قرچک

مختصات: ۳۵°۲۶′شمالی ۵۱°۳۴′شرقی / ۳۵٫۴۴°شمالی ۵۱٫۵۷°شرقی / 35.44; 51.57
از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
قرچک
Memorial of 'martyr Sattari' (Pilot), Qarchak, Varamin, Tehran یادبود شهیدسرلشگر ستاری، قرچک ورامین - panoramio.jpg
کشور ایران
استانتهران
شهرستانقرچک
نام(های) پیشینقریه چک/ قلعه کوچک[نیازمند منبع]
مردم
جمعیت۲۳۱٬۰۷۵ نفر (سرشماری ۱۳۹۵)[۱]
رشد جمعیت۳٫۱۷٪
تراکم جمعیت۲۹۹۰ نفر بر کیلومتر مربع
جغرافیای طبیعی
مساحت۹۰٫۲ کیلومتر مربع
ارتفاع۹۴۵ متر
آب‌وهوا
میانگین بارش سالانه۲۲۰ میلی‌متر
روزهای یخبندان سالانه۴۸ روز
اطلاعات شهری
شهردارمحسن خرمی شریف
تأسیس شهرداری۱۳۵۵
پیش‌شمارهٔ تلفن۰۲۱
شناسهٔ ملی خودرو۲۱س-۲۱م-۷۸س-۳۸ص-۳۰ط
قرچک بر ایران واقع شده‌است
قرچک
روی نقشه ایران
۳۵°۲۶′شمالی ۵۱°۳۴′شرقی / ۳۵٫۴۴°شمالی ۵۱٫۵۷°شرقی / 35.44; 51.57

قَرچَک، مرکز شهرستان قرچک در جنوب شرق استان تهران است که در ۲۰ کیلومتری تهران واقع شده‌است. این شهرستان از سمت شمال شرق به شهرستان پاکدشت، از شرق و جنوب به شهرستان ورامین و از غرب نیز به شهرستان ری محدود می‌باشد. این شهر به دلیل نزدیکی به تهران، سرریز جمعیت پایتخت را به‌ خود جذب می‌کند که علت اصلی آن ارزان‌ بودن مسکن در قرچک نسبت به تهران است.

تاریخچه[ویرایش]

یکی از کوره‌های آجرپزی در قرچک

دلیل اصلی شکل‌گیری قرچک، کوره پزی های آن است. قرچک در سال ۱۳۵۵ به شهر تبدیل شد که علت اصلی توسعه آن، وجود کوره‌پزخانه‌های زیادی بود که در این منطقه وجود دارد.قرچک به دلیل خاک مرغوب همیشه مورد توجه صنعت تولید آجر و سفال بوده و به دلیل حفاری‌های انجام شده به همین منظور در شمال این شهر چاله‌های عظیمی وجود دارد.

بیش از ۹۸ درصد جمعیت این شهر مهاجرانی همچون آذری‌ها، لرها، کردها، کرمانج‌های خراسان، خراسانی‌ها و مردمان شمال ایران هستند.

در دوران جنگ ایران و عراق نیز محله‌هایی از این شهر میزبان شیعیان عراقی بود که به ایران مهاجرت کرده بودند. در قرچک مهاجران محله خاص خود را دارند که ذیل اسم مسجد، نام منطقه‌ای که مردم آن محله از آنجا مهاجرت نموده‌اند، نوشته شده‌است.

راه آهن سراسری تهران-مشهد، جنوب این شهر را به صورت کلی طی می‌کند و مانع پیشروی این شهر به سمت جنوب شده‌است.

تپه باستانی پردیس[ویرایش]

در دو کیلومتری شمال شهرستان قرچک و در نزدیکی روستای پردیس و همجوار با کوره های آجرپزی ، تپه ای هفت هزار ساله خودنمایی می کند که تاریخ تمدن عصر آهن را در خود جای داده است.

به گفته بسیاری از باستان شناسان و محققانی که در تپه پردیس فعالیت کرده اند، این منطقه یکی از قدیمی ترین آثار تاریخی است که تمدن بشری را در عصری نشان می دهد که انسان با درک صحیح از زندگی گروهی ، به ساخت ابزارهای زندگی متمدن روی آورده است.

قدمت تپه پردیس را با تپه سیلک کاشان سنجیده اند و در اصل آثار کشف شده در این مکان تاریخی، هویتی جدید به دشت ورامین و حتی تهران بخشیده است .

در نخستین کاوش های صورت گرفته در سال ۱۳۸۳ آثاری از هزاره های چهارم، پنجم و ششم قبل از میلاد کشف شد، آثاری از جمله سفال های زیبا و متنوع که بسیاری از این آثار موزه های ایران و جهان خودنمایی می کند.

کاوش هایی که در این تپه صورت گرفت مشخص شده که تپه باستانی پردیس قرچک متعلق به هزاره های پنجم و ششم پیش از میلاد بوده که آثاری از تمدن عصر آهن در آن یافت شده است.

کشف کوره های متعدد تولید سفال و نیز پیدا شدن چرخ سفالگری با استوانه ای از شاخ حیوانات در تپه پردیس قرچک متعلق به دوره سیلک دو، هزاره پنجم پیش از میلاد جامعه باستان شناسی فلات مرکزی را با اسرار بسیاری از زندگی آن دوران روبرو کرد.

تپه باستانی پردیس از دو قسمت تپه مرکزی و گورستان عصر آهن تشکیل شده که این گورستان به هزاره قبل از میلاد تعلق دارد.

هرچند که در ابتدای اجرای عملیات کاوش در این تپه باستانی تصور می شد که این منطقه به یکی از مهمترین آثار و جاذبه های گردشگری و تاریخی استان تهران و کشور تبدیل شود و در ابتدا نیز اقداماتی در حفاظت و حراست از آن صورت گرفت ولی درسال های اخیرتوجه ویژه ای به آن صورت نگرفته و حضور گردشگران نوروزی می تواند رونق را بار دیگر به این منطقه باز گرداند.

تپه باستانی پردیس قرچک به شماره ۹۴۹۱ جزو آثار تاریخی کشور به ثبت رسیده است.

جمعیت[ویرایش]

در سرشماری سال ۱۳۹۰ جمعیت شهری: ۱۹۱۵۸۸ نفر زنان: ۹۳۹۱۰ نفر مردان: ۹۷۶۷۸ نفر

و در آخرین سرشماری در سال ۱۳۹۵ کل جمعیت شهرستان قرچک ۲۶۹۱۳۸ نفر که ۱۳۸٬۲۴۹ را مردان و تعداد ۱۳۰٬۸۸۹ را زنان تشکیل می‌دهد. همچنین این شهرستان دارای ۷۹٬۸۵۳ خانوار می‌باشد.[۲]

موقعیت[ویرایش]

شهرستان قرچک در ۲۰ کیلومتری جنوب شرق تهران واقع شده‌است. این شهرستان از سمت شمال شرق به شهرستان پاکدشت، از شرق، جنوب شرق و جنوب به شهرستان ورامین، از جنوب غربی، غرب و شمال غربی نیز به شهرستان ری محدود می‌باشد.[۲]

بخش‌ها

  • بخش قرچک:

شهرها

  • قرچک
  • باقرآباد
  • زیباشهر
  • شهرک‌ها

شهرک طلاییه

▪شهرک الحدید

▪شهرک گلها

▪شهرک کارگر

▪شهرک فرهنگیان

▪شهرک امام حسن

▪شهرک زیتون

▪شهرک امام علی

  • دهستان:
  • دهستان محمدآباد
  • دهستان ولی آباد
  • شاه آبادی
  • داود آباد

روستاها

  • فردیس
  • قشلاق جیتو
  • قشلاق مشهدی ابوالحسن
  • قشلاق مشهدی محمد
  • قشلاق داود آباد
  • امین آباد
  • صالح آباد

اماکن[ویرایش]

  • مسجد جامع شهر قرچک
  • این شهر دارای یک واحد دانشگاه پیام نور، یک واحد دانشگاه آزاد اسلامی و علمی کاربردی می‌باشد.
  • پایانه مسافر بری قرچک
  • پارک ولی عصر
  • امامزاده عبدالله داود آباد
  • پارک جنگلی زیباشهر
  • بلوار طلائیه
  • میدان‌های شهید ستاری و امام خمینی
  • امامزاده بی بی زبیده
  • امامزاده ابراهیم علیه السلام
  • زورخانه علی بن ابی الطالب
  • بیمارستان شهید ستاری

اماکن باستانی و تاریخی[ویرایش]

محله‌ها[ویرایش]

محله‌های قدیمی: باقرآباد، داودآباد، روستای محمدآباد اعلاء، محمدآباد، منبع آب، مخابرات، فردیس، قشلاق فردیس، زیباشهر، باهنر و امین آباد

محله‌های جدید: شهرک طلائیه، فرهنگیان، الحدید، یاس سفید، آریاشهر، کارگر، گلها، امام علی، امام حسن و زیتون، شهرک الهیه و شهرک کمیل

ورزش[ویرایش]

باشگاه‌های قرچک[ویرایش]

  • باشگاه فوتسال شهید منصوری قرچک: یکی از باشگاه‌های فعال فوتسال در کشور ایران است که هم‌اکنون در لیگ برتر فوتسال ایران که بالاترین سطح فوتسال در ایران می‌باشد، به رقابت با دیگر تیم‌ها می‌پردازد. بازی‌های خانگی شهید منصوری و تمرین‌های تیمی در سالن ۷ تیر قرچک که متعلق به اداره ورزش و جوانان شهرستان قرچک می‌باشد برگزار می‌شود و در سال ۱۳۹۵ توسط مدیر عامل باشگاه به دانشگاه آزاد فروخته شد و از صحنه رقابت‌های ورزشی خارج شدند - باشگاه مقاومت قرچک که در رده بزرگسالان و امید در لیگ دسته دو کشور فعالیت می‌نماید و از سال ۱۳۹۲ به جمع خانواده ورزش شهرستان وارد شده‌است در سال ۱۳۹۵ به لیگ دسته یک کشور صعود نمودند و در سال ۹۶ به لیگ برتر فوتسال ایران صعود کردند.
  • باشگاه فوتسال مقاومت قرچک: از سال ۱۳۹۲ فعالیت خود را شروع نمود و در سال ۱۳۹۶ به لیگ برتر صعود کرد.

مشاهیر قرچک[ویرایش]

شهید سرتیپ منصور ستاری زاده روستای ولی‌آباد قرچک است.[۵]

پانویس[ویرایش]

  1. «تعداد جمعیت و خانوار به تفکیک تقسیمات کشوری براساس سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال ۱۳۹۵» (اکسل). درگاه ملی آمار.
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ قرچک، روابط عمومی فرمانداری. «معرفی شهرستان قرچک - فرمانداری قرچک». qarchak.ostan-th.ir. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۱۲-۰۳.
  3. #amp_tf=From%20%251$s&aoh=16098345711193&referrer=https://www.google.com&ampshare=https://www.irna.ir/news/81704286/%25D8%25AA%25D9%25BE%25D9%2587-%25D9%2587%25D8%25B4%25D8%25AA-%25D9%2587%25D8%25B2%25D8%25A7%25D8%25B1-%25D8%25B3%25D8%25A7%25D9%2584%25D9%2587-%25D9%25BE%25D8%25B1%25D8%25AF%25D9%258A%25D8%25B3-%25D9%2582%25D8%25B1%25DA%2586%25D9%2583-%25D8%25AF%25D8%25B1%25D8%25A2%25D8%25B3%25D8%25AA%25D8%25A7%25D9%2586%25D9%2587-%25D9%2588%25D9%258A%25D8%25B1%25D8%25A7%25D9%2586%25D9%258A «تپه هشت هزار ساله پردیس قرچک درآستانه ویرانی - ایرنا» مقدار |نشانی= را بررسی کنید (کمک). www-irna-ir.cdn.ampproject.org. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۰۱-۰۵.
  4. ==#amp_tf=From%20%251$s&aoh=16098345711193&referrer=https://www.google.com&ampshare=https://www.radiofarda.com/a/321796.html «آثار باستانی هفت هزارساله در تپه فردیس کشف شد» مقدار |نشانی= را بررسی کنید (کمک). www-radiofarda-com.cdn.ampproject.org. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۰۱-۰۵.
  5. «زندگینامه: منصور ستاری (۱۳۲۷ - ۱۳۷۳)». همشهری آنلاین. ۲۰۱۳-۰۶-۰۷. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۳-۲۴.

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]