ناصر مکارم شیرازی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
شناسنامه
نام کامل ناصر مکارم
تاریخ تولد ۱۳۰۵
شهر تولد شیراز
کشور تولد ایران
محل تحصیل شیراز، قم، نجف
محل زندگی قم
اساتید محسن حکیم
ابوالقاسم خوئی
میرزا هاشم آملی
سید حسین بروجردی[۱]
وبگاه رسمی

ناصر مکارم معروف به آیت‌الله العظمی مکارم شیرازی (زادهٔ ۱۳۰۵، شیراز) از مراجع تقلید شیعه ایرانی است.

زندگی[ویرایش]

وی در سال ۱۳۰۵ خورشیدی در شیراز به دنیا آمد. تحصیلات ابتدایی و دبیرستانی خود را در شیراز به پایان رسانید. و سپس در سن 14 سالگی مشغول تحصیلات دینی شد.اجداد او دارای پیشینه کلیمی بودند که به اسلام گرویدند. [۲]

زندگی علمی[ویرایش]

آغاز دروس دینی مکارم در مدرسه آقا باباخان شیراز بود و وی در مدت اندکی نیازهای خود را از علوم صرف، نحو، منطق، بیان و بدیع تأمین کرد. سپس توجه خود را به رشتهٔ فقه و اصول معطوف ساخت و مجموع دروس مقدماتی و سطح متوسط و عالی را در مدتی نزدیک به ۴ سال به پایان رساند.

در همین سال‌ها گروهی از طلاب حوزهٔ علمیهٔ شیراز را نیز درس می‌داد. او در ۱۸ سالگی حاشیه‌ای بر کفایة الاصول آخوند خراسانی نوشت و در همان سال، وارد حوزهٔ علمیهٔ قم شد و نزدیک پنج سال در درس‌های اساتیدی چون آیت‌الله العظمی سید حسین بروجردی شرکت کرد.

وی در سال ۱۳۶۹ هـ.ق وارد حوزهٔ علمیه نجف شد و در سال ۱۳۷۰ هـ.ق به ایران بازگشت و در قم به تدریس سطوح عالی و سپس خارج اصول و فقه پرداخت. در سال ۱۳۳۶ شمسی به اتفاق جمعی از دانشمندان، ماهنامهٔ مکتب اسلام را زیر نظر آیت‌الله سید محمدکاظم شریعتمداری و دار التبلیغ اسلامی راه‌اندازی کرد.

در حال حاضر درس خارج وی یکی از پرجمعیت‌ترین و پر رونقترین دروس حوزهٔ علمیهٔ قم است و بیش از ۲۰۰۰ نفر از طلاب در درس او شرکت می‌کنند.

او از دوران جوانی نیز قلم به دست گرفت و کتاب‌هایی در رشته‌های گوناگون عقاید و معارف اسلامی و مسألهٔ ولایت و تفسیر و فقه و اصول نوشت. از تألیفات و آثار او تا کنون بیش از ۲۰۰ عنوان کتاب به چاپ رسیده که برخی از آن‌ها بیش از ۳۰ بار تجدید چاپ شده و برخی به بیش از ۱۰ زبان زندهٔ دنیا ترجمه شده و در کشورهای گوناگون انتشار یافته‌است. مهم‌ترین اثر قرآنی وی کتاب تفسیر نمونه (۲۷ جلدبه همراه یک جلد تفسیر موضوعی قرآن کریم) است که با همکاری چندین نفر (آقایان محسن قرائتی، محمدرضا آشتیانی، سید محسن شجاعی، محمد جعفر امامی، داود الهامی، عبد الرسول حسنی، سید نور الله طباطبایی، محمود عبد اللهی محمد محمدی) نوشته شده‌است. از جمله کتب فقهی او: «انوار الفقاهه»، «القواعد الفقیة» و «انوار الاصول» و «تعلیقات مستدل» و مشروحی بر تمام عروة الوثقی است که مکرر به چاپ رسیده‌است. رسالهٔ عملیه وی (توضیح المسائل) تاکنون بارها چاپ شده و این رساله به زبان عربی و اردو و ترکی آذربایجانی و انگلیسی نیز ترجمه و منتشر شده‌است. همچنین رساله، همراه با چند جلد از کتب استفتائات وی، اکنون بصورت نرم افزاری برای تلفنهای همراه ارائه می‌شود.

زندگی سیاسی[ویرایش]

وی در انقلاب اسلامی حضور فعال داشت و به همین دلیل چند بار به زندان رژیم شاهنشاهی افتاد و به سه شهر چابهار، مهاباد و انارک تبعید شد،وی در انارک ،به سبب نزدیکی به اصفهان، فعالیت سیاسی زیادی داشت و با مبارزین در ارتباط بود،ساواک چندین مرتبه به خانه شیخ موسی ملکی انارکی،که ناصر مکارم در آنجا زندگی می کرد،حمله کرد .بعد از انقلاب وی در تدوین قانون اساسی در خبرگان اول نقش مؤثری داشت.

فتواهای مهم[ویرایش]

  • ممنوعیت برقراری ارتباط با رسانه‌ها و سایت‌های خارجی.[۳]
  • مصرف هرگونه دخانیات مضر بر همهٔ مقلدان او حرام است.
  • همان‌گونه که امام معصوم منصوب از جانب خداست، فقیهان از طرف امام معصوم منصوب عام به ولایت اند؛ و انتخاب فقیهی از میان فقیهان (بر اساس اولویت و افضلیت) برای ولایت -به عنوان تشخیص مصداق- باید به اهل خبره مراجعه کرد؛ ولی برای دفع تهمت استبداد و وسوسه‌های معاندان، و برای اعتماد بیشتر مردم به حکومت اسلامی و مساعدت ایشان با آن، می‌توان به جهت حکم ثانویه ولی فقیه را با واسطه رأی مردم انتخاب نمود. [۴]
  • ممنوعیت اخذ جریمه به‌دلیل دیرکرد در پرداخت وام.[۵]

اقدامات علمی[ویرایش]

تفسیر نمونه او به چند زبان ترجمه شده. این تفسیر و تفسیر موضوعی پیام قرآن باب تازه‌ای در تفسیر قرآن گشود چرا که به زبانی ساده و در عین حال علمی به تحلیل و تقسیر قرآن می پردازد

یکی دیگر از آثار مهم او، مفاتیح نوین است که با زدودن قسمت هایی از مفاتیخ الجنان که سندیت نداشت به انجام رسید[۶] که کوششی برای ذکر احادیث و منابع و مآخذ استفاده شده در مفاتیح الجنان است.

ترجمهٔ قرآن ایشان جزء ترجمه های دقیق و در عین حال سلیس و نزدیک به فارسی معاصر است

آثار[۷][ویرایش]

  • ۱۱۰ سرمشق از سخنان حضرت على (ع)
  • ۱۵۰ درس زندگی
  • ۱۸۰ پرسش و پاسخ
  • ۵۰ درس اصول عقائد برای جوانان
  • آفریدگار جهان
  • آیات ولایت در قرآن
  • آیین رحمت
  • آئین ما (اصل الشیعه)
  • احکام بانوان (جدید)
  • احکام خانواده در پرتو فقه اسلامى
  • احکام عزاداری
  • اخلاق اسلامى در نهج البلاغه ۲ جلد
  • اخلاق در قرآن ۳ جلد
  • ارتباط با ارواح
  • از تو سوال میکنند
  • استفتائات ۳ جلد
  • اسرار عقب ماندگی شرق
  • اسلام در یک نگاه
  • اسلام و آزادى بردگان
  • اسلام و کمکهاى مردمى
  • اعتقاد ما
  • اعتکاف، عبادتی کامل
  • انوار هدایت جلد ۱
  • اهداف قیام حسینى
  • فاجعهٔ تمدن
  • بازاریابى شبکه اى یا کلاهبردارى مرموز
  • بررسى طُرُق فرار از ربا
  • برگزیده تفسیر نمونه ۵ جلد
  • پاسخ به پرسش های مذهبی
  • پیام امام امیرالمؤمنین(ع) ۱۱ جلد
  • پیام قرآن ۱۰ جلد
  • پیدایش مذاهب
  • تعزیر و گستره آن
  • تفسیر نمونه ۲۷ جلد
  • تقیّه، سپرى براى مبارزه عمیق تر
  • جامعه سالم در پرتو اخلاق
  • جلوه حق
  • چند نکته مهم درباره رؤیت هلال
  • چهره منافقان در قرآن حدیث غدیر: سند گویای ولایت
  • حکومت جهانى مهدى (عج)
  • حیله‌های شرعی و چاره جویی‌های صحیح
  • خدا را چگونه بشناسیم
  • خطوط اساسی اقتصاد اسلامی
  • خمـس: پشتوانه استقلال بیت المال
  • دائرة المعارف فقه مقارن جلد ۱
  • در جستجوی خدا
  • راه غلبه بر نگرانیها و نا امیدیها
  • ربا و بانکدارى اسلامى
  • رساله احکام بانوان
  • رساله احکام پزشکی
  • رساله احکام (پسران)
  • رساله احکام (دختران)
  • رساله احکام نوجوانان
  • رساله توضیح المسائل
  • رمى جمرات در گذشته و حال
  • رهبران بزرگ و مسوولیت های بزرگتر
  • زندگی در پرتو اخلاق
  • زهرا(علیها السلام) برترین بانوى جهان
  • سوگندهاى پربار قرآن
  • سیگار پدیده مرگبار عصر ما
  • شأن نزول آیات قرآن
  • شیعه پاسخ می گوید
  • شیوه همسرى درخانواده نمونه
  • عاشورا: ریشه ها، انگیزه ها، رویدادها، پیامدها
  • عقیده یک مسلمان
  • فضیلت سوره هاى قرآن
  • فیلسوف نماها
  • قرآن کریم
  • قرآن و آخرین پیامبر
  • قهرمان توحید
  • گفتار معصومین(علیهم السلام) ۲ جلد
  • مثالهاى زیباى قرآن ۲ جلد
  • مدیریّت و فرماندهى در اسلام
  • مشروعیّت سقیفه؟!
  • مشکات هدایت
  • مشکلات جنسى جوانان
  • معاد و جهان پس از مرگ
  • معراج، شقّ القمر، عبادت در قطبین
  • معمای هستی
  • مفاتیح نوین
  • مناسک جامع حج
  • مناسک حج
  • مناسک عمره مفرده
  • مناظرات تاریخی امام رضا(علیه السلام)
  • وهابیت بر سر دو راهی

موضع‌گیری‌ها[ویرایش]

مخالفت با وزیر شدن زنان[ویرایش]

پس از معرفی سه کاندیدای زن جهت تصدی مقام وزارت، یکی از نمایندگان مجلس اعلام کرد مکارم شیرازی و صافی گلپایگانی در مورد وزیر شدن زنان شبهه فقهی دارند. مکارم شیرازی در همین زمان گفت وزیر شدن زنان دنباله‌روی از نظام ارزشی غرب است. وی پرسید: آیا انتخاب وزیر زن مشکلی از جامعه زنان حل می‌کند؟[۸]

دیدگاه‌ها[ویرایش]

وی در مرداد ۸۸ طی بیانیه‌ای خواستار تعیین تکلیف بازداشت‌شدگان پس از انتخابات ریاست جمهوری شد. وی همچنین از مسوولان خواست «بازداشت شدگانی که خطایی ندارند یا خطایشان بر طبق رافت و رحمت اسلامی قابل ارفاق است، هر چه زودتر آزاد شوند.»[۹]

مکارم شیرازی در مورد تظاهرات جنبش سبز در تاسوعا و عاشورای ۱۳۸۸ بیانیه‌ای صادر کرد و گفت: «روز عاشورا در حالی که مردم کشور ما از کوچک و بزرگ، مرد و زن در آتش عشق حسینی می‌سوختند و ناله‌های عاشقانه سر می‌دادند و در هر کوی و برزن به سوگ نشسته بودند و با نظم و خلوص نیت مشغول عزاداری و نوحه سرائی بودند گروهی از مغرضان به بعضی از خیابانهای تهران ریختند و قداست مراسم حسینی را که عامل وحدت صفوف همه ملت است شکستند، نخست به شعارهای سیاسی ساختارشکن پرداختند و سپس اقدام به تخریب اموال مردم و آتش زدن آن‌ها نمودند» وی در این بیانیه خواستار محکوم کردن حرمت شکنان و نیز نکوبیدن بر طبل اختلافات شد.[۱۰]

پس از چندی دادگاه برای محمدامین ولیان دانشجوی دانشگاه دامغان که در روز عاشورا حضور داشت، حکم اعدام صادر کرد و برخی وب‌گاه‌ها مدعی شدند که این حکم بنا بر فتوای مکارم شیرازی در مورد محارب بودن حرمت شکنان عاشورا صادر شده‌است.[۱۱] مکارم شیرازی این شایعه را تکذیب کرد و گفت: «ما مطلقاً چنین فتوایی درباره چنین اشخاصی نداده‌ایم و این شیطنتی است که بعضی از سایت‌ها انجام داده‌اند.» وی افرود: «ما می‌دانیم بعضی از جوان‌ها تحت تاثیر هیجانات خاصی دست به بعضی از خشونت‌ها زده‌اند که باید آن‌ها را ارشاد و راهنمایی کرد.»[۱۲]

ابراز تاسف از لغو شدن تفکیک جنسیتی در دانشگاه‌ها[ویرایش]

مکارم شیرازی گفته که از شنیدن خبر عدم اجرای تفکیک جنسیتی در دانشگاه‌ها بسیار متاثر شده است. او همچنین مدعی شد در آلمان تفکیک جنسیتی انجام گرفته تا بازده کار دانشگاه‌ها افزایش یابد.[۱۳]

مخالفت با نظام دادرسی ایران[ویرایش]

مکارم شیرازی در تیرماه ۹۰ در یک سخنرانی در حرم علی بن موسی‌الرضا به مضروب کردن یک طلبه در حال انجام امر به معروف و همچنین قتل روح‌الله داداشی اشاره کرد و عامل آن را مشابهت نظام قضایی ایران با غرب و ترک تشریفات قضایی را راه حل آن دانست. وی گفت مراحل انتقال پرونده از کلانتری به دادگستری و پس از آن انتخاب وکیل و بعد از آن انکار اعترافات ثبت شده به توصیه وکیل به بهانه اخذ آنها در زیر شکنجه و مدت رسیدگی چند ماهه، متهمان را جسور می‌کند. او گفت که عقیده دارد باید شعبه قضایی به سبک دادگاه‌های علی بن ابیطالب با حضور چند مجتهد تشكیل شود و با دقت، ولی با سرعت و حذف تشریفات، حداكثر در عرض یك هفته اين مجرمان را به اشد مجازات (اعدام) برسانند.[۱۴]

حسن یوسفی اشکوری در نقد این اظهارات گفت در زمان پیامبر اسلام و جانشینان او اصلا دادگاه به معنای امروزی آن وجود نداشته و پیامبر اسلام و جانشینان او در جلوی مسجد به شکایات شاکیان از طریق مطرح کردن چند پرسش رسیدگی و طی چند دقیقه به صدور حکم اقدام می کرده اند که در دنیای پیچیدهٔ امروز این شیوه نه قابل اجراست و نه به برقراری عدالت و کاهش جرم منجر می شود. او همچنین گفت مکارم شیرازی با متهم کردن قوه‌قضائیه به دنباله روی از غرب و غربزدگی در واقع دو ولی فقیه جمهوری اسلامی در تاریخ سی و دو ساله آن را به غربزدگی متهم می کند. [۱۵]

عملکرد دولت احمدی‌نژاد[ویرایش]

مکارم شیرازی در دیدار با علی ربیعی، وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی دولت یازدهم ایران، اظهار داشت مشکلات پیچیده‌ای توسط دولت دهم ایران بوجود آمده که حل کردن آنها کار سختی است و تاکنون دولتی در ایران بر سر کار نیامده که در ابتدای فعالیت خود با چنین مشکلاتی روبرو شده باشد. وی دولت دهم ایران را دولتی توصیف کرد که بجای مشکل‌زدایی، مسبب ایجاد مشکلات متعدد بوده است.[۱۶]

تکذیب دیدار وزیر علوم دولت روحانی[ویرایش]

در حالی که رضا فرجی دانا وزیر علوم و تحقیقات دولت روحانی به قم سفر کرده بود و رسانه ها از دیدار وی با مراجع خبر دادند ، مکارم شیرازی در جلسه درس خارج فقه خود عنوان کرد که مطلب لازمی را باید در اینجا ‏تذکر بدهم و آن اینکه همگان توجه داشته باشند وزیر به قم آمد و برخی از آقایان هم با وی ملاقات ‏کردند ولی در برخی رسانه‌ها مشاهده کردیم که خبر دیدار من با او را نیز چاپ کرده بودند.[۱۷] [۱۸] ‏وی این دیدار را تکذیب کرد؛ وی مدعی شد افرادی واسطه شده بودند ولی او گفته که آمادگی دیدار ‏با وزیر علوم را ندارم و دلیل این کار انتصابات از جمله انتصاب توفیقی به معاونت وزارت علوم دانست.[۱۹][۲۰]

پانویس[ویرایش]

پیوند به بیرون[ویرایش]

در پروژه‌های خواهر می‌توانید در مورد ناصر مکارم شیرازی اطلاعات بیشتری پیدا کنید.


Search Wikiquote در میان گفتاوردها از ویکی‌گفتاورد