ابوحنیفه دینوری، احمدبن داودبن ونند معروف بهابوحنیفه دینوری، زادگاه وی دینور در کرمانشاه و بهتاریخ تقریبی (۸۲۸ - ۸۸۹ میلادی) برابر با (۲۲۲ - ۲۸۲ هجری قمری) در دوران سامانیان است. تحصیلات خود را در اصفهان، کوفه و بصره بهپایان رساند و از محضر اسحاق سکیت و پسرش یعقوب سکیت بهرهها گرفت. دینوری، گیاهشناس، مورخ، جغرافیادان، ستارهشناس و ریاضیدان، نحوی و لغتشناس بوده و بهعلوم هند آشنائی داشته است. یکی از آثار معروف او «کتابالنبات» است که بهشناخت گیاهان اختصاص داشته و بهتأیید کارشناسان این رشته، دینوری اطلاعات مندرج در این کتاب را براساس تحقیق و تتبع خود استخراج نموده است و دیگران از او نقل قول کردهاند. لکلرک درباره او گفته است:
ابوحنیفه، کرد تبار، بزرگترین گیاهشناس ِ مشرقزمین است و از اینکه ابن ابی اصیبعه از ترجمه حال او غفلت کرده تعجب میکند و میگوید ابن بیطار نام پنجاه گیاه را که گذشتگان از آن شناختی نداشتند از ابوحنیفه نقل میکند و در همهجا مشهود و هویداست که دینوری بهنقل اکتفا نکرده و خود بهنفسه، انواع گیاهان ِ نامبرده در کتاب ِ خود را دیده و بهتشریح آنها پرداخته است. از کتابهای دیگر او کتابالاکراد است که پیرامون اصل و نسب کردها نوشته است. کتابهای تاریخ او بین سالهای (۱۸۸۸ - ۱۹۱۲ میلادی) بهوسیله «ولادیمیر گیرگاس» و «کراخکوفسکی» در شهر لیدن ِهلند بهزبان فرانسه ترجمه و انتشار یافتهاست. تاریخ مرگ وی را در آخرین هفته مارس ۸۹۵ میلادی ذکر کردهاند.
آثار دینوری[ویرایش]
- کتاب تفسیرالقران
- کتابالانواء (انواء = جمع نوء و بهمعنی سقوط ستاره در مغرب است)
- کتاب اصلاحالمنطق
- کتاب لحنالعامه
- کتابالفصحا
- کتاب حسابالدور والوصایا
- کتابالزیج
- کتابالنبات (در دو جلد)
- کتابالجبر والمقابله
- کتاب جواهرالعلم
- کتابالرد علی رصدالاصبهانی
- کتابالشعر و الشعراء
- کتابالتاریخ
- کتاب اخبارالطوال (شاید همان کتابالتاریخ باشد)
- کتاب فیحسابالخطائین
- کتابالبلدان
- کتابالقبلة والزوال
- کتابالبحث فیحسابالهند
- کتابالجمع والتفریق
- کتاب نوادرالجبر
- کتابالاکراد
- لوح فشرده لغت نامه - دهخدا
|
|
|
| جغرافیدانان |
|
سدهٔ ۹
|
|
|
|
سدهٔ ۱۰
|
|
|
|
سدهٔ ۱۱
|
|
|
|
سدهٔ ۱۲
|
|
|
|
سدهٔ ۱۳
|
|
|
|
سدهٔ ۱۴
|
|
|
|
سدهٔ ۱۵
|
|
|
|
سدهٔ ۱۶
|
|
|
|
| آثار |
|
|
| مکتب ها |
|
|
| تأثیرات |
|
|
|
|
|
| سده اول قمری |
|
|
| سده دوم قمری |
|
|
| سده سوم قمری |
|
|
| سده چهارم قمری |
|
|
| سده پنجم قمری |
|
|
| سده ششم قمری |
|
|
| سده هفتم قمری |
|
|
| سده هشتم قمری |
|
|
| سده نهم قمری |
|
|
| سده دهم قمری |
|
|
