ابن بطوطه

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

مختصات: ‏۲۵″ ۲۹′ ۳۶°شرقی ‏۵۱″ ۱۹′ ۲۲°شمالی / ۳۶٫۴۹۰۲۸غرب ۲۲٫۳۳۰۸۳جنوب / -۳۶٫۴۹۰۲۸;-۲۲٫۳۳۰۸۳

ibn Battuta
أبو عبد الله محمد بن عبد الله اللواتی الطنجی بن بطوطة
زاده دهم رجب، ۷۰۳ ق
طنجه, مغرب
درگذشته ۷۷۹
مغرب
مذهب اسلام

ابن بطوطه محمد بن عبد الله بن محمد بن إبراهیم لواتی طنجی، ابو عبد الله، در شهر طنجه سال ۷۰۳ ق/۱۳۰۴ م در مغرب بدنیا آمد و سال ۷۲۵ ه بسوی مکه عزیمت نمود و مصر، شام، حجاز، عراق، ایران، یمن، بحرین، ترکستان، میانرودان و بخشی از هند و چین، جاوه، شرق اروپا و شرق آفریقا را پیمود و سرانجام به مغرب نزد شاه ابی عنان از شاهان بنی مرین برگشت. سفر او ۲۷ سال به درازا کشید (۱۳۲۵-۱۳۵۲ م) و در مراکش سال ۷۷۹ ه/۱۳۷۷ م. درگذشت. ابن بطوطه تقریبا معاصر با مارکو پولو بود ولی بیش از سه برابر مارکوپولو راه پیمود. ابن بطوطه را می‌توان یکی از بزرگ ترین سیاحان تاریخ بشری محسوب کرد.[۱]

این جهانگرد معروف آمازیغی ۵ و یا ۶ بار به ایران سفر نمود و در تمام سفرهای شرقی خود از زبان فارسی برای ارتباط با غیر عربها استفاده نمود. سفرهای او در دو سوی سواحل دریای فارس(خلیج فارس کنونی) و شهرهای فارس از جمله شیراز، خوزیه (خوزستان)، تستر(شوشترتبریز و خراسان خواندنی است. سفرنامه ابن بطوطه از کتابهای با ارزش جغرافیایی سده‌های میانه‌است.

محتویات

سفرنامه ابن بطوطه [ویرایش]

این سفرنامه که «تحفة الانظار فی غرائب الاسفار» نام دارد در قرن هفتم هجری و به دستور یکی از امرای مغرب نگاشته شده‌است. محتویات آن حاصل مشاهدات خود ابن بطوطه‌است. بیشتر از ۲۰٪ این کتاب به شرح و توصیف سفر ابن بطوطه به هندوستان و جزایر مالدیو اختصاص یافته‌است. وی در باره خلق و خوی مردم آن دیار و راههای بازرگانی آن با چین اطلاعات مهمی ارائه می‌کند. ابن بطوطه تنها نویسنده‌ای در قرون وسطی می‌باشد که اطلاعات مهمی در باره جزایر مالدیو، جنوب روسیه و آفریقا می‌دهد. بهترین تحقیق در مورد ابن بطوطه از سوی پرفسورعبدالهادی التازی صورت گرفته و کتاب دو جلدی او به زبان عربی هنوز به فارسی برگردان نشده‌است. Tuḥfat An-Naẓār Fī Gharā'ib Al-Amṣār Wa ʻAjā'ib Al-Asfār}} - الرحلة «The Journey»)

ترجمه فارسی نسخه عربی سفرنامه ابن بطوطه توسط موحدی ترجمه شده است[۱]

مکان‌هایی که مورد بازدید ابن بطوطه قرار گرفتند [ویرایش]

ابن بطوطه در طول حیات خود بیش از ۱۱۷،۵۰۰ کیلومتر راه پیمود و می‌توان طبق مرزبندی امروز گفت او به ۴۴ کشور سفر کرده است. ابن جزی نقل می‌کند که وی در پایان سفر خود گفته است: " من در واقع به حمدلله به آرزوی خود در این دنیا که همان سفر در روی زمین است دست یافتم. افتخاری که افراد عادی دیگر دست نیافتند."

لیست شهرها و کشورهای سفرشده به قرار زیر است:[۲]

مغرب

مشرق عربی

اسپانیا

امپراطوری بیزانس و اروپای شرقی

آسیای میانه

آسیای جنوبی

چین

  • کوان ژو - که وی آن را در کتابش شهر خران نامید
  • هانگزو —که وی آن را مدینة الخنساء نامید و آن را بزرگترین شهر آن زمان معرفی نمود، به طوری که عبور از آن سه روز پیاده به طول می‌انجامید.
  • پکن وی آنجا را شهر بسیار تمیزی معرفی می‌کند

آسیای جنوبی

سومالی

Swahili Coast

امپراطوری مالی و افریقای غربی

موریتانی

برنامه سفر از ۱۳۲۵ تا ۱۳۳۲ میلادی [ویرایش]

خط سیر ابن‏بطوطه از شمال افریقا تا اسکندریه و قاهره و مصر علیا به قصد عبور از بحراحمر به جده و مکه و انجام فریضه حج بود، ولی به لحاظ ناامنی راه از آن جا به شام و فلسطین برگشت و از آن راه عازم مکه شد و پس از حج راهی عراق و موصل و دیاربکر و از آن راه داخل ایران گردید. سپس دوباره حج گزارد و به جنوب ایران از راه دریا و خشکی تا جزیره هرمز رسید. و برای نوبت سوم به حج رفته از راه مصر و شام به قسطنطنیه و آسیای صغیر و ترکستان و افغانستان و ایران و هند رفته هفت سال در دهلی بماند و از آنجا به چین رفت و پس از توقف حدود یکسال‏ونیم در چین، از راه جزیره سیلان و بنگال و هند اقصی به جزیرة‏العرب آمده به ظفار رسید. پس از بازدید مجدد از ایران و عراق و شام و مصر و انجام حج نوبت چهارم، به شمال افریقا آمده در مغرب در شهر (فاس) مدتی توقف کرده به غرناطه (آندلس) رفته و به افریقا برگشت و از بلاذ زُنج و مالی و کشورهای مجاور دیدن کرده به مغرب برگشت. این خط‏سیر در نقشه کتاب عبدالهادی التازی ضمیمه است. ابن‏بطوطه چهار بار و به تعبیری ۵ بار از نواحی مختلف، ایران دیدن کرده، اما هیچ گاه سراسر ایران را سیر نکرده است.عبدالهادی التازی

برنامه سفر از ۱۳۳۲ تا ۱۳۴۶ میلادی [ویرایش]

برنامه سفر از ۱۳۴۹ تا ۱۳۵۴ میلادی [ویرایش]

پیوند به بیرون [ویرایش]

جستجو در ویکی‌انبار در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ ابن بطوطه موجود است.

منابع [ویرایش]

  1. Nehru, Jawaharlal (1989). Glimpses of World History. Oxford University Press. p. 752. ISBN 0-19-561323-6.  After outlining the extensive route of Ibn Battuta's Journey, Nehru notes: "This is a record of travel which is rare enough today with our many conveniences.... In any event, Ibn Battuta must be amongst the great travellers of all time."
  2. Jerry Bently, Old World Encounters: Cross-Cultural Contacts and Exchanges in Pre-Modern Times (New York: Oxford University Press, 1993),114.
  • «فرهنگ مکتشفین و جغرافی نویسان جهان». نیک بین، نصرالله. انتشارات نبوی، چاپ وزیری، ۱۳۷۵.

الگو:بزرگان جهان اسلام در سده‌های یکم تا هشتم هجری