ابن رشد

ابن رشد
Averroes

شناسنامه
نام کامل	محمدبن احمد بن رشد اندلسی
تاریخ تولد	۱۱۲۶
زادگاه	کوردوبا، اسپانیا
تاریخ مرگ	۱۰ دسامبر ۱۱۹۸
محل مرگ	، مراکش
تألیفات	فصل‌المقال

محمد بن احمد بن رشد اندلسی (به عربی: أبو الولید محمد بن أحمد بن رشد) یا ابن رشد (زادهٔ ۱۱۲۶ در کوردوبا، اسپانیا - درگذشتهٔ ۱۰ دسامبر ۱۱۹۸ در مراکش، مراکش) فیلسوف نامدار عربی اندلسی بود. در اکثر زبان‌های غربی او را با نام «اورئوس» (Averroes) می‌شناسند که به نوعی همان تلفّظ «ابن رشد» است.

تحصیلاتش در رشته‌های حقوق و پزشکی بود و مدّت‌ها نیز در شهرهای «سویل» و «قرطبه» به کار قضاوت اشتغال داشت. او به بقای ماده و وجود یک حقیقت ابدی با خدا معتقد بود و متذکر شد که گاهی فلسفه با دین ناسازی تام دارد و از این جهت دیدگاه‌های دوگانه‌ای اظهار داشته‌است.

گرچه او از مسلمانان سنی مالکی بود، در زمان زندگی مورد زجر و طعن و نفرین علمای اسلامی بود و از طرف کلیسا نیز آثار او را محکوم دانستند.

فلسفهٔ او را در غرب «اوروئسیسم» می‌نامند که می‌تواند به «ابن رشدگرایی» ترجمه شود. او تلاش داشت فلسفهٔ ارسطویی را با اسلام تطبیق دهد. او بر خلاف اسلام و همانند بودایی‌گری به ابدی‌بودن روح معتقد نبود.

«فصل‌المقال» کتاب مشهور اوست که با نگاهی متفاوت به قرآن نگاه می‌کند و از سوی بعضی به عنوان کتابی کفرآمیز اعلام شده‌است.

تأثیرات پس از مرگ

فرسک مدرسه آتن اثر رافائل، بخشی از اثر که ابن رشد در آن حضور دارد

• مجسمه‌ای از ابن رشد هنوز در کوردوبا (غرطبه)، اسپانیا قرار دارد.
• رافائل، نقاش شهیر ایتالیایی، تصویرش را در یکی از نقاشی‌هایش آورده‌است.
• دانته در کتاب معروف خود، «کمدی الهی»، به او اشاره می‌کند.
• خورخه لوئیس بورخس داستان کوتاهی با نام «جستجوی ابن رشد» نوشته‌است که در مورد جستجوی او برای کشف معانی تراژدی و کمدی است.
• جیمز جویس در کتاب مشهور خود، اولیس، مختصراً به او اشاره می‌کند.
• او شخصیت اصلی فیلم «سرنوشت» به کارگردانی یوسف شاهین است.
• سیارکی در آسمان به نام او «۸۳۱۸ ابن رشد» نام‌گذاری شده‌است.

منبع

• آی کتاب (برداشت آزاد)

در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ ابن رشد موجود است.