امتیازی دارد که کسی نباید به او حرف بزند؟ مگر وی مرجع تقلید سینما است که تعیین کند که باید به چه کسی جایزه بدهند؟ ایشان در هشت سال گذشته برای ساخت فیلم، پول میلیاردی از دولت سابق دریافت کرده است.[۹]

چندین منتقد سینما در واکنش به حملات حاتمی‌کیا به اصغر فرهادی از عدم صداقت و "کینه‌توزی" او گفتند و کیومرث پوراحمد اظهارات او را ناشی از «حسادت» دانست و از او پرسید: «اگر فیلم‌هایت جهانی نشد، به اصغر فرهادی چه مربوط است؟».[۹]

انسیه شاه‌حسینی در واکنش به حملات ابراهیم حاتمی‌کیا به عباس کیارستمی در مورد جنگ ایران و عراق گفت: «حاتمی‌کیا باید اهالی سینما را دور هم جمع کند نه این‌که تفرقه ایجاد کند».[۱۳]

مجموعه پلاک و انتشار فیلمنامه[ویرایش]

مجموعه پلاک که حاوی سه فیلم کوتاه و سیزده فیلم بلند ساخته ابراهیم حاتمی کیا است در سال ۱۳۸۹ رونمایی شد. مجموعه پلاک شامل ۲۸ حلقه دی وی دی با سه زیرنویس فارسی، عربی و انگلیسی در ۱۴ قاب است و تلاش شده تا با کیفیت بالا عرضه شود. به علاوه به همراه هرکدام از فیلم‌ها، یک حلقه دی وی دی شامل موسیقی کامل فیلم، پشت صحنه، مصاحبه و عکس‌های صحنه و پشت صحنه ارائه شده است.[۱۴] همچنین انتشارات فرهنگ کاوش چند فیلمنامه از حاتمی کیا را منتشر کرده است.[۱۵]

منابع[ویرایش]

  1. http://hamshahrionline.ir/details/65569
  2. «ابراهیم حاتمی‌کیا». سازمان سوره. بازبینی‌شده در ۱۹ آوریل ۲۰۰۷. 
  3. «ابراهیم حاتمی‌کیا». وب‌گاه «فرهنگسرا». بازبینی‌شده در ۱۹ آوریل ۲۰۰۷. 
  4. «جشنواره‌های مربوط به ابراهیم حاتمی‌کیا». سازمان سوره. بازبینی‌شده در ۱۹ آوریل ۲۰۰۷. 
  5. «چه کسی استعداد حاتمی کیا را کشف کرد». دیدی دیگر. 
  6. «زندگینامه: ابراهیم حاتمی کیا». همشهری آنلاین. 
  7. سینمای حاتمی کیا | ناشر = فصل نامه مطالعات ملی
  8. «اسامی برگزیدگان سیزدهمین جشنواره فیلم مقاومت». فارس نیوز. 
  9. ۹٫۰ ۹٫۱ ۹٫۲ ۹٫۳ ۹٫۴ ۹٫۵ قهرمانی یکه یا فیلم‌سازی وابسته؟ چرا حاتمی‌کیا معترض است، بی‌بی‌سی فارسی
  10. حاتمی‌کیا خواستار برخورد مسئولان سینمایی با کیارستمی شد، دویچه وله فارسی
  11. حاتمی‌کیا به عیادت کیارستمی رفت
  12. «از زمین تا آسمان». گروه مجلات همشهری. 
  13. واکنش‌ها به انتقاد حاتمی‌کیا از سخنان کیارستمی دربارهٔ جنگ، بی‌بی‌سی فارسی
  14. یاد کرد وب| نشانی = http://www.tabnak.ir/fa/news/145290/%7C عنوان = از پلاک حاتمی کیا رونمایی شد| ناشر = تابناک
  15. فیلمنامه آژانس شیشه‌ای| ناشر = فرهنگ کاوش

پیوند به بیرون[ویرایش]