ابویوسف کندی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

ابویوسف یعقوب بن اسحاق کندی موسوم به ابوالحکما (۸۰۰- ۸۷۹ م) ریاضیدان، منجم و فیلسوف عرب و نخستین حکیم اسلامی است که مستقیماً به آثار حکمای یونانی دسترسی داشته و شخصاً به ترجمه پاره‌ای از آثار ارسطو و تفسیر و بیان آنها پرداخته‌است.

وی اصلاً یهودی بود و بعداً علی‌الظاهر مسلمان شد. پدرش اسحق بن الصباح در عهد مهدی، هادی و رشید، امیر کوفه و از متمولین بود. وی در بصره متولد شد و در بغداد پرورش یافت. الکندی در زمان مامون، معتصم و متوکل می‌زیست و در دربار آن‌ها تقرب بسیار یافت. وی مغضوب متوکل قرار گرفت و علتش اختلاف مسلک او با مسلک متوکل بود. الکندی به فلسفه‌های یونانی، ایرانی و هندی آشنا بود و زبان پهلوی را نیز می‌دانست و در موضوعات مختلف مانند : موسیقی، هندسه، حساب، نجوم، منطق، الهیات و سیاست کتاب و رساله نوشت. گفته‌اند ۲۶۳ کتاب و رساله نوشته است و اکثر این آثار اینک مفقود شده است.

مهم‌ترین اثر او کتاب فی ماهیه العقل است که در آن عقل را به چهار گونه ذکر کرده‌است: عقل بالفعل، عقل بالقوه، عقل که از قوه به فعل می‌گراید و عقل برهانی، آثار او را بیش از ۲۴۰ نوشته‌اند. وی در تلفیق دین و فلسفه کوشش بسیار کرد.

آثار[ویرایش]

  • المدخل المنطقی
  • فی المعقولات العشر
  • فی البرهان المنطقی
  • من سمع الکیان فی بطلان قول
  • فی جواهر الاجسام
  • فی الابانه عن وحدانیه الله
  • فی ان النفس جوهر بسیط غیر داثر
  • فی التوحید
  • فی مائیه الشی
  • الذی لانهایه له
  • فی الابانه انه لایمکن ان یکون جرم العالم بلانهایه
  • فی مائیه العقل و الابانه عنه

فلسفه[ویرایش]

الکندی در فلسفه از افلاطونیان جدید ارسطو مسلک متابعت می‌کرد و مانند فارابی می‌کوشید دین را با دانش آشتی دهد. او فلسفه را تابع الهام و استدلال و عقل را تابع اشراقات پیامبران قرار داد و به بقای روح اعتقاد داشت، منتهی نمی‌توانست دلائل فلسفی برای اثبات روز معاد فراهم آورد. الکندی مانند بعضی از افلاطونیان جدید یونان، علم نجوم را یک جزء از فلسفه می‌دانست و نخستین فیلسوف اسلامی بود کهبر ریاضیات هند آشنایی پیدا کرد.

منابع[ویرایش]

  • آی کتاب
  • کتاب ریاضیدانان مسلمان و سیر علوم ریاضی در شرق اسلامی بقلم: غلامرضا تاتاری-انتشارات ضریح آفتاب مشهد.صفحه126-130

الگو:بزرگان جهان اسلام در سده‌های یکم تا هشتم هجری