جعفر سبحانی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
(تغییرمسیر از جعفر سبحانی تبریزی)
پرش به ناوبری پرش به جستجو
جعفر سبحانی تبریزی
Ja'far Sobhani جعفر سبحانی 04.jpg
شناسنامه
نام کاملجعفر سبحانی تبریزی
لقبآیت الله العظمی
نسبخیابانی[۱]
خویشاوندان
سرشناس
شیخ محمدحسین خیابانی (پدر)
تاریخ تولد۲۰ فروردین ۱۳۰۸ (۹۰ سال)
زادگاهتبریز،استان آذربایجان شرقی ایران
محل تحصیلتبریز،قم
محل زندگیقم،ایران
اطلاعات آموزشی
تالیفاتنظام النکاح فی الشریعة الاسلامیة الغراء
نظام الارث فی الشریعة الاسلامیة الغراء
نظام القضاء و الشهادة فی الشریعة الغراء
نظام المضاربة فی الشریعة الغراء
الخمس فی الشریعة الاسلامیة الغراء
احکام الصوم فی الشریعة الاسلامیة الغراء
نیل الوطر من قاعدة لا ضرر
الاعتصام بالکتاب و السنة
المواهب فی تحریر المکاسب
المختار فی احکام الخیار
و...
وبگاه رسمیhttp://www.shia.ir

جعفر سبحانی تبریزی (زادهٔ ۲۰ فروردین ۱۳۰۸ در تبریزمتکلم، مرجع تقلید، اصولی، مفسر، فیلسوف و از استادان حوزه علمیه قم است. سبحانی از مدیران دارالتبلیغ اسلامی و نویسندگان مجله مکتب اسلام در سال های پیش از انقلاب اسلامی ایران و نماینده مردم آذربایجان شرقی در مجلس خبرگان قانون اساسی بود. وی مؤسس مرکز تخصصی کلام اسلامی در حوزه علمیه قم است و آثار متعددی درباره علوم اسلامی نوشته است. عبدالحسین خسروپناه پژوهشگر فلسفه دین، وی را علامه حلی زمان نامیده است.

تحصیلات[ویرایش]

پس از فراغت از تحصیلات ابتدایی، در مکتبخانه میرزا محمود فاضل[۲] به فراگیری متون ادب پارسی پرداخت و کتاب‌هایی مانند:گلستان، بوستان، تاریخ معجم، نصاب الصبیان، ابواب الجنان و... را فراگرفت. سپس در ۱۴ سالگی رهسپار مدرسه علمیه طالبیه تبریز گردید و به آموختن مقدمات علوم و سطوح پرداخت. علوم ادبی را نزد حسن نحوی و علی‌اکبر نحوی و بخشی از مطول، منطق منظومه و شرح لمعه را از محمدعلی مدرس خیابانی آموخت. سبحانی، در آن زمان سخت مشغول تعلیم و تعلم دروس مقدمات، و مباحثه و تألیف بود. یادگار قلمی ایشان در آن زمان با اینکه نوجوانی هفده ساله بود، دو کتاب است که اینک موجود میباشد: ۱.معیارالفکر(درمنطق)۲.مهذب البلاغة(در علم معانی، بیان و بدیع)

در مهرماه ۱۳۲۵ به قم رفت و به تکمیل سطوح، همت گماشت. باقی‌مانده فرائد الاُصول را نزد میرزا محمد مجاهدی تبریزی و احمد کافی آموخت و کفایة الاصول را هم نزد محمدرضا گلپایگانی فراگرفت.

به غیر از تحصیل دروس فقه و اصول، به آموختن فلسفه و کلام و تفسیر نیز اشتغال داشت. از همین رو در تبریز از سید محمد بادکوبه‌ای استفاده کرد و از او شرح قواعد العقائد را آموخت. سپس در حوزه علمیه قم مطالعات فلسفی‌اش را با شرکت در درس‌های منطق و فلسفه سید محمدحسین طباطبایی تکمیل نمود و در سال‌های ۱۳۲۸ تا ۱۳۳۰ شرح منظومه و پس از آن بخش اعظم اسفار را نزد او فرا گرفت. او بعد از انتشار کتاب اصول فلسفه و روش رئالیسم به خواست سید محمد حسین طباطبایی، این کتاب را به عربی ترجمه کرد که نخستین جلد آن با مقدمه سید محمد حسین طباطبایی به چاپ رسید.

دیگر استادان[ویرایش]

فعالیت‌های اجتماعی[ویرایش]

  • شرکت در تأسیس مجله مکتب اسلام[۳]
  • شرکت در تدوین قانون اساسی
  • بنیانگذار تفسیر موضوعی قرآن
  • تأسیس مؤسسه تعلیماتی و تحقیقاتی امام صادق[۴]
  • ایجاد رشته تخصصی کلام اسلامی در حوزه علمیه قم
  • وی در جریان سیل سال 1398 در لرستان و خوزستان، مبلغ حاصل از فروش ملک شخصی خویش را برای امداد سیل زدگان اختصاص داد.[۵]

تألیفات[ویرایش]

موضوع کتاب‌ها
۱ فقه
  • رسائل فقهیه - ۷ جلد
  • نظام النکاح فی الشریعة الاسلامیة الغراء
  • نظام الارث فی الشریعة الاسلامیة الغراء
  • نظام القضاء و الشهادة فی الشریعة الغراء
  • نظام المضاربة فی الشریعة الغراء
  • الخمس فی الشریعة الاسلامیة الغراء
  • احکام الصوم فی الشریعة الاسلامیة الغراء
  • نیل الوطر من قاعدة لا ضرر
  • الاعتصام بالکتاب و السنة
  • المواهب فی تحریر المکاسب
  • المختار فی احکام الخیار
  • قاعدتان فقهیتان (اللاضرر و الرضاع)
  • سبع مسائل فقهیة[۶]
  • ضیاء الناظر فی أحکام صلاة المسافر
  • نظام الطلاق فی الشریعة الاسلامیة الغراء
  • البلوغ و تلیه رسالة فی تأثیر الزمان و المکان
  • حکم الأرجل فی الوضوء
  • الحج فی الشریعة الاسلامیة الغراء
  • الزکاة فی الشریعة الاسلامیة الغراء
  • أحکام السفر و آدابه
۲ اصول
  • المحصول فی علم الاصول
  • الرسائل الاربع
  • التسامح فی ادلة السنن
  • الاجتهاد فی ادلة السنن
  • الموجز فی الاصول الفقه
  • الوسیط فی الاصول الفقه
  • ارشاد العقول الی مباحث الاصول
  • رسائل اصولیة
  • اصول الفقه المقارن
  • رسالة الترتب
۳ تفسیر قرآن
  • مفاهیم القرآن
  • التوحید و الشرک فی القرآن الکریم
  • بحوث قرآنیة فی التوحید و الشرک
  • تفسیر سوره رعد به نام قرآن و اسرار آفرینش
  • تفسیر سوره فرقان به نام سیمای انسان کامل در قرآن
  • تفسیر سوره توبه
  • تفسیر سوره منافقون به نام دوست نماها
  • تفسیر سوره حدید به نام قرآن و معارف عقلی
  • تفسیر سوره حجرات به نام سیستم اخلاقی اسلام
  • تفسیر سوره لقمان به نام مربی نمونه
  • منشور جاوید قرآن - ۱۰ جلد
  • مبانی توحید از دیدگاه قرآن
  • اصالت روح از نظر قرآن
  • شورا در قرآن و نهج البلاغه
  • احمد موعود انجیل
  • مکتب وحی
  • خاتمیت از نظر قرآن وحدیث و عقل
  • مرزهای اعجاز
  • برهان رسالت (پیرامون قرآن و وجه اعجاز آن)
۴ کلام
  • شناخت صفات خدا
  • آشنایی با اصول اسلام
  • جهان بینی اسلامی
  • الهیات و معارف اسلامی
  • نیروی معنوی پیامبران
  • رسالت جهانی پیامبران
  • فی ظل اصول الاسلام
  • معاد انسان و جهان
  • راه خداشناسی
  • مصدر الوجود
  • جبر و اختیار
  • حسن و قبح عقلی
  • توسل
  • البداء فی الکتاب و السنة
  • آگاهی سوم
  • رهبری امت
  • پیشوایی از نظر اسلام (امامت و خلافت)
  • سرنوشت از دیدگاه قرآن و حدیث و عقل
  • شفاعت از دیدگاه قرآن و حدیث و عقل
  • کاوش‌هایی پیرامون ولایت
  • مفهوم العبادة فی الکتاب و السنة
  • رؤیة الله
  • الزیارة
  • بحوث فی الملل و النحل - ۸ جلد
  • فرهنگ عقاید و مذاهب اسلامی
  • مع الشیعة الإمامیة فی عقائدهم
  • الشیعة فی موکب التاریخ
  • الشیعة و علم الکلام عبر القرون الأربعة
  • آئین وهابیت
  • الوهابیة فی المیزان
  • الأسماء الثلاثة: الإله و الرب و العبادة
  • منشور عقائد امامیة، ترجمه به عربی و انگلیسی
  • اسماء و صفات
  • وهابیت مبانی فکری و کارنامه عملی
۵ فلسفه
  • اصول الفلسفة
  • فلسفه اسلامی و اصول دیالکتیک
  • نظریة المعرفة
  • سرنوشت از دیدگاه علم و فلسفه
  • شناخت در فلسفه اسلامی
  • هستی‌شناسی در مکتب صدر المتألهین
  • تحلیلی از فلسفه مارکس
  • نیروی محرک تاریخ
۶ تاریخ
  • فروغ ابدیت
  • فروغ ولایت
  • زندگانی امامان به زبان ساده
  • الائمة الاثنی عشر
  • تاریخ اسلام
۷ رجال
  • کلیات فی علم الرجال
  • اصول الحدیث و احکامه فی علم الدرایة
۸ تراجم

طبقات الفقهاء- ۱۷ جلد

  • شخصیت‌های اسلامی شیعه
  • زندگی بزرگان شیعه
۹ متفرقات
  • بازگشت به عصر ایمان
  • رمز پیروزی مردان بزرگ
  • پرسش‌ها و پاسخ‌ها
  • سیمای فرزانگان
  • رسائل و مقالات
  • راز بزرگ رسالت

تدریس[ویرایش]

جعفر سبحانی از دوران جوانی تاکنون به تدریس علوم اسلامی اشتغال داشته‌است. وی علاوه بر تدریس‌های خصوصی در مؤسسه امام صادق، در حوزه علمیه قم، حرم فاطمه معصومه و مدرسه حجتیه و در تابستان‌ها در مشهد به تدریس فقه، اصول فقه، کلام و تفسیر می‌پردازد و درس وی از شلوغ‌ترین دروس حوزه علمیه محسوب می گردد.[نیازمند منبع]

شاگردان[ویرایش]

تعداد شاگردان حاضر شده در درس اصول فقه جعفر سبحانی در سالیان اخیر به بیش از ششصد نفر می‌رسد.[نیازمند منبع] با توجه به تدریس طولانی مدت(بیش از 70 سال)[نیازمند منبع]سبحانی موفق شده صدها نفر از طلاب را با علوم اسلامی آشنا گرداند. از شاگردان وی می‌توان افراد ذیل را یاد نمود:[نیازمند منبع]

حواشی[ویرایش]

وی در جریان سیل فروردین ماه سال ۱۳۹۸ ایران، منزل مسکونی خود را برای کمک به سیل‌زدگان به فروش رساند.

پانویس[ویرایش]

  1. مرکز نشر اعتقادات، آشنائی با مراجع شیعه: آیت‌الله العظمی جعفر سبحانی تبریزی
  2. فرزند فاضل مراغی از شاگردان شیخ اعظم انصاری.
  3. در سال‌های ۱۳۳۷ و ۱۳۳۸ مجله «درس‌هایی از مکتب اسلام» به علت حاکم بودن خلأ فکری بر جوانان ایران آن زمان تأسیس شد.
  4. این مؤسسه با انگیزه فراهم آوردن کتابخانه‌ای ویژه برای محققین و مؤلفین تأسیس شد.
  5. https://www.ilna.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D9%87%D8%A7-15/752259-%D8%A2%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87-%D8%B3%D8%A8%D8%AD%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D9%BE%D9%88%D9%84-%D9%81%D8%B1%D9%88%D8%B4-%D8%AE%D8%A7%D9%86%D9%87-%D8%A7%D8%B4-%D8%B1%D8%A7-%D8%A8%D9%87-%D8%B3%DB%8C%D9%84-%D8%B2%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%87%D8%AF%D8%A7-%DA%A9%D8%B1%D8%AF
  6. پیرامون ۷ مسئله فقهی اختلافی میان شیعه و سنی.

منابع[ویرایش]

  • جمعی از پژوهشگران حوزه علمیه قم. گلشن ابرار. ج ۵، چ ۱، نشر معروف، قم: ۱۳۸۴.

پیوند به بیرون[ویرایش]


در پروژه‌های خواهر می‌توانید در مورد جعفر سبحانی اطلاعات بیشتری بیابید.


Search Wikiquote در میان گفتاوردها از ویکی‌گفتاورد
Search Wikisource در میان متون از ویکی‌نبشته
Search Commons در میان تصویرها و رسانه‌ها از ویکی‌انبار