کاخ شهرستانک

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو

مختصات: ۳۵°۵۶′۴۲″ شمالی ۵۱°۲۲′۲۸٫۷″ شرقی / ۳۵٫۹۴۵۰۰°شمالی ۵۱٫۳۷۴۶۳۹°شرقی / 35.94500; 51.374639

کاخ شهرستانک
Shahrestanak11.jpg
نامکاخ شهرستانک
کشور ایران
استاناستان البرز
شهرستانکرج
بخشآسارا
اطلاعات اثر
کاربریکاخ
کاربری کنونیاقامتگاه کوهنوردان
دورهٔ ساخت اثردوره قاجار
اطلاعات ثبتی
شمارهٔ ثبت۱۹۲۵
تاریخ ثبت ملی۱۶ شهریور ۱۳۷۶

کاخ شهرستانک یا کاخ ناصرالدین شاهی شهرستانک، کاخی مربوط به دورهٔ قاجار در روستای شهرستانک است.

تاریخچه[ویرایش]

کاخ را در سال ۱۸۷۸ میلادی به فرمان ناصرالدین شاه معماری به نام آقا محمدابراهیم خان برای اقامت ییلاقی پادشاهان قاجار بنا کرده‌است. پس از سقوط قاجاریه، کاخ به دلیل بی‌توجهی، شرایط جوی نامناسب و غارت و تخریب انسانی، رو به ویرانی می‌نهد. روند تخریب و ویرانی بنا تا حدود سال ۱۳۴۸ خورشیدی ادامه داشت، تا در این سال با تصمیم فدراسیون کوهنوردی ایران به عنوان اقامتگاه موقت کوهنوردان بازسازی شد.

کاخ شهرستانک در ۱۶ شهریور ۱۳۷۶ با شماره ۱۹۲۵ در فهرست آثار ملی ایران ثبت شد.

مشخصات[ویرایش]

کاخ در دو بخش بیرونی و اندرونی ساخته شده‌است. حیات بیرونی به شکل مستطیلی با دو کنج پخ در چهار تراز طراحی شده و ورودی به شکل نیم دایره در تراز اول قرار گرفته‌است. عمارت بیرونی در ابعاد ۱۲ در ۲۴ متر در دو طبقه در تراز سوم ساخته شده بود که در حال حاضر طبقه دوم تخریب شده. در پخ شمال غربی و در مرز میان اندرونی و بیرونی حمام خصوصی شاه قرار دارد. بخش اندرونی شامل دو حیاط در دو تراز متفاوت است. حیاط شمالی یا تحتانی با ابعاد ۱۸ در ۲۴ متر مسکن خدمه بوده و حیاط جنوبی با ابعاد ۲۶ در ۴۰ متر برای سکونت حرم شاهی ساخته شده‌است. اندرونی از لحظ ساختمانی شبیه کاروانسرا است و این شباهت در حیاط جنوبی بیشتر است.

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  • کیانی، محمد یوسف. معماری ایران، دوره اسلامی. تهران: ۱۳۶۶. ص۲۴۳–۲۴۴
  • قربانی، نعیمه. کاخ شهرستانک. رشد آموزش تاریخ، شماره ۳۵ (تابستان ۱۳۸۸): ص۵۴–۵۵
  • «دانشنامهٔ تاریخ معماری ایران‌شهر». سازمان میراث فرهنگی و گردشگری ایران. بایگانی‌شده از اصلی در ۲۳ اکتبر ۲۰۱۵. دریافت‌شده در ۲۰۱۱-۰۵-۱۹.