احمد جام
- برای «عبدالرحمن جامی» شاعر و صوفی بزرگ سده ۹ قمری٬ جامی را ببینید.
| شیخ احمد جامی | |
|---|---|
 تندیس احمد جامی در تربت جام |
|
| زادروز | ۴۴۰ قمری، ۱۰۴۹ میلادی نامق |
| درگذشت | ۱۰محرم ۵۳۶ قمری، ۱۱۴۱ میلادی معدآباد جام |
| ملیت | ایرانی |
| نامهای دیگر | احمد ابن ابوالحسن |
| لقب | ژندهپیل |
| مذهب | اهل سنت |
| گفتاورد | «هر که کتابی سازد یا چیزی بر جایی نویسد، لابد در دل کند این سخن قومی فراستانند و قومی رد کنند و اگر نه چنین کند رنجور گردد و در جمله کارها چنین است.» |
شیخ الاسلام «احمد ابن ابوالحسن جامی نامقی ترشیزی» معروف به شیخ احمد جام (زاده ۴۴۰ - درگذشته ۵۳۶ هجری قمری) معروف به «ابونصر احمد ژندهپیل» یا بطور خلاصه «ژندهپیل» از عارفان دوره سلجوقی بود.
وی از عارفان و صوفیان بنام قرن ششم هجری قمری است. زادگاه وی نامق از دیار ترشیز یا کاشمر فعلی بوده و مدفن وی در تربت جام میباشد. طول عمر وی را بیشتر مراجع ۹۵ سال و بعضی ۹۶ سال ذکر کردهاند.
محتویات |
زندگینامه [ویرایش]
او در سال ۴۴۰ هجری قمری در روستای نامق زاده شد. نیاکان او از نوادگان جریر بن عبدالله، (از صحابه پیامبر اسلام) بودند. نام او با القابی که به او دادهاند چنین است: «شیخالاسلام، قطبالاوتاد، شیخ ابونصر احمد ژندهپیل». او را گاه «پیر جام» یا «شیخ جام» نیز نامیدهاند.
در جوانی تحولی روحی به او دست داد و به عرفان روی آورد. از مردم کناره گرفت و ۱۸ سال در ارتفاعات نامق و کوهستان بزد گوشه گرفت و به مطالعه در قرآن و تفاسیر و تحقیق در حال عرفا پرداخت.
در چهل سالگی به تعلیم و ارشاد و گفتار و نگارش رساله و کتاب پرداخت. سفرهایی به نقاط مختلف کرد. در این سفرها بود که نفوذی در طبقات مختلف بوجود آورد و مردمانی به گرد او آمدند. شیخ جام در ۱۰ محرم ۵۳۶ هجری قمری درگذشت. او را ذر معدآباد که بعدها به تربت جام شهرت یافت دفن کردند.
آثار [ویرایش]
آثار او به زبان فارسی هستند شامل یک رساله، شش کتاب به نثر و یک دیوان شعر:
- رساله سمرقندیه
- انسالتائبین؛ این اثر شیخ با مقدمه ، تصحیح و تعلیقات دکتر علی فاضل از سوی انتشارات توس منتشر گردیده است.
- مفتاحالنجات؛ این اثر شیخ با مقدمه ، تصحیح و تعلیقات دکتر علی فاضل از سوی انتشارات پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی منتشر گردیده است.
- روضةالمذنبین و جنةالمشتاقین؛ این اثر شیخ با مقدمه ، تصحیح و تعلیقات دکتر علی فاضل از سوی انتشارات پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی منتشر گردیده است.
- کنوزالحکمة؛ این اثر شیخ به تصحیح دکتر علی فاضل و مقدمه دکتر حسن نصیری جامی سوی انتشارات پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی منتشر گردیده است.
- سراجالسائرین؛ این اثر شیخ با مقدمه ، تصحیح و تعلیقات دکتر حسن نصیری جامی از سوی انتشارات پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی منتشر گردیده است.
- بحارالحقیقة؛ این اثر شیخ با مقدمه ، تصحیح و تعلیقات دکتر حسن نصیری جامی از سوی انتشارات پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی منتشر گردیده است.
- دیوان شعر احمد جام
آثار خانقاهی و دودمانی (درباره شیخ جام) [ویرایش]
آثاری که درباره زندگی و احوال شیخ جام نگاشته شده و در شناخت زندگی و حکایات احوال وی و فرزندان وی راهگشاست:
- مقامات ژنده پیل؛ به قلم سدیدالدین محمد غزنوی. این اثر با مقدمه و تصحیح دکتر حشمت مؤید سنندجی از سوی انتشارات علمی و فرهنگی منتشر گردیده است.
- مقامات منظوم شیخ جام؛ از سراینده ای ناشناس. این اثر با مقدمه و تصحیح دکتر حسن نصیری جامی از سوی انتشارات پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی منتشر گردیده است.
- خلاصةالمقامات به قلم ابوالمکارم جامی
- رساله در اثبات بزرگی شیخ جام؛ به قلم فرزندشیخ، شهاب الدین اسماعیل. این اثر با مقدمه ، تصحیح و توضیحات دکتر حسن نصیری جامی از سوی انتشارات پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی منتشر گردیده است.
- روضةالریاحین؛ به قلم درویش علی بوزجانی. این اثر با مقدمه و تصحیح دکتر حشمت مؤید سنندجی از سوی انتشارات بنگاه ترجمه و نشر کتاب منتشر گردیده است.
- حدیقةالحقیقه؛ به قلم نواده شیخ، قطب الدین محمد بن مطهر. این اثر با مقدمه ، تصحیح و توضیحات دکتر حسن نصیری جامی از سوی انتشارات پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی منتشر گردیده است.
منابع [ویرایش]
- مقدمه انیس التائبین، نویسنده: دکتر علی فاضل.
- ایرج سعادتمند توندری. ترشیز ۱ - (نگاهی به تاریخ و جغرافیای شهرستان کاشمر). چاپ اول. مشهد: موسسه فرهنگی هنری و انتشاراتی ضریح آفتاب، ۱۳۸۴. 296. شابک ۹۶۴-۲۴۹-۰۵۵-۰.
پیوند به بیرون [ویرایش]
 |
مجموعهای از گفتاوردهای مربوط به احمد جامی در ویکیگفتاورد موجود است. |
