یافت‌آباد

یافت‌آباد محله‌ای قدیمی در جنوب غربی شهر تهران است که در منطقه ۱۸ شهرداری تهران قرار گرفته است.

تاریخچه

پس از فتح شیراز به دست آغامحمد خان قاجار، لطفعلی خان زند آخرین پادشاه سلسه زندیه به تهران منتقل و به دستور آغا محمدخان کشته شد، پیکرش را در امامزاده زید در بازار قدیمی تهران به خاک سپردند. پس از آن خانواده سلطنتی زند نیز به یافت آباد کنونی در تهران منتقل شدند تا جهت جلوگیری از کودتا تحت مراقبت قرار گیرند. آنها در قلعه‌ای قدیمی زندانی بودند تا در سال‌های بعد در اطراف آن منطقه سکنی گزیدند. نام یافت آباد ظاهراً اولین بار توسط آن خانواده به این مکان اطلاق شده‌است. در رابطه با مالکیت یافت آباد ما بین خوانین یافت آباد و عبدالحسین میرزا فرمانفرما معروف به شازده فرمانفرما از شاهزادگان صاحب نفوذ قاجار اختلاف وجود داشت که در نهایت پس از نزاعی طولانی و خشونت بار که گاهی به تیر اندازی و کشته شدن از طرفین می انجامید، با رای دادگاه مالکیت یافت آباد به خوانین زند رسید.

یافت آباد
کشور	ایران
استان	تهران
شهر	تهران
نام های دیگر
آخرین آمار جمعیّتی	۳۳,۵۳۹
منطقه شهری	منطقه ۱۸ شهرداری تهران
ناحیه	۳
منطقه پستی	۱۳
پیش‌شماره محلّی تلفن	۶۶۸
منطقه اتوبوسرانی	منطقه ۶ شرکت واحد
دسترسی	خطّ شمارهٔ ۵۲۹ اتوبوسرانی :یافت آباد ـ آذری
منطقه گاز

آخرین خان یافت آباد، مرتضی خان از پیشگامان اصلاحات ارضی بود و بخش عمده‌ای از زمین‌های یافت آباد را به صورت داوطلبانه به مردم واگذار کرد. وی در زمان صدور شناسنامه(سجل) در زمان رضا شاه فامیلی یافت آبادی را برگزید. مقبره رو به تخریب مرتضی خان و مقبره‌های قدیمی با نام زند هنوز در قبرستان یافت آباد وجود دارد.

نام‌های خانوادگی دیگری نیز همچون (کلهر، زندیه، زهره وند، تاجیک، خرقانی، سیدوند، مزلقانی، فرد و ... ) از خاندان هایی هستند که جز اهالی اصلی می باشند.

خیابان‌ها و میدان‌های مهم

محله یافت آباد دارای خیابان‌ها و میادین مهم زیادی است. از جمله آنها می‌توان به بلوار معلم، بلوار الغدیر و میدان‌های معلم و الغدیر اشاره کرد. خیابان زندیه که به گفته اهالی محل قدیمی‌ترین خیابان این محل است دارای خانه‌های قدیمی بسیاری است و اتصال دهنده دو ناحیه «قلعه بالا» و «قلعه پایین» است. گفته می‌شود قلعه بالا و قلعه پایین نام‌هایی هستند از زمان قلعه یافت آباد به جای مانده‌است. بهترین فضایی سبز ان پارک قائم است، این محل دارای امکاناتی از جمله سینما تماشا است که دارای سه سالن سینما می‌باشد.

عرب‌آباد

عرب‌آباد نام محله کوچکی است که در کنارهٔ جنوب باختری یافت‌آباد واقع شده و میان یافت‌آباد و بزرگ‌راه کمربندی غرب تهران قرار گرفته‌است. خیابان‌های شهید باقری، طاهری و بابایی آن را احاطه کرده‌اند.

ارشد آباد

ارشد آباد محله کوچکی است که در کنارهٔ غربی یافت‌آباد واقع شده‌است. این محله میان خیابان‌های شهید محمدحسن سلطانی، طاهری و شهید باقری و بزرگ‌راه کمربندی غرب تهران واقع شده‌است.

وضعیت آب شرب منطقه

مردم یافت آباد مشترک آب و فاضلاب تهران نیستند و مشترک آبرسانی یاسر هستند.آبرسانی یاسر در سال های دور با حفر چاه در منطقه آب مورد نیاز مردم را تامین می کند.آب یافت آباد دارای مقادیر بسیار زیادی نیترات است که برای سلامتی بسیار زیان آور است.پس از تائيد نظر وزارت بهداشت درباره آلودگي آب منطقه "يافت‌آباد " در جنوب شهر تهران از سوي كميسيون بهداشت مجلس، وزارت نيرو هم با پذيرش اين مساله، منطقه مذكور را به عنوان "منطقه سياه " اعلام كرد.لازم به توضيح است كه در نقشه شهر تهران مناطق را از نظر پاكيزگي و آلودگي با رنگ‌هايي به ترتيب سبز، زرد، نارنجي، قرمز و سياه مشخص مي‌كنند كه منطقه يافت‌آباد به صورت سياه تعريف شده است. تصفیه خانه ای کوچکی در یافت آباد به صورت موقت نصب شده است اما کارشناسان آن را بی اثر می دانند.

چهارشنبه سوری در یافت آباد

چهارشنبه سوری در یافت آباد در سال های دور گرمی خاصی داشت و مردم این منطقه این روز را با رسم و رسومات قدیمی اجرا میکردند.رسومی مانند روشن کردن آتش و پریدن از روی آتش و خوردن آجیل و جمع شدن دور آتش.البته مراسمی که امروزه برپا می‌شود به طوری کلی متفاوت با آن روزگار است چون از نظر زرتشتیان آتش نماد مقدسی است و پریدن از روی آن به نوعی بی‌احترامی به آن نماد تلقی می‌شود.[۹] جشن آتش در واقع پیش درآمد جشن نوروز است که نوید دهنده رسیدن بهار و تازه شدن طبیعت است. جشن آتش در واقع پیش درآمد جشن نوروز است که نوید دهنده رسیدن بهار و تازه شدن طبیعت است.

مراسم‌های مذهبی در یافت آباد

یافت آباد از سه محله قدیمی که در میان اهالی آن به نام‌های «قلعه بالا» و «قلعه پایین» و «گاومیش خانه» خوانده می‌شود تشکیل شده است، محله‌های دیگر یافت آباد قدمت و تاریخچه این سه محله را ندارند. از گذشته‌های بسیار دور در ایام عزاداری حضرت اباعبدالله الحسین (ع) رسم بر این بوده است که در شب عاشورا دسته‌های عزاداری که شامل سینه زنان و علم کشان سراسر یافت آباد بوده اند ابتدا در محله «قلعه پائین» که با محوریت مسجد امیرالمومنین در مرکز یافت آباد قرار دارد و سپس در محله «قلعه بالا» که آن نیز با محوریت مسجد صاحب الزمان در شمال غرب محله یافت آباد قرار گرفته است گرد آمده و به سینه زنی و عزاداری میپردازند. ظهر روز عاشورا نیز هیئات عزاداری محله‌های یافت آباد در محله «گاومیش خانه» که در ضلع جنوب شرقی یافت آباد و با محوریت مسجد قائم قرار دارد حلقه ماتم و عزاداری را تشکیل داده و به عزاداری و نوحه خوانی میپردازند که پس از اقامه نماز جماعت در مسجد قائم از عزاداران حسینی به صرف ناهار پذیرایی می گردد . حفظ اصالت این مراسم با شکوه و کم نظیر پس از سالها در این محله ی قدیمی، شور حسینی را دوچندان کرده است .

بازار مبل

بازار مبل یافت آباد که ما بین محله های امامزاده حسن و یافت آباد در تقاطع بزرگراه سعیدی و خیابان معلم(چهارراه یافت آباد) واقع شده بزرگترین بازار مبل تهران است. بازار مبل ایران که بزرگترین پاساژ صنایع چوبی در ایران است در این بازار واقع شده. گروهی از مردم یافت‌آباد از راه فروش صنایع چوبی و یا آهن‌آلات گذران زندگی می‌کنند.

پانویس

محلات و کوی و شهرک‌های تهران