کهکشان
از ویکیپدیا، دانشنامهٔ آزاد.
کهکشان به مجموعه ستارگان، گاز و غبار گفته میشود که با نیروی جاذبه کنار هم نگاه داشته شدهاند. کوچکترین کهکشانها دارای عرضی برابر با چند صد سال نوری هستند و بزرگترین کهکشانها تا ۳ میلیون سال نوری عرض دارند و شامل بیش از ۱۰۰۰ میلیارد ستاره هستند. اشکال کهکشانها بر اساس شیوهای طبقه بندی میشود که طبق شیوه طبقه بندی ستاره شناس آمریکایی، ادوین هابل، شکل یافتهاست. در مورد تکامل کهکشانها اطلاعات قطعی کمی در دست است. تنها مطلب مورد اطمینان این است که کهکشانها میلیاردها سال پیش به شکل تودهای از ابرهای گازی و غباری بوجود آمدند.
فهرست مندرجات |
[ویرایش] طبقه بندی کهکشان ها
کهکشانها دارای طبقه بندیهای مختلفی هستند که عوامل موثر در این طبقه بندیها شامل: ساختمان، تراکم، رنگ، نوع، تشعشعات و نورانیت و... است. از جمله طبقه بندی کهکشانها میتوان به طبقه بندی ادوین هابل اشاره کرد که در این طبقه بندی کهکشانها به سه دسته تقسیم میشوند. ۱- مارپیچی ۲- بیضوی ۳- نامنظم که هر کدام به زیر مجموعههای زیرتقسیم میشوند :
کهکشانهای بیضوی به گروههای E ۰ - E ۲ - E ۵ - E ۷
کهکشانهای مارپیچی به گروههای Sa - Sb - Sc - Sd
کهکشانهای مارپیچی بسته به گروههای SBa - SBb - SBc - SBd
کم نورترین کهکشانها در طبقه بندی کهکشانهای محلی در طبقه کهکشانهای بیضوی هستند. کهکشانهای غیر منظم دارای ابرهای ماژلانی، تعداد زیادی ستاره جوان و سحابی است که در آن ستارههای جدید پدید میآیند. کهکشانهای مارپیچی هم مخلوطی از کهکشانهای جوان و پیر هستند. دربازوی جوان ترها ستارگان غول پیکر سفید، ستارگانی مانند خورشید، کوتولههای سفید و گازها و گرد وغبار وجود دارد.
[ویرایش] کهکشان راه شیری
نوشتار اصلی را بخوانید: راه کاهکشان
کهکشان راه شیری دارای درازائی به طول ۱۲۰٫۰۰۰ سال نوری است. قطر این کهکشان نیز در مرکز، رقمی معادل ۲۰٫۰۰۰ سال نوری وقطر بازوی آن در حدود ۳۰۰۰ سال نوری است. کهکشان ما در حدود ۲۰۰ میلیارد ستاره دارد. منظومه شمسی و خورشید در فاصله ۳۰٫۰۰۰ سال نوری از مرکز کهکشان قرار دارند و همچنین با سرعتی معادل ۲۰۰ تا ۳۰۰ کیلومتر بر ثانیه به دور مرکز کهکشان میچرخد که حدود ۲۲۵ میلیون سال طول میکشد تا این مجموعه یک بار بچرخد.
[ویرایش] کهشانهای همسایه با کهکشان راه شیری
نزدیک ترین کهکشان به ما کهکشان آندرومدا است که از لحاظ ساختار درست مانند کهکشان راه شیری مارپیچی و دارای بازوست به همین دلیل خواهر کهکشان راه شیری نامیده میشود. این کهکشان در فاصله ۱۵۰٫۰۰۰ سال نوری از ما قرار دارد و در حال حاضر نیز در حال نزديك شدن به ما میباشد. اما متوسط فاصله کهکشانها حدود ۲٫۰۰۰٫۰۰۰ سال نوری است. تصاویر گرفته شده توسط تلسکوپ فضایی هابل از سنگین ترین ستاره کهکشان راه شیری نشان می دهد: این ستاره تاج خود را از دست داده است. به گزارش خبرگزاری مهر، این ستاره چاق که Pismis 24-1 نام دارد یکی از اعضای جوان و درخشان مجموعه بسیار کوچکی از ستارگانی است که به Pismis 24 معروفند و در حدود 8 هزار سال نوری با زمین فاصله دارند.
اندازه گیری اولیه از این مجموعه جرمی در حدود 200 و حتی 300 برابر جرم خورشید ما را نشان می دهد که این حجم بسیار بالا تنها در بخش هایی از گیتی که بسیار شلوغ و پرجمعیت هستند، یافت می شود.
بنا بر گزارش خبرگزاری فرانسه، مشاهدات جدید فضانوردان از ستاره Pismis 24-1 حاکی است : این ستاره احتمالاً از دو یا حتی سه ستاره تشکیل شده است. چنین ستارگان پرحجمی به برخورداری از حیات کوتاه مدت نیز محکوم هستند. این ستارگان پس از چند میلیون سال منفجر شده و به سیاهچاله هایی تبدیل می شوند. دوره حیات خورشید ما 3 هزار برابر دوره زندگی این ستارگان است.


