بت پرستی ژرمنی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد

بت پرستی ژرمنی (انگلیسی: Germanic paganism) شامل اعمال مذهبی مختلف مردم ژرمن از عصر آهن تا مسیحیت در قرون وسطی بود. اعمال مذهبی یک عنصر اساسی از فرهنگ اولیه آلمانی را نشان می دهد. هم از بقایای باستان شناسی و هم از منابع ادبی، می توان تعدادی از باورهای مشترک یا نزدیک به هم را در میان مردمان ژرمن تا قرون وسطی، زمانی که آخرین نواحی در اسکاندیناوی مسیحی شد، ردیابی کرد. این که ریشه در دین نیاهندواروپایی داشت، در طول دوره مهاجرت گسترش یافت و شاخه های مختلفی از آن در میان مردمان ژرمن شمالی، مردمان ژرمن اروپای قاره ای و آنگلوساکسون ها وجود آمد.

تصویر امیل دوپلر از طلسم دوم مرسبورگ، ۱۹۰۵. در طلسم، خدایان اساطیر ژرمنی اسبی را شفا می دهند

پراکندگی جغرافیایی[ویرایش]

نقشه امپراتوری روم

ژرمانیا اصطلاحی رومی برای اشاره به منطقه شرق راین و شمال دانوب و تا جزایر دریای بالتیک بود(نام آن از ژولیوس سزار سرچشمه می گیرد که در رساله خود در مورد جنگ های گالیک، از آن استفاده کرد). منطقه اصلی ژرمن ها، در اروپای باستان در دشت های شمال اروپا قرار داشت که عمدتا شامل آلمان امروزی، هلند، دانمارک و شبه جزیره اسکاندیناوی می شود. با این حال، مرزهای ژرمنیا به وضوح مشخص نشده بود، زیرا جمعیت ژرمنی های زیادی در داخل مرزهای امپراتوری روم زندگی می کردند و نفوذ روم به «ژرمنیای آزاد» در آن سوی مرز لیمز رسیده بود. در اروپای مرکزی، فرهنگ سلتیک از قبل مسلط بود و آداب مذهبی اولیه ژرمنی ها تحت تأثیر سلت ها قرار داشت. بعدها، عناصر فرهنگ رومی با فرهنگ ژرمنی که از شواهد باستان شناسی از خدایان رومی، مجسمه ها و استخراج طلا فهمیده می شود، مخلوط شد. مردم ژرمن هرگز واقعاً یک گروه یکنواخت با فرهنگ مشترک نبوده اند، اما برخی از سیستم های اعتقادی کلی در متون مربوط به قرون وسطی شناخته شده اند، که ممکن است نتیجه ادغام عقاید مختلف در سراسر قبایل ژرمنی در سراسر اروپای مرکزی باشد. در میان مردم ژرمن شرقی، رگه هایی از بت پرستی گوتیک را می توان از آثار و شواهد اندک یافته شده تشخیص داد. به گفته مورخ جان ثور اوینگ، به عنوان یک دین، نسخه ژرمنی متشکل از "پرستندگان فردی، سنت های خانوادگی و فرقه های منطقه ای در یک چارچوب کاملاً سازگار" بود.

ژولیوس سزار[ویرایش]

ارابه طلاکاری شده، عصر برنز

یکی از قدیمی‌ترین منابع مکتوب در مورد دین ژرمنی،اثری از ژولیوس سزار است، جایی که او آداب و رسوم بسیار پیچیده سلتی را با سنت‌های بسیار «ابتدایی» آلمانی مقایسه می‌کند: شیوه زندگی آلمانی ها بسیار متفاوت است. آنها هیچ کشیشی برای ریاست بر امور مربوط به خداوند ندارند و اشتیاق زیادی برای قربانی کردن ندارند. آنها فقط آن پدیده هایی را خدا می دانند که می توانند درک کنند و با قدرت آنها آشکارا به آنها کمک می شود، خورشید، آتش و ماه. دیگران را حتی بر اساس شنیده ها نمی شناسند. تمام زندگی آنها صرف شکار و تعقیب نظامی می شود. توصیفات سزار از مذهب قبایل ژرمنی با آنچه که منابع دیگر نشان می دهند بسیار متفاوت است و بنابراین توسط محققان دینی مدرن ارزش بالایی به آن داده نمی شود. به طور کلی، او آلمانیا را به عنوان سرزمین عجایب وحشیانه توصیف می کند که بسیار متفاوت از ایتالیایی است که از آن آمده است. بنابراین بسیاری از ویژگی هایی که او به آن جمعیت نسبت می دهد با رومی ها در تضاد است. با این حال، یکی از جزئیات جالب، شناسایی مهم ترین خدای گال ها است که همان مرکوری رومی است. او همچنین به دیگر خدایان رومی که در باورهای آلمانی یافت می شوند اشاره می کند. در میان خدایان، مرکوری مهم ترین فرقه را دارد. تصاویر مقدس او بسیار متداول است. گال ها او را مخترع هر هنر و مهارت، راهنمای جاده ها و سفرها می نامند و معتقدند که او بیشترین قدرت را برای تجارت و سودجویی دارد. پس از او، آنها به آپولو، مارس و مشتری احترام می گذارند. این افراد فکر می کنند و معتقدند که آپولو بیماری را از بین می برد و مشتری بر خدایان آسمانی حکومت می کند و مریخ بر جنگ حاکم است.

تاسیتوس[ویرایش]

مجسمه برنزی رومی، که یک مرد ژرمنیک در حال دعا را به تصویر می‌کشد.

تاسیتوس در حدود سال ۱۰۰ پس از میلاد توصیفات متأخر و بسیار دقیقی از دین ژرمن ها کرده است. توصیفات قوم نگاری او در آلمان بسیار ارزشمند است. بر این اساس، اقوام ژرمن هم انسان و هم حیوانات دیگر را برای خدایان خود قربانی می کردند که او آنها را با هرکول و مارس یکی می دانست. او همچنین می گوید که بزرگترین گروه، سوئیبی ها نیز اسیران جنگی رومی را برای الهه ای قربانی کردند که او را با ایسیس یکی دانست. خدای دیگری که او را نرتوس می نامد، توسط تعدادی از گروه ها در منطقه شمال غربی به عنوان یک الهه پرستش می شود. طبق گزارش تاسیتوس، پیروان او معتقد بودند که نرتوس مستقیماً در امور انسانی تعامل دارد. زیارتگاه اصلی او در بیشه کاستوم واقع در یک جزیره بود. یک گاری سرپوشیده که توسط گاو نر کشیده می شد به الهه اختصاص داشت و فقط کاهن اعظم اجازه داشت آن را لمس کند. این کشیش توانست الهه را در حال قدم گذاشتن در گاری ببیند. این گاری در سراسر کشور حمل شد و به هر کجا رسید جشنی به افتخار او برپا شد. زمانی که الهه از تماس با فانی ها خسته شد، کشیش ها جشن ها را به پایان رساندند، سپس گاری شسته شد. برده ای که مراسم تطهیر را انجام می داد، متعاقباً به دریاچه انداخته شد و به عنوان قربانی غرق شد. در مدت سفر الهه، این قبایل به جنگ نمی رفتند و به هیچ سلاحی دست نمی زدند. به گفته تاسیتوس، آلمانی‌ها ساختمان‌های معابد را خانه‌های نامناسب برای خدایان می‌دانستند، و آنها را به شکل انسانی مانند رومی‌ها به تصویر نمی‌کشیدند. در عوض، خدایان را در جنگل ها یا باغات مقدس پرستش می کردند.

عصر آهن[ویرایش]

تپه سلطنتی در گاملا اوپسالا شامل صدها (در اصل هزاران) گورپشته است

هنگامی که امپراتور روم کنستانتین کبیر در سال ۳۳۷ پس از میلاد درگذشت، علیرغم اینکه به مسیحیت گروید، بت پرستی هنوز توسط مردم ژرمن دنبال می شد. با این حال، کنستانتین مراسم بت پرستی را در معابد مذهبی منتخب در سراسر امپراتوری ممنوع نکرد.زمانی بین سال‌های ۳۹۱–۳۹۲، تئودوسیوس اول اعلامیه‌ای رسمی صادر کرد که اعمال مذهبی بت پرستی را در سراسر منطقه تحت نفوذ خود غیرقانونی اعلام کرد و جانشینان مختلفی مانند ژوستینیانوس اول نیز به همین ترتیب عمل می‌کردند. فرانک‌ها مستقیماً از بت پرستی به مسیحیت آریانی تحت رهبری کلوویس اول در حدود سال ۴۹۶ میلادی تغییر دین دادند. سرانجام قبایل گوتیک از ایمان آریانی خود دور شدند و در سال ۵۸۹ به مسیحیت نیقیه گرویدند. باورهای بت پرستی در میان مردمان ژرمن توسط برخی از مورخان رومی پیشین گزارش شده است و در قرن ششم پس از میلاد، نمونه دیگری از این امر زمانی نمایان می شود که مورخ و شاعر بیزانسی، آگاتیاس، اظهار داشت که دین آلمانی ها "بدون شک و بدون تردید همان بت پرستی" است. با این حال، در طول عصر آهن ، فرهنگ آلمانی به طور فزاینده ای در معرض تأثیر مسیحیت و فرهنگ مدیترانه قرار گرفت. به عنوان مثال، اولفیلاس مسیحی کتاب مقدس را از یونانی به گوتیک ترجمه کرد و اولین ترجمه شناخته شده کتاب مقدس را به زبان آلمانی ایجاد کرد. جنبه دیگری از این پیشرفت را می توان به عنوان مثال در جوردنز مشاهده کرد که داستان گوت ها، را در قرن ششم نوشت،آنها بیش از ۱۵۰ سال مسیحی بودند و بر منطقه اصلی روم باستان، (ایتالیا) تسلط داشتند. جردنس نوشت که خدای اصلی گوت ها مارس است که معتقد بودند در میان آنها متولد شده است. این مورخ از نام اصلی خدا استفاده نمی کند، بلکه از شکل لاتین (Mars) استفاده می کند . گوت ها در قرن چهارم و در زمانی که آیین کاتولیک به دین غالب امپراتوری روم تبدیل شد، به شکل آریانی مسیحیت گرویدند و این امر برچسب بدعت گذار را برای آنها به ارمغان آورد. با گذشت زمان، سنت های مذهبی باستانی با فرهنگ مسیحی، ابتدا در جنوب، سپس در شمال، جایگزین شد.

انگلستان[ویرایش]

در انگلستان متعاقب مهاجرت ژرمن ها ادیان ژرمنی گسترش یافت و با آیین های پیشینی رومی تلفیق شد. برای اطلاع بیشتر مقاله ذیل مطالعه شود.بت پرستی آنگلوساکسون

مآخذ[ویرایش]

آثار مورخ ایسلندی قرن سیزدهم، اسنوری استورلوسون، منابع ارزشمندی در مورد بت پرستی ژرمنی هستند.

منابع مکتوب کمی در خصوص بت پرستی ژرمنی وجود دارد، و تعداد کمی از آنهایی که وجود دارند توسط مومنان آن دین نوشته شده است. ادبیات شفاهی سنتی مرتبط با دین پیش از مسیحیت به احتمال زیاد عمداً نابود شده است زیرا نهادهای مسیحی در آلمان، انگلستان و اسکاندیناوی در قرون وسطی مسلط شدند. با این حال، شرح اعمال مذهبی اولیه ژرمنی ها در آثار نویسندگان رومی مانند تاسیتوس یافت می شود.فقط در ایسلند قرون وسطی مقدار زیادی از مطالب به زبان آلمانی در مورد سنت های بت پرستی نوشته می شد. این آثار برای درک ما از سنت های مذهبی کهن اهمیت زیادی دارند. با این حال، این منابع پس از مسلط شدن مسیحیت در ایسلند توسط نویسندگانی که خود مسیحی بودند، ثبت شده است. برخی از آثار مربوط به این دین ژرمنی در آثار دیگر مسیحیان قرون وسطی مانند نیبلنکلید (Nibelungenlied) درآلمانی و بیوولف (Beowulf) به انگلیسی باستان حفظ شده است.

فرهنگ فولکلور قرون وسطی و پس از قرون وسطی نیز به عنوان منبعی برای فهم باورهای قدیمی تر مورد استفاده قرار گرفته است. اما این نیز تحت تأثیر مسیحیت قرار گرفته و شکل گرفته اند.با این حال، در حالی که داستان‌ها می‌توانند به سرعت در طول زمان تغییر کنند و متون متأخر را به شواهدی غیرقابل اعتماد برای درک فرهنگ اولیه آلمانی تبدیل کنند، زبان تا حدودی قابل پیش‌بینی‌تر تغییر می‌کند. از طریق روش تطبیقی، می‌توان کلمات را در زبان‌های مرتبط با هم مقایسه کرد و به طور عقلانی بازسازی کرد تا صورت‌های گمشده و پیشین آن‌ها فهمیده شود و تا حدی معنای قدیمی آن را فهمید. این شیوه به نوبه خود امکان بازسازی نام برخی از خدایان، موجودات ماوراء طبیعی و اعمال آیینی را فراهم می کند. به عنوان مثال، همه زبان‌های ژرمنی از یک اسم خنثی مشابه برای نشان دادن خدایان بت پرست استفاده می‌کنند: گوب گوتیک ، خدای انگلیسی باستان، گات آلمانی باستانی، و کود (guð) در نورس قدیم. بنابراین، در دین باستانی ژرمن ها مطمئناً کلمه ای مشابه با معنای مشابه داشته است.

اعمال آیینی[ویرایش]

تخته سنگی از قبر پادشاه در جنوب سوئد، عصر برنز

آثار مذهب بت پرستی ژرمنی در قدیمی ترین دوره های عصر آهن سلتیک،از طریق یافته های باستان شناسی شناخته شده است. این آثار معمولاً شامل اشیایی که در دریاچه‌ها و مرداب‌ها کشف می‌شوند می‌شود، در میان این آثار بسیاری از آنها به عصر نوسنگی تا عصر برنز بازمی‌گردند . مردم آن زمان احتمالاً باتلاق‌ها و مرداب‌ها را مکان‌های مقدسی می‌دانستند که در آن تماس با قدرت‌های الهی امکان‌پذیر بود. تاسیتوس خانه الهه ژرمنی، نرتوس، را در جزیره ای در یک دریاچه توصیف کرده است. در چندین باتلاق، پیکره های چوب خام فرآوری شده یافت شده است که عموماً افرادی را نشان می دهد و شامل نماد هایی با ویژگی های جنسی شدیداً تأکید شده است. این امراحتمالاً نشان می‌دهد که خدایان باروری بت پرستان اولیه آلمانی با آب مرتبط بوده اند.

صحنه نوشیدن بر روی سنگ تصویری از گوتلند، در موزه آثار ملی سوئد در استکهلم.

این واقعیت که قربانی عنصر اساسی دین ژرمنی بوده را می توان در این واقعیت مشاهده کرد که در انواع منابع، اعم از باستان و قرون وسطی، در نام مکان ها، آثار مادی و در متون اساطیری بت پرستی آلمانی، جایی که حتی خدایان قربانی می کردند، وجود دارد. قربانی کردن اشیاء فرستاده شده از طریق تخریب یا قرار دادن فیزیکی آن در مکان هایی که افراد زنده دیگر به آنها دسترسی ندارند در این راستا بوده است. اغلب این قربانی کردن ها شامل سوزاندن قربانی ها یا انداختن آنها به دریاچه ها بوده است. یکی از عناصر مهم این مراسم جشن قربانی بوده که شامل خوردن و آشامیدن فراوان بوده است. قربانی های بزرگ در مکان‌هایی متمرکز انجام می شده است، و در بسیاری از مکان‌ها در سرتاسر جایی که زمانی آلمان باستانی بود، بقایای چنین مکان‌هایی یافت شده است. مجسمه های چوبی نیز مانند مردم قربانی شدند. قربانیان انسانی متحمل مرگ ناگهانی و خشونت آمیز می شدند، یافته های باستان شناسی در باتلاق ها - در جایی که زمانی آلمان بوده است -این اطلاعات را تایید می کند. آلن آ. لوند، مورخ دانمارکی، معتقد است که قربانیان به این دلیل کشته شده بودند که آنها را جادوگرانی می دانستند که برای جامعه بدبختی به ارمغان می آوردند. او این امر را با این واقعیت توضیح می دهد که قربانیان در باتلاق ذغال سنگ قرار داده شده بودند، جایی که آنها حل نمی شدند و در نتیجه به جهان دیگر منتقل نمی شدند، بلکه برای همیشه در یک حالت مرزی بین این جهان و جهان دیگر می ماندند. رسم بت پرستان آلمانی ها این بود که برای خدایانشان سلاح عرضه می کردند. در جنوب اسکاندیناوی، حدود ۵۰ مکان وجود دارد که در آنها اسلحه ها به دریاچه پرتاب شده است. در این مکان ها فقط سلاح و دارایی ها قربانی می شدند. هیچ استخوان انسانی در هیچ کدام از این مکان ها یافت نمی‌شود و فقط استخوان‌های حیوانات (غیرانسان) که بیشتر مربوط به اسب‌ها است یافت شده است. شمشیرها خم شده، نیزه ها و سپرها شکسته اند. اکثر این نوع قربانی ها مربوط به دوره بین ۲۰۰-۵۰۰ پس از میلاد می باشد و بسیاری از آنها در جوتلند شرقی بین سوئد و دانمارک است. قربانی کردن سلاح‌های دشمن شکست‌خورده توسط آلمانی‌ها برای خدایانشان در روایت‌های باستانی نیز آمده است و بخشی از پیشکشی به اودین است که طی آن قربانی کردن سلاح ارتباط بین پرستندگان و خدا را تأیید می‌کند.

تصویری از سنت بونیفاس در حال تخریب بلوط دونار از کتاب زندگی کوچک مقدسین (۱۹۰۴) که توسط چارلز رابینسون به تصویر کشیده شده است.
صلیب فرابلن

تاثیر[ویرایش]

در دوران گذار بین عصر مفرغ و عصر آهن (حدود ۵۰۰ سال قبل از میلاد) تغییری در آداب و رسوم زندگی و مذهبی رخ داد.یافته‌های باستان‌شناسی جامعه‌ای را نشان می‌دهد که تغییر یافته، به جای دفن مردگان، اکنون شروع به سوزاندن آن‌ها می‌کردند تا آنها را به طور تشریفاتی درون زمین بگذارند. این رسم تدفین تا زمان گذار به مسیحیت در قرون وسطی همچنان غالب بود. در منابع بعدی، به نظر می رسد که مردم ژرمن معتقد بودند که مردگان از طریق سوزاندن در یک ملکوت آسمانی به زندگی خود ادامه می دهند، در حالی که کسانی که بدون سوزاندن در زمین گذاشته می شدند، در آنجا باقی می مانند. در میان یافته‌هایی که احتمالاً اهمیت مذهبی داشته‌اند، اشیایی با منشأ سلتی غالب هستند و نقوش اساطیری که در بسیاری از موارد یافت می‌شوند، پیوندهای روشنی با منطقه مدیترانه یا فرهنگ سلتیک دارند. بر این به گفته مالکوم تاد مورخ، تشخیص آلمان های اولیه از سلت ها براساس شواهد باستان شناسی به تنهایی، تقریبا غیرممکن است. در حالی که اطلاعات محدودی در مورد اساطیر ژرمنی در اوایل عصر آهن در دسترس است، بقایای آثاری که وجود دارد نشان می دهد که تغییراتی در باورهای مذهبی مردم ژرمن در طول قرن ها رخ داده است.

آثار دین رومی[ویرایش]

همچنین ببینید: دین در روم باستان

دیگ گوندستروپ

تا حدود سال ۴۰۰ پس از میلاد، مرزهای امپراتوری روم تنها حدود ۳۰۰ کیلومتر با اسکاندیناوی فاصله داشت و حتی به سایر قبایل آلمانی زبان نزدیکتر بود. امپراتوری روم قدرت مسلط آن زمان، هم از نظر سیاسی، هم از نظر اقتصادی و هم از نظر فرهنگی در این بخش از جهان بود. با رشد امپراتوری روم و برقراری ارتباط با فرهنگ های مختلف در منطقه وسیعی از اروپا، سنت های محلی در نهایت شروع به وام گرفتن عناصر فرهنگی برگرفته از رومیان کردند. این امر در مورد مردم ژرمن نیز صدق می کند. یک مثال گویا این است که تا سال ۳۰۰ پس از میلاد، مردم ژرمن شروع به تقسیم هفته به هفت روز کردند که هر روز به نام خدایی خاص نامگذاری شده است. نمونه‌های بیشتر شامل مجسمه‌هایی است که یک سنت مشترک کلی در سراسر اروپا، شمال نزدیک و شمال آفریقا ایجاد می‌کنند. در شمال اروپا، مجسمه‌های کوچک‌تر با شباهت‌های آشکار به مدل‌های رومی حاصل کاوش‌های باستان‌شناسی - به‌ویژه، در فانن - مربوط به سال‌های ۲۰۰ تا ۴۰۰ پس از میلاد، از پیکرهایی تشکیل شده‌اند که می‌توانند روی یک میز بایستند و یا از فلز یا چوب ساخته شده‌اند. متأسفانه نمی توان تشخیص داد که این شخصیت ها کدام یک از خدایان را به تصویر می کشند یا در مورد اعتقادات مذهبی متصل به آن ها چیز زیادی وجود ندارد. با این حال، ویژگی خاص چهره های ژرمنی، فقدان چهره های زن است که در امپراتوری روم محبوبیت داشتند، که نشان دهنده انصرافی عمدی است. در بافت رومی، این نوع پیکره ها عمدتاً در خانه های شخصی مورد استفاده قرار می گرفتند، جایی که آنها را بر روی محراب خانه های کوچک قرار می دادند. با این حال، مشخص نیست که آیا آنها برای همان هدف در کشورهای شمال اروپا استفاده شده اند یا خیر. به تدریج، این چهره ها دوباره از یافته ها ناپدید می شوند و از عصر وایکینگ ها فقط تعداد بسیار کمی و کوچک شناخته شده است. زمانی بین سال‌های ۴۰۰ تا ۵۰۰ پس از میلاد، مقدار طلا افزایش یافت، همانطور که کاوش‌های باستان‌شناسی در سراسر اروپای شمالی نشان می‌دهد - این احتمالاً به استفاده گسترده از مزدوران ژرمنی توسط رومیان در تلاش برای گسترش امپراتوری خود مربوط می‌شود.در این عصر مدال‌های طلای گرد با الهام از سکه‌های رومی ظاهر شدند که با تصاویر بالدر، تیر و اودین مزین شده بودند. این خدایان به طور برجسته توسط طبقات بالا و پادشاهان آلمانی پرستش می شدند. در این مثال، از تکنیک‌های رومی برای بازتولید و انتقال عقاید و مذهب آلمانی استفاده شده است.

دوره پسا مسیحی[ویرایش]

تابوت فرانک ها، که در موزه بریتانیا به نمایش گذاشته شده است.

مناطق اروپای مرکزی که ساکنان آن اقوام ژرمنی بودند، بین قرن‌های ششم و هشتم به طور اسمی مسیحی شدند و به دنبال آن مردم اسکاندیناوی در قرن‌های هشتم تا دوازدهم مسیحی شدند. با این حال، عناصر مربوط به اساطیر باستانی در قرون وسطی در قالب افسانه ها، ماجراها و داستان های حماسی و فولکلور باقی ماند.

در رابطه با مذهب نورس قدیم و تا حدی بت پرستی آنگلوساکسون، منابع مکتوب در اروپای مرکزی ماهیتی بسیار پراکنده دارند. برای مثال، افسون های مرسبورگتنها متن پیش از مسیحیت است که به آلمانی باستانی نوشته شده است و شامل ذکر خدایان فولا، وودان و فریگ است. در متون دیگر، از جمله وقایع نگاری ها و بازنمایی های تاریخی، اشاراتی به دین بت پرستی، مانند تخریب بنا های مربوط به آن توسط شارلمانی در نوشته های ایرمنسول بیان شده است با وجد اینکه بت پرستی توسط مسیحیت به حاشیه رانده شد، بخش هایی از دین پیش از مسیحیت در فرهنگ مردمان روستایی باقی ماند. اساطیر ژرمنی در افسانه‌ها باقی ماندند،و برادران گریم آن‌ها را جمع‌آوری و در آثار خود منتشر کردند. بت پرستی ژرمنی در برخی از گروه های فاشیست وابسته به جنبش مدرن هیتلری احیا شدند.

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

پیوند به بیرون[ویرایش]