حکومت دینی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
جستار وابسته: دین‌سالاری

حکومت دینی، اصطلاحی که بیشتر پس از انقلاب ایران در ادبیات سیاسی فراگیر شد. و آن حکومتی است که احکام و معارف دینی بر آن احکام باشد یا رهبران مذهبی بر آن حاکم باشند یا حکومت افراد دیندار.[۱] [۲]

دیدگاه جمهوری اسلامی ایران[ویرایش]

جستار وابسته: حکومت اسلامی

در دیدگاههای جمهوری اسلامی ایران حکومت دینی نه تنها در آن قوانین دینی اجرا می شود بلکه مجریان آن یا مستقیماً از طرف خدا منصوبند یا به اذن خاص یا عام معصوم منصوب شده اند.[۳]

در این دیدگاه حکومت دینی شکلی از حکومت است که در آن همه امور سیاسی اجتماعی قضایی اقتصادی و ... منشاء الهی پیدا می کند و طبق آزمونهای دینی تعیین تکلیف در این امور به دین واگذار می شود.

در حکومت دینی جایی برای مردمسالاری بعنوان تعیین سرنوشت اساسی جامعه وجود ندارد. هر چند که مشارکت مردم و مشورت آنها از اهمیت برخوردار است.

در حکومت دینی تعیین زمامدار و زمامداران و همه قوانین از طریق متن دین تعین می شود. امروزه طبق نظر اندیشمندان دینی دین اسلام بیشترین ظرفیت تحقق حکومت دینی را داراست از این رو حکومت دینی همواره بیشتر به معنب حکومت اسلامی می باشد.

مرتبه عملی و اجرایی حکومت دینی نسبی است یعنی همیشه امکان پیاده شدن کامل آن وجود ندارد و این نقص نه از حکومت دینی بلکه بخاطر شرایط نامناسب جامعه و عدم آمادگی کامل مردم می باشد.

نمونه بارز اجرای این شیوه حکومتی تا حد زیاد حکومت پیامبر اسلام و حکومت علی و حسن و حسین در صدر اسلام می باشد که به مفهوم واقعی حکومت دینی بسیار نزدیک بود و به اعتقاد شیعه نمونه بسیار اعلای آن در زمان ظهور مهدی موعود متحقق می شود هر چند که از جهات نظری اجرای صد در صد حکومت دینی از آرمانهاست ولی حکومت معصومین تا اندازه بسیار زیاد به حکومت دینی نزدیک است.

بنابراین حکومت دینی به شیوه مصلحتی اجرا می شود. نمونه مصلحتی حکومت دینی نظام سیاسی ایران در سه دهه گذشته است که به وسیله آیت‌الله خمینی شکل گرفت این نوع حکومت مرسوم به جمهوری اسلامی ظرفیتهای ممکن حکومت دینی را به اجرا در آورد. و یکی از معیارهای حکومت دینی توجه به مصالح می باشد در این صورت حکومت دینی می تواند بوجود آید یا ابقا پیدا کند مصالح گاه مصالح اجتماعی است و گاه بخاطر تزجیح مهم و اهم است.

از طرفی اسلام ناب محمدی بمعنی اجرا واقعی اسلامی و پرهیز از مصالح تحمیلی است.

منابع[ویرایش]

پیوند به بیرون[ویرایش]