گویش هزارگی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
هزارگی
Azragi2.png
زبان بومی در:  افغانستان
 ایران
 پاکستان
 تاجیکستان
تعداد گویشوران
8.9میلیون  (2015)
الفبای فارسی
کدهای زبان
ایزو ۶۳۹-۳ haz
گلاتولوگ haza1239[۱]

هزارگی گویشی از فارسی دری افغانستان است که بیشتر مردمان هزاره به این گویش صحبت می‌کنند.

تعدادی واژه‌های ترکی و مغولی و اوستایی در این گویش موجود است. واژه‌های ترکی و مغولی حدود ۲۰ درصد از واژگان این گویش را تشکیل می‌دهد.[۲]گویش هزارگی برخی از ویژگی‌های دستوری فارسی سدهٔ چهارم و پنجم هجری، را در خود حفظ کرده‌است.[۳]در گویش هزارگی دو حرف «د» و «ت» غلیظ نیز وجود دارد که تلفظشان نزدیک به تلفظ آن حروف در زبانهای پشتو و اردو است. میزان تفاوت گویش هزارگی با فارسی معیار در هزارگی غزنی (جاغوری، مالستان، قره‌باغ، جغتو و ناور..) بسیار زیاد و در هزارگی بامیان، بهسود، دایمیرداد، دایزنگی و دایکندی کم است.[۴]

گویش هزارگی از گونهٔ فارسی غزنه و خراسان خاوری ریشه گرفته‌است.[۵]

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. Nordhoff, Sebastian; Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin, eds. (2013). "Hazaragi". Glottolog 2.2. Leipzig: Max Planck Institute for Evolutionary Anthropology. 
  2. خاوری، محمد جواد، امثال و حِکم مردم هزاره، مشهد: نشر عرفان، ۱۳۸۰، ص۱۶.
  3. همان. ص ۱۷.
  4. همان، ص۲۰.
  5. ابوبکر گروس، نسرین، قدم‌های آشتی و مسئولیت ما افغان‌ها، [بدون محل انتشار و ناشر]: سال ۲۰۰۰. ص۴۹.