همه‌گیرشناسی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

همه‌گیرشناسی یا اِپیدمیولوژی (به انگلیسی: epidemiology) مطالعه نحوه انتشار بیماریها و عوامل بیمای‌زا ، توزیع بیماری ها در زمان ها ، مکان ها ، نژاد ها یا فرهنک های خاص یا هر عاملی که به سلامت مربوط باشد است . این اصطلاح ابتدا به مفهوم «علم بررسی همه‌گیری بیماریهای عفونی» به کار برده شد، ولی امروزه با پیشرفت تمام علوم و از جمله علم پزشکی و کنترل بسیاری از همه‌گیری‌ها و تحولات اپیدمیولوژیک علل بیماری ها (تغییر علل اصلی مرگ و میر از بیماری های واگیر به بیماری های مزمن)دامنه آن وسعت بیشتری پیدا کرده است، به مفهوم «علم بررسی انتشار و علل بیماری‌ها» تلقی می‌گردد. از نظر لغوی کلمه Epi به معنی روی، کلمه Demos به معنی مردم و کلمه Logus به معنی بررسی و شناخت بوده، که معنی لغوی این اصطلاح عبارت است از «شناخت آنچه بر مردم می‌گذرد» و اگرچه وضعیت بهداشت و پزشکی جامعه مدنظر باشد، ولی با اقتصاد، جامعه‌شناسی، فرهنگ، مذهب و... ارتباط بسیار نزدیکی دارد، چرا که در پزشکی بالینی به مفهوم مطب داری آن بیشتر خود فرد و بیماری او مدنظر است اما در همه‌گیرشناسی، بیشتر توجه به گروه و جامعه است و همه‌گیرشناسی بالینی به هردو جنبه توجه دارد.

اپیدمیولوژی اساس بسیاری از تحقیقات و یافته های پزشکی است، در این روش که مطالعات اپیدمیولوژیک نامیده می شود ، بروز و شیوع یک بیماری با عوامل خطر یا اصطلاحا ریسک فاکتور ها مرتبط می شود و با تلاش برای کاهش عوامل خطری که ارتباط انها اثبات شده است ، بار بیماری ها کنترل می شود. اپیدمیولوژی همچنین در فرایند تشخیص با تمرکز بر میزان شیوع بیماری ها در مناطق مختلف ، احتمال خطاهای تشخیصیرا کاهش می دهد.

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  • دکترعزیزی، فریدون- دکتر حاتمی، حسین-دکتر جانقربانی، محسن- اپیدمیولوژی و کنترل بیماریهای شایع در ایران. چاپ دوم ۱۳۷۹