محمدرضا نعمت‌زاده

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
محمدرضا نعمت‌زاده
Mohammad Reza Nematzadeh July 2015 (19961610922).jpg
وزیر صنعت، معدن و تجارت ایران
مشغول به کار
۲۴ مرداد ۱۳۹۲ – ۲۹ مرداد ۱۳۹۶
رئیس جمهور حسن روحانی
پس از مهدی غضنفری
پیش از محمد شریعتمداری
وزیر صنایع ایران
مشغول به کار
۱۳۶۸ – ۱۳۷۶
رئیس جمهور اکبر هاشمی رفسنجانی
پس از غلامرضا شافعی
پیش از هادی نژادحسینیان
مشغول به کار
۱۳۵۹ – ۱۳۶۰
رئیس جمهور ابوالحسن بنی صدر
پس از محمود احمدزاده
پیش از مصطفی هاشمی‌طبا
وزیر کار و امور اجتماعی ایران
مشغول به کار
۱۳۵۸ – ۱۳۵۹
رئیس جمهور ابوالحسن بنی صدر
پیش از محمد میرمحمد صادقی
اطلاعات شخص
زاده تیر ۱۳۲۴[۱]
تبریز، ایران
حزب سیاسی اعتدال‌گرایی[۲]
دیگرعضویت‌های سیاسی حزب اعتدال و توسعه
محل
تحصیل
دانشگاه ایالتی کالیفرنیا در سن لوئی ابیسپو
هیئت دولت دولت اول، دولت پنجم، دولت ششم، دولت یازدهم
امضا

محمدرضا نعمت‌زاده (زاده ۱۳۲۴ تبریز)[۳] مهندس و دولتمرد ایرانی، از اعضای مؤسس حزب اعتدال و توسعه[۴] و وزیر سابق صنعت، معدن و تجارت جمهوری اسلامی ایران است.

سوابق تحصیلی[ویرایش]

نعمت‌زاده که زاده تبریز است، تحصیلات مقدماتی خود را در این شهر به انجام رساند و در ۱۹۶۸ کارشناسی خود در مهندسی محیط زیست را از دانشگاه ایالتی کالیفرنیا در سن لوئی ابیسپو دریافت کرد. سپس تحصیل مدیریت در دانشگاه کالیفرنیا، برکلی را نیمه کاره رها کرد و به ایران برگشت.[۵]

سوابق اجرایی[ویرایش]

پس از انقلاب او ۱۰ ماه در سال ۱۳۵۸ وزیر کار، و بین سال‌های ۱۳۵۹ تا ۱۳۶۰ و سپس از ۱۳۶۸ تا ۱۳۷۶ به‌ترتیب در دولت‌های محمدعلی رجایی و اکبر هاشمی رفسنجانی وزیر صنایع ایران بوده است. نعمت‌زاده معاونت وزارت نفت در امور پتروشیمی در دولت اول و دوم سید محمد خاتمی بود. او سمت‌هایی چون معاونت سازمان صنایع دفاع، رئیس هیئت مدیره و مدیرعامل توانیر را نیز برعهده داشته است.[۶] او معاونت وزارت نفت و مدیرعامل پتروشیمی در دوران ریاست جمهوری محمد خاتمی بود و به‌دلیل اقدامات توسعه‌ای در این دوره، پدر پتروشیمی ایران لقب گرفت. او علی‌رغم خدمات فراوانش در پتروشیمی توسط وزیر نفت کابینه اول احمدی‌نژاد به‌عنوان معاون وزیر در امور پخش و پالایش و مدیریت عامل شرکت ملی پالایش و پخش فراورده‌های نفتی ایران منصوب شد و مسؤول اجرای برنامهٔ سهمیه‌بندی بنزین در ایران (بزرگ‌ترین پروژه IT کشور) در تابستان ۱۳۸۶ بود. پس از اتمام پروژه و تحت فشار وزیر او را به سمت مشاور عالی خود منصوب کرد.[۷] نعمت‌زاده پس از مصاحبه با روزنامه اعتماد و انتقاد از عملکرد احمدی‌نژاد و متفاوت دانستن وی با رجایی بلافاصله از سمت مشاور ارشد وزیر نفت برکنار شده و بازنشسته شد.[۸]

وزارت صنعت، معدن و تجارت دولت یازدهم[ویرایش]

مهندس نعمت‌زاده که در سال ۱۳۸۸ پیش از انتخابات جنجال‌برانگیز۸۸ توسط محمود احمدی‌نژاد بازنشسته شده بود، در سال ۱۳۹۲ با درک نیاز کشور به تغییر مسیر و اعتدال گرایی ریاست ستاد انتخاباتی دکتر روحانی را به عهده گرفت. پس از تحلیف حسن روحانی، وی مهندس نعمت‌زاده را به‌عنوان وزیر پیشنهادی صنعت، معدن و تجارت به مجلس معرفی کرد و سرانجام نعمت‌زاده موفق به کسب رأی اعتماد مجلس برای تصدی این وزارتخانه شد.

وی عملکردش در ماه‌های آغازین دوره تصدی‌گریش را مثبت ارزیابی کرد و تسهیل قوانین و دستورالعمل‌های دست و پاگیری که در گذشته برای صنعت‌گران و صادرکنندگان فراهم شده بود را از اقدامات خود برشمرد.[۹] وی گفت: وقتی ما آمدیم، برای مجوز تولید، یک کلاسور بزرگ دستورالعمل گذاشته بودند که ما این را به ۵ صفحه کاهش دادیم.[۹] مهم نیست کشور را در چه شرایطی تحویل گرفتیم اما با کمک کارآفرینان می‌توان کشور را نجات داد.[۹] همچنین وزیر صنعت، معدن و تجارت دولت حسن روحانی بدین موضوع اشاره داشت که: ثبت سفارش را دکتر صدر در زمان شهید رجایی آوردند، اما در آن زمان هم من مخالف ثبت سفارش بودم چرا که معتقدم ثبت سفارش تبدیل به دکان می‌شود، همان‌طوری که حالا هم شده است.[۹] همچنین گفت: مرتباً اعلام می‌کردیم که تحریم‌ها تأثیر ندارد اما دروغ می‌گفتیم و آنها تحریم‌ها را شدیدتر می‌کردند. مسلمان نباید دروغ بگوید.[۹]

تصدی وزیر صنعت در ۱۹ شرکت خصوصی[ویرایش]

نعمت‌زاده پیش از انتخاب‌شدن به عنوان وزیر صنعت دولت یازدهم ایران، به دلیل سوابق مدیریتی اش در حوزه نفت و گاز با دعوت سرمایه گذاران بخش خصوصی جهت مدیریت پروژه‌های آنها دعوت و با دریافت سهام مدیریتی در ۱۹ شرکت خصوصی به عنوان عضو هیئت مدیره مشغول خدمت شد و تا قبل از انتخاب به عنوان وزیر از کلیه شرکتها استعفا داد. اسامی این شرکت‌ها که غالباً در حوزه صنعت نفت فعالند، عبارتند از: رسا فارمد، پلیمری پویا جم خاورمیانه، ارگ شیمی پارسا، مهندسی توسعه پترو فرایند کرخه، الوند پترو انرژی کیش، هرمزان تجارت گستر کیش، برق انرژی پاینده جم، توسعه پتروشیمیایی ساحل دریا، توسعه نگین مکران، توسعه صنعت نعمت، تولید برق دژپل انرژی و شرکت کیمیا صنایع دالاهو. با توجه به شایعات مخالفان دولت در مورد درآمدی وی از حضور در اینگونه سمت‌ها، مخالفان او را یکی از ثروتمندترین مردان کابینه دولت یازدهم قلمداد می‌کنند. بر اساس آگهی‌های ثبت شرکت‌ها در روزنامه رسمی کشور، مهندس نعمت‌زاده از تمام سمتهای خود در شرکت‌ها استعفا داده بوده است و روزنامه رسمی بعضی از شرکتها با توجه به زمان تشکیل جلسات مجمع در تاریخهای مختلفی منتشر شده است:

  • رسا فارمد به شماره ثبت ۳۳۳٫۷۹
  • پلیمری پویا جم خاورمیانه به شماره ثبت ۴۳۳۷۳۷
  • ارگ شیمی پارسا به شماره ثبت ۳۴۱۷۶۳
  • مهندسی توسعه پترو فرایند کرخه به شماره ثبت ۴۳۵۵۳۵
  • الوند پترو انرژی کیش به شماره ثبت ۱۰۲۳۳
  • هرمزان تجارت گستر کیش به شماره ثبت ۱۰۲۴۹
  • برق انرژی پاینده جم به شماره ثبت ۴۳۲۴۴۵
  • توسعه پتروشیمیایی ساحل دریا به شماره ثبت ۴۲۶۵۸۲
  • توسعه نگین مکران به شماره ثبت ۴۲۶۸۶۸
  • توسعه صنعت نعمت به شماره ثبت ۴۰۸۱۲۵
  • تولید برق دژپل انرژی به شماره ثبت ۴۲۶۰۴۹


سایت تابناک در تاریخ ۱۱ آبان آخرین نتیجه تحقیقاتش را به شرح زیر منتشر نمود: تابناک در ۱۱ آبان ۹۴ در بررسی موشکافانه مالکیت نعمت‌زاده، پی برد که عضویت وی در هیئت مدیره برخی از این شرکت‌ها برای رعایت ماده ۱۰۷ قانون تجارت می‌باشد که طبق آن اعضای هیئت مدیره باید از بین سهامداران انتخاب شوند و به عبارتی نعمت‌زاده مالک هیچ‌کدام از این شرکت‌ها نیست و فقط عضو هیئت مدیره بوده است و سهم هبه داشته است. در ادامه خبرنگار تابناک با بررسی روزنامه رسمی شرکت‌های مربوط به نعمت‌زاده، به خروج وی از هیئت مدیره شرکت‌ها در زمان پیش از دوران وزارت پی می‌برد.[۱۰] محمد رضا موثقی نیا مدیر عامل شرکت توسعه نگین مکران که نعمت‌زاده از متهمان سهامداری در آن شرکت است در مصاحبه با تابناک هرگونه سهامداری وی را در این شرکت نفی نمود و کل سهام او را سهم وثیقه و مربوط به زمان پیش از وزارت دانست.[۱۱] شایان توجه است که وی در اغلب این شرکت‌ها ریاست هیئت مدیره را بر عهده دارد و در میان اعضای هیئت مدیره شرکت توسعه نعمت نام عباس شعری مقدم معاون جدید وزیر نفت و مدیر عامل جدید شرکت ملی پتروشیمی به همراه نعمت‌زاده به چشم می‌خورد. بیژن زنگنه وزیر نفت گفته است که با مشورت نعمت‌زاده بعضی از معاونان خود را انتخاب کرده است. از دیگر شرکت‌هایی که نام وزیر صنعت، معدن و تجارت را به عنوان عضو هیئت مدیره با خود حمل می‌کند شرکت کیمیا صنایع دالاهو به شماره ثبت ۲۹۲۰۳۰ است. نام «مشکان مشهور» یکی از اعضای دفتر حقوقی ریاست جمهوری در دولت اصلاحات نیز در هیئت مدیره این شرکت به چشم می‌خورد.[۱۲]

نامه احمد توکلی[ویرایش]

به گزارش خبرنگار مهر، احمد توکلی، دیده‌بان شفافیت و عدالت طی نامه ای [۱۳] به اسحاق جهانگیری، معاون اول رئیس جمهور خواستار عزل وزیر صنعت، معدن و تجارت شده است. در این نامه به موضوعات زیر پرداخته شده است:

  • درخواست وزیر مذکور برای آنکه گمرک ایران از جریمه قانونی ۳۰۰۰ میلیارد تومانی شرکت ال‌جی به خاطر تقلبات گمرکی این شرکت، چشم بپوشد.
  • تلاش نعمت زاده برای خارج ساختن محصولات پتروشیمی از بورس کالا با بخشنامه غیرقانونی معاونش (همراه او در شرکت هرمزان تجارت گستر کیش) که طبق برآورد کارشناسان مرکز پژوهش‌های مجلس، ویژه خواری سالانه ۱۰۰۰ میلیارد تومانی را برای معدودی تولیدکننده این صنعت در پی دارد.
  • مدیرعامل، رئیس هیئت مدیره یا عضو هیئت مدیره بودن آقای نعمت زاده در 19 شرکت بین سال های 1390 تا 1392
  • پست های همسر نعمت زاده، خانم مریم بختیار و دخترانش شبنم و زینب نعمت زاده در ۱۰ شرکت به عنوان مدیرعامل، رئیس، نایب‌رئیس و عضو هیئت مدیره یا بازرس

جنجال‌آفرینی اظهار نظر دربارهٔ کمپین نخریدن خودرو[ویرایش]

نعمت‌زاده ایجاد کنندگان کمپین خرید خودروی صفر ممنوع را که یک کمپین خودجوش برای تحریم محصولات دو خودروساز ایران خودرو و سایپا است، خیانت به کشور قلم داد کرد و کسانی را که از این کمپین حمایت می‌کنند را ضد انقلاب و خائن نامید. در ادامه جنجال آفرینی‌ها انواع کمپین جهت القا بیشتر دروغ خود ایجاد کردند؛ و حتی مدعی شدند دکتر روحانی به مهندس نعمت‌زاده تذکر داده است که دروغی آشکار بود، و از جانب دولت تکذیب شد.[۱۴] این اظهار نظرها باعث ایجاد واکنش‌هایی شد و کمپینی برای اجبار این وزیر به عذرخواهی تشکیل گردید.[۱۵] این سخن نعمت‌زاده با تذکری از جانب حسن روحانی، رئیس جمهوری ایران به وی نیز همراه شد.[۱۶] در نهایت با تکذیب دولت و مهندس نعمت‌زاده، باز هم دست از عناد برنداشته و توضیحات مهندس نعمت‌زاده را بعنوان عقب‌نشینی او تیتر زدند: این فشارها سرانجام باعث شد تا نعمت‌زاده از برخی از گفته‌های خود عقب‌نشینی کند.[۱۷]

سه کارت زرد[ویرایش]

در ۲۴ تیر ۱۳۹۳، نعمت‌زاده به دلیل عدم پرداخت مستمری بازنشستگان صنعت فولاد از مجلس شورای اسلامی کارت زرد گرفت. پیش از وی علی طیب‌نیا، رضا فرجی دانا، علی جنتی، علی‌اصغر فانی و عبدالرضا رحمانی فضلی از مجلس کارت زرد گرفته‌بودند.[۱۸] در ۹ دی ۱۳۹۳، نعمت‌زاده برای دومین بار برای پاسخ به سؤالات نمایندگان در مجلس حضور یافت که این بار نیز با کسب ۱۰۲ رأی موافق، ۸۹ رأی مخالف و ۱۵ رأی ممتنع از مجموع ۲۱۸ رأی مأخوذه نتوانست نمایندگان را قانع کند. در ۱۶ آذر ۱۳۹۴، نعمت‌زاده برای سومین بار برای پاسخ به سؤال حمید رسایی مبنی بر دلیل عضویت نعمت‌زاده در هیئت مدیره ده‌ها شرکت خصوصی، در مجلس حضور یافت اما این بار نیز نمایندگان از پاسخ وی قانع نشدند و با ۷۳ رأی موافق، ۱۰۶ رأی مخالف و ۱۰ رأی ممتنع از مجموع ۱۸۹ رأی مأخوذه، سومین کارت زرد را به وزیر صنعت دادند.[۱۹] پیش از نعمت‌زاده، علی طیب نیا، وزیر اقتصاد دولت یازدهم نیز سه کارت زرد از مجلس دریافت کرده بود.

منابع[ویرایش]

  1. http://www.mimt.gov.ir/index.php?module=content&func=viewpage&pageid=12336
  2. معرفی سوابق و گرایش سیاسی وزیران پیشنهادی روحانی خبرگزاری مهر
  3. «چه کسانی ستاد روحانی را مدیریت می‌کنند؟». خبرآنلاین. 
  4. اعتدال و توسعه؛ از ظهور تا صعود / درباره حزبی که روحانی از آن برخاست ایران
  5. https://archive.is/20130807103248/www.nematco.com/about/mrnematzadeh/
  6. http://www.nematco.ir/fa/about/mrnematzadeh/
  7. http://www.shana.ir/fa/newsagency/103962
  8. «محمدرضا نعمت‌زاده؛ از کیارستمی تا پاستور! گزارش آفتاب از یک مدیر دولت نهم که طی ۶ ماه ۲ بار برکنار شد». آفتاب، ۸ اردیبهشت ۱۳۸۸. 
  9. ۹٫۰ ۹٫۱ ۹٫۲ ۹٫۳ ۹٫۴ ۵ ماه است داریم موانع را جارو می‌کنیم خبرگزاری فارس
  10. https://www.tabnak.ir/fa/news/544011/جزئیات-ماجرای-پتروشیمی-منتسب-به-نعمت‌زاده
  11. http://mokran.ir/post/detail/Fa/2-17-1-1-44-0/جزئیات-ماجرای-پتروشیمی-منتسب-به-نعمت‌زاده-.aspx
  12. http://saten.ir/61407/اعتراض-به-تصدی-نعمت‌زاده-بر-۳۳-شرکت-خص/
  13. وزیر میلیاردر ویژه‌خوار را عزل کنید
  14. «نعمت‌زاده: «کمپین نخریدن خودرو» خیانت است/ تنها وزیر باقی‌مانده از کابینه شهید رجایی هستم». 
  15. «کمپین ملی عذرخواهی نعمت‌زاده از مردم در این رابطه بیشتر بخوانید: https://www.tabnak.ir/fa/news/528425/کمپین-ملی-عذر-خواهی-نعمت-زاده-از-مردم © www.tabnak.ir». 
  16. تذکر روحانی به نعمت‌زاده برای اصلاح سخنانش خبرگزاری الف
  17. «عقب‌نشینی وزیر صنعت از مواضع جنجال‌برانگیز خود دربارهٔ اعتراضات به کیفیت و قیمت خودرو». 
  18. ششمین کارت زرد دولت یازدهم به وزیر صنعت رسید
  19. سومین کارت زرد مجلس به نعمت‌زاده

پیوند به بیرون[ویرایش]