یونسکو
از ویکیپدیا، دانشنامهٔ آزاد
سازمان تربیتی، علمی و فرهنگی سازمان ملل متحد (UNESCO) که بهطور خلاصه یونسکو نامیده میشود، یکی از سازمانهای تخصصی وابسته به سازمان ملل متحد است که در ۱۹۴۵ (میلادی) تشکیل شد. هدف این سازمان کمک به صلح و امنیت در جهان از راه همکاری بینالمللی در زمینههای آموزشی و علمی و فرهنگی به منظور افزایش احترام به عدالت و قانونمداری و حقوق بشر، بر پایه منشور سازمان ملل متحد است.
۱۹۱ کشور عضو یونسکو هستند. مقر آن در پاریس پایتخت فرانسه است و دفترهایی در کشورهای مختلف دارد.
فهرست مندرجات |
[ویرایش] مناقشات و اصلاحات
یونسکو در برخی کشورها مانند ایالات متحده، بریتانیا و سنگاپور در راس مناقشات قرار داشتهاست. در دهههای ۱۹۷۰ و ۱۹۸۰، حمایت یونسکو از ایجاد «نظم نوین اطلاعات در جهان» و گزارش مک براید مبنی بر دموکرات کردن رسانهها و ایجاد فضای مناسب برای دسترسی آسان به اطلاعات به شدت در این کشورها مورد انتقاد قرار گرفت و این کشورها این روند را تلاشی برای مقابله با آزادی مطبوعات دانستند. برخی کشورهای غربی یونسکو را پایگاه کمونیست و کشورهای جهان سوم برای حمله به جهان غرب میدانستند. در سال ۱۹۸۴، ایالات متحده در اعتراض به روند موجود از یونسکو استعفا داد و فعالیتهایش را به حالت تعلیق درآورد و بریتانیا و سنگاپور هم در سالهای ۱۹۸۵ و ۱۹۸۶ به آمریکا ملحق شدند. با تغییر دولت بریتانیا در سال ۱۹۹۷ این کشور مجدداً به یونسکو پیوست و ایالات متحده هم در سال ۲۰۰۳ مجدداً به این سازمان محلق شد. در طی این سالها، اصلاحات اساسی در این سازمان انجام شد.
برخی از این تغییرات عبارتند از: تعداد شعبات یونسکو به نصف کاهش پیدا کرد و در نتیجه تعداد مدیران کل نیز از ۲۰۰ نفر به ۱۰۰ نفر کاهش پیدا کرد. تعداد کارمندان این سازمان هم در سراسر جهان به حدود ۲۰۰۰ نفر رسید. در همین حین، برخی از ساختارهای مدیریتی موازی شامل ۳۵ پست مشاوره ارشد از چارت سازمان حذف شدند. از سال ۱۹۹۹ تا ۲۰۰۳ تعداد دویست و نه سفر کارمندی صورت گرفت و کمبود بودجه ده میلیون دلاری این سازمان برطرف شد. با کاهش تعداد مدیران ارشد به نصف، هرم مدیریتی این سازمان که یکی از بلندترین هرمهای سازمانی سازمان ملل محسوب میشد کوچکتر شد و «تورم» پستهای سازمانی که در بالای هرم دیده میشد به پایین هرم منتقل شد. استخدام رقابتی، تشویق کارمندان بر اساس عملکرد آنها، آموزش مدیران مورد توجه قرار گرفت. سیستمهای SAP و SISTER برای برنامه ریزی مدیریتی و مالی شفاف مبتنی بر نتایج حاصل مورد استفاده قرار گرفتند. در سال ۲۰۰۱،خدمات بررسی داخلی IOS شکل گرفت تا با توجه به نتایج حاصل از پروژههای قبلی راه برای اصللاح پروژههای جدید هموار شود. در واقع عملکرد اصلی IOS بیشتر حسابرسی است تا بررسی برنامهها و این خدمات در حقیقت شامل حسابرسی دفاتر مختلف یونسکو و توجه به نحوه مدیریت برنامهها میشود و به سودمند بودن یا نبودن پروژههای در دست اجرا توجهی ندارد. انسجام برنامهها و ارتباط منطقی بین آنها یکی از چالشهای یونسکو در دنیای امروزی است. یکی از دلایل اصلی بروز این چالش امکان مدیریت پروژهها توسط دفاتر مختلف یونسکو (دفاتر و بخشهای اصلی در مقر اصلی یونسکو در پاریس، دفاتر منطقهای و خوشهای یونسکو و موسسات بین المللی) که بین آنها ارتباط موثر و همکاری لازم وجود ندارد.
[ویرایش] فعالیتهای یونسکو
- طراحی و اجرای پروژههای با اهمیت فرهنگی و عملی مانند :
- حفاظت از بیوسفر طی برنامه MAB (برنامه انسان و بیوسفر) از سال ۱۹۷۱
- مدیریت منابع آب طی برنامه IHP (برنامه بین المللی آب شناسی) از سال ۱۹۶۵ ** پروژههای مربوط به تنوع زبان و زبانهای در حال انقراض
- شاهکارهای میراث نامکتوب و نامحسوس بشر
- رجیستر بین المللی حافظه جهانی از سال ۱۹۹۷
- مکانهای میراث جهانی
- ترویج «جریان آزاد اندیشه بر اساس کلام و تصویر» توسط :
- ارتقاء آزادی بیان، آزادی مطبوعات و دسترسی آسان به اطلاعات
- ارتقاء دسترسی آسان و فراگیر به ICTها
- ارتقاء پلورالیزم و تنوع فرهنگی در رسانهها
- برگزاری رویدادهای مهم مانند :
- دهه بین المللی ارتقاء فرهنگ صلح و فاقد خشونت برای کودکان سراسر جهان (از سال ۲۰۰۱ تا ۲۰۱۰، که در سال ۱۹۹۸ توسط UN اعلام شد)
- روز جهانی آزادی مطبوعات ، ۳ می، (که در آن آزادی بیان و آزادی مطبوعات به عنوان ارکان حقوق بشر و یکی از لوازم جامعهای سالم، دموکراتیک و آزاد معرفی میشوند. )
- سرمایه گذاری و تأمین مالی پروژههایی مانند:
Higher Education in Europe نام دارد.
-
- دایرکتوری نرم افزارهای رایگان (از سال ۱۹۹۸ یونسکو و بنیاد نرم افزار رایگان این پروژه را با عنوان نرم افزار رایگان به صورت مشترک اجرا کردهاند.)
- اوآنا، سازمان مؤسسات خبری آسیا- اقیانوس آرام
- شورای بین المللی علم
- نمایندگان حسن نیت یونسکو
[ویرایش] جوایز و مدالهای یونسکو
یونسکو جوایز و مدالهایی را در زمینههای مختلف علمی و فرهنگی ارائه میکند که برخی از آنها عبارتند از:
- جایزه کالینگا برای فراگیر کردن دانش
- جایزه علمی یونسکو
- جایزه کارلوس جی فینلای در میکروبیولوژی
- جایزه جواد حسین برای دانشمندان جوان
- جایزه سلطان قابوس برای حفاظت از محیط زیست
- جایزه بین المللی رودخانههای دست ساز برای حفاظت از منابع آب در مناطق خشک و نیمه خشک
- مدال انستیتو پاستور – یونسکو
- جایزه یونسکو – ال اورئال برای زنان دانشمند
- جایزه صلح فیلکس هوفوت – بویگنی
- جایزه آموزش صلح یونسکو
- مدالهای سرگی اینشتین برای هنر سینماتوگرافی
- جایزه جیکجی برای افراد یا موسساتی که در حفاظت از میراثهای مستند و دسترسی به آنها تلاش کردهاند.
- مدال موتزارت یونسکو برای تقویت صلح جهانی با استفاده از موسیقی و دیگر هنرها.
[ویرایش] مدیران کل یونسکو
- جولین هاکسلی، انگلستان، (۱۹۴۸-۱۹۴۶)
- خانم تورس بودت، مکزیک، (۱۹۵۲-۱۹۴۸)
- جان ویلکینسون تیلور، ایالات متحده، (موقت ۱۹۵۳-۱۹۵۲)
- لوتر اوانس، ایالات متحده،؛ (۱۹۵۸-۱۹۵۳)
- وتیورنیو ورونسه، ایتالیا (۱۹۶۱-۱۹۵۶)
- رنه ماهو ، فرانسه، (۱۹۷۴-۱۹۶۱)؛ (موقت ۱۹۶۲)
- آمادو – ماهاتار ام بو، سنگال (۱۹۸۷-۱۹۷۴)
- فدریکو ماریو زاراگونوزا، اسپانیا (۱۹۹۹-۱۹۸۷)
- کوئیچرو ماتسورا، ژاپن (۱۹۹۹ تا کنون)
[ویرایش] پیوند به بیرون
- فرهنگ یونسکو
- کتاب قرمز یونسکو در مورد زبانهای در حال انقراض (سایت اصلی)
- کتاب قرمز یونسکو در مورد زبانهای در حال انقراض در اروپا
- World Heritage Convention
- Asia Pacific Heritage
- UNESCO - برنامه ارتباطات و اطلاعات یونسکو
- UNESCO - اطلاعات مربوط به برنامههای یونسکو
- روز جهانی آزادی مطبوعات
- جوایز علمی یونسکو
- UNESCO - موسسه آمار یونسکو
[ویرایش] منبع
- مشارکتکنندگان ویکیپدیا، «Unesco»، ویکیپدیای انگلیسی، دانشنامهٔ آزاد. (بازیابی در ۱۴ مه ۲۰۰۸).
| ارکان سازمان ملل متحد | |
|---|---|
|
مجمع عمومی | شورای امنیت | شورای اقتصادی و اجتماعی | شورای قیمومت | دبیرخانه | دیوان بینالمللی دادگستری |

