مجسمه مفرغی
بعل با یک دست افراشته، متعلق به 12 تا 14 قرن قبل از میلاد که در
رأس شمره (
اوگاریت باستان) پیدا شدهاست و اکنون در موزه
لوور نگاه داشتهمیشود.
بعل نام خدایی است که جوامع باستانی بسیاری در سرزمین میانرودان(بین النهرین)، آنرا میپرستیدند. به ویژه کنعانیان که او را خدای «باروری» و «حاصلخیزی» و از مهمترین خدایان پرستشگاه میدانستند. گرچه واژه بعل که یک اسم عام سامی به معنای «مالک» یا «سرور» است، میتوانست به هر خدا یا انسان صاحبمقام و یا مخلوقی نسبت داده شود، لیکن این بیثباتی در بهکار بردن واژه بعل، مانع اطلاق آن به خدایی با صفات متمایز نمیشد. بعل، فینفسه در مقام خداوندِ باروری گماشته شده بود و در آن حیطه، «شاهزاده، ارباب زمین» خوانده میشد. او را همچنین خدای باران و شبنم خطاب میکردند، دو قالبی از رطوبت که برای باروری و حاصلخیزی خاک سرزمین کنعان، لازم و حیاتی بود. در زبان اوگاریتی و در کتاب عهد عتیق عبری، بعل (בעל) که خدای طوفان لقب گرفته، بر ابرها سوار است.[۱] همچنین در قرآن و در آیهای دیگر از عهد عتیق، بعل به عنوان خدای کاذب یاد شده است.[۲][۳]
بعل یکی از سه خدای بزرگ که مورد پرستش همۀ سومریان بود، خدای زمین که صورت اکدی بَعل سامیهای عربی است. دو خدای دیگر آنو و اآ به ترتیب آقای آسمان و صاحب درۀ عمیق هستند.[۴]
|
شخصیّتها و اَعلامِ قرآنی |
|
| شکلهای حیات فراانسانی |
|
|
| پیامبران و فرستادگان الهی |
|
پیامبرانِ نام بُرده شده
|
|
|
|
پیامبران اشاره شده
|
|
|
|
| افراد نیک (پیش از اسلام) |
|
افراد نیک نامبُردهشده
|
|
|
|
افراد نیک اشارهشده
|
|
|
|
| دیگر افراد (پیش از اسلام) |
|
دیگر افراد نامبُردهشده
|
|
|
|
دیگر افراد اشارهشده
|
|
|
|
| افراد نامبُردهشده (پساز اسلام) |
|
|
| منسوبان پیامبران |
|
منسوبانِنیکِتصریحشده
|
|
|
|
منسوبانِنیکِتصریحنشده
|
|
|
|
دیگر منسوبان
|
|
|
|
| اقوام و قبایل |
|
اقواموقبایلِنامبُردهشده
|
|
|
|
اقواموقبایلِاشارهشده
|
|
|
|
| گروهها |
|
گروههای نام بُرده شده
|
|
|
|
گروههای اشاره شده
|
|
|
|
|
|
|
|
| مکانها |
|
مکانهای نام بُرده شده
|
|
|
|
مکانهای اشاره شده
|
|
|
|
مکانهای دینی
|
|
|
|
| موجودات مادی غیرانسان |
|
|
| رویدادها |
|
|
|
یادداشت: ترتیب نامها بر اساس حروف الفباست. آنچه در پرانتز جلوی هر نام آمده است، اکثراً نامها یا صفات دیگری است که در قرآن برای آن نام ذکر شده است؛ یا نسبت آن شخص.
|
|