نان لواش

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
نان لواش
نان صاف
Pan armenio en el mercado de Yerevan.JPG
نانوایی لواش در ایروان
مواد تشکیل‌دهنده اصلی:
آرد، آب، نمک
دستورالعمل‌های پخت در ویکی‌کتاب:
کتاب آشپزی نان لواش
پرونده‌های مرتبط در ویکی‌مدیا:
 مدیاویکیلواش

نان لواش نان نازک تردی است به ضخامت سه میلیمتر که از خمیر فطیر یا خمیر «کم ورآمده» پخته می‌شود. این نان را نان تنوری هم می‌گویند. نانی که از همان خمیر ساخته شده ولی بسیار نازک باشد، نان خانگی می‌نامند که پس از پخت بسیار نازک می‌شود. در ارمنستان و ایران این نان را لواش می‌نامند. در گرجستان آن را «سومخوری لواشی» یعنی لواش ارمنی می‌خوانند. لواش نان ملی ارمنستان است که در کشورهای همسایه چون ایران و گرجستان و غیره نیز رایج شده است.
در باره ریشه و اصلیت آن، دانشنامه "خوراک کلیمی" می‌نویسد که اصل آن از خاورمیانه و احتمالا از ایران بوده،[۱] ولی اکثر محققین معتقدند که اصلیت آن ارمنی بوده که به ایران و قفقاز رفته است. ,,[۲][۳][۴]
نان لواش خانگی و ساجی قزوین از گذشته‌های دور در همه خانه‌ها پخته می شده و شهرت به سزایی داشته است.[۵]

اشعاری درباره نان لواش[ویرایش]

  • مولوی:
    گر عمرنامی تو اندر شهر کاش کس بنفروشد به صد دانگت لواش
  • نزاری بیرجندی:
    پوز خود را لویشه کردستم تا طمع بگسلد ز قرص لواش
  • یحیی کاشی:
    وآنگهی بر صف لواش زند یا علی گوید و بر آش زند

ثبت به عنوان میراث فرهنگی و معنوی یونسکو[ویرایش]

نوشتار اصلی: ادعاهای دیگران درباره میراث فرهنگی و معنوی ایران

کشور ارمنستان نان لواش را به عنوان میراث فرهنگی و معنوی کشورش در یونسکو ثبت کرد و ایران درخواست میراث مشترک داد.[۶]

نان لواش با نام لَواش، لِواش و لَباش در بیشتر نقاط ایران شهرت دارد و پخته می‌شود که از نان‌های سنتی کهن ایرانیان است و ارمنستان هم یکی از حوزه‌های تأثیرپذیر از فرهنگ ایران بوده که سنت لواش‌پزی را از ایران وام گرفته است. بنا بر منابع اطلاعات کتبی، دست کم ۸۰۰ سال است که فقط از رواج و شهرت عام آن در ایران می‌گذرد.[۷]

منابع[ویرایش]

  1. Gil Marks (2010). Encyclopedia of Jewish Food. John Wiley and Sons. p. 355.
  2. Goldstein, Darra (1999). A Taste of Russia: A Cookbook of Russian Hospitality (2nd ed.). Montpelier, VT: Russian Life Books. p. 185. ISBN 9781880100424.
  3. Khanam, R. (2005). Encycl. Ethnography Of Middle-East And Central Asia (3 Vols. Set) (1st ed.). New Delhi: Global Vision. p. 55. ISBN 9788182200623.
  4. Albala, Ken. Food Cultures of the World Encyclopedia, Volume 1. Santa Barbara, Calif. : Greenwood. p. 5. ISBN 9780313376269
  5. نان لواش قزوین
  6. «ثبت میراث ایرانی به نام دیگری». خبرگزاری جمهوری اسلامی. بازبینی‌شده در ۶ اسفند ۱۳۹۲. 
  7. http://isna.ir/fa/news/92110503095/نگذارید-سنگک-و-لواش-به-نام-دیگران-شود
جستجو در ویکی‌انبار در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ نان لواش موجود است.