برتراند راسل

راسل به این صفحه تغییر مسیر داده می‌شود. برای دیگر کاربردها راسل (ابهام‌زدایی) را ببینید.

برتراند راسل

راسل در ۱۹۵۰
شناسنامه
نام کامل	برتراند آرتور ویلیام راسل
لقب	سومین ارل راسل
مکتب	فلسفه تحلیلی
تاریخ تولد	۱۸ مه ۱۸۷۲
زادگاه	Trellech در نزدیکی Monmouthshire، ولز
تاریخ مرگ	۲ فوریه ۱۹۷۰ (میلادی)
محل مرگ	Penrhyndeudraeth، ولز
دین	خداناباور(موضع عام) ندانم گرا(موضع خاص فلسفی)
تأثیرگرفته از	گوتلوب فرگه، دیوید هیوم اسپینوزا، لودویگ ویتگنشتاین
تأثیرگذار بر	کارل پوپر، نوآم چامسکی
تألیفات	مسائل فلسفه مبادی ریاضیات چرا مسیحی نیستم؟ قدرت

برتراند آرتور ویلیام راسل (به انگلیسی: Bertrand Arthur William Russell)، سومین ارل راسل (زادهٔ ۱۸ مه ۱۸۷۲ - درگذشتهٔ ۲ فوریه ۱۹۷۰ ) فیلسوف، منطق‌دان، ریاضی‌دان، مورخ، جامعه شناس و فعال صلح طلب بریتانیایی قرن بیستم بود.

زندگی

خانواده پدری، دوران کودکی و نوجوانی

جان راسل لرد آمبرلی، پدر راسل

اگرچه راسل بیش تر عمرش را در انگلستان گذراند، اصالتاً ولزی بود.

خانواده برتراند راسل از شهروندان قدیمی و بانفوذ بودند. پدر بزرگش، جان راسل، اولین ارل راسل؛ پسر سوم جان راسل، ششمین دوک بدفورد بود و دو بار در عصر ویکتوریا به سمت نخست وزیری بریتانیا رسید. پدرش، جان راسل، لرد آمبرلی نیز از اشراف زادگان محسوب می‌شد و مردی بی‌دین بود .

در ۱۸۷۴ وقتی راسل تنها چهار سال داشت، مادرش را که از مبارزان آزادی زنان بود بر اثر دیفتری از دست داد. مدت کوتاهی پس از آن خواهرش راشل که از خودش چهار سال بزرگتر بود، درگذشت. تنها دو سال بعد در ۱۸۷۶ پدر راسل بر اثر برونشیت از دنیا رفت.

متعاقبا، به همراه برادرش فرانک(که هفت سال از خودش بزرگتر بود) تحت کفالت پدربزرگش جان راسل، اولین ارل راسل قرار گرفت. راسل از او به عنوان پیرمردی مهربان و ویلچرنشین یاد می‌کند. در ۱۸۷۸ وقتی راسل هشت ساله شده بود، پدربزرگش درگذشت و برتراند و فرانک تا زمان بلوغ با قیومیت بیوه جان راسل رشد کردند.

او در اتوبیوگرافی اش نوشت که در نوجوانی، عمده علایق او را سکس، فلسفه دین و ریاضیات تشکیل می‌داده اند؛ و تنها عاملی که از خودکشی اش بر اثر رنج از دست دادن عزیزان در خردسالی جلوگیری می‌کرد، شوق به فراگیری هر چه بیش تر ریاضیات در او بود.

راسل جوان، ورود به دانشگاه و اخراج از آن

در آغاز جوانی به مطالعه آثاری از پرسی بیش شلی روی آورد؛ که این امر مسیر زندگی او را تغییر داد. سپس به کالج ترینیتی در کمبریج وارد شد و در ریاضیات و فلسفه تحصیل کرد.در ۱۹۰۱ موفق به کشف پارادوکس راسل شد و هفت سال بعد به عضویت انجمن سلطنتی بریتانیا درآمد. در طول جنگ جهانی اول به دلیل مبارزات ضد جنگ از دانشگاه اخراج و زندانی شد.

همسران

راسل چهاربار ازدواج کرد. نخست در ۱۸۹۴ با آلیس پیرسال اسمیت ازدواج نمود. در ۱۹۲۱ از آلیس طلاق گرفت و با دورا بلک ازدواج نمود. ۱۴ سال بعد از دورا جدا شد، و به فاصله یکسال با پاتریشیا (پیتر) هلن اسپنس ازدواج کرد. در ۱۹۵۲ از پاتریشیا جدا شد. همان سال با ادیث فینچ ازدواج کرد که تا پایان عمر با او بود.

مرگ

سرانجام او در دوم فوریه ۱۹۷۰ بر اثر آنفلوانزا در Penrhyndeudraeth در ولز درگذشت. بنا به وصیت برتراند، جسدش را سوزانند و خاکسترش را روی کوههای ولز ریختند.

سال شمار زندگی

• (۱۸۷۲) در ۱۸ می در راونزکراف (Ravenscroft) ویلز متولد شد.
• (۱۸۷۴) مرگ مادر و خواهر
• (۱۸۷۶) مرگ پدر
• (۱۸۷۸) مرگ پدربزرگ - نخست‌وزیر سابق بریتانیا
• (۱۸۹۰) به کالج ترینیتی در کمبریج وارد شد.
• (۱۸۹۳) دریافت مدرک لیسانس ریاضی

فیلسوفان بزرگ غرب

ارسطو اسپینوزا استوارت‌میل اکویناس آگوستین قدیس افلاطون برکلی بیکن پلانتینگا پوپر چامسکی دکارت راسل سارتر شوپنهاور کانت کیرکگارد لاک لایبنیتز مارکس ماکیاولی نیچه ویتگنشتاین هابز هایدگر هگل هیک هیوم

• (۱۸۹۴) امتحان پایانی‌ی علوم انسانی/فلسفه (The Moral Sciences Tripos)
• (۱۸۹۴) با Alys Pearsall Smith ازدواج کرد.
• (۱۹۰۰) جوزپه پینو را در کنگره بین‌المللی پاریس ملاقات کرد
• (۱۹۰۱) پارادکس راسل را کشف کرد.
• (۱۹۰۲) با گوتلوب فرگه نامه‌نگاری کرد.
• (۱۹۰۸) به عضویت انجمن سلطنتی انتخاب شد.
• (۱۹۱۶) به دلیل مبارزه ضدجنگ‌اش از کالج ترینیتی اخراج شده و ۱۱۰ پوند هم جریمه شد.
• (۱۹۱۸) به دلیل مبارزه ضدجنگ‌اش پنج‌ماه زندان شد.
• (۱۹۲۱) از Alys طلاق گرفت و با دورا بلک (Dora Black) ازدواج کرد.
• (۱۹۲۷)
• (۱۹۳۱) با مرگ برادرش لقب سومین ارل راسل را کسب کرد.
• (۱۹۳۵) از دورا طلاق گرفت.
• (۱۹۳۶) با پاتریشیا (پیتر) هلن اسپنس (Patricia (Peter) Helen Spence) ازدواج کرد.
• (۱۹۴۳) از بنیاد بارنز (Barnes Foundation) در پنسیلوانیا اخراج شد.
• (۱۹۴۹) نشان لیاقت (the Order of Merit) را دریافت کرد.
• (۱۹۵۰) جایزه نوبل ادبیات را دریافت کرد.
• (۱۹۵۲) از پیتر طلاق گرفت و با ادیث فینچ (Edith Finch) ازدواج کرد.
• (۱۹۵۵) بیانیهٔ راسل-اینشتاین را منتشر کردند.
• (۱۹۵۷) اولین کنفرانس پاگواش (Pugwash Conference) را برگزار کرد.
• (۱۹۵۸) رییس موسس مبارزه برای خلع سلاح هسته‌ای
• (۱۹۶۱) به دلیل مبارزه‌های ضدهسته‌ای به مدت یک هفته زندان شد.
• (۱۹۷۰) در دوم فوریه در Penrhyndeudraeth در ویلز درگذشت.

دیدگاهها و تاثیرات

فعالیت‌های ضد جنگ

وی یک فعال ضد جنگ بود و به خاطر فعالیت‌های ضد جنگ در خلال جنگ جهانی اول از دانشگاه ترینیتی اخراج و برای پنج‌ماه زندانی شد. از اقدامات صلح طلبانه بعدی راسل می‌توان به راه انداختن کمپینی ضد آدولف هیتلر، انتقاد از استبداد و خفقان در شوروی، اعتراض علیه مداخله ایالات متحده در جنگ ویتنام و تاسیس انستیتوی دفاع از صلح در سال ۱۹۶۳ اشاره نمود.

فعالیت‌های ادبی

با نگارش آثاری شاخص در دفاع از انسان گرایی و آزادی بیان، جایزه نوبل ادبیات سال ۱۹۵۰ را از آن خود کرد.

ریاضیات

در ریاضیات او پارادوکس راسل را کشف کرد که منجر به تعمیق و گسترش نظریه مجموعه‌ها گردید.

فلسفه، منطق و نظریات مذهبی و اجتماعی

راسل در کهولت

علاوه بر ریاضیات، بخش مهمی از شهرت برتراند راسل به سبب نظریاتش در زمینه فلسفه تحلیلی است..راسل از پایه گذاران منطق جدید و بنیانگذاران اصلی فلسفه تحلیلی به شمار می‌رود.

برتراند راسل یکی از مشهورترین فیلسوفان خداناباور قرن بیستم؛ و از منتقدان برجسته اعتقاد و عمل مسیحی بوده‌است. پاره‌ای از نوشتجات وی در این زمینه در کتابی تحت عنوان چرا مسیحی نیستم؟ جمع آوری شده‌اند.

البته او همانگونه که در مناظره با فردریک کاپلستون می‌گوید، مدعی توانایی در اثبات عدم وجود خدا نیست؛ اما چند سال بعد به کارگیری تمثیل قوری سماوی سعی در تاکید بر دیدگاه بی خدایانه(به جای ندانم گرایی) نمود.

راسل در من یک خداناباورم یا یک ندانم گرا؟ در سال ۱۹۴۷ می‌گوید:

«

به عنوان یک فیلسوف، اگر بخواهم برای شنونده‌های فلسفی محض سخن بگویم باید بگویم که خود را یک ندانم گرا توصیف می‌کنم چرا که فکر نمی‌کنم برهانی قاطع وجود داشته باشد که کسی بتواند اثبات کند که خدایی وجود ندارد. از سوی دیگر اگر بخواهم بر فردی معمولی در خیابان اثری صحیح بگذارم فکر می‌کنم که باید بگویم من یک خداناباور هستم چرا که وقتی می‌گویم نمی‌توانم اثبات کنم که خدایی وجود ندارد مجبورم که همچنین به همانسان بگویم که نمی‌توانم اثبات کنم که خدایان هومری وجود ندارند.

»

به تصریح او پرسش اساسی فلسفه دین این نیست که آیا هستی ای به نام خداوند دارای خاصیت وجود است یا نیست، بلکه این است که آیا تعریف خداوند مصداق و نمونه‌ای دارد یا خیر. این تحلیل مشهور راسل از «وجود دارد»، عبارت «خداوند وجود دارد» را بی معنا و در زمره اغلاط گفتاری مصطلح بر می‌شمرد.

وی دین را ناشی از ترس می‌داند به طوری که در کتاب «اجتماع انسانی» خود می‌گوید:

«

انسان پدیده‌هایی را می‌دیده‌است که باعث ترس و اضطرابش می‌شده و برای اینکه این ترس و اضطراب را آرام کند، نمی‌توانسته ازعلم و شناخت واقعی پدیده‌ها که بعد منجر به پیدا کردن راه حلی مناسب و منطقی می‌شده استفاده کند در نتیجه به جای علاج واقعه یک مسکن برای خود پیدا می‌کرده و به تعبیری دل خود را خوش می‌کرده‌است. مثلا بااعتقاد به قضا و قدر ناملایمات زندگی را برای خود تعریف می‌کرده. یا با اعتقاد به بهشت و اینکه اگر ما اینجا سختی می‌کشیم در عوض بهشتی وجود دارد که در آنجا راحتیم ناملایمات زندگی را برای خود تحمل پذیر و توجیه می‌کرده‌است.

»

در کتاب قدرت درباره سیاستمداران می‌گوید:

«

کسب قدرت هرچه بیشتر، هدف حاکمان سیاسی بشری است همچنانکه قانون جاذبه، در اجسام، حاکم است...فقط با کشف این رمز که قدرت طلبی، عامل تعیین کننده فعالیت‌های مهم سیاسی است می‌توان طومار تاریخ تحولات سیاسی بشری از باستان تا معاصر را توجیه و تفسیر نمود...به همان ترتیبی که در علم فیزیک، «انرژی» عامل اساسی پدیده‌ها است «قدرت طلبی» مانند انرژی، دارای صور گوناگون است، تموّل، ارتش، مهمات جنگی.

»

راسل در کتاب اخلاق و سیاست در جامعه می‌نویسد:

«

اگر انسان را معجونی از فرشته و حیوان بدانیم حقّاً درباره حیوان بی انصافی کرده‌ایم پس چه بهتر است که او را - ترکیبی از فرشته و شیطان بدانیم.

»

راسل در فصل آخر کتاب « آیا بشر آینده‌ای هم دارد»، یادآور می‌شود که پیشرفت علم با وجود این رهبران خود خواه، تا چه حد به مصائب بشر افزوده؛ به نظر او نزاع سال ۱۹۶۱ کندی و خروشچف تا نابود کردن همه ابناء بشر فاصله‌ای نداشته‌است».

او می‌نویسد:

«

اینک (ژوئیه ۱۹۶۱) مهمترین مسأله‌ای که در برابر جهان قرار دارد بدینقرار است: آیا از راه جنگ می‌توان چیزی بدست آورد که مورد پسند کسی باشد؟ کندی و خروشچف می‌گویند آری؛ مردانی که از سلامت عقل، برخوردارند می‌گویند نه. اگر این دو را قادر به تخمین احتمالات عقلانی بدانیم، ناگزیر به این نتیجه می‌رسیم که هر دو نفر بر این امر که وقت خاتمه دادن به وجود بشر رسیده‌است اتفاق نظر دارند.

»

خلاصه‌ای از سیر تحولات فلسفی راسل، در کتاب تکامل فلسفی من به قلم خود او به تحریر درآمده‌است.

گزیده آثار

راسل در ۱۹۰۷

فهرست زیر شامل گزیده‌ای از آثار برتراند راسل است که به ترتیب تاریخ انتشار تنظیم شده‌است.

• 1896, German Social Democracy, London: Longmans, Green.
• 1897, An Essay on the Foundations of Geometry, Cambridge: At the University Press.
• 1900, A Critical Exposition of the Philosophy of Leibniz, Cambridge: At the University Press.

• با عنوان شرح انتقادی بر فلسفه لایبنیتز به فارسی برگردانده شده‌است.

• 1903, The Principles of Mathematics The Principles of Mathematics, Cambridge: At the University Press.
• 1905 On Denoting, Mind vol. 14, NS, ISSN: 00264425, Basil Blackwell
• 1910, Philosophical Essays, London: Longmans, Green.
• 1910–1913, Principia Mathematica (with Alfred North Whitehead), 3 vols., Cambridge: At the University Press.

• با عنوان مبادی ریاضیات به فارسی برگردانده شده‌است.

• 1912, The Problems of Philosophy, London: Williams and Norgate.

• با عنوان مسائل فلسفه توسط منوچهر بزرگمهر به فارسی برگردانده شده‌است.

• 1914, Our Knowledge of the External World as a Field for Scientific Method in Philosophy, Chicago and London: Open CPublishing.

• با عنوان علم ما به عالم خارج به فارسی برگردانده شده‌است.

• 1916, Principles of Social Reconstruction, London: George Allen & Unwin.
• 1916, Justice in War-time, Chicago: Open Court.
• 1917, Political Ideals, New York: The Century Co.
• 1918, Mysticism and Logic and Other Essays, London: Longmans, Green.

• با عنوان عرفان و منطق توسط نجف دریابندی به فارسی برگردانده شده‌است.

• 1918, Proposed Roads to Freedom: Socialism, Anarchism, and Syndicalism, London: George Allen & Unwin.
• 1919, Introduction to Mathematical Philosophy, London: George Allen & Unwin, (ISBN 0-415-09604-9 for Routledge paperback) (Copy at Archive.org).
• 1920, The Practice and Theory of Bolshevism, London: George Allen & Unwin
• 1921, The Analysis of Mind, London: George Allen & Unwin.
• 1922, The Problem of China, London: George Allen & Unwin.
• 1923, The Prospects of Industrial Civilization (in collaboration with Dora Russell), London: George Allen & Unwin.
• 1923, The ABC of Atoms, London: Kegan Paul, Trench, Trubner.
• 1924, Icarus; or, The Future of Science, London: Kegan Paul, Trench, Trubner.
• 1925, The ABC of Relativity, London: Kegan Paul, Trench, Trubner.
• 1925, What I Believe, London: Kegan Paul, Trench, Trubner.
• 1926, On Education, Especially in Early Childhood, London: George Allen & Unwin.
• 1927, The Analysis of Matter, London: Kegan Paul, Trench, Trubner.

• با عنوان تحلیل موضوع به فارسی برگردانده شده‌است.

• 1927, An Outline of Philosophy, London: George Allen & Unwin.
• 1927, Why I Am Not a Christian, London: Watts.

• با عنوان چرا مسیحی نیستم به فارسی برگردانده شده‌است.

• 1927, Selected Papers of Bertrand Russell, New York: Modern Library.
• 1928, Sceptical Essays, London: George Allen & Unwin.
• 1929, Marriage and Morals, London: George Allen & Unwin.

• با عنوان زناشویی و اخلاق توسط ابراهیم یونسی به فارسی برگردانده شده‌است.

• 1930, The Conquest of Happiness, London: George Allen & Unwin.
• 1931, The Scientific Outlook, London: George Allen & Unwin.
• 1932, Education and the Social Order, London: George Allen & Unwin.
• 1934, Freedom and Organization, 1814–1914, London: George Allen & Unwin.
• 1935, In Praise of Idleness, London: George Allen & Unwin.
• 1935, Religion and Science, London: Thornton Butterworth.

• با عنوان دین و علم توسط علی اصغر مهاجر و احمد ایرانی به فارسی برگردانده شده‌است.

• 1936, Which Way to Peace?, London: Jonathan Cape.
• 1937, The Amberley Papers: The Letters and Diaries of Lord and Lady Amberley (with Patricia Russell), 2 vols., London: Leonard & Virginia Woolf at the Hogarth Press.
• 1938, Power: A New Social Analysis, London: George Allen & Unwin.

• با عنوان قدرت توسط هوشنگ منتصری و نجف دریابندری به فارسی برگردانده شده‌است.

• 1940, An Inquiry into Meaning and Truth, New York: W. W. Norton & Company.
• 1945, History of Western Philosophy and Its Connection with Political and Social Circumstances from the Earliest Times to the Present Day, New York: Simon and Schuster.

• با عنوان تاریخ فلسفه غرب راسل توسط نجف دریا بندری به فارسی برگردانده شده‌است.

• 1948, Human Knowledge: Its Scope and Limits, London: George Allen & Unwin.

• با عنوان دانش بشر توسط هوشنگ ایرانی به فارسی برگردانده شده‌است.

• 1949, Authority and the Individual, London: George Allen & Unwin.
• 1950, Unpopular Essays, London: George Allen & Unwin.
• 1951, New Hopes for a Changing World, London: George Allen & Unwin.
• 1952, The Impact of Science on Society, London: George Allen & Unwin.
• 1953, Satan in the Suburbs and Other Stories, London: George Allen & Unwin.
• 1954, Human Society in Ethics and Politics, London: George Allen & Unwin.
• 1954, Nightmares of Eminent Persons and Other Stories, London: George Allen & Unwin.
• 1956, Portraits from Memory and Other Essays, London: George Allen & Unwin.
• 1956, Logic and Knowledge: Essays 1901–1950 (edited by Robert C. Marsh), London: George Allen & Unwin.
• 1957, Why I Am Not A Christian and Other Essays on Religion and Related Subjects (edited by Paul Edwards), London: George Allen & Unwin.
• 1958, Understanding History and Other Essays, New York: Philosophical Library.
• 1959, Common Sense and Nuclear Warfare, London: George Allen & Unwin.
• 1959, My Philosophical Development, London: George Allen & Unwin.

• با عنوان تکامل فلسفی من به فارسی برگردانده شده‌است.

• 1959, Wisdom of the West ("editor", Paul Foulkes), London: Macdonald.
• 1960, Bertrand Russell Speaks His Mind, Cleveland and New York: World Publishing Company.
• 1961, The Basic Writings of Bertrand Russell (edited by R.E. Egner and L.E. Denonn), London: George Allen & Unwin.
• 1961, Fact and Fiction, London: George Allen & Unwin.
• 1961, Has Man a Future?, London: George Allen & Unwin.

• با عنوان آینده بشر به فارسی برگردانده شده‌است.

• 1963, Essays in Skepticism, New York: Philosophical Library.
• 1963, Unarmed Victory, London: George Allen & Unwin.
• 1965, On the Philosophy of Science (edited by Charles A. Fritz, Jr.), Indianapolis: The Bobbs-Merrill Company.
• 1967, Russell's Peace Appeals (edited by Tsutomu Makino and Kazuteru Hitaka), Japan: Eichosha's New Current Books.
• 1967, War Crimes in Vietnam, London: George Allen & Unwin.
• 1967–1969, The Autobiography of Bertrand Russell, 3 vols., London: George Allen & Unwin.

• با عنوان اتوبیوگرافی راسل به فارسی برگردانده شده‌است.

• 1969, Dear Bertrand Russell... A Selection of his Correspondence with the General Public 1950–1968 (edited by Barry Feinberg and Ronald Kasrils), London: George Allen and Unwin.

منابع

• مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا، «Bertrand Russell»، ویکی‌پدیای انگلیسی، دانشنامهٔ آزاد (بازیابی در ۲۳ ژوئن ۲۰۱۰).

پیوند به بیرون

در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ برتراند راسل موجود است.

انگلیسی

Writings available online

• آثاری از برتراند راسل در پروژه گوتنبرگ

• "Mysticism" (1961)
• "A Free Man's Worship" (1903)
• "Am I an Atheist or an Agnostic?" (1947)
• "Has Religion Made Useful Contributions to Civilization?" 1930
• "Ideas that Have Harmed Mankind" (1950)
• "In Praise of Idleness" (1932)
• "What Desires Are Politically Important?" (1950)
• Political Ideals (1917)
• The Problems of Philosophy
• Proposed Roads to Freedom (1918)
• "16 Questions on the Assassination" (of President Kennedy)
• The Analysis Of Mind
• Russell, Bertrand (1953). "What is an Agnostic?". Archived from the original on 2 February 2008. http://web.archive.org/web/20080203104023/http://www.control-z.com/pages/agnosticism.html. 
• Why I am not a Christian
• The War and Non-Resistance—A Rejoinder to Professor Perry
• War and Non-Resistance (1915)
• The Ethics of War (1915)
• Principia Mathematica (1910)
• "The Elements of Ethics" (1910)
• The Principles of Mathematics (1903)
• An essay on the foundations of geometry
• From: www.archive.org
  • History of Western Philosophy (1946)
  • My Philosophical Development (1959)
  • Portraits from Memory and Other Essays (1956)
  • Unpopular Essays (1950)
  • Introduction to Mathematical Philosophy (1920)
  • The Scientific Outlook (1954)
  • An Outline of Philosophy (1951)
  • Common Sense and Nuclear Warfare (1959)
  • Our Knowledge of the External World (1914)
  • Legitimacy Versus Industrialism 1814-1848 (1935)
  • Authority and the Individual (1949)
  • Education and the Social Order (1932)
  • Nightmares of Eminent Persons and Other Stories (1954)
  • Why Men Fight: A Method of Abolishing the International Duel (1917)
  • Justice in Wartime (1917)
  • Mysticism and Logic and Other Essays (1917)
  • The Autobiography Of Bertrand Russell 1872-1914 (1951)
  • The Autobiography Of Bertrand Russell 1914-1944 (1956)
  • Is There a God? (1952)

Audio

• Works by Bertrand Russell in audio format from LibriVox
• Bertrand Russell Audio Archive
• In Praise of Idleness free mp3 recitation of Russell's essay of the same name, from the Audio Anarchy project
• Sound clips of Bertrand Russell speaking

Other

• Pembroke Lodge — childhood home and museum
• The Bertrand Russell Society — a member organisation of the International Humanist and Ethical Union
• The Bertrand Russell Society Quarterly
• The Bertrand Russell Peace Foundation
• Bertrand Russell in Japan
• Biography and quotes of Bertrand Russell
• Russell Photo Gallery
• Photographs at the National Portrait Gallery
• The Bertrand Russell Archives
• Resource list
• The First Reith Lecture given by Russell (Real Audio)
• Encyclopaedia Britannica
• Nobel Prize
• Russell immediate family
• Lecture about 1905, the philosophical landscale of Einstein in which Russell was central
• Bertrand Russell at 100 Welsh Heroes
• Key Participants: Bertrand Russell - Linus Pauling and the International Peace Movement: A Documentary History
• PM@100: LOGIC FROM 1910 TO 1927 Conference at the Bertrand Russell Research Centre (McMaster University, Ontario, Canada), to be held on May 21-24, 2010, celebrating the 100th anniversary of the publication of Principia Mathematica.

فارسی

مجموعه‌ای از گفتاوردهای مربوط به برتراند راسل در ویکی‌گفتاورد موجود است.

• برتراند راسل در قاب عکسها و لا به لای کلمات (Bertrand Russell His Life in Pictures and Words)
• نگاهی به زندگی و آثار برتراند راسل
• درباره راسل
• پلورالیسم و اتمیسم منطقی راسل

جستارهای وابسته

• پارادوکس راسل
• قوری چای راسل