معاون اول رئیس‌جمهور ایران

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
معاون رئیس‌جمهور ایران
Coat of arms of Iran.svg
Mokhber 04.jpg
متصدی کنونی
محمد مخبر

از ۱۷ مرداد ۱۴۰۰
اقامت‌گاهتهران، خیابان پاستور، نهاد ریاست‌جمهوری
نامزدکنندهرئیس‌جمهور ایران
مدت دورهچهار سال
بنیادگذاری۶ مرداد ۱۳۶۸ (قانونی‌شدن سمت)
نخستین دارندهحسن حبیبی
حقوق۳۳ میلون تومان
وبگاه

معاون اول رئیس‌جمهور ایران دومین مقام عالی‌رتبه در هیئت دولت است. او وظیفه اداره هیئت وزیران در غیاب رئیس جمهور و مسئولیت هماهنگی سایر معاونان رئیس جمهور را بر عهده دارد. رئیس جمهور می تواند برای انجام‏ وظايف‏ قانوني‏ خود معاونانی داشته‏ باشد. معاون‏ اول‏ رئیس‏ جمهور با موافقت‏ وی‏ اداره‏ هيات‏ وزيران‏ و مسئولیت‏ هماهنگی‏ ساير معاونتها را به‏ عهده‏ خواهد داشت‏. [۱]


معاون اول رئیس‌جمهور مانند دیگر معاونان وی از سوی رئیس‌جمهور انتخاب شده و احتیاج به رأی اعتماد مجلس ندارد. همچنین در صورت «فوت، عزل، استعفا، غیبت یا بیماری بیش از دو ماه رئیس جمهور یا در موردی که مدت ریاست جمهوری پایان یافته و رئیس جمهور بر اثر موانعی هنوز انتخاب نشده یا امور دیگری از این قبیل» مسئولیت‌ها و اختیارات او برعهده معاون اول قرار می‌گیرد و او به همراه رؤسای مجلس و قوه قضائیه بایستی در مدت کمتر از ۵۰ روز انتخابات ریاست جمهوری را برگزار کند.[۲]

این مقام در اصلاح قانون اساسی ۱۳۶۸ به قوه مجریه افزوده شد و حسن حبیبی اولین شخصی بود که معاونت رئیس‌جمهور را در دولت هاشمی رفسنجانی و بعد از آن محمد خاتمی به مدت ۱۲ سال در اختیار داشت. محمدرضا عارف در دوره دوم ریاست جمهوری خاتمی (از ۱۳۸۰ تا ۱۳۸۴) به این مقام منصوب شد و پرویز داوودی هم معاون اول دولت اول احمدی‌نژاد (۱۳۸۴ تا ۱۳۸۸) و محمدرضا رحیمی معاون اول دولت دوم او بوده‌اند. همچنین حسن روحانی طی حکمی در ۱۴ مرداد ماه ۱۳۹۲ اسحاق جهانگیری را به معاونت اول خود منصوب کرد.[۳]همچنین در ابتدای دولت سیزدهم سید ابراهیم رئیسی ​طی حکمی در تاریخ ۱۷ مرداد ماه ۱۴۰۰ محمد مخبر را به سمت معاون اول خود منصوب کرد.[۴]

در دوران ریاست جمهوری سید محمد خاتمی، با تغییراتی که در پروتکل‌های تشریفاتی ایران به وجود آمد، معاون اول رئیس‌جمهوری ایران هم‌رتبه نخست وزیر قرار گرفت و در پی آن مراسم استقبال از نخست وزیر کشورهای مختلف که به ایران سفر می‌کنند توسط معاون اول رئیس‌جمهوری برگزار می‌شود.[۵]

فهرست

ر. نام نگاره آغاز تصدی پایان تصدی حزب هیئت دولت رئیس‌جمهور
۱ حسن حبیبی Hassan Habibi.jpg ۳۰ مرداد ۱۳۶۸[۶] ۴ شهریور ۱۳۸۰ ن/م دولت پنجم اکبر هاشمی رفسنجانی
دولت ششم
کارگزاران
دولت هفتم سید محمد خاتمی
۲ محمدرضا عارف Mohammad-Reza Aref cropped.jpg ۴ شهریور ۱۳۸۰[۷] ۱۹ شهریور ۱۳۸۴ جبهه مشارکت دولت هشتم
۳ پرویز داوودی Davoodi3.jpg ۱۹ شهریور ۱۳۸۴[۸] ۱ مرداد ۱۳۸۸ ن/م دولت نهم محمود احمدی‌نژاد
۴ اسفندیار رحیم مشایی Esfandiar Mashaei.jpg ۱ مرداد ۱۳۸۸[۹] ۳ مرداد ۱۳۸۸[۱۰] ن/م
۵ محمدرضا رحیمی Mohammad Reza Rahimi VOA (Cropped).jpg ۲۲ شهریور ۱۳۸۸ ۱۴ مرداد ۱۳۹۲ ن/م دولت دهم
۶ اسحاق جهانگیری Eshaq Jahangiri 20191001.jpg ۱۴ مرداد ۱۳۹۲[۱۱] ۱۷ مرداد ۱۴۰۰ کارگزاران دولت یازدهم حسن روحانی
دولت دوازدهم
۷ محمد مخبر Mokhber 04.jpg ۱۷ مرداد ۱۴۰۰ در حال تصدی ن/م دولت سیزدهم سید ابراهیم رئیسی

پانویس

  1. اصل یکصد و بیست و چهارم قانون اساسی
  2. اصل یکصد و سی و یکم قانون اساسی
  3. http://www.yjc.ir/fa/news/6195390
  4. https://www.isna.ir/news/1400051712055
  5. «محمدرضا رحیمی معاون اول رئیس جمهوری ایران شد». وب‌گاه بی‌بی‌سی. ۲۴ شهریور ۱۳۸۸. دریافت‌شده در ۱۵ شهریور ۱۳۸۸.
  6. «‌دو تن از معاونین رئیس‌جمهور منصوب شدند». ایرنا. ۳۰ مرداد ۱۳۶۸.
  7. «معاون اول رئیس‌جمهوری و رئیس سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی منصوب شدند‏». همشهری. سال دهم (۲۴۸۶). ۵ شهریور ۱۳۸۰.
  8. «انتصاب معاون اول و معاون رئیس‌جمهور در امور اجرایی». ایسنا. ۱۹ شهریور ۱۳۸۴.
  9. «‌متن احکام جداگانه رئیس‌جمهور به معاونان جدید خود منتشر شد». ایرنا. ۱ مرداد ۱۳۸۸.
  10. «‌موافقت رئیس‌جمهوری با کناره‌گیری مشایی». ایرنا. ۳ مرداد ۱۳۸۸.
  11. انتصاب مهندس جهانگیری به عنوان معاون اول رئیس جمهور پایگاه اطلاع‌رسانی ریاست جمهوری ایران