مسجد جامع ورامین

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

مختصات: ۳۵°۱۹′ شمالی ۵۱°۳۹′ شرقی / ۳۵.۳۲° شمالی ۵۱.۶۵° شرقی / 35.32; 51.65

مسجد جامع ورامین
Varamin masjed.jpg
نام مسجد جامع ورامین
کشور  ایران
استان استان تهران
شهرستان شهرستان ورامین
اطلاعات اثر
نام‌های دیگر مسجد جمعه
کاربری مذهبی
دیرینگی دوره ایلخانی
دورهٔ ساخت اثر دوره ایلخانی
بانی اثر محمد خدابنده الجایتو
اطلاعات ثبتی
شمارهٔ ثبت ۱۷۶
تاریخ ثبت ملی ۱۳۱۰/۱۰/۱۵ [۱]

مسجد جامع ورامین یا مسجد جمعهٔ ورامین مسجدی قدیمی مربوط به دورهٔ ایلخانی است و یکی از قدیمی ترین ساختمان های شهر ورامین است. ساختن مسجد در دوره سلطان محمد خدابنده آغاز و در دوره پسرش به پایان رسیده است. گچبری های این بنا از زیباترین نمونه های گچ بری ایرانی هستند. [۲]

ویژگی های بنا[ویرایش]

تهرنگ بنا میانسرای چهار ایوانی است. نیارش ساختمان دقیق است و آمودهای پایداری دارد. گنبد آن دو پوسته بوده که خود آن ریخته و آهیانه مانده است که گنبد ناری است. شبستان آن با تاق های آهنگ و جهاربخش پوشیده شده است. در ایوان جلوی گنبد خانه، گونه ای تّرّمیه پَتکانه بسیار زیبا کار شده است. [۳] مدخل مسجد دروازه‌اى ورودى است که تشکيل ايوان را مى‌دهد که سرتاسر ضلع شمالى مسجد است و صحن مسجد حياطى مستطيل شکل است وسط آن حوضى است که شبيه حوض‌هاى وسط قلعه‌هاى مسکونى و رباط‌‌ها است. ايوان شبستان بلند و زيباى مسجد جامع داراى کتيبه‌هايى ارزشمند است کتيبه‌هاى سوره جمعه در متن و در حاشيه کتيبه‌هاى کوفى آن از نمونه‌هاى خوب کتيبه‌هاى گچبرى اين عصر است. انواع طرح‌هاى اسليمى و خط‌هاى عربى، کوفى و فارسى را دارا است. در قسمت سر در اصل مسجد، در زير قوس اصلى سر در مسجد، همچنين دو ستون تزيينى که از دو طرف قوس تا بالا و راس آن ادامه پيدا کرده و در سر در حرم نيز زير قوس نيم گنبد کاشيکارى از پايه قوس تا راس آن از دو طرف به طور کامل و همانند سردر اصلى مسجد وجود دارد. بالاى محراب، تا گوشوارها هيچ کاشيکارى وجود ندارد. در قسمت پايين حرم در کتيبه 3 در ورودى به شبستان‌هاى شرقى و غربى که قبلا در مورد آنها صحبت کرديم نيز کاشيکارى زيبايى خودنمايى مى‌کند.

ژان دیولافوا در سفرنامه اش در باره ی مسجد می نویسد:

... پس از تعارفات معموله و کمى استراحت به تماشاى مسجد جامع ورامين رفتيم. اين بنا در قديم بسيار عالى و با‌شکوه بوده ولى اکنون ويرانه‌اى بيش نيست. مومنين هم از ترس فرود آمدن طاق براى عبادت به آنجا نمى‌روند. و بنابراين سياحت آن مانعى ندارد و هر کس مى‌تواند آزادانه و بدون اشکال به تماشاى اين خرابه بپردازد

[۴]

نگارخانه[ویرایش]

عکس هایی که توسط رابرت بایرن در سال 1934 گرفته شده است.

منابع[ویرایش]

  1. http://eiah.org/view/14479
  2. * جزوه تزئینات وابسته به معماری - مهندس بزرگمهری
  3. سبک‌شناسی معماری ایرانی. محمد کریم پیرنیا. نشر معمار. ۱۳۸۳. ص۲۳۱
  4. مسجد جامع ورامين