حسن حبیبی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
حسن حبیبی
Hasan-habibi.jpg
حبیبی در سال ۱۳۸۵
عضو حقیقی مجمع تشخیص مصلحت نظام
مشغول به کار
۱۸ اردیبهشت ۱۳۷۰ – ۱۲ بهمن ۱۳۹۱
گمارنده سید علی خامنه‌ای
رئیس اکبر هاشمی رفسنجانی
اولین معاون اول رئیس‌جمهور ایران
مشغول به کار
۳۰ مرداد ۱۳۶۸ – ۴ شهریور ۱۳۸۰
رئیس جمهور اکبر هاشمی رفسنجانی
سید محمد خاتمی
پس از ایجاد جایگاه
پیش از محمدرضا عارف
عضو شورای نگهبان
دوره‌های دوم، سوم و چهارم
مشغول به کار
۲۶ تیر ۱۳۶۸ – ۲۶ تیر ۱۳۸۰
دبیر محمد محمدی گیلانی
احمد جنتی
پس از خسرو بیژنی
پیش از ابراهیم عزیزی
وزیر دادگستری
مشغول به کار
۲۴ مرداد ۱۳۶۳ – ۷ شهریور ۱۳۶۸
رئیس جمهور سید علی خامنه‌ای
نخست‌وزیر میرحسین موسوی
پس از سید محمد اصغری
پیش از اسماعیل شوشتری
نماینده مجلس شورای اسلامی
دوره نخست
مشغول به کار
۷ خرداد ۱۳۵۹ – ۶ خرداد ۱۳۶۳
حوزه انتخاباتی تهران، ری و شمیران
اکثریت ۱٬۵۵۲٬۴۷۸ (۷۲٫۷٪)
سخنگوی دولت
مشغول به کار
۱۶ آبان ۱۳۵۸ – تیر ۱۳۵۹
پس از صادق طباطبایی
پیش از بهزاد نبوی
وزیر فرهنگ و آموزش عالی
مشغول به کار
۸ مهر ۱۳۵۸ – ۱۹ شهریور ۱۳۵۹
نخست‌وزیر مهدی بازرگان
پس از علی شریعتمداری
پیش از حسن عارفی
اطلاعات شخصی
زاده
حسن‌ابراهیم حبیبی

۱۵ اسفند ۱۳۱۵
تهران، ایران
درگذشت ۱۲ بهمن ۱۳۹۱ (۷۵ سال)
تهران، ایران
آرامگاه حرم سید روح‌الله خمینی
ملیت ایرانی
حزب سیاسی حزب کارگزاران سازندگی (۱۳۷۴–۱۳۹۱)
حزب جمهوری اسلامی (۱۳۵۸–۱۳۶۶)
نهضت آزادی ایران (۱۳۴۵–۱۳۵۸)
دیگر عضویت‌های سیاسی ائتلاف بزرگ (۱۳۵۸)
همسر(ان) شفیقه رهیده
محل
تحصیل
دانشگاه سوربن
شغل سیاستمدارحقوق‌دان
هیئت دولت دولت موقت بازرگان، دولت موقت شورای انقلاب، دولت سوم، دولت چهارم، دولت پنجم، دولت ششم و دولت هفتم
مذهب اسلام (شیعه)
جایزه‌ها نشان استقلال[۱]
نشان دانش (درجه ۱)[۲]
Hon. D. از دانشگاه تهران[۳]

حسن‌ابراهیم حبیبی (زادهٔ ۱۵ اسفند ۱۳۱۵ - درگذشتهٔ ۱۲ بهمن ۱۳۹۱) سیاستمدار، از اعضای برجسته نهضت آزادی و حزب جمهوری اسلامی و حقوقدان مشهور و دولتمرد ایرانی بود. وزیر ارشاد دولت بازرگان، وزیر علوم و آموزش عالی و پس از آن وزیر دادگستری دولت میرحسین موسوی، اولین معاون اول رئیس‌جمهور ایران در هر دو دولت اکبر هاشمی رفسنجانی و دولت اولِ سید محمد خاتمی بود. حبیبی دارای مدرک دکترای جامعه‌شناسی و حقوق از دانشگاه سوربون بود.

وی همچنین رئیس بنیاد ایران‌شناسی و از جمله حقوق‌دانانی بود که پس از انقلاب ایران، پیش‌نویس قانون اساسی جمهوری اسلامی را با استفاده از قوانین اساسی سایر کشورها تهیه کرد. او تا پایان عمر عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی و مجمع تشخیص مصلحت نظام بود.[۴]

وی عضو دیوان داوری بین‌المللی، رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی و مدیر گروه واژه‌گزینی فرهنگستان زبان و ادب فارسی نیز بود.[۴]

حسن حبیبی در نخستین دوره انتخابات ریاست جمهوری ایران در سال ۱۳۵۸ کاندیدا شد و مورد حمایت حزب جمهوری اسلامی هم قرار گرفت اما با ۶۷۶ هزار رأی معادل ۴٫۸٪ آراء پس از ابوالحسن بنی‌صدر و احمد مدنی در رده سوم قرار گرفت. وی در انتخابات ریاست‌جمهوری ۱۳۷۶ هم قرار بود به دعوت حزب کارگزاران سازندگی نامزد ریاست‌جمهوری شود اما با کاندیداتوری سیدمحمد خاتمی از سوی جناح چپ، از کاندیداتوری خودداری کرد تا آرای این جریان در برابر ناطق نوری و محمدی ری شهری نشکند.[۵] دو سال پس از فوت وی، در سال ۱۳۹۳ نشان افتخار جهادگر عرصه فرهنگ و هنر برای سال‌ها فعالیت فرهنگی به خانواده اش اهدا شد.

سوابق اجرایی[ویرایش]

  1. وزیر فرهنگ و آموزش عالی،
  2. نخستین رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی،
  3. وزیر دادگستری
  4. معاون اول رئیس‌جمهوری،
  5. عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی،
  6. عضو هیئت‌امنای فرهنگستان‌های جمهوری اسلامی ایران،
  7. عضو هیئت‌امنای کتابخانه مجلس شورای اسلامی،
  8. عضو کمیسیون ملّی یونسکو (ایران)،
  9. عضو دیوان داوری (لاهه).
  10. دریافت‌کنندهٔ نشان استقلال ۲/۴/۱۳۷۶،
  11. رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی، مدیر گروه واژه‌گزینی فرهنگستان زبان و ادب فارسی، رئیس بنیاد ایران‌شناسی.
  12. عضو شورای بازنگری قانون اساسی[۶]

برخی‌از آثار[ویرایش]

  1. دیالکتیک یا سیر جدالی و جامعه‌شناسی، ۱۳۵۱؛
  2. افضل‌الجهاد، ۱۳۵۱؛
  3. دیالکتیک و روش‌شناسی، ۱۳۵۲؛
  4. مبادی جامعه‌شناسی حقوقی، ۱۳۵۲؛
  5. جبرهای اجتماعی و آزادی یا اختیار انسانی، ۱۳۵۳؛
  6. یادی از یار و دیار، ۱۳۵۵؛
  7. عهدین، قرآن و علم، ۱۳۵۷؛
  8. اسلام و مسلمانان در روسیه، ۱۳۵۷؛
  9. دو سرچشمهٔ اخلاق و دین، ۱۳۵۸؛
  10. اخلاق نظری و علم آداب، ۱۳۵۹؛
  11. تقسیم کار اجتماعی، ۱۳۵۹؛
  12. هنر جنگ، ۱۳۵۹؛
  13. خدا، ۱۳۶۰؛
  14. جامعه، فرهنگ، سیاست، ۱۳۶۳؛
  15. اسلام و بحران عصر ما، ۱۳۶۳؛
  16. در آیینهٔ حقوق: مناظری از حقوق بین‌الملل، حقوق تطبیقی و جامعه‌شناسی (تألیف و ترجمه)، ۱۳۶۷؛
  17. در جستجوی ریشه‌ها (تألیف و ترجمه)، ۱۳۷۳؛
  18. حسب حال یک دانشجوی کهن‌سال، ۱۳۷۶؛
  19. یک حرف از هزاران (۲جلد)، ۱۳۷۷–۱۳۸۰؛
  20. حقوق بین‌المللی عمومی (۲ جلد)، ۱۳۸۲.
حسن حبیبی در اوایل انقلاب اسلامی ایران

وفات[ویرایش]

حبیبی به دلیل نارسایی قلبی و جراحی معده در بخش CCU بیمارستان فرهنگیان تهران بستری بود و در ساعت ۱ بامداد روز پنجشنبه مورخهٔ دوازدهم بهمن ماه ۱۳۹۱ در پی یک دوره کسالت طولانی و بستری در بیمارستان فرهنگیان تهران درگذشت.[۷] برای درگذشت وی مسوولین ارشد جمهوری اسلامی ایران از جمله آیت الله خامنه‌ای رهبر کشور پیام تسلیت صادر نمودند. پیکر وی در روز جمعه ۱۳ بهمن ۱۳۹۱ پس از تشییع از مقابل بنیاد ایران‌شناسی در آرامگاه روح‌الله خمینی دفن شد.[۸][۹] بر روی سنگ گور وی نوشته شده‌است: فرزند باقر و فاطمه، در واقع هم نام پدر و هم نام مادرش بر روی سنگ حک شده‌است.[۱۰]

منابع[ویرایش]

پیوند به بیرون[ویرایش]

مناصب سیاسی
پیشین:
علی شریعتمداری
وزیر فرهنگ و آموزش عالی
۱۳۵۸ – ۱۳۵۹
پسین:
حسن عارفی
پیشین:
صادق طباطبایی
سخنگوی دولت
۱۳۵۸ – ۱۳۵۹
پسین:
بهزاد نبوی
پیشین:
سید محمد اصغری
وزیر دادگستری
۱۳۶۳ – ۱۳۶۸
پسین:
اسماعیل شوشتری
عنوان جدید معاون اول رئیس‌جمهور ایران
۱۳۶۸ – ۱۳۸۰
پسین:
محمدرضا عارف
دبیر مجمع تشخیص مصلحت نظام
۱۳۷۶
پسین:
محسن رضایی
مناصب احزاب سیاسی
پیشین:
جلال‌الدین فارسی
نامزد حزب جمهوری اسلامی برای ریاست‌جمهوری
۱۳۵۸
پسین:
محمدعلی رجایی
سِمَت‌های علمی
عنوان جدید رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی
۱۳۶۸ – ۱۳۷۴
۱۳۸۳ – ۱۳۸۷
پسین:
غلامعلی حداد عادل
پیشین:
غلامعلی حداد عادل
عنوان جدید مدیر گروه واژه‌گزینی فرهنگستان زبان و ادب فارسی
۱۳۷۰ – ۱۳۷۳
۱۳۸۳ – ۱۳۸۷
پیشین:
غلامعلی حداد عادل
عنوان جدید رئیس بنیاد ایران‌شناسی
۱۳۷۶ – ۱۳۹۱
بلا تصدی
تصدی بعدی توسط:
سید محمد خامنه‌ای