سید علی‌اکبر محتشمی‌پور

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
سید علی‌اکبر محتشمی‌پور
Ali Akbar Mohtashamipur.jpg
در فروردین ۱۳۹۸
مشاور امور اجتماعی رئیس‌جمهور ایران
مشغول به کار
۱۳۷۶ – ۱۳۷۸
رئیس‌جمهورسید محمد خاتمی
پس ازمسیح مهاجری
پیش ازعلی ربیعی
نماینده مجلس شورای اسلامی
دوره‌های سوم و ششم
مشغول به کار
۷ خرداد ۱۳۷۹ – ۶ خرداد ۱۳۸۳
حوزه انتخاباتیتهران، ری، شمیرانات و اسلامشهر
اکثریت۷۱۷٬۰۷۶ (۲۴٫۴۶٪)
مشغول به کار
۲۹ بهمن ۱۳۶۸ – ۶ خرداد ۱۳۷۱
حوزه انتخاباتیتهران، ری و شمیران
اکثریت۲۲۵٬۷۶۷ (۳۴٫۱٪)
وزیر کشور
مشغول به کار
۶ آبان ۱۳۶۴ – ۷ شهریور ۱۳۶۸
رئیس‌جمهورسید علی خامنه‌ای
نخست‌وزیرمیرحسین موسوی
پس ازعلی‌اکبر ناطق نوری
پیش ازعبدالله نوری
سفیر ایران در سوریه
مشغول به کار
۱۳۶۰ – ۱۳۶۴
رئیس‌جمهورسید علی خامنه‌ای
نخست‌وزیرمیرحسین موسوی
پیش ازمحمود هاشمی بهرمانی (سرپرست)
مدیرعامل سازمان صدا و سیما
سرپرست مشترک
مشغول به کار
۱۶ آبان ۱۳۵۹ – آذر ۱۳۵۹
همکار عبدالله نوری
گمارندهسید عبدالکریم موسوی اردبیلی
پس ازمحمد مبلغی اسلامی (سرپرست)
پیش ازعلی لاریجانی
اطلاعات شخصی
زاده۸ شهریور ۱۳۲۶
تهران، ایران
درگذشته۱۷ خرداد ۱۴۰۰ (۷۳ سال)
تهران
علت مرگکووید ۱۹
حزب سیاسیمجمع روحانیون مبارز
خویشاوندانفخرالسادات (دخترعمو)
محل تحصیلمدرسه علوی
حوزه علمیه تهران
حوزه علمیه قم
حوزه علمیه نجف
هیئت دولتدولت چهارم
دیناسلام (شیعه)


سید علی‌اکبر محتشمی‌پور (زاده ۸ شهریور ۱۳۲۶ در تهران – درگذشته ۱۷ خرداد ۱۴۰۰ در تهران) روحانی و سیاست‌مدار عضو شورای مرکزی مجمع روحانیون مبارز بود. وی وزیر کشور کابینه دوم میرحسین موسوی در زمان ریاست جمهوری سید علی خامنه‌ای (۱۳۶۸–۱۳۶۴)، نماینده دوره‌های سوم و ششم مجلس شورای اسلامی، از بنیان‌گذاران حزب‌الله لبنان و تا ۱۵ فروردین ۱۳۸۹ دبیرکل کنفرانس بین‌المللی پشتیبانی از فلسطین بوده‌است.

علی‌اکبر محتشمی‌پور در برخی از سیاست‌ها تفکراتی رادیکال داشت و از ترویج‌کنندگان و حامیان سیاست صدور انقلاب اسلامی بود.[۱] وی از اعضای جریان چپ اسلامی بود.[۲]

او همچنین در کنار صادق خلخالی و دیگر نمایندگان جناح چپ مجلس از صدام حسین در جریان حمله عراق به کویت پشتیبانی کرد و خواستار اتحاد ایران با صدام برای جنگ با آمریکا شده بود. (متن مذاکرات علنی مجلس شورای اسلامی: ۳۰ دی و ۱ بهمن ۱۳۶۹). محتشمی در جریان دهمین دوره انتخابات ریاست جمهوری ایران ریاست کمیته صیانت از آرای مردم ستاد انتخاباتی میرحسین موسوی را برعهده داشت.[۳]

علی‌اکبر محتشمی‌پور در جریان پذیرش قطعنامه ۵۹۸ شورای امنیت از جانب ایران، در قامت یک مخالف ظاهر شد و محمدجواد ظریف (از تنظیم کنندگان متن تنظیمی ایران) را آمریکایی خواند.[۴]

وی رئیس ستاد انتخاباتی مهدی کروبی در نهمین دوره انتخابات ریاست جمهوری ایران بود.[۵] او رئیس فراکسیون دوم خرداد در مجلس ششم بود و در انتخابات مجلس هفتم اگرچه پس از رد صلاحیت‌های گسترده از نامزدی انصراف داد. اما ریاست ستاد ائتلاف برای ایران متشکل از هشت گروه دوم خردادی را برعهده گرفت.[۶]

فخرالسادات محتشمی‌پور همسر مصطفی تاج‌زاده، دخترعموی علی‌اکبر محتشمی‌پور است.[نیازمند منبع]

زندگی‌نامه

پیش از انقلاب

علی‌اکبر محتشمی‌پور در خانواده‌ای از سادات در تهران زاده شد. تحصیلات خود را در مدرسه علوی به پایان برد و سپس برای تحصیل علوم دینی از سال ۱۳۴۰ در حوزه‌های علمیه تهران، قم، و نجف به تحصیل پرداخت. از سرشناس‌ترین استادان وی در حوزه، روح‌الله خمینی، محمد صادقی تهرانی، سید حسن بجنوردی، ابوالقاسم خوئی، میرزا باقر زنجانی، و مصطفی خمینی بوده‌اند. نخستین بار در سال ۱۳۴۱ دستگیر شد و تا سال ۱۳۵۷ بیشتر عمر خود را در خارج از کشور گذراند.[۷] محتشمی پور همچنین مدتی در پاریس همراه روح‌الله خمینی بود.[۲]

پس از انقلاب

علی‌اکبر محتشمی‌پور پس از انقلاب ۱۳۵۷ نماینده او در سازمان صدا و سیما و عضو شورای سرپرستی این سازمان بود. علی‌اکبر محتشمی‌پور از سال ۱۳۶۰ تا ۱۳۶۴ سفیر جمهوری اسلامی ایران در سوریه بود[۲] که در همین سمت، حزب‌الله لبنان را بنیان گذاشت و به پشتیبانی از گروه‌های مسلح فلسطینی پرداخت.[۲][۷] او در سال ۱۳۶۲ در حادثه ترور نافرجام به‌وسیلهٔ انفجار بمب کار گذاشته‌شده در بستهٔ پستی توسط اسرائیل، از ناحیه چشم، گوش و هر دو دست آسیب دید.[۲][۸]

علی‌اکبر محتشمی‌پور در سال ۱۳۶۴ به ایران بازگشت و وزیر کشور دولت میرحسین موسوی شد. بازگشت او به ایران با اعتراض اعضای حزب‌الله همراه بود. در دوره وزارت کشور، درگیری‌هایی بین او و شورای نگهبان رخ دادند. او مخالف انتصاب محمد جواد ظریف به عنوان نماینده ایران در سازمان ملل متحد بود.[۲]

علی‌اکبر محتشمی‌پور از نزدیکان روح‌الله خمینی بود. اما پس از مرگ روح‌الله خمینی او نیز مانند برخی از دیگر چهره های جریان چپ اسلامی حذف شد. به گونه‌ای که با وجود درخواست ۱۰۰ نماینده مجلس سوم برای معرفی محتشمی‌پور به عنوان وزیر کشور، اکبر هاشمی رفسنجانی در دوره نخست ریاست‌جمهوری خود عبدالله نوری را به عنوان وزیر کشور معرفی کرد.

علی‌اکبر محتشمی‌پور محتشمی‌پور در انتخابات میان دوره‌ای مجلس سوم در بهمن ۱۳۶۸ به مجلس شورای اسلامی راه یافت و سخنرانی او به همراه صادق خلخالی برای حمایت از صدام یکی از موضوعاتی بود که جریان راست با آن به جریان چپ حمله می‌کرد. او خواستار حمایت از صدام در مقابل حمله آمریکا شد و گفت: «مسلمانان جهان با پذیرش رهبری اسلامی ایران توقع دارند پرچمداری جهاد و مبارزه با آمریکا در دست ایران و انقلاب ایران باشد. حوادث و بحران اخیر یادآور رویارویی و صف‌آرایی خالد بن ولید در برابر ابرقدرت‌های صدر اسلام است. او که عمری در صف کفر، شمشیر به روی پیامبر و مسلمانان کشید ولی در ‌‌‌نهایت فاتح بزرگی برای مسلمانان شد».[۲]

بهزاد نبوی به همراه علی اکبر محتشمی از جمله پیشروان اصلاح‌طلبی در ایران بودند که در انتخابات مجلس سال ۱۳۷۰ توسط شورای نگهبان از شرکت در انتخابات منع شدند.[۹] پس از دور سوم مجلس نشریه بیان را منتشر می‌کرد که مخالف سیاست‌های اکبر هاشمی رفسنجانی بود. او همچنین سخنران نشست‌های دفتر تحکیم وحدت و دیگر گروه‌های جریان چپ بود.[۲]

علی‌اکبر محتشمی‌پور پس از پیروزی سید محمد خاتمی در انتخابات ریاست جمهوری ۱۳۷۶ مشاور محمد خاتمی شد و در مرحله دوم انتخابات مجلس ششم به مجلس راه یافت. او به ریاست فراکسیون دوم خرداد مجلس رسید که همه نمایندگان اصلاح‌طلب عضو آن بودند. علی‌اکبر محتشمی‌پور همچنین بنیان‌گذار دبیرخانه دائمی پشتیبانی از انتفاضه فلسطین در مجلس بود و تا سال ۱۳۸۸ نیز ریاست این دبیرخانه را بر عهده داشت. اما پس از اعتراض برخی از نمایندگان مجلس از جمله حمید رسایی و مشورت علی لاریجانی با سید علی خامنه‌ای از این سمت برکنار شد. پس از پایان دوره مجلس ششم، محتشمی‌پور در یک مرکز مذهبی دارالزهرا نشست‌هایی را برگزار می‌کرد..[۲]

علی‌اکبر محتشمی‌پور در سال ۱۳۸۴ رییس ستاد انتخاباتی مهدی کروبی بود. اما در سال ۱۳۸۸ ریاست کمیته صیانت از آرا در ستاد میرحسین موسوی را بر عهده گرفت. او در مقام ریاست این کمیته سخنرانی‌هایی را درباره تقلب در انتخابات ایراد کرد و شورای نگهبان را به مهندسی آرا متهم کرد. وی از سال ۱۳۸۹ ساکن نجف شد و ۱۰ سال پایان عمر خود را در نجف در سکوت خبری گذراند.[۲]

درگذشت

علی‌اکبر محتشمی‌پور پس از ابتلا به کرونا از نجف به کرمانشاه و سپس به تهران منتقل شد و در ۱۷ خرداد جان باخت.[۲]

در کنفرانس بین‌المللی پشتیبانی از انتفاضه فلسطین، ۲۰۰۲

مسئولیت‌ها

محتشمی پور پیش و پس از انقلاب ۱۳۵۷ مسئولیت‌هایی داشته‌است که اهم آن‌ها عبارتند از:[۸]

درگذشت

علی اکبر محتشمی پور در اوایل خرداد ۱۴۰۰ در نجف به کرونا مبتلا می‌شود و پس از درمان اولیه در بیمارستان گلستان کرمانشاه با انتقال به بیمارستان خاتم الانبیاء در تهران، پس از چند روز درگیری با این بیماری در ۱۷ خرداد ۱۴۰۰ در سن ۷۵ سالگی درگذشت و در جوار حرم شاه عبدالعظیم حسنی در شهر ری به خاک سپرده شد.[۱۰]

منابع

  1. Ranstorp, Hizb'allah in Lebanon, (1997) pp. 126, 103
  2. ۲٫۰۰ ۲٫۰۱ ۲٫۰۲ ۲٫۰۳ ۲٫۰۴ ۲٫۰۵ ۲٫۰۶ ۲٫۰۷ ۲٫۰۸ ۲٫۰۹ ۲٫۱۰ «شروع و پایان در نجف؛ علی اکبر محتشمی‌پور پدر معنوی حزب‌الله لبنان که بود؟». بی‌بی‌سی فارسی. ۱۷ خرداد ۱۴۰۰.
  3. روزنامه اعتماد۸۸/۳/۱۹: علی اکبر محتشمی پور خطاب به وزارت کشور عنوان کرد: از محاسبه چه باک دارید
  4. آقای سفیر، گفتگو با محمد جواد ظریف، صفحه ۸۴، نشر نی ۱۳۹۲
  5. :: استانداری خوزستان ::> صفحه نخست[پیوند مرده]
  6. «Mellat Electronic Newspaper». بایگانی‌شده از اصلی در ۲ مارس ۲۰۰۸. دریافت‌شده در ۲۱ ژوئن ۲۰۰۹.
  7. ۷٫۰ ۷٫۱ "SHIʿITES IN LEBANON – Encyclopaedia Iranica". Encyclopædia Iranica. 1920-04-24. Retrieved 2017-12-04.
  8. ۸٫۰ ۸٫۱ علی اکبر محتشمی پور. «وبلاگ شخصی سید علی اکبر محتشمی پور». بایگانی‌شده از اصلی در ۴ ژوئیه ۲۰۰۹. دریافت‌شده در ۱۸ شهریور ۱۳۸۸. بیش از یک پارامتر |پیوند بایگانی= و |archiveurl= داده‌شده است (کمک); بیش از یک پارامتر |تاریخ بایگانی= و |archivedate= داده‌شده است (کمک)
  9. Anoushiravan Enteshami & Mahjoob Zweiri (2007). Iran and the rise of Neoconsevatives,the politics of Tehran's silent Revolution. I.B.Tauris. p. 9.
  10. عباسی، حبیب اله. «حجت الاسلام والمسلمین محتشمی پور به دیار باقی شتافت | خبرگزاری بین‌المللی شفقنا». fa.shafaqna.com. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۰۶-۰۸.
مناصب رسانه‌ای
پیشین:
؟
معاون صدا سازمان صدا و سیما
۱۳۵۹
پسین:
؟
پیشین:
محمد مبلغی اسلامی
سرپرست
مدیرعامل سازمان صدا و سیما
سرپرست مشترک

۱۳۵۹
متصدی همزمان: عبدالله نوری
بدون متصدی
تصدی بعدی توسط:
علی لاریجانی
عنوان جدید صاحب‌امتیاز و مدیرمسئول مجلهٔ بیان
۱۳۷۰–۱۳۶۹
توقف انتشار
صاحب‌امتیاز و مدیرمسئول روزنامهٔ بیان
۱۳۷۹–۱۳۷۸
مناصب دیپلماتیک
؟ سفیر ایران در سوریه
۱۳۶۴–۱۳۶۰
پسین:
محمود هاشمی بهرمانی
سرپرست
عنوان جدید دبیرکل دبیرخانه کنفرانس بین‌المللی حمایت از انتفاضه فلسطین
۱۳۸۹–۱۳۷۰
پسین:
حسین شیخ‌الاسلام
مناصب سیاسی
پیشین:
علی‌اکبر ناطق نوری
وزیر کشور
۱۳۶۸–۱۳۶۴
پسین:
عبدالله نوری
پیشین:
مسیح مهاجری
مشاور امور اجتماعی رئیس‌جمهور ایران
۱۳۷۸–۱۳۷۶
پسین:
علی ربیعی
مناصب نظامی
پیشین:
علی‌اکبر ناطق نوری
سرپرست کمیته انقلاب اسلامی
۱۳۶۵–۱۳۶۴
پسین:
سید سراج‌الدین موسوی
به عنوان فرمانده کمیته انقلاب اسلامی
جانشین فرمانده کل نیروهای مسلح در امور نیروهای انتظامی
۱۳۶۸–۱۳۶۴
پسین:
عبدالله نوری
کرسی پارلمانی
پیشین:
رسول منتجب‌نیا
رئیس کمیسیون امور دفاعی
۱۳۷۱–۱۳۶۹
پسین:
محمدعلی موحدی کرمانی
پیشین:
مجید انصاری
به عنوان رئیس فراکسیون مجمع حزب‌الله
رهبر پارلمانی اصلاح‌طلبان
رئیس فراکسیون جبهه دوم خرداد

۱۳۸۳–۱۳۷۹
پسین:
محمدرضا تابش
به عنوان رئیس فراکسیون خط امام
مناصب احزاب سیاسی
عنوان جدید رئیس ائتلاف برای ایران
۱۳۸۳–۱۳۸۲
انحلال ائتلاف
بدون متصدی رئیس ستاد انتخاباتی مهدی کروبی
۱۳۸۴
پسین:
غلامحسین کرباسچی