رابرت نوزیک

رابرت نوزیک (به انگلیسی: Robert Nozick)‏ (۱۶ نوامبر ۱۹۳۸ - ۲۳ ژانویه ۲۰۰۲) یک فیلسوف سیاسی آمریکایی بود که در دهه‌های ۱۹۷۰ و ۱۹۸۰ شهرتِ زیادی داشت. معروف‌ترین کتاب او در فلسفه سیاسی، «آنارشی و دولت و ناکجاآباد» در ۱۹۷۴ منتشر شد. این کتاب پاسخی بود آزادی‌گرایانه به کتاب «نظریهٔ عدالت» نوشتهٔ جان رالز. او تا هنگام مرگ استاد کرسی فلسفه در دانشگاه هاروارد بود. دیگر آثارش در زمینه نظریه تصمیم و شناخت‌شناسی هستند. جستار اصلی نوزیک و فشرده سخن او دفاعی همه‌جانبه و ریشه‌ای از اختیارگرایی و آزادی‌گرایی است تا آن‌جایی که برخی او را مدافع اختیارگرایی افراطی خوانده‌اند.

رابرت نوزیک یک نظریه نامتعین برای اراده آزاد ارائه داده‌است. طبق نظریه نوزدیک شخصیت هر فرد در طی زندگی وی، بصورت نامتعین، توسط خود فرد شکل می‌گیرد. این نظریه بر این واقعیت استوار است که انسان‌ها بعنوان عامل‌های خود-آگاه، دلایلی با سطوح اهمیت مختلف، برای اعمال‌شان بیان می‌کنند. این دلایل و وزن‌های متفاوت نسبت داده شده به آنها هویت فرد را شکل می‌دهند که در طی زمان شکل گرفته و کامل می‌شود. بنابر این هویت هر فرد دارای ابعاد مختلفی با سطوح برجستگی متفاوت است. به این ابعاد و میزان اهمیت آنها که توسط خود فرد شکل گرفته و ساخته می‌شود، منش و شخصیت فرد نیز گفته می‌شود.

آثار

• Anarchy, State, and Utopia - «آنارشی، دولت و آرمان‌شهر»
• Philosophical Explanations- روشنگری‌های فیلسوفانه (۱۹۸۱)
• The Examined Life - زیست آزموده (۱۹۸۹)
• The Nature of Rationality- سرشت بخردانگی (۱۹۹۳)
• Socratic Puzzles- معماهای سقراطی (۱۹۹۶)
• Invariances: The Structure of the Objective World- نامتغیرها: ساختار جهان عینی (۲۰۰۱)

منابع

• «مردان اندیشه»، ترجمه عزت‌الله فولادوند، صص ۴۲۱ به بعد
• چرا روشنفکران با سرمایه‌داری مخالفند»، مجله بخارا، شماره ۸۴، آذر و دی 1390

1. Robinson, Dave & Groves, Judy (2003). Introducing Political Philosophy. Icon Books. ISBN 1-84046-450-X.

• 1. Schmidtz, David (Editor) (2002)، Robert Nozick Contemporary Philosophy in Focus, Cambridge University Press, ISBN 978-0-521-00671-2

پیوند به بیرون

* http://www.theihs.org/libertyguide/people.php/75853.html

• http://www.news.harvard.edu/gazette/2002/01.17/99-nozick.html