برهان (منطق)

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

برهان، نوعی استدلال است که صورت آن از شکل‌های معتبر قیاس خصوصا شکل یکم و مادهٔ آن هم باید از قضیه‌هایی تشکیل شود که درستیشان قطعی باشد.[۱]

[ویرایش] انواع برهان

برهان لمّی

اگر در برهان از علت به معلول پی برده شود به آن لمّی می‌گویند. مثلا یک پزشک در یک روستا به پشه مالاریا بر می‌خورد و در می‌یابد که بیماری اهالی آن روستا از پشه مالاریا است.

برهان انّی

اگر از معلول به علت پی برده شود به آن برهان انّی می‌گویند. مثلا یک پزشک از سرفه‌های خشک بیمارش پی می‌برد که او بیماری او سل است. بر هان شبیه ان یا شبیه لم برهانی است که در آن از احداالمتلازمیتن به دیگری پی می برند مانند برهان صدیقین[۲]

[ویرایش] پانویس

  1. روح‌الله عالمی. منطق. چاپ دوم. تهران: شرکت چاپ و نشر کتاب‌های درسی، ۱۳۸۹. 
  2. نهایه الحکمه علامه طباطبایی