مکه

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد

پرش به: ناوبری, جستجو
Shahada.svg

مجموعه مقاله‌های
اسلام

اصول

توحید
نبوت
معاد

اصول خاص تشیع

امامت عدل

فروع

نماز روزه زکات
حج جهاد

فروع خاص تشیع

خمس
امر به معروف
نهی از منکر
تولی تبری

منابع اسلامی

قرآن عقل
سنت (حدیث)

شخصیّت‌ها

محمد
علی فاطمه
اهل بیت
خلفای راشدین
امامان شیعه
صحابهٔ محمد

مذهب‌ها

تسنن تشیع تصوف

مذاهب فقهی

جعفری شافعی
حنفی مالکی
حنبلی مذاهب دیگر

مذاهب کلامی

امامیه
اسماعیلیه خوارج
مرجئه اشاعره
معتزله مذاهب دیگر

علوم اسلامی

حدیث تفسیر
فقه کلام
فلسفه عرفان

تاریخ اسلام

امویان عباسیان
فاطمیان مملوکان
عثمانیان صفویان
آخرالزمان

جغرافیای اسلام

مکه مدینه
بیت‌المقدس
کوفه نجف
کربلا سامرا
کاظمین مشهد
بغداد دمشق
عربستان یمن
عراق شام
ایران مصر
اندلس شمال آفریقا
آسیای میانه هندوستان

Maghribi Kufic2.jpg

درگاه اسلام
 ن . ب . و 

مَکّه (به عربی: مدینة مَکّه )، نام شهری است در کشور پادشاهی عربستان سعودی واقع در شبه جزیره عربستان. مکه یکی از شهرهای تاریخی عربستان سعودی است و بخاطر قرار داشتن کعبه، قبله‌گاه مسلمانانِِِ ِدر آن مقدس‌ترین شهر اسلام به‌شمار می‌رود.مکه زادگاه حضرت محمد (ص) و محل بعثت پیامبر اسلام است.

فهرست مندرجات

[ویرایش] نام وشهرت

این شهر علاوه بر نام مکه دارای نام‌هایی همچون «بکّه»، «امّ القری» و «بلدالحرام» نیز بوده‌است که در قرآن مجید به تمامی این اسامی اشاره شده‌است.

نمایی از کعبه

مسلمانان معتقدند پس از آن‌که به اذن خداوند چشمه زمزم زیر پای اسماعیل جوشید و در آن منطقه آب یافت شد، مردم در آنجا ساکن شدند و شهر مکه به وجود آمد و نیز ابراهیم به فرمان خدایش کعبه را ساخت. بنابر این روایت که تنها و توانمندترین روایت در مورد بنیان گذاری مکه و کعبه‌است می‌توان نتیجه گرفت که بنیان گذار این شهر ابراهیم از پیامبران خدا بوده‌است.روایت شده که حضرت آدم اولین معمار کعبه بود که دردیوار ان سنگ مقدس سیاه وجود دارد.


[ویرایش] موقعیت جغرافیایی

شهر مکه در فاصله ۸۰ کیلومتری دریای سرخ واقع شده و ارتفاع آن از سطح دریا، ۳۳۰ متر است. به خاطر اتوبانی که اکنون ساخته شده، تا بندر جده تنها ۶۰ کیلومتر فاصله دارد و از طریق بزرگراه هجرت، ۴۲۵ کیلومتر با مدینه فاصله دارد. (تصویر ماهواره‌ای)

مکه در میان کوه‌ها واقع شده، فاصله بین دو کوه را اعراب شعب می‌گویند.

این شهر در میان کوه‌های کم ارتفاعی باسازندسنگی واقع شده‌است درحال حاضر، اطراف مسجدالحرام را خانه‌ها و هتل‌هایی فرا گرفته، که بر فراز این تپه‌های سنگی واقع شده‌اند. برای سهولت رفت و آمد، تونلهای زیادی برای عبور ماشینها در نظر گرفته‌اند، که مسافت‌ها را بسیار کاهش می‌دهد. سرزمین وحی پیامبر خدا این شهر است

[ویرایش] اقلیم

آب و هوای مکه گرم وخشک و کمی مرطوب‌تر از مدینه‌است.


[ویرایش] زیارت

اصطلاحاً به کسی که سفر زیارتی به مکه را انجام داده، حاجی گفته می‌شود ومسلمانانی که استطاعت مالی دارند، حداقل یک بار در طول عمر خود به حج می‌روند. هرسال درمراسم رسمی (حج تمتع)در ماه ذی‌حجه حدود دومیلیون وپانصد هزار حاجی، خانه رازیارت می‌کنند.

[ویرایش] نامهای دیگر مکه

بکّه: یکی دیگر از نامهای شهر مکه ، بکّه است . این نام در قرآن نیز ذکر شده‌است:

  • إِنَّ اوَّلَ یَبْتٍ وُضِعَ لِلنّاسِ لَلَّذِی بِبَکَّةَ مُبَارَکاً وَهُدیً لِلْعالَمِینَ[۱]
  • ترجمه: نخستین خانه‌ای که برای پرستش مردم نهاده شد، همان است که در بکّه‌است ، آنجا با برکت و راهنمایی برای جهانیان است.

تفسیر مفسران اسلامی اینست که واژه بکّه در اصل البکّ است و معنای آن «مزاحم شدن» است . وقتی عده‌ای از مردم در مکانی ازدحام می‌کنند، می‌گویند: یباکّ الناس. در روایات منقوله منتسب به امامان شیعه علت نامگذاری مکه به بکه، ازدحام مردم در کنار خانه خدا معرفی شده‌است .

اُمّ القُری: یکی دیگر از نامهای مکه ، امّ القری است . چنانکه در قرآن آمده‌است: وَکَذلِکَ اءَوْحَیْنا إ لَیْکَ قُراناً عَرَبِیّاً لِتُنْذِرَ اُمَّ القُری وَمَنْ حَوْلَها[۲]

  • ترجمه: و این چنین قرآنی عربی به تو وحی کردیم تا مردم شهر مکه و اطراف آن را انذار بدهی.

از دید مفسران اسلامی شیعه علت نامگذاری این شهر به امّ القری اینگونه‌است. در روایات راجع به علت نامگذاری آن به‌ام القری سخن گفته نشده‌است . و شاید از آن جهت که از خود این نام ، علت نامگذاری آن روشن هست کسی از امامان شیعه راجع به آن سؤ ال نکرده‌است . بنابر تفسیر مفسران شیعه، امّالقری یعنی ریشه شهرها. مکه، ریشه تمام شهرهاست ، زیرا اولین نقطه‌ای است که در روی زمین ظاهر شد. علاوه بر اینکه از نظر عظمت و شکوه نیز بر همه شهرها شرف دارد؛ چون نهال اسلام در آنجا رویید و بر سایر سرزمینها و مملکتها سایه افکند.

البلد الا مین: البلد الامین یکی دیگر از نامهای مکه‌است . در قرآن آمده‌است: وَهَذا البَلَدُ الاَمِینَ [۳]

و همه مفسرین اتفاق دارند بر اینکه منظور از البلد الامین، مکه است . از دید مفسرین جمله بلدالامین یعنی شهر کسی که امنیت دارد در علّت نامگذاری شهر مکه به البلدالا مین دو احتمال وجود دارد: احتمال اوّل : شهر مکه حرم خداست . و هر کسی که در حرم بمیرد، خداوند او را در روز قیامت از وحشت و ترس در آن روز، در امان قرار می‌دهد.[۴]

[ویرایش] اماکن زیارتی

[ویرایش] مسجدهای مکه


[ویرایش] منابع

  1. آل عمران /۹۶..
  2. شوری /۷.
  3. تین /۳.
  4. اسرار حج اثر عباسعلی زارعی سبزواری
‎‎
  • عکس و تصاویر خانه خدا در شهر مکه
  • مکه، دانشنامه رشد
  • تاریخ سیاسی اسلام سیره رسول خدا(ص)، رسول جعفریان، ص ۳۱۸
  • «مکه مکرمه و مدینه». دانش‌نامه بریتانیکا. ویراست پانزدهم ۲۳. (۲۰۰۷). ۶۹۹-۶۹۸
  • دکتر: شامی، یحیی، (موسوعة المدن العربیة والاسلامیة) ، دار الفکر العربی، بیروت، چاپ سال ۱۹۹۳ میلادی به (عربی).
  • الحموی، یاقوت، ابوعبدالله، (مُعجَم اَلبُلدان) ، دار الکتب العلمیة، بیروت، لبنان، جلد هفتم، چاپ سال ۱۹۹۰ مبلادی به (عربی).
  • الدینوری، أبی محمد، عبدالله، بن مسلم، بن قتیبه. (عُیُون الأَخبَار) ، دار الکتب العلمیة، بیروت، لبنان، چاپ سوم، انتشار سال ۱۹۸۶ میلادی.
  • دکتر: السید عبدالعزیز، بن سالم، (تاریخ العرب فی العصر الجاهلیة) ، دار النهضة العربیة چاپ سال ۱۹۷۸ میلادی به (عربی).
  • استاد.دکتر: الجرو، سعید، اسمهان، ، (دراسات فی التاریخ الحضاری للیمن القدیم)، دار الکتاب الحدیث، چاپ عدن، ۲۰۰۳ میلادی به (عربی).

[ویرایش] جستارهای وابسته




مکان‌های مقدس اسلامی Zamzamwill.JPG

همگانی: مکه - مدینه - بیت المقدس (اورشلیم)
ویژهٔ شیعه: کربلا - نجف - سامرا - مشهد - کاظمین - حرم معصومه - حرم زینب - حرم رقیه - امام‌زاده‌ها