چیذر

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو

چیذَر یکی از محلات واقع در منطقه ۱ شهر تهران است. چیذر در قدیم یک روستا بوده که بعداً با گسترش شهر تهران جزئی از این شهر شده‌است. با توسعه روز افزون شهر و رشد آمار ساخت و ساز به ویژه در منطقه یک، چهره چیذر نیز به کلی تغییر کرده و عمدتا به جای خانه ها و خانه باغ های یک و دو طبقه، آپارتمان های چند طبقه در تمام معابر اغلب باریک این محله سر برآورده و طبیعی است که جمعیت پذیری محله را افزوده است، به این ترتیب عده ای از خارج از محله چیذر اکنون در این نقطه سکونت پیدا کرده اند و مثل اغلب محله ها بافت بومی دستخوش تغییرات اساسی شده است. بخشی کوچکی از محله چیذر با توجه به معابر کم عرض و بافت قدیمی جزء مناطق بومی همچنان هستند اما عمده پهنه این محله به کلی نوسازی شده و معابر پهن شده و بافت جدید و ساختمان های لوکس جایگزین شده است.

محدوده محله چیذر[ویرایش]

چیذر از سمت شمال به خیابان فرمانیه غربی (لواسانی) و از سمت جنوب به اتوبان صدر - بلوار قیطریه و م پیروز و از سمت شرق به خیابان کامرانیه جنوبی (پاشاظهری) و از سمت غرب به خیابان براتی - نعمتی و لاله محدود می شود [۱] چیذر در میان محله‌های قیطریه، دزاشیب، اختیاریه، فرمانیه و کامرانیه واقع شده‌است و از جنوب به بزرگراه صدر محدود می‌شود. محله چیذر از بدو شکلگیری به شکل مثلث بوده است این محله در خاور قیطریه و سه کیلومتری تجریش واقع شده‌است. املاک این محله از سوی خاور به قیطریه، از شمال به املاک جماران، از باختر به املاک رستم‌آباد و از جنوب به زمینهای دروس محدود می‌شد.

تاریخچه چیذر[ویرایش]

  • محله چیذر از سابقه تاریخی و مذهبی طولانی برخوردار است و دلیل آن وجود امامزاده علی اکبر(ع) با مساحت دو هزار متر مربع عرصه وعیان در قلب این محله است، این امامزاده نقش اصلی در شاخص شدن چیذر ایفا کرده است. در قدیم سراسر این محدوده خرده‌مالک بوده‌ و دو کوچه معروف این محله به نام‌های کوچه تکیه و کوچه امامزاده بوده و هستند.
  • محله چیذر که آن را چیزر و بر روی سنگ قبرهای کهنه و قدیمی شیزر نوشته‌اند و این امر نشان می دهد که در زمان های قبل از اسلام در تپه باستانی چیذر آتشکده هایی متعلق به زرتشتیان وجود داشته است [۱].
  • بیشتر ساکنین چیذر از طایفه گرجی به نام سیاوشی بودند که حدود سال ۱۳۲۰ در آنجا ساکن شدند، ساکنین بومی از نوادگان طوایف هاشمی علیا - مام بیگی و چیذری می باشند.
  • هوای چیذر خیلی خنک نیست. شب‌باد این محل باد توچال و روزباد آن باد ورامین است و باد شهریار در صورتی که شدتی داشته باشد بر این آبادی می‌وزد.
  • پیشه مردم چیذر کشاورزی (به دلیل حاصلخیز بودن منطقه) و گله‌داری و کارگری کارخانه ضرابخانه و قورخانه سلطنت‌آباد و کسب و دکانداری بوده است.
  • از باغهای معروف این محله باغ شعاع‌السلطنه است که سه دانگ آن از آن صارم‌الدوله بوده‌است. این باغ استخر قابل توجهی نیز داشته‌است.
  • از رویدادهای ثبت شده مربوط به چیذر این است که مستشارالدوله پس از تشکیل کابینه تازه سپه‌سالار، روزی به تجریش رفته و ولوله عظیمی در آنجا دیده که ارمنی‌های یپرم‌خان به راه انداخته بودند و پس از دستگیری حاجی مجدالدوله در دزاشیب می‌نویسد: «دسته دیگر از اجامر نظمیه در چیزر به خانه ظهیرالاسلام ریخته، پس از تیراندازی‌های فراوان، او را مغلولاً به نظمیه برده‌اند و درصدد بوده‌اند تا دامنه شب جمع دیگری را همین طور اسیر و محبوس سازند».

خیابان ها[ویرایش]

  • خیابان هاشمی علیا
  • خیابان خراسانی
  • خیابان بهمن پور
  • خیابان چیذری
  • میدان ندا (تمامی خیابانهای منشعب از آن)
  • خیابان صالحی
  • خیابان سلیمانی شرقی
  • خیابان صادقی
  • خیابان تواضعی
  • خیابان سلیمی جنوبی
  • خیابان عباسی
  • خیابان محمودیان
  • خیابان پارس
  • خیابان وطن پور

اماکن چیذر[ویرایش]

اماکن قدیم[ویرایش]

  • امامزاده علی‌اکبر (چیذر)
  • امامزاده اسماعیل بن زکریا
  • باغ و عمارت فرخ‌خان امین‌الدوله
  • مسجد (یک در)، تکیه (یک در)، گرمابه (۷ در)
  • دکان (هفت در)
  • کوره آجرپزی

اماکن امروزی[ویرایش]

  • ورزشگاه عقیلی چیذر
  • مجتمع ورزشی ایرانیان
  • زورخانه آیت الله طالقانی
  • درمانگاه شبانه روزی ندا
  • فروشگاه شهروند چیذر

خطوط حمل و نقل عمومی[ویرایش]

خطوط اتوبوسرانی عبوري از ضلع جنوبي و شمالي اين محله به صورت ذیل مسافران را جابجا می‌نمایند:

  • خط ۱۰۶ پایانه لاله به پایانه شهید افشار (پارک وی)در مسير بلوار ارتش ، بزرگراه هاي امام علي ، شهيد بابايی ، ايستگاه متروی نوبنياد ، برزگراه صدر ، پل صدر و كامرانيه ، ( چيذر )، ادامه بزرگراه صدر ، بزرگراه مدرس
  • خط ۲۱٧ شهرک صدف به بلوار صبا (متروی قیطریه) در مسير شهرك صدف و نفت ، ميني سيتي ، بلوار ارتش ، نارنجستان هفتم ، خيابان لواساني ( فرمانيه )، بلوار شهيد اندرزگو ، ( چيذر ) ، ادامه بلوار اندرزگو ، قيطريه و بلوار صبا [۲]

منابع[ویرایش]

  • ستوده، منوچهر: جغرافیای تاریخی شمیران، جلد یکم، مؤسسه مطالعات و تحقیقات فرهنگی (پژوهشگاه)، تهران ۱۳۷۱، صص ۳۲۵–۳۳۴.
  • راه خودرو، نقشه ویژه ترافیکی تهران (مخصوص خودرو)، تهران۱۳۸۳.