مارمولک

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
مارمولک‌ها
Fossil range: ژوراسیک پیشینهولوسن، ۱۹۹ تا ۰ میلیون سال پیش
Possible تریاسه پسین record
از بالا سمت چپ در جهت گردش ساعت: آفتاب‌پرست محجبه (Chamaeleo calyptratus), بزمجه گلوسفید (Varanus albigularis), common blue-tongued skink (سقنقور شرقی زبان‌آبی), سوسمار ایتالیایی (Podarcis sicula), giant leaf-tailed gecko (گکوی برگی), and legless lizard (مارمولک بی‌پا)
از بالا سمت چپ در جهت گردش ساعت: آفتاب‌پرست محجبه (Chamaeleo calyptratus), بزمجه گلوسفید (Varanus albigularis), common blue-tongued skink (سقنقور شرقی زبان‌آبی), سوسمار ایتالیایی (Podarcis sicula), giant leaf-tailed gecko (گکوی برگی), and legless lizard (مارمولک بی‌پا)
آرایه‌شناسی (زیست‌شناسی)
Included groups
مارشکلان
گکوسان‌ها
ایگوآناسانان
لاسرتاها
سقنقورریختان
شاخه‌بندی included but traditionally excluded groups
مارها
کرمی‌مارمولکان
مترادف (زیست‌شناسی)

Sauria Macartney, 1802

مارمولک‌ها نام عمومی گروه بسیار بزرگی از خزندگان از راستهٔ پولک‌داران است که شامل بیش از ۶۰۰۰ گونه خزنده هستند.[۱] مارمولک در سرتاسر کرهٔ زمین جز قطب جنوب و قطب شمال پراکنده شده‌اند. اکثر مارمولک‌ها چهار اندام حرکتی، گوش‌های خارجی و یک دُم دارند. مارمولک‌ها دید پیشرفته‌ای دارند و قادرند رنگ‌ها را ببینند، همچنین دارای حس بویایی قدرتمندی نیز هستند.

یک مارمولک برتاگیم

مارمولک‌ها دارای اندازه‌های متنوعی هستند. برخی از آفتاب‌پرست‌ها و گکوها اندازه‌های کوچکی در حد چند سانتی‌متر دارند و گونه‌هایی مانند اژدهای کومودو، تا ۳ متر طول دارند. مارمولک‌ها عموماً دارای چهار دست و پا هستند و تعدادی از آن‌ها نیز، فاقد دست و پا بوده و ظاهری مشابه مارها دارند. تعدادی از آن‌ها مانند مارمولک‌های پرنده نیز دارای توانایی نوعی پرواز موسوم به گلاید کردن هستند. بیشتر مارمولک‌ها گوشت‌خوار هستند. مارمولک‌های کوچک، عموماً از حشرات تغذیه می‌کنند و انواع بزرگ‌تر مانند اژدهای کومودو، می‌توانند از پستاندارانی به بزرگی گاومیش، تغذیه کنند.[۲]

مارمولک‌ها جهت حفاظت از خود در مقابل حیوانات شکارچی روش‌ها و ابزارهای متنوعی مانند زهر، استتار و خودوابری به معنای جداکردن عمدی دُم خود در مواجهه با خطر، به‌کار می‌برند.[۳] روز جهانی مارمولک در نیم‌کره شمالی، ۴ فوریه و نیم‌کره جنوبی ۱۴ اوت می‌باشد.

پانویس[ویرایش]

  1. «THE REPTILE DATABASE». www.reptile-database.org. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۰۵-۲۶.
  2. Muir، Hazel. «Minute gecko matches smallest reptile record». New Scientist (به انگلیسی). دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۰۵-۲۶.
  3. «The world's top 10 reptiles – in pictures» (به انگلیسی). The Guardian. ۲۰۱۶-۰۵-۰۵. شاپا 0261-3077. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۰۵-۲۶.

منابع[ویرایش]

  • "سوسمار". ویکی‌پدیای انگلیسی. Retrieved 6 November 2008.
  • به اعتقاد بدوی‌ها عرب خون سوسمار شفا دهنده است[۱]