محمد عابد جابری

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

محمد عابد جابری (عربی: محمد عابد الجابری‎) (زادهٔ ۲۷ دسامبر ۱۹۳۶ در مراکش - ۳ مه ۲۰۱۰ [۱]) استاد فلسفه و اندیشهٔ عربی-اسلامی دانشکده ادبیات در رباط و از روشنفکران بنام معاصر جهان عرب بود.[۲] او در سال ۱۹۳۶ متولد شد و در سال ۱۹۶۷ دیپلم مطالعات عالی در فلسفه را گرفت و سپس به مدرک دکترا با موضوع دولت در فلسفه در سال ۱۹۷۰ از دانشکده ادبیات رباط نایل شد. یکی از برنامه‌های پژوهشی وی که تا کنون منجر به چاپ چهار جلد کتاب شده، نقد عقل عربی است. وی بر آن است می‌توان نقد عقل عربی زمینه را برای قرائتی علمی و آگاهانه از میراث مهیا کرد. جابری عقل عربی را نتیجهٔ فرهنگی می‌داند که بر سه نظام معرفتی استوار است: نظام زبانی عربی یا بیان؛ نظام غنوسی ایرانی هرمسی یا عرفان و نظام عقلانی یونانی یا برهان.[۳]

منتخبی از آثار عابد الجابری[ویرایش]

اندیشه عربی به‌ویژه عقلانیت سیاسی و اجتماعی آن از گذشته های دور از مشکلات و کاستی‌های متعددی رنج برده واکنون نیز از این امر رنج می برد. این کاستی ها از ضعف و نقصان در بینش و کوتاهی در نگرش و راهبرد و وجود غبار در نگاه به جلو تا عجز کامل در راه رسیدن به توافق پایدار با دیگران بر اساس رضایت متقابل را شامل می شود که این وضعیت از زمانهای قدیم تا کنون بر عقل عربی سایه افکنده است.[۱]

"خوانشی نوین از زندگی و فلسفه ابن رشد" ترجمه سید محمد آل مهدی، تهران، انتشارات نسل آفتاب، 1392

  • عصبیت و دولت: ویِژگی‌های نظریه ابن خلدون درباره تاریخ عربی-اسلامی (۱۹۷۱)
  • شکل‌گیری عقل عربی (نقد عقل عربی ۱)
  • ساختار عقل عربی (نقد عقل عربی ۲)
  • عقل سیاسی عربی (نقد عقل عربی ۳)
  • عقل اخلاقی عربی (نقد عقل عربی ۴)
  • مقدمه‌ای بر قرآن؛ تشکیک در سلامت قرآن از تحریف
  • مقدمه‌ای بر معرفت شناسی: عقلانیت معاصر و پیشرفت اندیشه علمی
  • شناخت قرآن کریم یا تفسیر روشن بر اساس شأن نزول: تفسیر سه جلدی قرآن به روش سکولار

پانوشت‌ها[ویرایش]

منابع[ویرایش]

کاستی های عقل عربی در کندوکاو سیاسی. محمد عابد الجابری

  • اندیشه‌سیاسی - همشهری آنلاین- محمد عجم:[۲]

هاشمی، سیداحمد، تکوین و تطور شیوه‌های تفکر در نخستین سده‌های اسلامی، مجلهٔ تاریخ علم، شمارهٔ دوم، پاییز ۱۳۸۳، صص ۳-۴۰ (پیوند).

پیوند به بیرون[ویرایش]