صفحه نیمه‌حفاظت‌شده

اسفندیار رحیم مشایی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

اسفندیار رحیم مشایی
Esfandiar Mashaei.jpg
شناسنامه
نام مستعار مرتضی محب الاولیا[۱][پیوند مرده][۲]
زادروز آبان ۱۳۳۹
زادگاه مشاکلایه، رامسر، مازندران، ایران
همسر(ان) شهربانو ذبیحان لنگرودی[۳]
دین اسلام شیعه
اطلاعات سیاسی
سمت‌های پیشین رئیس دبیرخانهٔ جنبش عدم تعهد
جانشین رئیس جمهور در شورای عالی امور ایرانیان خارج از کشور
ریاست جمهوری
رئیس کمیسیون فرهنگی دولت
مشاور فرهنگی رئیس جمهور
رئیس مرکز ملی جهانی‌شدن
ریاست گروه مشاوران جوان ریاست جمهوری
رئیس دفتر رئیس‌جمهور
ریاست سازمان میراث فرهنگی ایران
رئیس سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران
مدیر رادیو پیام
مدیر رادیو تهران
مسئول مناطق بحرانی وزارت اطلاعات جمهوری اسلامی ایران در زمان وزارت محمد محمدی ری‌شهری
مدیر کل اجتماعی وزارت کشور
مسئول تدوین استراتژی نظام جمهوری اسلامی در خصوص اکراد ایرانی
وب‌گاه رسمی وب سایت هواداران

اسفندیار رحیم مشایی (زادهٔ آبان ۱۳۳۹ در روستای مشا از توابع رامسر مازندران[۴]) سیاست‌مدار ایرانی است.

او در زمان شهرداری محمود احمدی‌نژاد رئیس سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران بود. در دولت اول احمدی‌نژاد مشایی معاونت وی و ریاست سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری ایران را بر عهده داشت. وی در تیرماه ۱۳۸۸ معاون اول رئیس‌جمهور ایران شد.[۵] اما پس از یک هفته از حکم حکومتی رهبر ایران، مبنی بر برکناری مشایی از این سمت، رحیم مشایی از پست خود استعفاء داد و ساعتی بعد از سوی احمدی‌نژاد به عنوان رئیس دفتر ریاست جمهوری منصوب شد.[۶] رحیم مشایی در دولت دوم محمود احمدی‌نژاد ریاست دبیرخانهٔ جنبش عدم تعهد، مشاور رئیس‌جمهور، دبیری کمیسیون فرهنگی دولت، ریاست شورای هماهنگی مناطق آزاد و ویژه اقتصادی، ریاست گروه مشاوران جوان ریاست جمهوری، ریاست کارگروه زیارت و فرهنگ رضوی، جانشینی رئیس‌جمهور در شورای عالی امور ایرانیان خارج از کشور، ریاست مرکز ملی جهانی‌شدن، ریاست شورای اطلاع‌رسانی دولت ایران و نمایندگی ویژه رئیس‌جمهور در امور خاورمیانه را بر عهده داشت. او در رشتهٔ مهندسی الکترونیک در دانشگاه صنعتی اصفهان تحصیل نموده و پدر عروس احمدی‌نژاد است.[۷][۸] از وی به عنوان یار همیشگی محمود احمدی‌نژاد یاد می‌شود.[۹] رحیم مشایی از سوی اصول گرایان منتقد دولت احمدی‌نژاد به رهبری طیف موسوم به جریان انحرافی[۱۰][۱۱][۱۲][۱۳][۱۴][۱۵] متهم می‌شود.[۱۶][۱۷]

او در انتخابات ریاست جمهوری ۱۳۹۲ ایران ثبت نام کرد ولی مورد تأیید شورای نگهبان قرار نگرفت. وی در پاییز ۱۳۹۳ مدعی شد به منظور حمایت مجدد اصولگرایان از محمود احمدی‌نژاد، برای همیشه از فعالیت‌های سیاسی خداحافظی کرده‌است.

اوان زندگی

اسفندیار رحیم مشایی در آبان ماه سال ۱۳۳۹ در رامسر مازندران متولد شد. در نوجوانی به خوبی قرآن را تلاوت می‌کرد و در هیئت‌های مذهبی مداحی اهل بیت را می‌گفت. او در زمان پیروزی انقلاب ایران ۱۸ سال داشت. مشایی که در فضای داغ آن روزها از ۱۵ سالگی برای مردم شهر و روستا سخنرانی کرده بود، در بحبوحه انقلاب تبدیل به سخنرانی قهار و محور اقدامات انقلابی شهر شد. راه‌اندازی راهپیمایی‌ها، نوشتن بیانیه‌ها و پخش اعلامیه‌های آیت‌الله خمینی، برگزاری هیئت مذهبی و مراسم خواندن دعای کمیل و ندبه از جمله فعالیت‌های او پیش و در اوایل انقلاب است.[۱۸]

فعالیت‌های سیاسی

فعالیتها از ۱۳۵۷ تا ۱۳۸۴

او سابقه دستگیری ندارد و خود می‌گوید که چندین بار از خطر ساواک رهایی یافته‌است. مهندسی الکترونیک را از دانشگاه صنعتی اصفهان گرفته‌است و در همین زمان در اطلاعات پایگاه بسیج مسجد المهدی مرداویج اصفهان و ماجرای مهدی هاشمی حضوری فعال داشت. او نیز چون دیگر همراهان احمدی‌نژاد، در سال‌های ۶۵–۶۶ دوباره به تحصیل روی آورد. وی پیش از تأسیس وزارت اطلاعات به سیستم اطلاعات-امنیتی که در کشور توسط نهادهایی چون سپاه راه‌اندازی شده بود، پیوست. رحیم مشایی در اطلاعات سپاه رامسر به فعالیت پرداخت. وی سپس به دلیل بحرانی که اوایل انقلاب علی‌الخصوص در سال‌های ۱۳۵۸ تا ۱۳۶۱ گریبان مناطق کردنشین را گرفته بود، به دعوت سردار محمدرضا نقدی به کردستان رفت تا در سمت معاون اطلاعات واحد کومله اطلاعات سپاه مستقر در قرارگاه حمزه سیدالشهداء فعالیت کند. مقارن با فرمانداری محمود احمدی‌نژاد در ماکو، وی عضو شورای تأمین استان آذربایجان غربی بود. حسین الله کرم دربارهٔ آشنایی احمدی‌نژاد و مشایی می‌نویسد: «احمدی‌نژاد فرماندار خوی بود و مشایی عضو شورای ویژه تأمین استان. این آشنایی سبب گشت تا بعدها احمدی‌نژاد (شهردار تهران) به سبب شناختی که از سبک کار فرهنگی موفق او در کردستان داشت او را به سازمان فرهنگی- هنری شهرداری تهران فراخواند.» وی با نام مستعار مرتضی محب الاولیاء در مناطق کردنشین به اقدامات امنیتی-اطلاعاتی دست زد. او با نام اصلی‌اش یعنی اسفندیار رحیم مشایی عضو شورای تأمین استان آذربایجان غربی نیز بود. پس از تشکیل وزارت اطلاعات در سال ۱۳۶۳ خورشیدی، رحیم مشایی «مسئول تدوین استراتژی نظام جمهوری اسلامی در خصوص اکراد ایرانی» بود. در زمان تصدی «محمد محمدی ری شهری» بر وزارت اطلاعات، وی مسئولیت «مناطق بحرانی کشور» را عهده‌دار بود. او همچنین از مؤسسین «مؤسسه مطالعات علمی» (در سال ۱۳۷۶ خورشیدی) وابسته به وزارت اطلاعات است که عمده فعالیت اش تحقیق و پژوهش و ارائه راهکار در خصوص مسائل قومیت‌های ایرانی، شناخت بیشتر آنان و همبستگی ملی است. وی سپس به وزارت کشور رفت و در دوران تصدی علی محمد بشارتی مدیرکل اجتماعی وزارت کشور شد و از آنجا به رادیو پیام و سپس به شهرداری تهران منتقل شد. رحیم مشائی تا اسفندماه سال ۱۳۸۸ به مدت ۲۰ سال، مدیر مسئول ماهنامه «سروه» بود. این نشریه با گستره توزیع بین‌المللی در ایران و جهان منتشر می‌شود. زبان آن کردی سورانی است و به گویش کرمانجی نیز ده صفحه مطلب منتشر می‌کند که اخیراً به صورت ویژه نامه کرمانجی ضمیمه مجله می‌شود. همچنین سرمقاله نشریه علاوه برکردی به زبان فارسی هم درج می‌شود. مشخصا در میان بدنه وزارت اطلاعات از او به عنوان کارشناس مسائل کردستان یاد می‌شود.[۱۸][۱۹]

دوره اول ریاست جمهوری احمدی‌نژاد

اسفندیار رحیم مشائی با آغاز به کار دولت نهم و به دلیل آشنایی پیشین رئیس جمهور با وی، در بدنه دولت جذب شد و ریاست سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری و معاونت رئیس جمهور را بر عهده گرفت. وی به مناصب متعددی منصوب شد که رئیس مرکز مطالعات جهانی شدن، جانشین رئیس جمهور در شورای عالی ایرانیان خارج از کشور، نماینده رئیس جمهور در شورای نظارت بر سازمان صدا و سیما، عضو کمیسیون‌های اقتصادی و فرهنگی دولت و در آخر ریاست کمیته عالی در مورد طرح خط لوله گاز ایران-پاکستان-هند، از جمله آنهاست. رحیم مشایی همچنین عضو هیئت مدیره مؤسسه «رایانه شهر» است. این مؤسسه در زمینه‌های مختلف علوم کامپیوتری فعالیت می‌کند. فردی به نام «خسرو کاظم آذربایجان» مدیر عامل این مؤسسه است و مشایی در کنار افرادی چون حمید بقایی، کاظم کیاپاشا، مجیدرضا ربیعی و…، هیئت مدیره آن را تشکیل می‌دهند.[۱۸][۱۹]

ریاست بر سازمان میراث فرهنگی

در دوران ریاست مشایی بر سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری اقدامات زیر انجام شد:

آبگیری سد سیوند

مشایی در زمستان سال ۱۳۸۵ خورشیدی در این‌باره گفت: «وظیفه ما این بود که یک بررسی کارشناسی دقیقی از منطقه انجام بدهیم به همین دلیل سازمان میراث فرهنگی با تحرک بسیار خوب سیزده هیئت کارشناسی داخلی و خارجی، جلوی آبگیری را گرفتیم. بارها در چند مرحله.» اما سرانجام سازمان با توجه به مصالح ملی رضایت داد که وزارت نیرو سد را آبگیری کند. سد سیوند در ۹۵ کیلومتری شمال شیراز، پنجاه کیلومتری تخت جمشید و در حدود هفده کیلومتری پاسارگاد، بر روی رودخانه سیوند و درون منطقه‌ای که به تنگه بُلاغی معروف است، ساخته شده‌است. فاصله دهانهٔ سد سیوند تا آثار و سازه‌های اصلی پاسارگاد نزدیک به هفده کیلومتر و بنا به نظر کارشناسان، خط پایان آب‌گیری دریاچه پشت آن - که رو به دشت مرغاب دارد - نزدیک به هفت یا نه کیلومتر است در حالی که بنا به نظر پاره‌ای دیگر از کارشناسان در صورتی که سد با کل ظرفیت آب گیری شود دریاچه‌ای که پشت آن به وجود می‌آید در نزدیکی چهار کیلومتری آرامگاه کورش می‌ایستد. با آب‌گیری سد سیوند بیش از هشت هزار اصله درخت پانصد ساله از بین رفت و همچنین چندی پیش اعلام شد که ساختمان آرامگاه کوروش نم کشیده‌است.[۱۸][۱۹][۲۰][۲۱]

کتیبه هخامنشی خارک

در خرداد ۱۳۸۷ کتیبه هخامنشی خارک که اواخر سال ۱۳۸۶ خورشیدی در پی احداث جاده‌ای توسط وزارت نفت، در این جزیره تاریخی کشف شده‌بود، توسط برخی افراد ناشناس با یک شیء نوک تیز تخریب شد. باستان شناسان از این کتیبه که به خط فارسی باستانی بود به عنوان سندی دیگر بر نام خلیج فارس یاد می‌کردند، که در یورش افراد ناشناس از بین رفت. این موارد را باید به همکاری نزدیک سازمان با شرکت «توسعه جهانگردی و ایرانگردی» افزود. این شرکت با مدیریت مهدی جهانگیری معاونت سابق سرمایه‌گذاری سازمان میراث فرهنگی و گردشگری پس از ابلاغ اصل ۴۴ توسط رهبر جمهوری اسلامی در یک معامله درون سازمانی، هرچه که بود را در مالکیت خود گرفت. شرکت تخصصی توسعه ایرانگردی و جهانگردی از نوع سهامی خاص و ماموریت‌ها و وظایف آن، برنامه‌ریزی و توسعه زیرساخت‌های صنعت گردشگری از قبیل مراکز اقامتی، اردوگاه گردشگری (کمپینگ) و حمام‌های آب معدنی، مجتمع‌های خدماتی رفاهی بین راهی، مناطق نمونه گردشگری، مجتمع‌های سیاحتی و تفریحی، تأسیسات و تجهیزات جابه جایی گردشگری و اجرای طرح‌ها و پروژه‌ها از طریق عقد قرارداد با پیمانکاران و مشاوران صلاحیت دار است. این شرکت جز در استان‌های تهران، لرستان، گلستان، آذربایجان غربی، کهگیلویه و بویر احمد و خراسان شمالی، در ۲۳ استان دیگر شعبه دارد و هتل صخره‌ای کندوان، شرکت توسعه فناوری اطلاعات میراث آریا، شرکت توسعه مهمانخانه‌های پردیسان، شرکت هتل‌های بین‌المللی راحت، شرکت سرمایه‌گذاری پاد، شرکت توسعه هتل‌های شرق ایران، هتل لاله تهران، هتل لاله یزد، هتل لاله چابهار، هتل بین‌المللی سرعین و همچنین مجمتع آب‌درمانی سبلان و… را خرید و فروش کرده‌است.[۱۸][۱۹]

سازمان حج و زیارت

در سال ۱۳۸۸ خورشیدی دولت احمدی‌نژاد طی مصوبه‌ای سازمان حج و زیارت را به سازمان میراث فرهنگی و گردشگری ملحق نمود و مشایی نیز بلافاصله رئیس این سازمان را تغییر داد. این الحاق با مخالفت صریح محمد ری‌شهری مواجه شد. هم‌چنین برخی از مراجع تقلید شیعه در قم از جمله ناصر مکارم شیرازی و حسین نوری همدانی به تصمیم دولت احمدی‌نژاد اعتراض کردند. هر دوی این مراجع تلویحاً دلیل مخالفت خود را، پیشینه مشایی، اعلام کردند. سپس با دخالت رسمی سید علی خامنه‌ای، مصوبه دولت احمدی‌نژاد ملغی شد.[۲۲]

دیگر موارد
  • ماجرای حراج سر سرباز هخامنشی توسط انگلستان در آبان ۱۳۸۶ خورشیدی[۲۳][۲۴]
  • به غرامت گرفته شدن تعدادی از لوح‌های گلی ایران که به عنوان امانت در اختیار موزه‌های آمریکا از جمله موزه دانشگاه شیکاگو قرار گرفته بود، به علت اتهام وارده از سوی آمریکایی‌ها به ایران در خصوص مقصر دانستن دولت ایران و حمایت دولت ایران از حماس در خصوص انفجار یک بمب در شهر اورشلیم در تاریخ ۴ سپتامبر ۱۹۹۷ میلادی که آمریکایی‌ها آن را به حماس نسبت می‌دادند. عبدالله شهبازی به عدم اقامه دعوی توسط مشایی علیه موزه‌های آمریکایی به دلیل تاراج ده‌ها هزار لوح گلی دوران هخامنشی که تنها ۳۰۰ لوح در سال ۱۳۸۳ به ایران برگردانده شده بود اعتراض کرد.[۲۵][۲۶]
  • عزل و نصب مدیران سازمان میراث فرهنگی و گردشگری و ممنوع‌المصاحبه کردن آنان و بدنه کارشناسی این سازمان جهت انتقال اطلاعات حساب شده و قابل کنترل از طریق روابط عمومی سازمان.[۲۰]
  • سرقت نسخه رونوشت از کتاب «قانون» ابوعلی سینا در هفته میراث فرهنگی در دوران ریاست او اتفاق افتاد. این سرقت نه تنها توسط مسئولان اعلام نشد، بلکه رئیس سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان همدان در پاسخ به خبرنگاری که دربارهٔ صحت این سؤال پرسیده بود، گفت: «پرسیدن این سؤال حسن نظر نیست چرا که اگر یک پرسش برای مجموعه‌ای زیان داشته باشد، نباید آن را مطرح کرد.» این مدیر این سرقت را طبیعی دانسته و گفته بود: «در زمان سرقت دو نفر از نیروهای یگان حفاظت در موزه حضور داشته‌اند. اما متوجه موضوع نشده‌اند و در نخستین گام همین دو نفر باید پاسخگو باشند که چرا این اتفاق رخ داده‌است.» او دربارهٔ سرقت کتاب ابوعلی سینا گفته بود: «آرامگاه بوعلی‌سینا حتی به سیستم برق اضطراری نیز مجهز نبوده، بنابراین وقوع این سرقت هیچ تعجبی ندارد.»[۲۰]
  • ساخت مترو در زیر چهار باغ اصفهان[۲۷]
  • عدم تغییر آمار ورودی و خروجی گردشگران در ایران.[۲۰]

معاونت اولی رئیس‌جمهور

مشایی در ۲۷ تیر ۱۳۸۸ به عنوان معاون اول احمدی‌نژاد در دولت دهم معرفی شد. این انتخاب با مخالفت‌های فراوانی در طیف مخالفان و حتی برخی از حامیان احمدی‌نژاد روبرو شد،[۲۸][۲۹][۳۰] تا آنجا که حتی ناصر مکارم شیرازی، مرجع تقلید شیعیان، تصدی او را نامشروع اعلام کرد.[۳۱] سپس محمدحسن ابوترابی‌فرد نایب رئیس اول مجلس از دستور سیدعلی خامنه‌ای مبنی بر برکناری مشایی و استفاده نکردن از او در هیچ پستی خبر داد.[۳۲] سید احمد خاتمی نماینده مجلس خبرگان و امام جمعه موقت تهران نیز برکناری مشایی را آزمون ولایتمداری احمدی‌نژاد خواند.[۳۳] با این حال احمدی‌نژاد در روزهای بعد بر تصمیم خود پافشاری کرد. علی مطهری نماینده وقت مجلس نیز با اشاره به عدم اجرای دستور رهبری، گفت: طرح سؤال از احمدی‌نژاد را به طریق اولی پیگیری می‌کنم.[۳۴][۳۵]

سؤال نمایندگان مجلس از رئیس‌جمهور تا آن هنگام در حکومت جمهوری‌اسلامی سابقه نداشت. پس از خودداری احمدی‌نژاد از اجرای دستور رهبر، سایت‌های خبری از وقوع مناقشه لفظی در جلسه هیئت وزیران در روز چهارشنبه ۳۱ تیر ۱۳۸۸ خورشیدی میان احمدی‌نژاد با وزیر اطلاعات، وزیر ارشاد و وزیر کار بر سر معاون اولی مشائی، خبر دادند. در این جلسه به علت بالا گرفتن جو انتقادی علیه مشائی و متشنج شدن فضای جلسه، احمدی‌نژاد تنفسی چند دقیقه‌ای را برای ادامه جلسه هیئت دولت به وزرا اعلام می‌کند. سپس احمدی‌نژاد اداره جلسه را به مشایی می‌سپارد. در پی آن، وزرا نیز در پاسخ به احمدی‌نژاد در اقدامی هماهنگ، اقدام به ترک جلسه هیئت وزیران می‌کنند.[۳۶][۳۷]

سرانجام در روز جمعه ۲ مرداد ۱۳۸۸ دفتر حفظ و نشر آثار علی خامنه‌ای، متن دستور رهبر ایران خطاب به احمدی‌نژاد در مورد لزوم برکناری رحیم مشایی از سمت معاونت اول رئیس جمهور را منتشر کرد. این نامه تاریخ ۲۷ تیرماه را دارد و شش روز پیش از انتشار به احمدی‌نژاد ابلاغ شده‌بود. این در حالی است که احمدی‌نژاد در ۳۰ تیر، یعنی سه روز پس از صدور دستور خامنه‌ای، گفته‌بود که مشایی در سمت معاون اول رئیس جمهور به خدمات خود ادامه می‌دهد.[۳۸] ساعاتی پس از اعلام رسمی این دستور، مجتبی ثمره هاشمی دستیار ارشد احمدی‌نژاد از قول مشایی گفت: او مطیع امر رهبر است و خود را معاون اول رئیس‌جمهور نمی‌داند.[۳۹] واحد مرکزی خبر نیز، همان جملاتی را که ثمره هاشمی در جمع خبرنگاران از آقای مشایی نقل کرده بود، به همراه «بسمه تعالی» در ابتدا و نام مشایی در انتهای آن، ابتدا به عنوان «اطلاعیه» و کمی بعد با انتشار اصلاحیه‌ای به عنوان «متن کناره‌گیری» مشایی منتشر کرد.[۴۰] در تاریخ ۳ مرداد ۱۳۸۸ خورشیدی، احمدی‌نژاد با انتشار یک نامه، استعفای مشایی را بطور رسمی به خامنه‌ای اعلام کرد.[۴۱] در تاریخ ۳ مرداد ۱۳۸۸ خورشیدی، مشایی در نامه‌ای به احمدی‌نژاد، رسماً استعفای خود را اعلام کرد.[۴۲]

احمدی‌نژاد بلافاصله پس از این رویداد، غلامحسین محسنی اژه‌ای وزیر اطلاعات وقت و یکی از اصلی‌ترین مخالفان مشایی را عزل کرد.[۴۳] اقدامات احمدی‌نژاد با واکنش تند برخی اصول‌گرایان روبرو شد بطوری‌که جامعه اسلامی مهندسین از احزاب اصلی طیف اصول‌گرا در نامه‌ای سرگشاده خطاب به احمدی‌نژاد، نوشت: «این پرسش برجاست که به‌رغم دستور مقام معظم رهبری، باز هم مشایی عزل نمی‌شود، ولی برخی وزیران به دلیل اعتراض به تعلل در اجرای دستور مقام ولایت توبیخ و عزل می‌شوند.» در ادامه این نامه، خطاب به احمدی‌نژاد نوشته شده‌است: «ما جدا نمی‌خواهیم … ماجرای آقای مصدق در رویارویی با روحانیت، برای شما هم پیش آید.»[۴۴][۴۵]

دوره دوم ریاست جمهوری احمدی‌نژاد

مشایی از ۲۸ شهریور ۱۳۸۸ تا فروردین ۱۳۹۰ ریاست نهاد ریاست‌جمهوری را برعهده داشت.[۴۶]

برکناری حیدر مصلحی و خانه‌نشینی احمدی‌نژاد

احمدی‌نژاد در اردیبهشت ماه ۱۳۹۰، حیدر مصلحی وزیر اطلاعات وقت را برکنار کرد. به نوشته لس آنجلس تایمز، دلیل این برکناری جاسوسی و نصب دستگاه‌های شنود مکالمات اسفندیار رحیم مشایی توسط وزارت اطلاعات بوده‌است.[۴۷] سید علی خامنه‌ای در نامه‌ای دستور داد مصلحی به کار خود ادامه دهد. پس از انتشار نامهٔ رهبر ایران، احمدی‌نژاد ۱۱ روز از حضور در محل کار، خودداری کرد که باعث موضع گیری حامیان سیدعلی خامنه‌ای نظیر احمد علم‌الهدی، مصباح یزدی، حسین همدانی، عباس سلیمی نمین، محمدحسین صفارهرندی، روح‌الله حسینیان، محمدتقی رهبر، احمدرضا رادان، اسدالله ایمانی، حداد عادل، حسین طائب، حبیب‌الله عسگراولادی، حسن فیروزآبادی، داوود احمدی‌نژاد، مهدی خورشیدی، اسدالله بادامچیان، علیرضا زاکانی، سید محمود هاشمی شاهرودی، ابراهیم امینی، جوادی آملی، مهدی کوچک‌زاده، مرتضی آقاتهرانی، حسین سبحانی‌نیا، علی فلاحیان، غلامحسین محسنی اژه‌ای، سعید ابوطالب، عماد افروغ، سید یحیی صفوی، علی لاریجانی، جعفر شجونی، حسین نوری همدانی، محمدرضا نقدی، علیرضا پناهیان، ناصر مکارم شیرازی، احمد جنتی، محمد یزدی، محسن رضایی، کاظم صدیقی، غلامحسین الهام، فاطمه رجبی، علی مطهری، عباس جعفری دولت‌آبادی، صادق لاریجانی، محمدجواد لاریجانی، مجتبی ذوالنور، محمدباقر قالیباف، سید حمید روحانی، محمدرضا باهنر، احمد توکلی، منصور ارضی، سعید حدادیان، سید احمد خاتمی، محمدعلی جعفری، حسین الله‌کرم، مهدوی کنی، حسین شریعتمداری و حمید رسایی علیه اسفندیار رحیم مشایی و جریانی موسوم به جریان انحرافی شد.[۴۸][۴۹][۵۰][۵۱][۵۲][۵۳][۵۴][۵۵][۵۶][۵۷][۵۸][۵۹][۶۰][۶۱][۶۲][۶۳][۶۴][۶۵][۶۶][۶۷][۶۸][۶۹][۷۰][۷۱][۷۲][۷۳][۷۴][۷۵]

در این دوران، مشایی به زنده‌کردن فرهنگ ایران و باستان و عدم اهمیت به مسائل شرعی[۷۶] و همچنین فساد مالی و حرکت در راستای زار و ذلیل کردن روحانیت، متهم شد.[۷۷] ارتباط با آمریکا و اسرائیل، ارتباط با رمالان، جن گیران و مرتاضان، عرفان گرایی، تلاش برای تقلب در انتخابات مجلس و ترویج مکتب ایرانی و نیز لیبرال بودن و مخالفت با روحانیت و ولی فقیه از دیگر اتهاماتی است که به مشایی زده شد.[۷۸][۷۹][۸۰][۸۱][۸۲]

هم چنین سایت‌ها و خبرگزاری‌های وابسته به مشایی فیلتر و از دسترس خارج شدند.[۸۳][۸۴]

در اردیبهشت سال ۱۳۹۰ خورشیدی و پس از موضع گیری حامیان علی خامنه‌ای علیه اسفندیار رحیم مشایی، ۲۵ نفر از افراد مرتبط با اسفندیار رحیم مشایی، توسط دستگاه‌های امنیتی بازداشت شدند.[۸۵][۸۶] پریوش سطوتی همسر دکتر حسین فاطمی،[۸۷] علیرضا مقیمی مدیرعامل منطقه آزاد ارس، کاظم کیاپاشا مسئول ارشد نهاد ریاست جمهوری، محمد شریف ملک‌زاده، دبیر شورای عالی امور ایرانیان خارج از کشور و علی‌اصغر پرهیزکار مدیرعامل منطقه آزاد اروند در میان دستگیرشدگان قرار داشتند.[۸۸][۸۹][۹۰][۹۱][۹۲]

عباس امیری فر از نزدیکان مشایی و امام جماعت نهاد ریاست جمهوری به علت ارتباط با انتشار سی دی ظهور بسیار نزدیک است، بازداشت شده و از سوی دادگاه ویژه روحانیت تحت بازجویی قرار گرفت.[۹۳][۹۴][۹۵] هم چنین در بین این افراد، فردی به نام عباس غفاری به جرم رمالی، جن گیری و تجاوز دستگیر شد.[۹۶][۹۷] برخی از گروه‌های حامی علی خامنه‌ای مانند انصار حزب‌الله نیز خواهان دستگیری مشایی شدند.[۹۸][۹۹]

این بازداشت‌ها با اعتراض اسفندیار رحیم مشایی، حمید بقایی و علی اکبر جوانفکر مواجه شد.[۱۰۰][۱۰۱][۱۰۲]

در ادامه این رویدادها حمید بقایی، یکی از طرفداران مشایی به چهار سال انفصال از خدمات دولتی محکوم شد.[۱۰۳] هم‌چنین در ۲۳ خرداد ۱۳۹۰ محسنی اژه‌ای سخنگوی قوه قضائیه، اعلام کرد: «بیش از ۱۲ نفر از افراد مرتبط با جریان انحرافی را دستگیر کرده‌ایم.»[۱۰۴]

دریافت نشان فرهنگ

محمود احمدی‌نژاد در مراسم ملی استقبال نوروز، نشان فرهنگ را به اسفندیار رحیم مشایی اهدا کرد.[۱۰۵]

۳۰۰ سفر خارجی اسفندیار رحیم مشایی

علیرضا سلیمی یکی از نمایندگان دور نهم مجلس شورای اسلامی ضمن بیان این نکته که: «در دوران ریاست محمود احمدی‌نژاد، اسفندیار رحیم مشایی بیش از ۳۰۰ سفر خارجی داشته‌است. مأموریت آقای مشائی چه بوده و دستاورد سفرها چه بوده‌است.» از علی اکبر صالحی، وزیر امور خارجه وقت کشور توضیح خواست که در جواب سیدعباس عراقچی سخنگوی وزارت امور خارجه اظهار داشته: رئیس جمهور و نهاد ریاست جمهوری باید اطلاعات لازم را در اینباره ارائه کند.[۱۰۶][۱۰۷]

انتخاب به عنوان رئیس دبیرخانه جنبش عدم تعهد

محمود احمدی‌نژاد در حکمی اورا به عنوان رئیس دبیرخانه جنبش عدم تعهد منصوب کرد که در آن تعاریف زیادی از او شده بود.[۱۰۸]

مشایی در دولت نهم و دهم مسئولیت‌های زیر را برعهده داشت:[۱۰۹]

  1. رئیس دبیرخانهٔ جنبش عدم تعهد (۱۱ آذر ۱۳۹۱)
  2. رئیس دفتر رئیس‌جمهور (۳ مرداد ۱۳۸۸–۱۱ آذر ۱۳۹۱)
  3. نمایندگی ویژه رئیس‌جمهور جهت تصمیم‌گیری در مورد نحوه اجرای اختیارات هیئت وزیران در امور نفت (۳۰ مهرماه ۱۳۸۸)
  4. ریاست شورای هماهنگی مناطق آزاد و ویژه اقتصادی (۱۰ آبان ۱۳۸۸)
  5. دبیر کمیسیون فرهنگی دولت (۱۹ آذرماه ۱۳۸۸)
  6. ریاست گروه مشاوران جوان ریاست جمهوری (۶ اسفند ۱۳۸۸)
  7. مسئولیت انتصاب مدیر عامل صندوق مهر امام رضا
  8. مسئولیت کنترل و نظارت مرکز امور حقوقی بین‌المللی ریاست جمهوری
  9. نماینده تام‌الاختیار رئیس‌جمهور در ستاد مرکزی راهیان نور
  10. رئیس کارگروه زیارت و فرهنگ رضوی
  11. عضویت در شورای فرهنگی دولت با حکم رئیس جمهور
  12. رئیس کمیته عالی در مورد طرح خط لوله گاز ایران – پاکستان - هند
  13. نماینده رئیس‌جمهور در شورای نظارت بر صدا و سیما
  14. جانشین رئیس‌جمهور در شورای عالی امور ایرانیان خارج از کشور (۸ مرداد ۱۳۸۵)
  15. رئیس مرکز ملی جهانی‌شدن (۹ دیماه ۱۳۸۶)
  16. عضو کمیسیون اقتصادی دولت
  17. نظارت برکار سخنگوهای دولت و رئیس شورای اطلاع‌رسانی دولت
  18. نماینده ویژه رئیس‌جمهور در امور خاورمیانه

دیدگاه‌ها

مشایی در دوران حضور در دولت احمدی‌نژاد دیدگاه‌ها و رفتارهایی داشته‌است که منجر به بروز انتقاداتی از سوی اصول‌گرایان شده‌است. اظهاراتی همچون «دوران اسلام‌گرایی به پایان رسیده‌است. البته این دوره تمام نشده بلکه رو به پایان است.»[۱۱۰][۱۱۱][۱۱۲] «در ایران استفاده از حجاب آزاد است و هیچ فشاری از طرف حکومت در استفاده از حجاب اعمال نمی‌شود.»، «جلوگیری از برپایی شادی اهانت به اسلام و استفاده از رنگ سیاه مکروه‌است.»، «آذربایجان غربی، ایلام و کرمانشاه متعلق به کردستان است و این قوم از برترین قوم‌های ایرانی است.»، «علی خامنه‌ای و احمد جنتی تا دو سال دیگر نخواهند بود که بتوانند از کاندیدا شدن برای ریاست جمهوری جلوگیری کنند»،[۱۱۳] «اگر حجاب الزام نداشت، چند درصد خانم‌ها با حجاب بودند؟»،[۱۱۴] «ملائکه مرتب در عرصه کشور در حال پرواز هستند.»، «چرا نمی‌توانید سحرم را باطل کنید و احمدی‌نژاد را نجات دهید؟!»، «اهل سکته پکته هم نیستم، ولی باور کنید که به خاطر من بعضی‌ها سکته می‌کنند، بعداً می‌بینیم.»،[۱۱۵] «کسی که ریاضیات را درک نکند، بهشت را نخواهد دید.»،[۱۱۶] «موسیقی را نمی‌فهمند و می‌گویند حرام است.»،[۱۱۷] «ایران امروز با مردم آمریکا و اسرائیل دوست است.»، «۲۰ میلیون از ۲۴ میلیون نفری که به احمدی‌نژاد رای دادند منتقد نظام هستند.»،[۱۱۸] «شاید رازی و بوعلی سینا در عصر خود قامتی برجسته داشتند، اما قرار نیست افتخار هزار سال بعد آدمیان باشند.»، «"از ذکر چه می‌جویند شاعران، همان را بجویند از ایران" ایران ذکر است و تاریخ ایران آکنده از ایمان است.»، «انسان را که حذف کنیم، خدا خودش حذف می‌شود.»،[۱۱۹] «ما مردم آمریکا را از برترین ملت‌های دنیا می‌دانیم.» و «نام خلیج فارس و دریای پارسی از ۳۰ میلیون سال پیش به موازات شکل‌گیری تمدن‌های انسانی در منطقه موجودیت یافته‌است.»[۱۲۰] و اقداماتی همچون حضور در مجلس رقصی در ترکیه، مراسم حمل قرآن همراه با نوای دف، ادغام سازمان حج و زیارت با سازمان میراث فرهنگی گوشه‌ای از عملکرد جنجالی مشایی است.[۱۲۱] به نظر صاحب نظران سیاسی هیچ فردی به اندازه مشایی در تخریب اهداف اساسی نظام جمهوری اسلامی ایران قدم برنداشته‌است. همچنین می‌توان گفت که وی جنجالی‌ترین فرد در دوران انقلاب است و سرپیچی‌های او از نظرات اصلی نظام جمهوری اسلامی ایران بیش از بنی صدر می‌باشد.[۱۲۲]

حضور در مجلس رقص

وی در سال اول تصدی در کشور ترکیه در جلسه‌ای حضور یافت که در آن رقصندگان زن به پایکوبی می‌پرداختند.[۱۲۳] در زمستان سال ۱۳۸۵ فیلمی منتشرشد که مشایی را در مجلس رقصی در افتتاحیه اجلاس گردشگری کشورهای اسلامی در ترکیه نشان می‌داد. زمان فیلم یک ساعت و ۵ دقیقه و ۲۶ ثانیه بود. یک دقیقه و ۴۰ ثانیه پس از آغاز مراسم، در این فیلم رقص زنان آغاز می‌شود و تا ۱۳ دقیقه و ۳۰ ثانیه، سه رقص جداگانه برگزار شد.[۱۲۴] در حین شکایت رحیم مشایی از دونماینده مجلس یعنی عماد افروغ و سعید ابوطالب،[۱۲۵] بر سر طرح این موضوع، اعلام شد که فیلم مونتاژ شده‌است. در متن این شکایت نامه آمده‌است: «آقای ابوطالب CD گزیده را به مسئول سایت ایرا نیوز داده و از وی خواسته‌است نسبت به پخش یک خبر کذب و واقعه دروغین اقدام نماید و به او اطمینان داده‌است که به هیچ وجه نگران عواقب این کار نباشد و گفته‌است که از حمایت مجلس برخودار است و اصولاً با انتشار این خبر جعلی و جوسازی‌های بعدی فرصتی برای دفاع مشایی باقی نخواهد ماند.»[۱۲۶] ولی سعید ابوطالب نماینده مجلس ضمن تکذیب آن اعلام کرد که شرکت ترکیه‌ای tour sab این فیلم را تهیه کرده و آن را برای خبرنگاران عکاسان و شرکت‌های گردشگری حاضر در یک جشنواره در حاشیه اجلاس وزرای اقتصادی کشورهای اسلامی ارسال کرده‌است.[۱۲۷] مشایی این فیلم را تصاویر گزینش شده از یک مجلس دو ساعته دانست و افزود: «مجلس رسمی بوده و لهو لعب هم نداشته. ضمن اینکه رقص نبوده و از دیدگاه بسیاری هنر است و آنها برخلاف ما آن را حرام نمی‌دانند».[۱۲۸] درسال ۱۳۸۸ در مقاله‌ای در سایت شخصی رحیم مشایی در پاسخ به انتقادات از این اقدام مشایی عنوان شد که: «در صورتی که آنچنان صحنه‌هایی در افتتاحیه بازی‌های آسیایی قطر با حضور آقای احمدی‌نژاد نیز انجام شد، پس چرا تنها مشایی باید برای شرکت در چنین جلسه‌ای مورد سؤال و انتقاد قرار گیرد»؟[۱۲۹] بعدها به نقل از محمود احمدی‌نژاد در این مورد در جلسه‌ای به دانشجویان گفته شد: «برای آقای مشایی ساخته بودند که در مجلس آنچنانی رفته‌است. رفت شکایت کرد، ساعت یک نیمه شب با نماینده دادستان قرار گذاشت. با مسئول آن سایت تماس گرفتند، گفته بود پول بدهید فیلم را برمی‌داریم، غافل از اینکه نماینده دادستان در جریان است»[۱۳۰]

اظهارنظر در مورد اسرائیل

او در اظهارنظری مردم اسرائیل را دوست خواند و با این اظهاراتش موجب برانگیخته‌شدن خشم بسیاری از کسانی شد که اسرائیل را دشمن خود می‌دانستند.[۱۳۱][۱۳۲][۱۳۳] در پی این ماجرا ۲۰۰ تن از نمایندگان مجلس شورای اسلامی، با امضای بیانیه‌ای خواستار برخورد جدی با وی شدند.[۱۳۴] پس از انتشار این بیانیه، وی در ۲۴ مرداد ۱۳۸۷ طیّ نامه‌ای به حداد عادل، رئیس کمیسیون فرهنگی مجلس شورای اسلامی واژهٔ اسرائیل در جهان امروز را منفورترین واژه‌ای دانست که مترادف نژادپرستی، خیانت، خشونت، مکر و فریب است.[۱۳۵]

وی با تکرار ادّعاهای خود با شدّت بیشتر در مرداد ۱۳۸۷، موجی از اعتراضات را علیه خود و دولت برانگیخت. بلافاصله پس از این ماجرا تجمّع دانشجویان روبه‌روی سازمان میراث فرهنگی برگزار گردید. حاشیه‌ها در مورد اظهارات وی تا جایی بالا گرفت که سید علی خامنه‌ای، در خطبه‌های نماز جمعه سخنان وی را کاملاً اشتباه دانسته و خواستار پایان‌بخشی به این حواشی که در موارد زیادی با استناد به آن دولت تخریب می‌گشت، شد. این در حالی است که محمود احمدی‌نژاد از سخنان مشایی دفاع کرده بود. پس از آن نمایندگان مجلس که به دنبال سؤال از رئیس جمهور در مجلس بودند، آن را از دستور کار مجلس خارج کردند. وی برای بیان توضیحات در مورد سخنانی که گفته‌است به کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس شورای اسلامی ایران دعوت شد.[۱۳۶]

شکایت اسرائیل از مشایی

مشایی در جریان یک سخنرانی در شهر مکه گفت: «نابودی رژیم صهیونیستی باید به یک هدف بین‌المللی تبدیل شود. زیرا زیان‌های این نظام صهیونیستی فاسد تنها دامن‌گیر کشورهای عربی و اسلامی نیست؛ بلکه به ضرر همه انسانیت تمام می‌شود.» در پی این اظهارات، رژیم اسرائیل شکایت نامه‌ای را علیه «اسفندیار رحیم مشایی» به بان کی مون دبیرکل سازمان ملل متحد و شورای امنیت ارسال کرد.[۱۳۷]

همایش فرصت‌های سرمایه‌گذاری در صنعت گردشگری ایران

در مراسم افتتاح همایش فرصت‌های سرمایه‌گذاری در صنعت گردشگری ایران در روز ۱۸ آبان ۱۳۸۷ در حضور وی و قبل از مراسم قرائت قرآن، افرادی با لباس محلی، دف زنان قرآن را حمل و به قاری تحویل دادند.

آیت‌الله صافی گلپایگانی و آیت‌الله مکارم شیرازی در این مورد موضع تندی گرفتند و با وجود اینکه خود آقای مشایی در این جلسه حضور داشت، معاون وی به ناچار استعفاء نمود. وی در نامه استعفاء نوشت: این کار را صرفاً برای تکریم قرآن کریم بوده‌است و آنها به هنگام این مراسم حتماً وضو می‌سازند.[۱۳۸]

نظرات دربارهٔ نوح و سایر پیامبران

در ۲۰ دی ۱۳۸۸ در پانزدهمین جشنواره تحقیقاتی علوم پزشکی رازی گفت:

اگر امروز به افرادی مانند رازی و ابوعلی سینا افتخار می‌کنیم به طوری که قد آنها از اعماق تاریخ بیرون است برای بلندی قد آنها نیست بلکه کوتاهی قد نسل‌های بعدی آن را نمایان کرده‌است. شاید بوعلی‌سینا در عصر خود قامتی برجسته داشته اما قرار نیست افتخار هزار سال بعد آدمیان نیز باشد و این نشانه فقر انسان‌ها در دهه‌های بعدی است چرا که نشان می‌دهد فرصت شکوفایی در دوره‌های متعدد پدید نیامده‌است. اگر قرار باشد طی چند هزار سال فقط چند صد ابوعلی سینا به وجود آید افتخارآمیز نیست. حضرت نوح با ۹۵۰ سال عمر نتوانست مدیریت جامع کند چرا که عدالت را ایجاد نکرده‌است. آمدن پیامبران در طول تاریخ برای تمام شدن دوره‌های قبلی پیامبری بوده‌است اگر هر پیامبر مدیریت درستی می‌کرد عدالت برقرار می‌شد.[۱۳۹]

این اظهارات با واکنش شدید برخی روحانیون مواجه شد، از جمله حسن ممدوحی عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم گفت: در صورت صحت خبر، مشایی باید توبه کند زیرا سخنانش کاملاً نادرست است. سخنان وی بیش از حد احمدی‌نژاد را اذیت می‌کند که ما راضی نیستیم. اگر مشایی چنین سخنانی را گفته باشد رئیس‌جمهور باید در مورد وی تجدید نظر کند.[۱۴۰] سید موید علویان یکی از برگزیدگان جشنواره رازی نیز هنگام دریافت جایزه خود با عکس العملی قابل تأمل، به شدت نسبت به اظهارات مشایی اعتراض کرد و هنگام حضور بر روی سن از دست دادن با وی خودداری نمود و یک جلد قرآن را برای مطالعه به رحیم مشایی اهدا نمود.[۱۴۱]

در خصوص عیسی، وی گفته‌است «حضرت عیسی که از اینجا به آنجا فرار می‌کرد، حضرت عیسی در تهدید قتل بود، در مضیقه بود، در محدودیت بود،» چه تدبیر و مدیریتی داشت؟[۱۴۲]

محمد صادقی تهرانی، مرجع تقلید نوگرا و مفسر قرآن نیز نامه‌ای در پاسخ به اظهارات مشایی منتشر کرد و در پایان با شکایت بردن به خداوند و امام زمان اعلام کرد: «ابقاء رحیم مشایی در هر سمتی حرام است.»[۱۴۳] هرچند برخی صدور چنین سخنانی از سوی رحیم مشایی را عادی تلقی کرده‌اند.[۱۴۴] در همین حال خبرگزاری ایرنا در دفاع از مشایی در صفحهٔ اصلی خود از وی با عنوان «پهلوان»، «اسطوره»، «متفکر»، «بزرگ»، «تهذیب نفس»، و «ساده زیست» یاد کرد و منتقدانش را «رانده از عقل و باطل» دانست.[۱۴۵]

اتهام ارتباط با ماوراءالطبیعه

یکی از اتهامات اصولگرایان به مشایی و «جریان انحرافی»، ارتباط آنها با رمالان و جن‌گیرها است. محمدتقی مصباح یزدی، حسین فدایی، مرتضی نبوی و غلامعلی حدادعادل مشایی را دارای ارتباط با «عوالم دیگر» از طریق فردی به نام عباس غفاری دانسته‌اند.[۱۴۶] غفاری در بهار ۱۳۹۰ دستگیر شد.[۱۴۶][۱۴۷]

مکتب ایرانی

مشایی در مراسم اختتامیه دومین همایش ایرانیان خارج از کشور از اصطلاح «مکتب ایران» استفاده کرد که بعدها به «مکتب ایرانی» معروف شد. وی گفت:

برخی‌ها از من خرده می‌گیرند که چرا نمی‌گویی مکتب اسلام و می‌گویی مکتب ایران، گفت: از مکتب اسلام دریافت‌های متنوعی وجود دارد اما دریافت ما از حقیقت ایران و حقیقت اسلام، مکتب ایران است و ما باید از این به بعد مکتب ایران را به دنیا معرفی کنیم.

در این سخنرانی مشایی بهترین راهکار معرفی اسلام اصیل را، ارائه اسلام با نام مکتب ایران معرفی نمود. مشایی در این سخنرانی شاخصهٔ اصلی مکتب ایران را توجه همزمان به انسان و خدا دانست.
متن کامل سخنرانی

قسمتی از متن:[۱۴۸] سخنان مشایی با واکنش شدید محمد یزدی، سید احمد خاتمی، احمد توکلی و علی مطهری روبه‌رو شد. محمد یزدی گفت: «آقای مشایی به مسائلی که در حوزه تخصص او نیست وارد نشود.» احمد توکلی هم این سخنان را برخاسته از یک ذهن بیمار دانست. اقدامات مشایی به نحوی شد که حتی نیروهای ستادهای احمدی‌نژاد از وی انزجار کردند و کار بجایی رسید که روح‌الله بجانی رئیس ستاد احمدی‌نژاد شهرستان تبریز، وی را تلویحاً تهدید به ترور در صورت ادامهٔ انحراف می‌کند و می‌گوید: اگر مشایی مثل کسروی همه را مشغول خود کند نواب‌ها بپا می‌خیزند.[۱۴۹]

احمدی‌نژاد طی یک سخنرانی به دفاع از دیدگاه مشایی پرداخت: ایران یعنی عدالت، خداپرستی، آزادی و راه نجات؛ بنابراین اگر ایران زمین را از تاریخ و جغرافیا برداریم از تمدن بشری چیزی باقی نمی‌ماند و به جرات می‌توانم بگویم که تنها تمدن مبنی بر ارزش‌های الهی و انسانی، در ایران زمین است.لینک

شکایت از روزنامه کیهان

در پی شکایت رحیم مشایی از روزنامه کیهان به علت انتشار خبری در این روزنامه مبنی بر دیدار مشایی با هوشنگ امیراحمدی، مشایی اعلام کرده بود که اگر کیهان محکوم نشود او مسلمان نیست. در نهایت دادگاه روزنامه کیهان را تبرئه کرد.[۱۵۰]

دیدار با بازیگران و هنرمندان

ملاقات‌های اسفندیار رحیم مشایی با بازیگران، هنرمندان، خوانندگان و کارگردانان، موجب جنجال‌ها و اعتراض‌های زیادی از سوی اصولگرایان حامی علی خامنه‌ای شد.[۱۵۱][۱۵۲][۱۵۳]

مشایی به دلایل مختلف مانند وام و کمک‌های مالی، ممنوع‌التصویری و کمک به حضور هنرمندان و برگزاری کنسرت موسیقی در ایران با هنرمندانی نظیر هدیه تهرانی، حبیب محبیان، محمد رضا گلزار، مهناز افشار، رخشان بنی اعتماد، بنیامین بهادری و مهتاب کرامتی دیدار کرد.[۱۵۴][۱۵۵][۱۵۶][۱۵۷][۱۵۸]

تأسیس دانشگاه

شورای عالی انقلاب فرهنگی در اردیبهشت ماه ۱۳۹۰ با اعطای مجوز تأسیس دانشگاه غیرانتفاعی به اسفندیار رحیم مشایی با عنوان دانشگاه جامع بین‌المللی ایرانیان موافقت کرد. هم چنین اعلام شد دانشگاه جامع بین‌المللی ایرانیان در بدو تأسیس خواهد توانست هر رشته تحصیلی حتی در مقطع دکتری را راه‌اندازی کرده و در آن اقدام به پذیرش دانشجو بدون کنکور کند. اسفندیار رحیم مشایی به عنوان رئیس هیئت امنای این دانشگاه انتخاب شد.[۱۵۹] در واکنش به تأسیس این دانشگاه جمعی از نمایندگان مخالف مشایی در مجلس اعلام کردند که تأسیس دانشگاه توسط مشایی وجاهت قانونی ندارد و مجلس با چنین مسئله‌ای شدیداً مقابله خواهد کرد.[۱۶۰]

تشکر از فرستادهٔ موزه انگلستان

دراواخر فروردین ۱۳۹۰ درست زمانی که قرار بود کتیبه کوروش به انگلستان برگردد او با در دست نگهداشتن کتیبه به ایرانی بودن خویش افتخار و از انگلیسی‌ها به دلیل در اختیار گذاشتن کتیبه تقدیر و تشکر کرد.

اشاره وی به عدم امکان فروپاشی آمریکا

در سال ۱۳۸۸ خورشیدی وی در یک سخنرانی بیان کرد: اشاره من به عدم امکان فروپاشی آمریکا که در سفر قبلی‌ام به نیویورک گفتم و در مطبوعات داخلی هم بازتاب بسیاری داشت بر پایه این تحلیل بود که اساساً ساختار سیاسی، اجتماعی و فرهنگی آمریکا به گونه‌ای نیست که این کشور مانند شوروی دچار فروپاشی شود. منظور ما از فروپاشی، فروپاشی امپراطوری آمریکا است.[۱۶۱]

سایر سوابق اجرایی

  1. «مسئول مناطق بحرانی» وزارت اطلاعات جمهوری اسلامی ایران در زمان نخست وزیری میرحسین موسوی و وزارت محمد محمدی ری‌شهری[۱۶۲]
  2. مدیر کل اجتماعی وزارت کشور
  3. مدیر شبکه رادیو پیام
  4. مدیر شبکه رادیو تهران
  5. معاون اجتماعی و فرهنگی شهرداری تهران
  6. رئیس سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران

انتخابات ریاست‌جمهوری ایران (۱۳۹۲) و دولت یازدهم

همراهی مشایی توسط احمدی‌نژاد در روز ثبت‌نام کاندیداتوری برای انتخابات ریاست‌جمهوری

وی در تاریخ ۲۱ اردیبهشت ۱۳۹۲ خورشیدی در انتخابات ریاست‌جمهوری ثبت نام کرد.[۱۶۳] محمود احمدی‌نژاد، علی نیکزاد وزیر راه و شهرسازی، بقایی، عبدالرضا شیخ‌الاسلامی و همچنین جمعی دیگر از دولت‌مردان، مشایی را در هنگام ثبت نام در انتخابات ریاست‌جمهوری همراهی می‌کردند.[۱۶۴] از مدتی قبل تر، احمدی‌نژاد با شعار «زنده باد بهار» به تبلیغ برای مشایی می‌پرداخت و به تمجید او با توصیفاتی چون «خارق‌العاده و خردمند» و دارای «قلبی همچون آینه» پرداخته‌بود.[۱۶۵]

با وجود حمایت احمدی‌نژاد از او، باز هم مشایی در فهرست نامزدهای تأیید صلاحیت‌شده توسط شورای نگهبان قرار نگرفت.[۱۶۶]

وب‌گاه خبری عصر ایران در ۲۳ آذر ۱۳۹۳ خورشیدی به نقل از یکی از حاضرین در جلسه‌ای که مشایی با برخی از حامیان احمدی‌نژاد دیدار داشته‌است، از قول آن شخص نوشت که مشایی در آن جلسه گفته‌است: در یک‌سال اخیر برای ایجاد انسجام میان احمدی نژادی‌ها برای همیشه از سیاست کنار کشیدم. این وبگاه همچنین به نقل از مشایی نوشت: «متأسفانه تفرق و سرخوردگی‌های ایجادشده در اردوگاه حامیان آقای احمدی‌نژاد، به نفع جریان هاشمی تمام شد و ما باید مانع ادامه این وضع شویم.»[۱۶۷]

موضع‌گیری‌های مشایی در سال‌های ۹۵ و ۹۶ خورشیدی

حمایت از نامزدی بقایی در انتخابات ریاست‌جمهوری

مشایی در اسفند ۱۳۹۵ خورشیدی حمایت خود را از نامزدی حمیدرضا بقایی در انتخابات ریاست جمهوری ۱۳۹۶ خورشیدی اعلام کرد.[۱۶۸][۱۶۹]

ادعای درخت بودن

مشایی در روز ۱۵ اسفند ۱۳۹۵ در ویدیویی که از او منتشر شده می‌گوید: من خودم درختم و ریشه در خاک پاک ایران دارم.[۱۷۰]

انتقاد شدید مشایی از مسئولین ارشد قوه قضائیه

به دنبال بازداشت مجدد حمید بقایی در ۱۸ تیر ۱۳۹۶ خورشیدی، محمود احمدی‌نژاد در ۲۰ تیرماه با انتشار یک نامه سرگشاده از این اقدام قوه قضائیه انتقاد کرد. در بخشی از این نامه آمده‌است: «اشکالات اساسی به کار قوه قضاییه از جهت ساختاری و آیین رسیدگی وارد است.»[۱۷۱][۱۷۲] سپس در ۲۲ تیرماه، دادستانی تهران با صدور اطلاعیه‌ای، ضمن تأکید بر قانونی بودن «بازداشت مجدد حمید بقایی» اعلام داشت: «هر گونه اظهار نظر غیر کارشناسانه و بدون اطلاع از موضوع، تشویش اذهان عمومی محسوب و اقدام قانونی را در پی خواهد داشت.»[۱۷۳][۱۷۴] در ادامه این ماجرا در ۲۵ تیرماه غلامحسین محسنی اژه‌ای در خصوص نامه منتشر شده از سوی احمدی‌نژاد گفت: «بخشی از آن نامه حتماً قابل تعقیب قضایی است.»[۱۷۵] سپس مشایی در ۵ مرداد ۱۳۹۶ خورشیدی در انتقادی شدید از اقدامات و اظهارات برخی از مسئولین ارشد دستگاه قضائی، گفت: بر چسب تشویش اذهان عمومی زدن به منتقدان، باعث گسترش فساد می‌شود و سپس خطاب به اژه‌ای افزود: «با دم شیر بازی می‌کنی. اعتبار تو به یک تکه کاغذ است.»[۱۷۶][۱۷۷]

پانویس

  1. اعتماد
  2. آفتاب به نقل از اعتماد
  3. http://www.tabnak.ir/fa/news/322114/جزئیات-سفر-فامیلی-احمدی-نژاد-به-نیویورک
  4. درباره من وب‌گاه شخصی مشایی
  5. مشایی معاون اول رئیس جمهور شد رادیو فرانسه
  6. و تا ۱۱ آذر ۱۳۹۱ رئیس دفتر رئیس‌جمهور بود. هشدار به احمدی‌نژاد دربارهٔ نحوه ارتباطش با آیت‌الله خامنه‌ای
  7. «واکنش‌ها به انتصاب رحیم مشایی به سمت معاونت رئیس جمهوری»(فارسی)‎. بی‌بی‌سی فارسی، ۲۷ تیر ۱۳۸۸. بازبینی‌شده در ۲۷ تیر ۱۳۸۸. 
  8. تکذیب خبر استعفای اسفندیار رحیم مشایی وبگاه رادیو فرانسه
  9. -تورم-و-دیگر-مشکلات-هم-توجه-کنند «مردم سالاری: منتقدان به جز مشایی به بیکاری، تورم و دیگر مشکلات هم توجه کنند»(فارسی)‎. وب‌گاه عصرایران، ۲۴ مرداد ۱۳۸۹. 
  10. «تازه‌ترین واکنش‌ها به 'جریان انحرافی' در دولت ایران»(فارسی)‎. بی‌بی‌سی فارسی، ۱۶. بازبینی‌شده در ۱۹ مه ۲۰۱۱. 
  11. «انتصاب خبرساز یک معاون جدید برای احمدی‌نژاد»(فارسی)‎. بی‌بی‌سی فارسی، ۱۹. بازبینی‌شده در ۱۹ مه ۲۰۱۱. 
  12. جهان نیوز - ۱۳شاخص جریان انحرافی
  13. وابستگی‌های جریان انحرافی
  14. رمزگشایی از تفکرات و اهداف جریان انحرافی
  15. اختلاف اصول‌گرایان؛ «رسانه‌های مبتذل» علیه «جریان انحرافی» | ایران | Deutsche Welle | ۱۱٫۰۵٫۲۰۱۱
  16. درخواستهای مولوی عبدالحمید از مشاور احمدی‌نژاد
  17. دیدار رهبر جریان انحرافی با مولوی عبدالحمید؟
  18. ۱۸٫۰ ۱۸٫۱ ۱۸٫۲ ۱۸٫۳ ۱۸٫۴ اسفندیار رحیم مشائی کیست؟ شمال نیوز
  19. ۱۹٫۰ ۱۹٫۱ ۱۹٫۲ ۱۹٫۳ شمال نیوز:: جعفری جایگزین مشایی شد
  20. ۲۰٫۰ ۲۰٫۱ ۲۰٫۲ ۲۰٫۳ «کارنامه‌ای با نمره خاکستری». وب‌گاه بانک اطلاعات نشریات کشور، ۲۸ اردیبهشت ۱۳۸۸. 
  21. «کارنامه‌ای با نمره خاکستری». روزنامه اعتماد، ۲۸ اردیبهشت ۱۳۸۸. بازبینی‌شده در ۲۴ مرداد ۱۳۹۶. 
  22. «مخالفت با الحاق سازمان حج به گردشگری». وب‌گاه بی‌بی‌سی فارسی، ۱۳ اردیبهشت ۱۳۸۸. بازبینی‌شده در ۲۴ مرداد ۱۳۹۶. 
  23. «سر سرباز هخامنشی باید به صورت قانونی به ایران بازمی‌گشت». خبرگزاری مهر، ۱۶ آبان ۱۳۸۶. بازبینی‌شده در ۱۴ دی ۱۳۹۵. 
  24. «حراج سر سرباز هخامنشی». سایت تحلیلی‌خبری عصر ایران، ۲ آبان ۱۳۸۶. بازبینی‌شده در ۱۴ دی ۱۳۹۵. 
  25. عبدالله شهبازی. «میراث فرهنگی ایران و کارنامه اسفندیار رحیم مشایی». وب‌سایت عبدالله شهبازی، ۱۲ خرداد ۱۳۸۸. بازبینی‌شده در ۱۴ دی ۱۳۹۵. 
  26. «رئیس سازمان میراث فرهنگی و گردشگری: برای بازگرداندن کتیبه‌های ایرانی وکیل می‌گیریم». خبرگزاری فارس، ۱۳ تیر ۱۳۸۵. بازبینی‌شده در ۱۴ دی ۱۳۹۵. 
  27. شریف‌نیوز. «مجری مترو اصفهان: درختان چهارباغ از اول هم پوسیده بود». شریف‌نیوز - ۱۸ اردیبهشت ۱۳۸۵. بازبینی‌شده در ۱۱ مرداد ۱۳۸۸. 
  28. واکنش کیهان به معاون اول شدن مشایی خبرگزاری بازتاب
  29. انتخاب مشایی در رای مجلس به کابینه اثر دارد خبرگزاری فردا
  30. انتصاب مشایی به مصلحت نبود خبرگزاری فردا
  31. «فتوای آیت الله مکارم علیه تصدی مشایی». وب‌گاه تابناک، ۳۱ تیر ۱۳۸۸. بازبینی‌شده در ۲۴ مرداد ۱۳۹۶. 
  32. ابوترابی: نظر رهبر معظم انقلاب برای کنار گذاشتن مشایی کتباً به رئیس جمهور ابلاغ شده‌است روزنامه خراسان
  33. سیداحمد خاتمی: برکناری فوری مشایی آزمون ولایتمداری احمدی نژاداست روزنامه خراسان
  34. «مطهری با اشاره به عدم اجرای دستور رهبری از سوی احمدی‌نژاد: طرح سؤال از رئیس‌جمهور را به طریق اولی پیگیری می‌کنیم». وب‌گاه خبرگزاری ایلنا. 
  35. «11خیز ناکام برای سؤال از احمدی‌نژاد». وبگاه خبری انتخاب، ۱۸ اسفند ۱۳۹۰. بازبینی‌شده در ۲۴ مرداد ۱۳۹۶. 
  36. «اعتراض عملی وزاری دولت نهم به معاون اولی مشائی»(فارسی)‎. وب‌گاه جهان‌نیوز، ۱ مرداد ۱۳۸۸. بازبینی‌شده در ۲۴ مرداد ۱۳۹۶. 
  37. «جلسه جنجالی هیئت دولت»(فارسی)‎. وب‌گاه روزنامه دنیای اقتصاد، ۳ مرداد ۱۳۸۸. بازبینی‌شده در ۲۴ مرداد ۱۳۹۶. 
  38. «متن دستور آیت‌الله خامنه‌ای برای برکناری مشایی منتشر شد»(فارسی)‎. بی‌بی‌سی فارسی، ۲ مرداد ۱۳۸۸. بازبینی‌شده در ۲۴ مرداد ۱۳۹۶. 
  39. «ثمره هاشمی: مشایی دیگر خود را معاون رئیس جمهوری نمی‌داند». وب‌گاه خبرآنلاین، ۲ مرداد ۱۳۸۸. 
  40. «ثمره هاشمی: مشایی دیگر خود را معاون رئیس جمهوری نمی‌داند». وب‌گاه بی‌بی‌سی فارسی، ۳ مرداد ۱۳۸۸. بازبینی‌شده در ۲۴ مرداد ۱۳۹۶. 
  41. «نامه احمدی‌نژاد به رهبر انقلاب». وب‌گاه تابناک، ۳ مرداد ۱۳۸۸. بازبینی‌شده در ۲۴ مرداد ۱۳۹۶. 
  42. «نامهٔ رحیم مشایی به رئیس‌جمهور»(فارسی)‎. وبلاگ شخصی رحیم مشایی، ۳ مرداد ۱۳۸۸. بازبینی‌شده در ۴ مرداد ۱۳۸۸. 
  43. «عزل وزیر اطلاعات». وب‌گاه بی‌بی‌سی فارسی، ۴ مرداد ۱۳۸۸. بازبینی‌شده در ۲۴ مرداد ۱۳۹۶. 
  44. «نمی‌خواهیم ماجرای بنی صدر برای شما تکرار شود». وب‌گاه خبری تحلیلی فرارو. 
  45. «نمی‌خواهیم ماجرای مصدق و بنی‌صدر تکرار شود». وب‌گاه روزنامه دنیای اقتصاد، ۷ مرداد ۱۳۸۸. بازبینی‌شده در ۲۴ مرداد ۱۳۹۶. 
  46. مشایی از نهاد ریاست جمهوری رفت
  47. http://ir.voanews.com/content/iran-los-angeles-times-02-05-2011-121132119/137607.html
  48. جریان انحرافی بیش از این باعث تنش نشود
  49. پارادوکس هم پیاله‌های دیروز دولت و مخالفان امروز جریان انحرافی
  50. وزیر اسبق اطلاعات: جریان انحرافی اطلاعاتش را از ارواح خبیث می‌گیرد
  51. علم الهدی: امروز تشکیلاتی با محوریت یک عنصر منحرف در برابر اصولگرایان قد علم کرده‌است
  52. Fars News Agency: تهدید نظامی تمام شد؛ با روحیه جهادی از تهدیدات اقتصادی عبور می‌کنیم
  53. بیانات حاج حسین الله کرم در خصوص نفوذ فراماسونری در دولت
  54. mofidnews - سایت تحلیلی و اطلاع‌رسانی مفید نیوز
  55. خرافه گرایی، کوروش گرایی، مکتب ایرانی، مسئله ظهور و اندیشه استاد مطهری در گفتگو با علی مطهری
  56. خبر گزاری رسا: ناگفته‌های حجت‌الاسلام سقای بی ریا از پشت پرده جریان انحرافی
  57. جهان نیوز - احمدی‌نژاد می‌خواهد ۲دوره دیگر رئیس جمهور باشد
  58. فرمانده سپاه تهران در گفتگو با خبرآنلاین پیش بینی کرد: پیوند جریان فتنه و جریان انحرافی در آینده
  59. Fars News Agency: رهبر انقلاب هوشمندانه راه فریبکاری‌ها و انحرافات را سد می‌کنند
  60. خانه ملت - خبرگزاری مجلس شورای اسلامی
  61. تازه‌ترین سخنان رئیس مجلس خبرگان/اطرافیان رئیس جمهور کاری نکنند که موجب جدایی شود
  62. آیا فتنه دیگری در راه است؟
  63. پایگاه خبری جوان: بزرگنمایی جریان انحرافی خواست دشمنان است
  64. Fars News Agency: روشنفکرنماها می‌خواهند روحانیت را از عرصه خارج کنند
  65. آملی لاریجانی: برخی از بزرگان کشور پیغام دادند که با انحرافات جن‌گیری و رمالی برخورد جدی شود
  66. خدا ان شاءلله این «یهودی صفت» را بکشد!
  67. Fars News Agency: مهم‌ترین هدف جریان انحرافی ناکارآمد نشان دادن مدیریت انقلابی و ولایی است
  68. Fars News Agency: ابعاد تازه‌ای از ماجرای جنجالی ادغام‌ها، نشست با رهبری و جریان انحرافی
  69. Fars News Agency: آیت‌الله مصباح: گروه انحرافی به‌دنبال انتساب تمام خدمات به یک "فرد منحرف " است
  70. Fars News Agency: تنها گفتن اطاعت از ولایت فقیه کافی نیست
  71. رادان: باندهای بسیاری از رمالان را دستگیر کرده‌ایم - © ۲۰۱۱تمام حقوق این وب‌سایت بر اساس قانون کپی‌رایت برای رادیو فردا محفوظ است
  72. اظهارات انتقادی داماد احمدی‌نژاد درباره دوقلوهای سیاسی/چرا آقای بقایی حاضر نیست به قانون تن دهد
  73. سردار نقدی: اطلاعات مفصلی از جریان انحرافی به مردم خواهیم داد
  74. نسیم آنلاین - خبرگزاری بین‌المللی پیام کوتاه:: Nasim Online - International News Agency Of Short Message:. - حجت‌الاسلام پناهیان: تمامی اعضای 'قرارگاه عمار' خود را موظف می...
  75. داود احمدی‌نژاد: اسناد زیادی در اختیار دارم؛ گروه انحرافی دنبال حذف اصل نظام است | انقلاب اسلامی در هجرت
  76. «علی مطهری مشایی را مقصر دانست». وب‌گاه جهان نیوز، ۲۵ خرداد ۱۳۸۹. بازبینی‌شده در ۲۴ مرداد ۱۳۹۶. 
  77. «شجونی: شاهد دارم که از مشایی پول می‌گیرند». وب‌گاه مشرق نیوز، ۲۶ فروردین ۱۳۹۰. بازبینی‌شده در ۲۴ مرداد ۱۳۹۶. 
  78. پایگاه اطلاع‌رسانی جام نیوز - تلاش برای ایجاد رابطه ایران و آمریکا بدون موافقت رهبری ایران امکان‌پذیر نیست
  79. جهان نیوز - توضیحات مشایی در مورد مرتاض هندی و جن کرمانی
  80. احمدی‌نژاد تحت تأثیر مشایی لیبرال است/ برخی وزرا مشکل اخلاقی دارند
  81. مرکز اسناد انقلاب اسلامی - تبلیغ ضد روحانیت در سایت اسفندیار مشایی
  82. طیف مشایی از منابع عمومی برای انتخابات مجلس هزینه می‌کنند
  83. سایت‌های آزادی نیوز، آئین نیوز و نهال نیوز فیلتر شدند | دیگربان
  84. چند سایت حامی دولت فیلتر شدند
  85. «بازداشت 25 نفر از افراد مرتبط با مشایی». وب‌گاه انتخاب، ۱۳ اردیبهشت ۱۳۹۰. بازبینی‌شده در ۲۴ مرداد ۱۳۹۶. 
  86. «بازداشت» تعدادی از نزدیکان اسفندیار رحیم مشایی - © ۲۰۱۱تمام حقوق این وب‌سایت بر اساس قانون کپی‌رایت برای رادیو فردا محفوظ است
  87. http://khabarfarsi.com/search?or=وزارت%20صنایع،%20بازداشت%20افشین%20روغنی%20را%20تکذیب%20کرد&sort=best
  88. Fars News Agency: مدیرعامل منطقه آزاد ارس بازداشت شد
  89. آینده | Ayandenews.com:
  90. مدیرعامل منطقه آزاد اروند بازداشت شد
  91. ال٠- موج دستگیری‌ در اطرا٠یان مشایی و گروهک وابسته‌اش
  92. روزنامه مشایی تأیید کرد: بازجویی از ملک‌زاده
  93. جنبش راه سبز - خودکشی عباس امیری فر، امام جماعت نهاد ریاست جمهوری در زندان
  94. ww.javanonline.ir/Nsite/FullStory/?Id=۳۵۳۲۹۲
  95. عباس امیری فر بازداشت شد
  96. پایگاه خبری جوان: ویژه/ناگفته‌های تکان دهنده از پرونده رمال جریان انحرافی
  97. چهره واقعی عباس غفاری جن‌گیر+تصاویر
  98. انصار حزب‌الله: مشایی را دستگیر کنید - نیما فرح آبادی: - roozonline.com
  99. سایت مرکز اسناد: مشایی بازداشت می‌شود!
  100. خبرگزاری پانا - منافع برخی‌ها باحضور بنده در ریاست جمهوری به خطر افتاد
  101. روزنامه ایران
  102. «هتاکی بی شرمانه جوان فکر به آیت الله مصباح یزدی». پایگاه خبری صراط نیوز، ۲۹ اردیبهشت ۱۳۹۰. بازبینی‌شده در ۲۴ مرداد ۱۳۹۶. 
  103. «معاون رئیس جمهور به ۴ سال انفصال از مسئولیت محکوم شد». وب‌گاه الف، ۳۱ اردیبهشت ۱۳۹۰. بازبینی‌شده در ۲۴ مرداد ۱۳۹۶. 
  104. «سخنگوی قوه قضاییه: بیش از 12 نفر را در ارتباط با جریان انحرافی دستگیر کرده‌ایم». پایگاه خبری آفتاب نیوز، ۲۳ خرداد۱۳۹۰. بازبینی‌شده در ۲۴ مرداد ۱۳۹۶. 
  105. تابناک. «احمدی‌نژاد به مشایی «نشان فرهنگ» داد»(فارسی)‎. وب‌گاه تابناک، ۲۰ اسفند ۱۳۹۱. بازبینی‌شده در ۲۴ مرداد ۱۳۹۶. 
  106. سؤال از وزیر خارجه درباره 300 سفر خارجی مشایی
  107. عراقچی: وزارت خارجه در موضوع« 300 سفر خارجی مشایی» دخیل نیست
  108. خبر آنلاین. «احمدی‌نژاد در حکم جدید مشایی نوشت:آشنایی و همکاری با شما را برای خود هدیه‌ای الهی و افتخاری بزرگ می‌شمارم»(فارسی)‎. خبر آنلاین، ۲۰ اسفند ۱۳۹۱. بازبینی‌شده در ۲۰ اسفند ۱۳۹۱. 
  109. فردا نیوز
  110. «مشایی: دوره اسلامگرایی به پایان رسیده + فیلم». وب‌گاه مشرق نیوز، ۱۱ اردیبهشت ۱۳۹۲. بازبینی‌شده در ۲۴ مرداد ۱۳۹۶. 
  111. «فیلم اظهارات «اسفندیار مشایی» دربارهٔ پایان دوره اسلام‌گرایی». وب‌گاه نامه نیوز، ۱۱ اردیبهشت ۱۳۹۲. بازبینی‌شده در ۲۴ مرداد ۱۳۹۶. 
  112. «تبار شناسی سخنان اسفندیار رحیم مشایی؛ آیا او شعوبی است». وب‌گاه خبری تحلیلی الف، ۲۴ مرداد ۱۳۸۹. بازبینی‌شده در ۲۴ مرداد ۱۳۹۶. 
  113. عضو خبرگان رهبری: مشایی گفته تا دو سال دیگر آیت‌الله خامنه‌ای نیست - © ۲۰۱۱تمام حقوق این وب‌سایت بر اساس قانون کپی‌رایت برای رادیو فردا محفوظ است
  114. آفتاب - مشایی: اگر حجاب الزام نداشت، چند درصد خانم‌ها با حجاب بودند؟
  115. مشایی: اهل سکته نیستم ولی بعضی‌ها به خاطر من... + فیلم
  116. مشایی: کسی که ریاضیات را درک نکند بهشت را نخواهد دید
  117. ال٠- مشایی:موسیقی را نمی‌٠همند Ùˆ می‌گویند Øرام است
  118. مشایی: ۲۰میلیون از ۲۴میلیون نفری که به احمدی‌نژاد رای دادند، منتقد نظام هستند
  119. «مشایی: انسان را که حذف کنیم خدا خودش حذف می‌شود»(فارسی)‎. خبرآنلاین. بازبینی‌شده در ۲ آبان ۱۳۸۸. 
  120. «مشایی: قدمت ۳۰ میلیون ساله خلیج فارس!». تابناک - ۱۲ اردیبهشت ۱۳۸۸. 
  121. روزنامه اعتماد. «مشایی برنده بازی». روزنامه اعتماد - ۱۰ مرداد ۱۳۸۸. 
  122. «مصباح یزدی: مخالفت با ولی وفقه در حد شرک به خدا است»(فارسی)‎. وب‌گاه. العربیه، آوریل ۲۰۱۱. بازبینی‌شده در ۲۹ آوریل ۲۰۱۱. 
  123. بی‌بی‌سی
  124. رقصی چنین میانه وبگاه هفته نامه شهروند امروز
  125. متن شکایت رحیم مشایی از ابوطالب و افروغ
  126. مشایی در متن شکایت از ابوطالب و افروغ: اجرای رقص در میان برنامه ناگهانی بود
  127. فیلم حضور مشایی در مراسم رقص مونتاژ نیست وبگاه خبرگزاری فارس
  128. مشایی: مراسم ترکیه رقص نبود، از دیدگاه بسیاری هنر است
  129. سایت مشایی: مشایی گلی از سبد اصولگرایان است
  130. روزنامه اعتماد ۲۸ اردیبهشت سال ۱۳۸۷ شمسی
  131. بسیج دانشجویی دانشکده حقوق دانشگاه تهران: مشایی باید به فکر استغفار «هزارباره» باشد
  132. اعتراض انجمن‌های اسلامی دانشجویان مستقل به اظهارات اخیر مشایی
  133. توکلی: مشایی باید استعفاء دهد
  134. بیانیه ۲۰۰ نماینده مجلس در محکومیت اظهارات اخیر رحیم مشایی
  135. در فرهنگ کشورمان هرگز جایی برای واژه «اسرائیل» وجود نخواهد داشت
  136. به خاطر این اظهارات و موارد دیگر، در مجلس مباحثی چون ادغام سازمان میراث فرهنگی و گردشگری در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی مطرح شد. به این دلیل که مجلس تصور می‌کرد که ابزار قانونی قوی برای پرسش از معاونان رئیس‌جمهور وجود ندارد. «حضور مشایی در کمیسیون امنیت ملی». بازبینی‌شده در ۳ سپتامبر ۲۰۰۸. 
  137. «رژیم صهیونیستی از مشایی به سازمان ملل و شورای امنیت شکایت کرد». وب‌گاه خبرگزاری فارس، ۲۲ آذر ۱۳۸۷. بازبینی‌شده در ۲۴ مرداد ۱۳۹۶. 
  138. کناره گیری معاون مشایی در پی اتهام 'اهانت به قرآن'
  139. مشایی: بوعلی‌سینا نباید افتخار هزارساله باشد
  140. http://obur.ir/index.php?newsid=2467
  141. «تحقیرمشایی در جشنواره توسط معاون لنکرانی»(فارسی)‎. آینده‌نیوز. بازبینی‌شده در ۲۴ دی ۱۳۸۸. 
  142. http://jahannews.com/vdcjtoeh.uqe8ozsffu.html
  143. آیت‌الله صادقی تهرانی: ابقاء رحیم مشایی در هر سمتی، حرام است سحام نیوز، ۲۲ دی ۱۳۸۸
  144. مردمک
  145. «ایرنا: مشایی پهلوان اسطوره، متفکر، بزرگ، تهذیب نفس، ساده زیست. منتقدانش رانده ازعقل وباطل!»(فارسی)‎. آینده‌نیوز. بازبینی‌شده در ۲۴ دی ۱۳۸۸. 
  146. ۱۴۶٫۰ ۱۴۶٫۱ http://www.roozonline.com/persian/news/newsitem/article/-97fb12b72f.html
  147. http://pe.rian.ru/analitic/20130109/130479901.html
  148. سخنرانی رحیم مشایی، در مراسم اختتامیه همایش بزرگ ایرانیان خارج از کشور
  149. طلبه عدالتخواه تبریزی به طلبه سیرجانی پیوست
  150. آقای مشایی کیهان تبرئه شد، مسلمانی شما چه شد؟
  151. اشاره به ماجرای مشایی و هدیه تهرانی در استعفاء نامه روح‌الله حسینیان
  152. «عکس جنجالی دیدار مشایی و هدیه تهرانی». وب‌گاه جهان نیوز به نقل از ماهنامه رویش، ۱۴ دی ۱۳۸۸. بازبینی‌شده در ۲۴ مرداد ۱۳۹۶. 
  153. «دفاع هدیه تهرانی از مشایی و پافشاری بر مخالفت با دولت». وب‌گاه خبرگزاری فارس، ۲۸ آذر ۱۳۸۸. بازبینی‌شده در ۲۴ مرداد ۱۳۹۶. 
  154. دیدار مشایی با مهناز افشار و مهتاب کرامتی
  155. دیدار «مشایی» با «حبیب» خواننده لس‌آنجلسی
  156. جهان نیوز - دیدار یک مقام دولتی با خواننده لس‌آنجلسی
  157. آفتاب - دیدار مشایی با گلزار، بنیامین و بنی اعتماد
  158. اسفندیار رحیم مشایی در سپتامبر ۲۰۱۱ در سفر محمود احمدی‌نژاد به نیویورک که به عنوان رئیس دفتر احمدی‌نژاد او را همراهی می‌کرد با کارگردان مطرح آمریکایی لری چارلز دیدار داشته‌است.
  159. جزئیات تازه: مشایی دانشگاه تأسیس می‌کند/پذیرش دانشجو بدون کنکور
  160. دانشگاه مشایی بدون وجاهت قانونی
  161. [سخنان منتشر نشده مشایی ۲ ماه پس از انتخابات ۸۸| http://ipe11.ir/News/1499]
  162. نشریه هسته‌های مقاومت تاکتیکی، شهریور ۱۳۸۷
  163. http://alef.ir/vdcdx50fjyt0jz6.2a2y.html?187028
  164. «کیهان خطاب به احمدی‌نژاد: چند ماه است به مرخصی رفته‌اید!». جهان نیوز، ۲۲ اردیبهشت ۱۳۹۲. بازبینی‌شده در ۸ مرداد ۱۳۹۶. 
  165. http://ir.voanews.com/content/ahmadinejadmashaie-presidentialcandidate/1629714.html
  166. «اسامی نامزدهای انتخابات ریاست جمهوری اعلام شد». پورتال وزارت کشور، ۳۱ اردیبهشت ۱۳۹۲. بازبینی‌شده در ۸ مرداد ۱۳۹۶. 
  167. «مشایی: برای همیشه از سیاست کنار کشیدم». عصر ایران، ۲۳ آذر ۱۳۹۳. بازبینی‌شده در ۱۴ دی ۱۳۹۵. 
  168. «مشایی از کاندیداتوری بقایی حمایت کرد». وب‌گاه پایگاه خبری قانون، ۴ اسفند ۱۳۹۵. بازبینی‌شده در ۲۴ مرداد ۱۳۹۶. 
  169. «نشست‌خبری مشایی برای حمایت از بقایی». وب‌گاه پایگاه خبری قانون، ۸ اسفند ۱۳۹۵. بازبینی‌شده در ۲۴ مرداد ۱۳۹۶. 
  170. https://www.youtube.com/watch?v=QI8-ADowq-s
  171. «دکتر احمدی‌نژاد در نامه ای خطاب به ملت ایران: بازداشت غیرقانونی آقای حمید بقایی یک ظلم بزرگ است و باید به فوریت خاتمه یابد». وب‌گاه دولت بهار، ۲۰ تیر ۱۳۹۶. بازبینی‌شده در ۲۴ مرداد ۱۳۹۶. 
  172. «بازداشت غیرقانونی آقای حمید بقایی یک ظلم بزرگ است و باید به فوریت خاتمه یابد». وب‌گاه مهر مردم، ۲۰ تیر ۱۳۹۶. بازبینی‌شده در ۲۴ مرداد ۱۳۹۶. 
  173. «هشدار دادستانی تهران نسبت به هر اظهارنظر غیر کارشناسانه دربارهٔ پرونده حمید بقایی». خبرگزاری ایسنا، ۲۲ تیر ۱۳۹۶. بازبینی‌شده در ۲۴ مرداد ۱۳۹۶. 
  174. «توضیحات دادستانی تهران دربارهٔ حکم جلب بقایی». وبگاه شبکه خبر، ۲۲ تیر ۱۳۹۶. بازبینی‌شده در ۲۴ مرداد ۱۳۹۶. 
  175. «اژه‌ای: نامه احمدی‌نژاد قابلیت تعقیب قضایی دارد». وبگاه مشرق نیوز، ۲۵ تیر ۱۳۹۶. بازبینی‌شده در ۲۴ مرداد ۱۳۹۶. 
  176. «حمله بی‌سابقه و شدیدالحن مشایی به سخنگوی قوه قضائیه». وب‌گاه آپارات، ۸ مرداد ۱۳۹۶. بازبینی‌شده در ۲۴ مرداد ۱۳۹۶. 
  177. «حمله رحیم مشایی به رئیس قوه قضائیه: با دم شیر بازی نکنید». وب‌گاه یوتیوب، ۷ مرداد ۱۳۹۶. بازبینی‌شده در ۲۴ مرداد ۱۳۹۶. 

منابع

پیوند به بیرون

پیشین:
پرویز داوودی
معاون اول رئیس جمهور اسلامی ایران
۱۳۸۸–۱۳۸۸
پسین:
محمدرضا رحیمی