نان فطیر

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
فطیر اراک

فطیر نانی را گویند که خمیر آن را مایه (عامل ورآورنده) نزده باشند و برنیامده و نرسیده باشد. همچنین انواع دیگری از نان و نان شیرینی محلی با نام «فطیر» در نواحی ایران پخته می‌شود[۱] که گاه مایه می‌زنند.

در نواحی ایران[ویرایش]

در ایران انواع مختلفی نان محلی یا شیرینی است که در برخی از استان‌های ایران (از جمله استان مرکزی،آذربایجان شرقی، خراسان و لرستان) تهیه و استفاده می‌شود.

نان شیرینی فطیر از آرد، شکر، تخم مرغ و مواد دیگر تشکیل شده است و مانند نان آن را در تنور پخت می‌کنند. فطیر انواع مختلفی از جمله کسمه و شیرمال دارد.[نیازمند منبع] انواع مختلفی از این نان شیرینی محلی در نقاط مختلف ایران پخته می‌شود و ار معروف‌ترین آن‌ها فطیر اراک است. یکی از این انواع، شیرینی است به نام توتک که در ساوه، و مامونیه (زرندیه) پخته می‌شود. لازم به ذکر است که انواع مشابهی از این شیرینی را در منطقه استان مرکزی ایران می‌توان با نام‌های گوناگون یافت. این نان یکی از نان‌های تنوری و سنتی است. طعم آن دارای شیرینی ملایمی است و به این ترتیب با مواد گوناگون مانند کره، پنیر، مربا، عسل، خامه و ... قابل خوردن است.[نیازمند منبع] برای نگهداری این نان باید از ظرفی دربسته استفاده کرد تا هوا وارد آن نشود و در جای خشک و تاریک قرار داد.[نیازمند منبع]

فطیر گناباد[ویرایش]

در تداول مردم گناباد، فطیر دو معنی دارد: یکی نانی که مایه یا خمیر ترش به آن نزنند و دیگر نان روغنی.[۲]

فطیر اراک[ویرایش]

در تداول اراک و شهرهای مرکزی ایران، نوعی نان شیرمال را که روی آن زردچوبه زنند و به اندازه‌های کوچک در تنور پزند فطیر می‌گویند و خمیر اینگونه نان را مایهٔ ترش نمی‌زنند. معمولاً روغن و شیرهٔ انگور یا خردهٔ قند نیز به خمیر آن می‌افزایند و این نان را برای زمستان یا نوروز بیشتر تهیه می‌کنند.[۳]

فطیر مهربان[ویرایش]

نان سنتی شهر مهربان از توابع سراب در تنور های آتش تهیه می شود و معمولا در صبحانه و عصرانه میل می شود. این نان شیرین دایره ای شکل پخت می شود.

در مراسم و آیین‌ها[ویرایش]

در یهودیت[ویرایش]

چند مصا (فطیر) یهودیان

مصا: در عید پسح (یا عید فطیر یا مصاها) مصرف می‌شود. یهودیان معتقدند از آنجا که بنی اسراییل هنگام خروج از مصر فرصت کافی برای تهیه خمیر جهت پخت نان نداشتند، مجبور شدند با خمیر ترش نشده (فطیر) نان فطیر بپزند. فطیر در زبان عبری مَصا نام دارد. یهودیان امروزه در عید فطیر تنها نان فطیر می‌خورند.[۴]

در مسیحیت[ویرایش]

مراسم عشای ربانی عید پاک: بنا بر اعتقاد مسیحیان کاتولیک و برخی از ارتودکس‌ها، مسیح به شاگردان خود گفت که شام پسح (فصح) را یک روز جلوتر آماده کنید و این شام را نه «به یاد فصح» بلکه به «یاد من» به‌جا آورید. روز فصح عیسی به صلیب کشیده شد و آخرین غذای عیسی با پیروانش شام آخر نام گرفت. [۵]

منابع[ویرایش]

جستجو در ویکی‌انبار در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ Fatir موجود است.
جستجو در ویکی‌انبار در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ Matzo موجود است.
  1. لغتنامه دهخدا، فطیر
  2. لغتنامه دهخدا، فطیر
  3. لغتنامه دهخدا، فطیر
  4. جشنهای یهودیان (کليميان) ایران. وبگاه گردشگری آنوبانینی. بازبینی در ۲۲ مارس ۲۰۱۴
  5. افشین لطیف‌زاده. «شام اتحاد». مجله کلمه. بازبینی‌شده در ۲۲ مارس ۲۰۱۴. 
جستجو در ویکی‌نَسک کتاب آشپزی ویکی‌کتاب یک دستور آشپزی در این ارتباط دارد: