جماران

برای دیگر کاربردها، جماران (ابهام‌زدایی) را ببینید.

‏۳۳٫۵۸″ ۲۷′ ۵۱°شرقی ‏۵۶٫۹۱″ ۴۸′ ۳۵°شمالی

جماران نام محله و دهکده‌ای در شمال شهر تهران است. جماران از توابع شمیرانات است و جزئی از منطقه ۱ شهرداری تهران به حساب می‌آید. دهکده جماران در غرب منظریه از جنوب به دزاشیب، از شرق به حصارک و از غرب به امامزاده قاسم (شمیرانات) منتهی می‌شود.

جماران منطقه ای خوش آب و هوا بوده که محل زندگی روح‌الله خمینی نیز بوده است . این منطقه در دامنه رشته کوه البرز واقع شده و به طور متوسط ۱۷۰۰ متر از سطح دریا ارتفاع دارد .

پیشینه

صورت قدیم‌تر نام جماران، جاموران بوده‌است.

درباره نام جماران برخی گفته‌اند که جُمهران ری، که‌امامزاده ادریس در آن مدفون بوده است، همان جماران امروزی است‌. همچنین به‌اعتقاد اهالی، چون در کوه‌های این محل از قدیم مار فراوان بوده و همواره مارگیران برای گرفتن مار به این ده می‌آمدند، اسم آن مخفف «جمع ماران‌» بوده‌است‌. عده‌ای نیز معتقدند که جَمَر و کمر به معنی سنگ بزرگ است و چون از این مکان سنگ‌های بزرگ به دست می‌آمده است، آن‌جا را جمران، یعنی محل به‌دست آمدن جمر نامیده‌اند.

هنگامی که مسلمانان ری را تصرف کردند برای زیر نظر داشتن مقاومت محلی، لشکریان خود را در چند پایگاه مستقر کردند. این پایگاه‌ها در جماران، دهکده اندرمان، فیروز و رام (فیروزآباد کنونی، در راه ری به کومش) و جایی به نام شیروان (احتمالاً همان شمیران) قرار داشتند. پس از تصرف ری توسط عرب‌ها، گروهی از مردم شهر به کوه‌ها و آبادی‌های پیرامون رفته‌بودند و گروه‌های مقاومت تشکیل داده قصد بازپس‌گیری شهر را داشتند که این پایگاه‌های چهارگانه از این امر جلوگیری کرد.

جستارهای وابسته

• حسینیه جماران

منابع

• «جماران». کتاب اول. بازبینی‌شده در ‏۹ آوریل ۲۰۰۸. 

• «نقشه محدوده مناطق شهرداری تهران». کتاب اول. بازبینی‌شده در ‏۹ آوریل ۲۰۰۸. 

---

محلات و کوی و شهرک‌های تهران