وجدان

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

وِجْدان به نیروی درونی هر فرد که خوب و بد یک کردار را به وسیلهٔ آن درک می‌کند، گفته می‌شود.[۱] وجدان استعداد، بینش و یا قضاوتی است که در تشخیص درست از نادرست کمک می‌کند.قضاوت اخلاقی ممکن است از ارزش ها یا هنجارها (اصول و قواعد) گرفته شده باشد.از لحاظ روانی وجدان ممکن است هنگام مرتکب شدن انسان به کارهای مخالف اخلاق، حس پشیمانی را در او برانگیزد و در نهایت به احساس درستکاری و یا کمال به هنگام ترک کردن چنین هنجارهایی بیانجامد.اینکه تا چه حد وجدان معیار قضاوت اخلاقی قبل از عمل می باشد اساس بحث بسیاری از دوران های تاریخ فلسفهٔ غرب بوده است.

دیدگاه های مذهبی در مورد وجدان، معمولاً آن را به اخلاق ذاتی و فطرت خداجو در همهٔ انسان‌ها مرتبط می کنند. ویژگی های تشریفاتی، افسانه ای، اعتقادی، حقوقی، نهادی و موارد گوناگون دین ممکن است همراه با تجربه، ملاحظات احساسی، معنوی و یا تعمق در مورد منشا به بهره برداری از وجدان انسجام بخشد.دیدگاه‌های سکولار و یا علمی وجدان را به عنوان بخشی از یک فرهنگ(مانند زبان)مورد بررسی قرار داده اند.

استعاره‌های معمول مورد استفاده برای وجدان شامل "نور درونی" می‌باشد. وجدان، به عنوان یک مفهوم در قوانین ملی و بین‌المللی با درک جهان به عنوان یک کل می‌باشد، تا به اعمال قابل توجه متعددی برای مردم خوب انگیزه شود و موضوع بسیاری از نمونه های برجسته ادبیات، موسیقی و فیلم بوده است.[۲]

منابع[ویرایش]

  1. فرهنگ عمید. چاپ نوبت چاپ. تهران: امیرکبیر. 
  2. ویکی‌پدیای انگلیسی