استان اردبیل
مختصات: شرقی″۵۰ ′۱۷ °۴۸ شمالی″۰۵ ′۱۵ °۳۸ / °۴۸٫۲۹۷۳شرقی °۳۸٫۲۵۱۴شمالی
| اردبیل | |
|---|---|
 |
|
| مرکز | اردبیل |
| مساحت | ۱۷٬۹۵۳ کیلومترمربع |
| جمعیت | ۱٬۲۲۸٬۰۰۰ |
| تعداد شهرستانها | ۹ |
| منطقه زمانی | IRST (گرینویچ+۳:۳۰) |
| -تابستان (دیاستی) | IRST (گرینویچ+۴:۳۰) |
| زبان(های) اصلی | ترکی آذربایجانی تالشی |
استان اردبیل یکی از استانهای ایران است که در شمال غربی این کشور واقع شدهاست. مساحت این استان ۱۷۹۵۳ کیلومتر مربع (حدوداً ۱٫۰۹ درصد از مساحت کل کشور) [۱] و جمعیت آن بر اساس سرشماری سال ۱۳۸۵ برابر یک میلیون و ۲۲۸ هزار نفر[۲] میباشد. مرکز این استان شهر اردبیل است و بر طبق آخرین تقسیمات کشوری، شامل ۹ شهرستان، ۲۵ بخش، ۲۱ شهر و ۶۶ دهستان میشود.[۱] این استان در سال ۱۳۷۲ از استان آذربایجان شرقی جدا و به استانی مستقل تبدیل شد.[۳]
استان اردبیل یکی از مناطق گردشگری در ایران است. یکی از ویژگیهای این استان آب و هوای مطبوع و خنک این منطقه در فصلهای بهار و تابستان است. مجتمعهای آبگرم سرعین در ۳۵ کیلومتری غرب شهر اردبیل یکی از مشهورترین مناطق گردشگری استان اردبیل است که در فصلهای گرم -به خصوص تابستان- میزبان دهها هزار نفر گردشگر از اقصینقاط ایران و کشورهای خارجی است. سرعین بیشترین تعداد هتل و هتل آپارتمانها را با جمعیت نسبتاً کم ساکن در خود در مقایسه با سایر مناطق گردشگری ایران دارد. حدود ۷۰ هتل، هتل آپارتمان و مهمانپذیر در این شهر توریستی کوچک موجود است.[نیازمند منبع]
محتویات |
[ویرایش] مردم
اکثر ساکنان استان اردبیل را آذربایجانیها تشکیل میدهند که به زبان ترکی آذربایجانی سخن میگویند.[۴] البته در پارهای از نواحی شهرستان خلخال (در شرق استان) زبانهای تاتی و تالشی و کردی نیز در بین مردم تکلم میشود.[۵][۶][۷]
اردبیل بیشترین آمار نزاع های خیابانی در ایران را در سال ۱۳۸۹ به خود اختصاص داده است. [۸]
[ویرایش] جغرافیا
استان اردبیل یکی از استانهای شمال غربی ایران محسوب میشود. این استان از شمال به جمهوری آذربایجان، از سمت غرب به استان آذربایجان شرقی، از سمت شرق به استان گیلان کوههای تالش و از سمت جنوب به استان زنجان محدود شدهاست.[۹] استان اردبیل، طبق آخرین تقسیمات کشوری، از ۱۰ شهرستان، ۲۵ بخش، ۲۴ شهر و ۶۶ دهستان، تشکیل یافتهاست.
|
جمهوری آذربایجان | |
||
| گیلان |  |
آذربایجان شرقی | ||
 اردبیل  |
||||
 |
||||
| زنجان |
[ویرایش] گردشگری
[ویرایش] چشمههای آب معدنی
یکی از مهمترین جاذبههای گردشگری استان اردبیل، چشمههای آبگرم این استان واقع در شهر سرعین در ۳۰ کیلومتری شهر اردبیل است. در این شهر، ۸ چشمه آبگرم معدنی وجود دارد. علاوه بر این چشمه هاي آب معدني شابيل و قوتورسويي نيز در لاهرود قرار دارد، به غير از اين دو شهر 12 چشمه آب معدنی دیگر در شهرهای دیگر استان از جمله كيوي، نیر و مشگینشهر وجود دارد.[۱۰]
[ویرایش] سبلان
کوهستان سبلان در جنوب شرقی مشکین شهر و در فاصله ۲۵ کیلومتری آن واقع شدهاست.[۱۱] این کوهستان دارای پوشش گیاهی متنوعی است و بیش از ۳۰۰۰ گونه گیاهی در آن شناسایی شدهاست.[۱۲] این کوه، یکی از آتشفشانهای خاموش کشور محسوب میشود و ارتفاع بلندترین قله این کوه که سلطان ساوالان نام دارد، ۴۸۰۰ متر از سطح دریا میباشد.[۱۳]
[ویرایش] آرامگاه شیخ صفیالدین اردبیلی
بقعه شیخ صفیالدین اردبیلی یکی از ده اثر باستانی مهم کشور بهشمار میرود.[۱۴] این بنا در سال ۷۶۵ هجری بنا شدهاست و در طول زمان مورد احترام پادشاهان صفوی بودهاست.[۱۴] بنای کنونی این بقعه شامل مجموعهای از گورهای شاهان و شاهزادگان صفوی و چند ساختمان دیگر (ازجمله مسجد، چینیخانه، حرمخانه و...) میشود.[۱۵] در سال ۱۳۸۶ تلاشهایی برای ثبت این اثر در فهرست آثار جهانی یونسکو آغاز شدهاست.[۱۴]
[ویرایش] شورابیل
دریاچه شورابیل درحریم شهری اردبیل قراردارد و شهرکهای کوثر. مهر. راه وترابری. دادگستری. ولیعصر و دانشگاههای محقق اردبیلی.پیام زور. علوم پزشکی و نمایشگاه بینالمللی اردبیل درحاشیه این دریاچه قرارگرفتهاند. جهت اقامت توریست خارجی ومیهمانان داخلی هتل شورابیل بادرجه بندی دوستاره تاپ درساحل شمالی دریاچه و مجتمع توریستی کوثر با درجه بندی سه ستاره تاپ و با امکانات چهل وشش واحد سوئیت ویلائی وسالن کنفرانس وسالن همایش ودوباب رستوران.کافی شاپ. کافی نت وسالن ورزشی درزمینی به وسعت 26125 متر مربع درساحل جنوبی دریاچه شورابیل ساخته شدهاست دریاچه شورابیل که مساحت آن ۱۲۰ هکتاروبرای مصارف کشاورزی قابل استفاده بوده و در حال حاضر نوعی ماهی در آن پرورش داده میشود.
[ویرایش] طبیعت
[ویرایش] کوهستان
کوه و رشتهکوه سبلان، شناخته شدهترین منطقه کوهستانی استان اردبیل محسوب میشوند. سایر ارتفاعات واقع در این استان عبارتاند از:
- آق داغ
- عجم
- ارتفاعات تالش
- صلوات داغ
- خروسلو
[ویرایش] رودخانهها
قسمتی از مسیر عبور رودخانه مرزی ارس و رودخانه قزلاوزن از استان اردبیل عبور میکند. سایر رودخانههای این استان عبارتاند از:
- خلخال چای
- قرهسو
- درهرود
- خیاوچای
- نمینچای
[ویرایش] دریاچهها
دریاچههایی که در استان اردبیل واقع شدهاند عبارتاند از:
دریاچه شورابیل درحریم شهری اردبیل قراردارد و شهرکهای کوثر. مهر. راه وترابری. دادگستری. ولیعصر و دانشگاههای محقق اردبیلی.پیام نور. علوم پزشکی و نمایشگاه بینالمللی اردبیل درحاشیه این دریاچه قرارگرفتهاند. جهت اقامت توریست خارجی ومیهمانان داخلی هتل شورابیل بادرجه بندی دوستاره تاپ درساحل شمالی دریاچه و مجتمع توریستی کوثر با درجه بندی سه ستاره تاپ و با امکانات چهل وشش واحد سوئیت ویلائی وسالن کنفرانس وسالن همایش ودوباب رستوران.کافی شاپ. کافی نت وسالن ورزشی درزمینی به وسعت 26125 متر مربع درساحل جنوبی دریاچه شورابیل ساخته شدهاست
- دریاچه نئور
- دریاچه شورگل
- دریاچه نوشهر
- دریاچه آلوچه
- دریاچه کمیآباد
- دریاچه ملااحمد
- مرداب قرهسو
[ویرایش] جنگلها
جنگلهای اطراف جاده اسالم به خلخال و مجموعه جنگلهای 'فندقلو پیکره سنگی بابا داوود عنبران از جمله جنگلهای واقع در استان اردبیل هستند. روستای کولانکوه، یکی بهترین مکانهای گردشگری استان اردبیل میباشد. مانند باغ بزرگ آلوچه، سیب، گیلدیح و ... می باشد.
[ویرایش] صنعت
استان اردبیل در حال حاضر دارای ۸ شهرک صنعتی است.[۱۶] این استان همچنین دارای کارخانجات بزرگ نساجی، [۱۷] سیمان، [۱۸][۱۹] ذوب آهن[۲۰] و کشت و صنعت[۲۱] میباشد.
[ویرایش] فرهنگ بومی
[ویرایش] صنایع دستی
گلیم، جاجیم، شال، مسند، سفال، صنایع چوب مانند معرق، منبت و خراطی، مصنوعات چرمی و قالی بافی (قالیچه قوبای خلخال بسیار معروف است) قلاب بافی، مفرش، خورجین، ورنی (ورنی و زیرانداز حاوی رنگها و طرحهایی برگرفته از طبیعت زیبای آذربایجان، بیشتر توسط عشایر شاهسون دشت مغان بافته میشود).
[ویرایش] غذاهای محلی
آبگوشت، آش شیر، آش دوغ، پیچاق قیمه، کوفته، لَوَنگی، خشیل، هرا، قویماق، ترشی قرمه، ساج ایچی سبزی قرمه، آب پیاز، آش اوماج، آَش یارما، بزباش، خورش قاتق، تاسکباب، چیغیرتما، حلوا زرد، تر حلوا، حلوای زنجبیل، قیساوا و قیقاناق.
[ویرایش] سوغات
قالی، مسند، سرشیر، کره، حلوای سیاه، آبنبات، شیرینیهای محلی و تخمه آفتابگردان، عسل خالص سبلان، عصاره شهدآمیز گلهای رنگارنگ و عطرآگین طبیعت سرسبز خلخال مشهورترین سوغات منطقه میباشد. حلوای سیاه استان به صورت معجونی از جوانه گندم و کره طبیعی نشاط بخش و مقوی است..[۲۲]
[ویرایش] گونههای زبانی
استان اردبیل باتوجه بهوسعت کم خود، دارای تنوع زبانی قابل توجهی میباشد درکنار زبان ترکی آذربایجانی که اکثریت ساکنان استان، بهآن تلکم میکنند، زبان تالشی در شهرستان نمین وبخش عنبران و تاتی نیز، در روستاهای بخش شاهرود شهرستان خلخال، تکلم میشود.[۲۳]
[ویرایش] جستارهای وابسته
[ویرایش] پانویسها
- ↑ ۱٫۰ ۱٫۱ معرفی استان، پایگاه اینترنتی استانداری اردبیل
- ↑ فصل دوم، سالنامه آماری استان اردبیل
- ↑ استان اردبیل (مدخل)، دانشنامه رشد
- ↑ Iranian Provinces: Ardabil
- ↑ درباره زبان مردم آذربایجان
- ↑ شهر اردبیل - Ataland
- ↑ Ardebil State Province - استانداری اردبیل
- ↑ «اردبیل، کرمانشاه، همدان؛ دارای بیشترین نزاع های خیابانید». خبرآنلاین، 6 تیر 1390.
- ↑ اردبیل - Ataland
- ↑ استان اردبیل در یک نگاه، پایگاه اینترنتی سازمان جهاد کشاورزی استان اردبیل
- ↑ کوه سبلان
- ↑ جاذبههای طبیعی استان اردبیل، مرکز گردشگری علمی و فرهنگی دانشجویان ایران
- ↑ آتشفشان سبلان (مدخل)، دانشنامه رشد
- ↑ ۱۴٫۰ ۱۴٫۱ ۱۴٫۲ پایگاه اطلاعرسانی میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری کشور
- ↑ هنر ایران اسلامی، شورای گسترش زبان و ادبیات فارسی
- ↑ شهرکهای صنعتی استان اردبیل، شرکت شهرکهای صنعتی استان
- ↑ استاندار اردبیل از بزرگترین کارخانه نساجی و پوشاک کشور بازدید کرد، خبرگزاری ایرنا
- ↑ وبگاه کارخانه سیمان اردبیل
- ↑ نماینده مردم خلخال در مجلس: احداث کارخانه سیمان خلخال بهزودی آغاز میشود، خبرگزاری ایرنا
- ↑ پایگاه اینترنتی روزنامه آسیا
- ↑ شرکت کشت و صنعت مغان به عنوان واحد نمونه سال استان اردبیل معرفی شد، خبرگزاری ایرنا
- ↑ وب سایت رسمی گردشگری ایران
- ↑ زبان و گویشهای محلی اردبیل، تداوم بخش آداب و رسوم مردم استان | Azad Tabriz News
[ویرایش] منابع
- «آتشفشان سبلان». دانشنامه رشد. بازبینیشده در ۲۸ مرداد ۱۳۸۶.
- «استان اردبیل». دانشنامه رشد. بازبینیشده در ۲۸ مرداد ۱۳۸۶.
- «استان اردبیل در یک نگاه». سازمان جهاد کشاورزی استان اردبیل. بازبینیشده در ۲۸ مرداد ۱۳۸۶.
- «استاندار اردبیل از بزرگترین کارخانه نساجی و پوشاک کشور بازدید کرد». خبرگزاری ایرنا. بازبینیشده در ۳۱ مرداد ۱۳۸۶.
- سالنامه آماری استان اردبیل، ۱۳۸۵. اردبیل: معاونت برنامهریزی استانداری اردبیل، ۱۳۸۶.
- «تشکیل کمیتهای ویژه برای ثبت جهانی بقعه شیخ صفیالدین اردبیلی». میراث آریا، پایگاه اطلاعرسانی میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری کشور، ۲۱ مرداد ۱۳۸۶.
- «جاذبههای طبیعی استان اردبیل». مرکز گردشگری علمی و فرهنگی دانشجویان ایران. بازبینیشده در ۲۸ مرداد ۱۳۸۶.
- «دریاچه شورابیل». شهرداری اردبیل. بازبینیشده در ۲۹ مرداد ۱۳۸۶.
- «شرکت کشت و صنعت مغان به عنوان واحد نمونه سال استان اردبیل معرفی شد». خبرگزاری ایرنا. بازبینیشده در ۳۱ مرداد ۱۳۸۶.
- «شهرکهای صنعتی استان اردبیل». پایگاه اینترنتی شرکت شهرکهای صنعتی استان اردبیل. بازبینیشده در ۳۱ مرداد ۱۳۸۶.
- «فاز دوم ذوبآهن اردبیل خرداد ۸۵ به بهرهبرداری میرسد». پایگاه اینترنتی روزنامه آسیا. بازبینیشده در ۳۱ مرداد ۱۳۸۶.
- «معرفی استان». پایگاه اینترنتی استانداری اردبیل. بازبینیشده در ۲۸ مرداد ۱۳۸۶.
- «نماینده مردم خلخال در مجلس: احداث کارخانه سیمان خلخال بهزودی آغاز میشود». خبرگزاری ایرنا. بازبینیشده در ۳۱ مرداد ۱۳۸۶.
- «هنر ایران اسلامی». شورای گسترش زبان و ادبیات فارسی. ۱. بازبینیشده در ۲۹ مرداد ۱۳۸۶.
- «سوغات اردبیل - عسل طبیعی سبلان».
[ویرایش] نگارخانه
-
بقعه شیخ صفی الدین اردبیلی
-
حیاط بقعه شیخ صفی الدین اردبیلی
-
تالار بقعه شیخ صفی الدین اردبیلی
-
بقعه سید امینالدین جبراییل(روستای کلخوران)
-
بازار تاریخی اردبیل
-
خانه تاریخی رضازاده اردبیلی-محله اوچ دکان
-
خانه تاریخی ارشادی
-
پل یئدی گوز
|
|||||||||||||||||
|
|||||||
 |
در ویکیانبار پروندههایی دربارهٔ استان اردبیل موجود است. |
