ابویوسف کندی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

ابویوسف یعقوب بن اسحاق کندی موسوم به ابوالحکما (۸۰۰- ۸۷۹ م) ریاضیدان، منجم و فیلسوف عرب و نخستین حکیم اسلامی است که مستقیماً به آثار حکمای یونانی دسترسی داشته و شخصاً به ترجمه پاره‌ای از آثار ارسطو و تفسیر و بیان آنها پرداخته‌است.

پدرش اسحق بن الصباح در عهد مهدی، هادی و رشید، امیر کوفه و از متمولین بود. وی در بصره متولد شد و در بغداد پرورش یافت. الکندی در زمان مامون، معتصم و متوکل می‌زیست و در دربار آن‌ها تقرب بسیار یافت. وی مغضوب متوکل قرار گرفت و علتش اختلاف مسلک او با مسلک متوکل بود. الکندی به فلسفه‌های یونانی، ایرانی و هندی آشنا بود و زبان پهلوی را نیز می‌دانست و در موضوعات مختلف مانند : موسیقی، هندسه، حساب، نجوم، منطق، الهیات و سیاست کتاب و رساله نوشت. گفته‌اند ۲۶۳ کتاب و رساله نوشته است و اکثر این آثار اینک مفقود شده است.

مهم‌ترین اثر او کتاب فی ماهیه العقل است که در آن عقل را به چهار گونه ذکر کرده‌است: عقل بالفعل، عقل بالقوه، عقل که از قوه به فعل می‌گراید و عقل برهانی، آثار او را بیش از ۲۴۰ نوشته‌اند. وی در تلفیق دین و فلسفه کوشش بسیار کرد.

دین[ویرایش]

مطهری می نویسد: عجیب این است که برخی بدین علت که نامش یعقوب و نام پدرش اسحاق و کنیه اش ابویوسف است او را یهودی پنداشته اند و عجیبتر اینکه در بعضی روایات که قطعاً مجعول است، از او به عنوان کسی یاد کرده اند که در نظر داشته ردی بر قرآن مجید بنویسد. امروز در اثر تحقیقاتی که به عمل آمده روشن شده که اولاً ارزش علمی و فلسفی کندی بیش از آن است که قبلاً تصور می شد، ثانیاً مسلمانی پاک اعتقاد و مدافع و احتمالاً شیعه بوده است، ثالثاً به واسطه موقعیت علمی و اجتماعی محسود بوده است و نسبتهای ناروا به او مولود آن حسادتهاست.[۱]

آثار[ویرایش]

  • المدخل المنطقی
  • فی المعقولات العشر
  • فی البرهان المنطقی
  • من سمع الکیان فی بطلان قول
  • فی جواهر الاجسام
  • فی الابانه عن وحدانیه الله
  • فی ان النفس جوهر بسیط غیر داثر
  • فی التوحید
  • فی مائیه الشی
  • الذی لانهایه له
  • فی الابانه انه لایمکن ان یکون جرم العالم بلانهایه
  • فی مائیه العقل و الابانه عنه

فلسفه[ویرایش]

فلسفه اسلامی با ابویوسف یعقوب کندی آغاز می شود و به وسیله شاگردان او ادامه می یابد.[۲]

پانویس[ویرایش]

  1. مطهری، مجموعه آثار، ج14، صص463-462.
  2. مطهری، مجموعه آثار، ج14، ص462.

منابع[ویرایش]

  • آی کتاب
  • کتاب ریاضیدانان مسلمان و سیر علوم ریاضی در شرق اسلامی بقلم: غلامرضا تاتاری-انتشارات ضریح آفتاب مشهد.صفحه126-130
  • مطهری، مرتضی، مجموعه آثار، ج14، تهران: صدرا، 1389.

الگو:بزرگان جهان اسلام در سده‌های یکم تا هشتم هجری