رودهن

مختصات: ۳۵°۴۴′۲۰″شمالی ۵۱°۵۴′۴۳″شرقی / ۳۵٫۷۳۸۹°شمالی ۵۱٫۹۱۱۹°شرقی / 35.7389; 51.9119
از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
رودهن
Boumehen.jpg
کشور ایران
استانتهران
شهرستاندماوند
بخشرودهن
نام(های) پیشینکوهپایه، آبگان
سال شهرشدن۱۳۴۱
مردم
جمعیت۲۸٬۵۳۳[۱]
رشد جمعیت+۲٫۵
جغرافیای طبیعی
ارتفاع۱۷۵۸ متر
آب‌وهوا
میانگین دمای سالانه۱۸ درجه سانتیگراد
اطلاعات شهری
پیش‌شمارهٔ تلفن۰۲۱
وبگاهشهرداری رودهن
رودهن بر ایران واقع شده‌است
رودهن
روی نقشه ایران
۳۵°۴۴′۲۰″شمالی ۵۱°۵۴′۴۳″شرقی / ۳۵٫۷۳۸۹°شمالی ۵۱٫۹۱۱۹°شرقی / 35.7389; 51.9119

رودِهِن، شهری در شهرستان دماوند از توابع استان تهران است که در ۳۰کیلومتری شرق تهران قرار دارد. رودهن از شمال با شهرستان آمل، از شرق با دماوند، از غرب با شهرستان پردیس و از جنوب با ورامین و پاکدشت همسایه است.

جمعیت

جمعیت این شهر براساس سرشماری سال ۱۳۹۰ ایران، ۲۱٬۴۷۷ نفر (۶٬۶۲۷ خانوار) شامل ۱۰٬۸۰۷ مرد و ۱۰٬۶۷۰ زن است.[۴]

نزدیکی به جاده‌های اصلی تهران – شمال (هراز و فیروزکوه) نیز از عوامل مؤثر در رشد چشمگیر این شهر بود و طبق سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۵۵، جمعیت رودهن و حومه تنها چهار هزار نفرگزارش شد و پس از تقریباً یک دهه، تا زمان تأسیس دانشگاه آزاد اسلامی، جمعیت شهر به بیش از سیزده هزار نفر رسید. با توجه به تأسیس این مرکز آموزش عالی و گسترش سریع آن، بافت جمعیتی این شهر نیز به سرعت تغییر یافت. حضور چند هزار دانشجو که به صورت جمعیت شناور در طول روز به این شهر وارد و از آن خارج می‌شدند، اقامت حداقل دو تا سه هزار از این دانشجویان در این شهر در خوابگاه‌ها و خانه‌های استیجاری، موج مهاجرت از اطراف و حتی شهرهای دیگر به ویژه شهرستان‌های استان مازندران، خراسان و استانهای دیگر سبب شد که در سرشماری ۱۳۶۵ جمعیت این شهر به بیش از دو برابر افزایش یابد.

زبان

ساکنان اصلی رودهن، ترک‌تباران هستند که در دوره قاجار به این شهر مهاجرت کردند.[۵][۶][۷][۸][۹]. شماری از طایفه کردبچه از ابتدای دوران قاجار ساکن این منطقه هستند. بخشی از مردم رودهن، گویشور زبان مازندرانی هستند.[۱۰][۱۱][۱۲]

رئیس شورای اسلامی شهر بومهن: رودهن که بعد از بومهن قرار گرفته‌است، محل تلاقی مردم ترک‌زبان و مازنی زبان است.[۱۳]

ابنیه تاریخی

از بناهای تاریخی این شهر می‌توان به پلی اشاره کرد که متروکه شده و از دوره صفویه است. همچنین به ساختمان هتل آبعلی که امروزه به اردوگاه دانش‌آموزی تبدیل شده‌است. رودهن قدیم در منتهی‌الیه رودخانه‌ای واقع شده‌است که امروزه بلوار شریعتی نام دارد و به نام تجرک معروف است. در این نقطه آثار قبرهای زرتشتیان پابرجاست که هنوز مورد توجه قرار نگرفته‌است. مهم‌ترین آثار تاریخی و فرهنگی رودهن را می‌توان به پل نمیر (قرن سوم)، پل زنجیر یا فیروزکوه، بقعه مبارک امامزاده محمدتقی رودهن که از فرزندان موسی کاظم است، امامزاده روح‌الله روستای جورد، امامزاده پیش روستای وسکاره، حمام و خانه تاریخی روستای جورد و وسکاره، ساختمان سابق هتل آبعلی و… که هر یک گویای تاریخ این منطقه است، نام برد.

صنایع دستی

زیورآلات دستی یکی از قدیمی‌ترین صنایع دستی رودهن به حساب می‌آید، علاوه بر این معرق کاری هم از دیگر صنایع دستی این شهر به حساب می‌آید در هنر معرق کاری با استفاده از ابزارهای خاص نقش‌های منحصر به فردی را بر روی چوب به وجود می‌آورند.

از دیگر صنایع دستی این شهر می‌توان به سفال گری اشاره کرد. منبت کاری، خوش نویسی، ملیله سازی و چرم و قلاب بافی از دیگر صنایع این شهرستان است. [۱۴]

دانشگاه آزاد

دانشگاه آزاد اسلامی واحد جامع و بین‌المللی رودهن بابیش از بیست هزار دانشجو، شهر ۴۰ هزار نفری رودهن را به یک شهر دانشگاهی تبدیل کرده‌است. این دانشگاه به عنوان یکی از بزرگترین و معتبرترین دانشگاه‌های کشور از لحاظ فضای آموزشی و علمی شناخته شده‌است. [۱][پیوند مرده]

دانشگاه علمی کاربردی شهرداری رودهن

دانشگاه علمی کاربردی رودهن در سال ۱۳۸۲ در مقطع کاردانی تأسیس شد. اکنون با حدود ۷۰۰ دانشجو و در دو مقطع کاردانی و کارشناسی و قریب به ۱۴ رشته کاردانی و ۳ رشته کارشناسی در زمینی به مساحت ۱۰۵۰۰ مترمربع و ساختمان آموزشی با زیربنای ۱۷۰۰ متر مربع در حال فعالیت است.

نگاره‌ها

پانویس

  1. نتایج سرشماری ۱۳۹۵ وبگاه مرکز آمار ایران
  2. «ذخیرهٔ لغوی زبان مازندرانی و زبان تالشی<! عنوان تصحیح شده توسط ربات>». بایگانی‌شده از اصلی در ۳۰ ژوئیه ۲۰۱۲. دریافت‌شده در ۱۲ ژوئیه ۲۰۱۲.
  3. «گذری بر زبان و گویش مازندرانی؛ مهرآوا<! عنوان تصحیح شده توسط ربات>». بایگانی‌شده از اصلی در ۱۰ مه ۲۰۱۲. دریافت‌شده در ۱۲ ژوئیه ۲۰۱۲.
  4. نتایج سرشماری ۱۳۹۰ وبگاه مرکز آمار ایران
  5. دانشنامه جهان اسلام. ۲۰ جلد. مرکز دایرةالمعارف بزرگ اسلامی. ۱۳۹۴. ص. ۵۰۷.
  6. «بررسی منشأ مهاجران اولیه رودهن». نامه انسان‌شناسی.
  7. «معرفی بخش رودهن در شهرستان دماوند». پایگاه خبری تارود دماوند.
  8. «رودهن شهری حیاتی». دماوندم آرزوست.
  9. The present Geographical domain of Mazandarani extends from the border of Gilan in the west to the plains of Gorgan in the east. the southern border reaches somewhat unexpectedlly, beyond the lofty chain of alborz, to include firuzkuh and damavand, and countinues all the way south to the outskirts of tehran in Lavasanat, Rudehen etc ...., HABIB BORJIAN., “Mazandaran: Language and People (The State of Research) pp 295,” Academic Commons Columbia University , online edition
  10. جعفری دهقی، محمود؛ خلیلی پور، نازنین؛ جعفری دهقی، شیما (۱۳۹۳). زبان‌ها و گویش‌های ایرانی (گذشته و حال). تهران: مرکز دایرةالمعارف بزرگ اسلامی. ص. ۲۶۱. شابک ۹۷۸-۶۰۰-۶۳۲۶-۶۳-۴.
  11. نصری اشرافی، جهانگیر (۱۳۷۷). واژه‌نامه بزرگ تبری. به کوشش حسین صمدی، سید کاظم مداح، کریم الله قائمی، علی اصغر یوسفی نیا، محمود داوودی درزی، محمد حسن شکوری، عسکری آقاجانیان میری، جهانگیر نصری اشرفی، ابوالحسن واعظی، ناصر یداللهی، جمشید قائمی، فرهاد صابر و ناعمه پازوکی. تهران: اندیشه پرداز و خانه سبز. ص. صفحه ۳۲ جلد اول. شابک ۹۶۴۹۱۱۳۱۵۰.
  12. «ذخیره لغوی زبان مازندرانی و زبان تالشی». پایگاه تالش‌شناسی. دریافت‌شده در ۳۱ ژانویه ۲۰۲۱.
  13. https://www.dana.ir/news/605476.html/شهر-بومهن-آنطور-که-رسانه-ها-معرفی-می-کنند-نیست
  14. خاطره محمدی. «صنایع دستی رودهن | از سبزی‌های معطر تا تابلوفرش‌های ارزشمند». اتاقک.

منابع