پیشوا (شهر)

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

مختصات: ۳۵°۱۸′ شمالی ۵۱°۴۴′ شرقی / ۳۵.۳° شمالی ۵۱.۷۳° شرقی / 35.3; 51.73

پیشوا
کشور  ایران
استان تهران
شهرستان پیشوا
نام(های) قدیمی امامزاده جعفر، سامنات
سال شهرشدن 1310
مردم
جمعیت ۴۷،۲۵۳ تن در سال ۱۳۹۰[۱]
اطلاعات شهری
شهردار شیرزاد یعقوبی
پیش‌شماره تلفنی 021
وبگاه http://old.pishva.ostan-th.ir

پیشوا یکی از شهرستانهای استان تهران است که در ۴۵ کیلومتری جنوب شرقی تهران و در دامنه تپه‌های طبیعی جای گرفته‌است.

تاریخچه[ویرایش]

دیرینگی باستان‌شناسی منطقه پیشوا به پنجاه هزار سال پیش و دوره پارینه‌سنگی می‌رسد. در دستنویسی درباره تاریخ خوار (گرمسار امروزی) و ورامین که رونویس آن هنوز باقی است حدود شهر امروزی پیشوا و سناردک را سامنات نامیده‌اند.

آرامگاه امامزاده جعفر فرزند بلافصل حضرت امام مـوسی کاظم (ع) دراین شهر قرار دارد لیکن با توجه به وقف‌نامه امامزاده جعفر در سال ۸۷۳ ه. ق می‌توان تاریخ بنیاد را پیش از سال ۸۷۳ دانست.

تا پایان روزگار قاجار این شهر به نام امامزاده جعفر نامیده می‌شد ولی با ساخت راه‌آهن سراسری و گذر آن از این سامان نام آن از امام‌زاده جعفر به پیشوا تغییر یافت.

قیام خونین ۱۵ خرداد ۱۳۴۲ از این شهر آغاز گردیده‌است. این شهر جزء معدود مناطقی است که تقریبآ همگی مردمان آن بومی استان تهران و این منطقه می‌باشد.

ازجمله مناطق تفریحی این شهر پارک بزرگ جنگلی در قسمت پرارتفاع شهر می‌باشد. در قیام ۱۵ خرداد ۱۳۴۲ عده ای از مردم ورامین و پیشوا و عده ای کارگر و دروگر فصلی ،که به ترکی و لری سخن می گفتند، به سمت تهران حرکت کردند بر پایه گفته های شاهدان عینی این حرکت ا زمقابل ایوان صحن مطهر حضرت جعفر بن موسی (ع) پشوا آغاز شد و در ساعت پنج بعد از ظهر بر روی یک پل که ،هنوز هم باقی است، در نزدیکی روستای باقرآباد با تیر اندازی نیروهای دولتی به دستور شخصی به نام سرهنگ بهزادی خاتمه یافت. نام هفت نفر به عنوان کشته ثبت شده که دو تن از آن ها به نام هوشنگ (امیر) معصومشاهی و حسن خانی از اهالی شهر ورامین و دو تن به نام های جعفر عرب مقصودی و سید مرتضی طباطبایی اهل روستای محمدآباد عرب ها بودند. سه تن دیگر از اهالی پیشوا بودند. این کشته ها در گورستان عسگرآباد در شرق تهران دفن شده اند. پانزده تن هم دستگیر شدند که شش تن از آنها ساکن ورامین و بقیه از اهالی پیشوا بوده اند. تعداد مجروح شدگان نا معلوم است

خانواده های پیشوا[ویرایش]

آیین پانصد ساله بنی اسد[ویرایش]

بنی اسد قومی از طوایف عرب و از ذریه اسدبن‌خزیمه بودند که دو روز پس از نبرد کربلا کشته شدگان واقعه را تشییع و دفن نمودند.[۲].

مردم پیشوا همه ساله دو روز بعد از عاشورا در روز دوازدهم ماه محرم کسب و کار و بازار را رها می کنند و با پوشیدن لباسهایی عربی موسوم به بنی اسد طی مراسمی نمادین پیکرهای کشته شدگان نبرد کربلا را در سالروزش در صحن جعفر بن موسی تشییع می کنند و به عزاداری و سوگواری می پردازند.

طی این مراسم ابتدا فردی در نقش «سجاد» امام چهارم شیعیان ، کشته شدگان را برای حاضرین معرفی می کند و از دلاوری های آنان می گوید و سپس مرثیه آنان را می خواند و در پایان هر بخش این کشته شدگان از در صحن تا ایوان بر روی دست مردم و افراد پوشیده با لباس بنی اسد تشییع می شوند . معمولا اولین نفر حر بن یزید ریاحی و آخرین نفر حسین بن علی است.

این مراسم حدود پانصد سال است که همه ساله در پیشوا و در جوار آرامگاه جعفر بن موسی برگزار می شود. [۳].

قیام خونین پانزده خرداد[ویرایش]

پس از سخنرانی سید روح‌الله خمینی در ۱۳ خرداد ۱۳۴۲ در قم به مناسبت عاشورای حسینی در مدرسه فیضیه مردم تهران دست به تظاهرات جدی زدند. صبح روز پانزده خرداد آیت الله خمینی بازداشت و به تهران برده شد. پانزده خرداد سال 42 مصادف با دوازدهم ماه محرم و همزمان با روز برگزاری آیین پانصد ساله بنی اسد مردم پیشوا بود. [۴].

در پیشوا پس از برگزاری مراسم بنی اسد حسن مقدس بلندگو به دست می گیرد و خبر بازداشت آیت الله خمینی را به عزاداران می رساند و از ایوان آرامگاه جعفر بن موسی الکاظم مردم تصمیم به قیام علیه رژیم شاه می گیرند. [۵]. در ساعت 14 همان روز از پیشوا و از جوار آرامگاه جعفر بن موسی الکاظم کفن پوشان به سمت تهران حرکت کردند ، در میان راه مردم ورامین نیز به کفن پوشان پیوستند . وقتی به پل باقر آباد رسیدند مورد هجوم نیروهای دولتی رژیم پهلوی قرار گرفتند و تعدادی کشته و چندین نفر زخمی شدند.[۶].

واقعه 15 خرداد مبدا تحولات انقلاب اسلامی ایران بود [۷]. و این قیام نخستین بار از پیشوا آغاز گردید از این رو پیشوا را مبدا قیام 15 خرداد و یا مهد انقلاب ایران می نامند. [۸].

اماکن تاریخی ، زیارتی و تفریحی[ویرایش]

  • قلعه ایرج عسگریه ، بزرگترین قلعه خشت خام ایران



و باغ های نیمه خصوصی و خصوصی مثل :
  • باغچه چهار فصل رویایی
  • باغ پاسارگاد
  • باغ پدیده
و غیره


مراکز آموزش عالی[ویرایش]

دانشگاه ها

دانشگاه بزرگ آزاد اسلامی واحد پیشوا [۹].
دانشگاه فرهنگیان پردیس زینبیه پیشوا[۱۰].
دانشگاه علمی کاربردی شهرداری پیشوا[۱۱].
دانشگاه پیام نور پیشوا[۱۲].


حوزه های علمیه

مدرسه علمیه فاطمیه پیشوا (خوهران)
مدرسه علمیه جعفریه پیشوا (برادران)


باغ های پیشوا[ویرایش]

در گذشته ای نه چندان دور از پیشوای کنونی فقط در دامنه ی تپه منطقه ی مسکونی بوده و بقیه مناطق را باغ ها تشکیل می دادند . طوری که به پیشوا نگین سبز استان تهران گفته می شد.

اما رفته رفته با احداث سد های لار ، لتیان و ماملو نهر ها و رودخانه های پیشوا یکی پس از دیگری خشک شد و باغها ی پیشوا جای خود را ابتدا به صیفی کاری دادند و هم اکنون به خیابان و ساختمان تبدیل شده اند .

پانویس[ویرایش]


جستارهای وابسته[ویرایش]

پیوند به بیرون[ویرایش]

این مقاله با همکاری[۱]

پانویس[ویرایش]

الگو:شورای شهر پیشوا

  1. شهداری و شورای شهر پیشوا و با تشکر از اقایان ناصر و مرتضی جنیدی