شهرستان ورامین

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
شهرستان ورامین
اطلاعات کلی
کشور ایران Flag of Iran.svg
استان تهران
سال شهرستان شدن ۱۳۵۴[۱]
مردم
جمعیت ۴۶۸٬۳۴۹ نفر[۲]
مذهب شیعه
جغرافیای طبیعی
مساحت ۲۴۳۱ کیلومتر مربع
داده‌های دیگر
پیش‌شماره تلفنی ۰۲۱
شهرها
ورامین ، قرچک ، جوادآباد
تعداد بخش‌ها
بخش مرکزی ، بخش جوادآباد


شهرستان ورامین از شهرستان‌های استان تهران است. مرکز آن شهر ورامین در ۳۵ کیلومتری جنوب شرقی تهران واقع شده‌است. شهرستان ورامین از شمال غربی و غرب با شهرستان قرچک، از جنوب با استان قم، از جنوب شرق به شهرستان پیشوا همسایه است.

جغرافیای ورامین[ویرایش]

شهرستان ورامین در جلگه صاف حاصل خیز واقع شده و محدود است از جنوب به دریاچه نمک و از مغرب به حسن‌آباد قم و از شمال به شهرستان پاکدشت و از مشرق به گرمسار (خوار سابق).

مردمان[ویرایش]

منطقه ی ورامین که علاوه بر شهرستان ورامین شامل سه شهرستان پاکدشت و پیشوا وشهرستان قرچک می شود که به ترتیب در سال های ۱۳۷۶ و ۱۳۸۹ و ۱۳۹۱ ازشهرستان ورامین جدا شدند، در طول زمان مهاجران زیادی را به خود جذب کرده که برخی از این مهاجران به دلیل های سیاسی کوچانده شده و برخی خود به این منطقه کوچیده اند. این مردمان با قومیت های مختلف همگی مردمان بومی منطقه محسوب می شوند که قبل از دوران معاصر به ورامین آمده اند.

تاجیک ها[ویرایش]

تاجیک ها مردمانی فارسی زبان هستند که ساکنان کاملاً بومی منطقه محسوب می شوند. نام تاجیک احتمالاً از آنجا که این منطقه در زمان ایلخانیان رونق داشته به جا مانده است. نام خانوادگی بیش تر این مردم همان تاجیک و یا گاهی همراه با پسوند است. تیره های دیگر فارسی زبان در این منطقه وجود دارد که تاجیک نامیده نمی‌شوند ولی احتمالاً با تاجیک ها هم ریشه اند؛ مانند میش مست، فرجی ، میری و....[۳][۴]

لرها[ویرایش]

یکی از بزرگترین اقوام ساکن در ورامین لر ها هستند که به دو گروه هداوند و بختیاری تقسیم می شوند. در باره ی آمدن لر ها به این منطقه روایت های زیادی وجود دارد در باره ی هداوند ها گفته می شود که گروهی در زمان شاه عباس و گروهی در زمان کریم خان زند که خود لر بود به این منطقه کوچانده شده اند و در باره ی بختیاری ها گفته می شود که از چهار محال بختیاری به ورامین آمده اند. شغل لر ها به صورت سنتی دامپروری و کشاورزی است.

ترک ها[ویرایش]

گروه بزرگ دیگر ساکن ورامین مردمان ترک زبان هستند که از طایفه های مختلفی تشکیل گردیده اند ه این منطقه آمده اند. گروهی از آن ها قاجار هستند که در دوره کریم خان زند به این منطقه آمده اند،گویا ساکنان قفقاز بوده اند. و بقیه بیشتر در زمان قاجاریان که خود ترک بودندبه ورامین آمده اندشاهسونها و اصانلوها نیز در دوره ی قاجار به این منطقه آمده اند وگروهی ازآنان ازورامین به شهرستان گرمسارنیزرفته اند .کنگرلوها نیز در دوران جنگ ایران و روسیه از ایروان ، نفرها و قشقاییها در دوره ی مشروطه از منطقه ی فارس و کارخانه یوسفی احتمالاً از زنجان یا کرمانشاه به این منطقه آمده اند. گروهی دیگر به نام خلج وجود دارد که به ترکی خلجی تکلم مینمایند وبه این منطقه کوچ کرده انددر باره ی الیکاییها نیز گفته شده ترک زبان بوده اند ولی از مازندران کوچیده اند و زبان امروزیشان به تبری شبیه است وبیشترالیکائی ها (علی کایی )درروستاهای بهنام سوخته ورامین وتیره هایی ازآنان نیز درگرمسار سکونت یافته اندوجمعیت زیادی نیز دارند .[۵]

کرد ها[ویرایش]

این گروه شامل ایل پازوکی است که از کردستان ترکیه آمده اند و بیشتر در شمال ورامین شهرستان پاکدشت ساکنند نام قسمتی از منطقه ی ورامین به نام بهنام پازوکی خوانده می شود، دو گروه دیگر سیاه منصوری و چگنی هستند که در زمان صفویه به ورامین آمده اند. تیره های دیگرکرد زبان دیگری با نام هایی مانند کردبچه و قراچورلووسیلسپور وجود دارد که اطلاعی در باره ایشان نیست.بوربورهاولرنی هانیزکرد کرمانشاه هستند.

عرب ها[ویرایش]

جمعبت قابل توجهی از عرب ها در دوره ی قاجار به ورامین آمده اند به طوری که به قسمتی از جنوب ورامین بهنم عرب می گویند، چند روستا نیز با پسوند عرب وجود دارد. بزرگتربن گروه آنان کتی و یا کوتی هستند که از نجد عمان در دوره ی ناصرالدین شاه آمده اند و به زبان عربی با واکواژه هایی از فارسی ،ترکی و لری سخن می گویند. گروه دیگر عرب میش مست هستند که در صدر اسلام به خراسان و سپس در دوره ی قاجار به ورامین آمده اند. گروه دیگری با نام کله کو وجود دارد که به زبانی شبیه عربی سخن می گویند ولی اطلاعات دیگری در دست نیست.

بلوچ ها و ترکمن ها[ویرایش]

این دو گروه از نواحی مرزی توسط رضا شاه برای دلایل سیاسی به منطقه آورده شده اند.[۶][۷]

تقسیمات کشوری[ویرایش]

شهر: ورامین

شهر: جوادآباد

  • بخش قرچک
    • دهستان قشلاق جیتو
    • بخش باقر آباد
    • دهستان ولی آباد

شهر: قرچک

پانویس[ویرایش]

  1. «بانک اطلاعات تقسیمات کشوری». وب‌گاه رسمی وزارت کشور ایران. بازبینی‌شده در آبان ۱۳۸۹. 
  2. «نتایج سرشماری عمومی نفوس و مسکن ۱۳۸۹، جمعیت تا سطح آبادی بر حسب سواد»(فارسی)‎. وب‌گاه رسمی مرکز آمار ایران. بازبینی‌شده در آبان ۱۳۸۹. 
  3. شیرکوند، ورامین بهشت گردشگران، ۵۵–۵۹. [=صفحات کتاب]
  4. تناولی، دستبافت های روستایی و عشایری ورامین، ۱۱-۱۹. [=صفحات کتاب]
  5. گویش الیکایی، علیرضا شاه حسینی، انتشارات بوستان اندیشه، سمنان ، 1384
  6. شیرکوند، ورامین بهشت گردشگران، ۵۵–۵۹. [=صفحات کتاب]
  7. تناولی، دستبافت های روستایی و عشایری ورامین، ۱۱-۱۹. [=صفحات کتاب]

منابع[ویرایش]

  • شیرکوند، نادر. ورامین بهشت گردشگران. ورامین: فراگفت، ۱۳۸۹.
  • تناولی، پرویز. دستبافت های روستایی و عشایری ورامین. تهران: انشارات یساولی، ۱۳۸۰.
  • شاه حسینی، علیرضا. گویش الیکایی سمنان: انتشارات بوستان اندیشه، ۱۳۸۴

شهرستان ورامین