شهرستان تبریز

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
شهرستان تبریز
Tabriz shahrestan.png
موقعیت شهرستان تبریز در نقشهٔ استان آذربایجان شرقی
اطلاعات کلی
کشورFlag of Iran.svg ایران
استانآذربایجان شرقی
مرکز شهرستانتبریز (بزرگ‌ترین شهر شمال‌غرب ایران)
سایر شهرهاسردرود، خسروشاه، باسمنج
مردم
جمعیت۱٬۷۷۳٬۰۳۲ نفر (سال ۱۳۹۹)[۱]
داده‌های دیگر
پیش‌شمارهٔ تلفن۰۴۱

شهرستان تبریز یکی از شهرستان‌های استان آذربایجان شرقی است که در مرکز این استان واقع شده‌است. مرکز این شهرستان، شهر تبریز است که مرکز اداری و سیاسی استان است. شهرستان تبریز طبق آخرین تقسیمات کشوری از ۳ بخش، ۴ شهر، ۷ دهستان و ۷۰ روستا تشکیل شده‌است.[۲][۳][۴]

جغرافیا

وسعت شهرستان تبریز به‌طور تقریبی ۱۷۸۱ کیلومتر مربع است. شهرستان تبریز از شمال به شهرستان ورزقان، از جنوب به شهرستان مراغه، از شرق به شهرستان هریس و بستان آباد، از غرب به شهرستان اسکو و شمال غرب به شهرستان شبستر محدود می‌گردد.

این شهرستان در ۴۶ و ۲۵ طول شرقی و ۳۸ و ۲ عرض شمالی از نصف‌النهار گرینویچ واقع شده‌است و ارتفاع تقریبی آن از سطح دریا۱۳۰۰ تا۲۱۰۰ متر متغیر می‌باشد.

نمایی از کلانشهر تبریز از بالای کوه عینالی
نمایی از کلانشهر تبریز از بالای کوه عینالی
نمایی از شهر تبریز
نمایی از شهر تبریز

شهرستان تبریز از دو ناحیهٔ کوهستانی و دشت تشکیل شده‌است. ارتفاع از سطح دریا در دشت ۱۳۱۰ و در مناطق کوهستانی تا ۲۱۰۰ متر بالغ می‌گردد. این شهرستان از شمال و جنوب، به‌وسیلهٔ کوه‌های عینالی و سهند احاطه شده‌است.

پوشش گیاهی و جانوری

پوشش گیاهی و جانوری شهرستان تبریز به‌شرح زیر است:[۵]

دسته انواع ملاحظات
درختان انواع درختان راش، بلوط، ممرز، افرا، ون و همچنین درختان میوه جنگلی از قبیل گردو، گیلاس، فندق، سیب و گلابی
گیاهان (عمومی) کنگر وحشی، خارشتر، چمن، خاکشیر، قیاغ اولی، شیرین بیان، روناس، گندمیان، بومادران و گون کتیرا در بیشتر نواحی در بیشتر ایام سال می‌رویند.
گیاهان (جلگه تبریز) مراتع ییلاقی (به‌ویژه در دامنهٔ تودهٔ کوهستانی سهند) و مراتع قشلاقی (اطراف دریاچه ارومیه)
گیاهان (دامنه‌های سهند) به‌علت شیب تند و سنگلاخی‌بودن پوشش گیاهی مانند گونه‌های مناطق کوهستانی پوشش گیاهی دامنه‌های سهند از پوشش گیاهی دامنه‌های سبلان فقیرتر است.
گیاهان (در نواحی جلگه‌ای و کم‌ارتفاع) مانند گیاهان ایران مرکزی در نواحی خشک‌تر، گیاهانی مانند خارشتر، فراوان وجود دارد.
جانوران گرگ، گراز، روباه، خرس، قوچ، میش، بز وحشی، شغال، آهو و خرگوش
پرندگان بومی کبک، اردک، غاز، قرقاول
پرندگان مهاجر مرغ سقا، فلامینگو، انواع مرغابی و دُرنا، لک‌لک و حواصیل حواصیل در حوالی رودخانه‌های شهرستان یافت می‌شود.

تقسیمات کشوری و جمعیت

نقشهٔ موقعیت بخش‌های ۳ گانه و شهرهای ۴ گانهٔ شهرستان تبریز.

جمیعت شهرستان تبریز در سال ۱۳۹۵ خورشیدی بالغ بر ۱٬۷۷۳٬۰۳۲ نفر بوده که از این تعداد ۱٬۶۴۹٬۲۵۸ نفر ساکن ۴ شهر تبریز، سردرود، خسروشاه و باسمنج و ۱۲۳٬۷۷۴ نفر نیز ساکن روستاهای شهرستان بوده‌اند.[۱][۶][۷]

  1. بخش مرکزی شهرستان تبریز: ۱٬۶۹۳٬۰۴۲ نفر
    1. شهر تبریز: ۱٬۵۸۴٬۸۵۵ نفر
    2. شهر سردرود: ۲۹٬۷۳۹ نفر
    3. دهستان آجی‌چای: ۴۶٬۰۵۴ نفر
    4. دهستان مهران‌رود: ۱۹٬۹۴۹ نفر
    5. دهستان اسپران: ۱۴٬۳۹۳ نفر
    6. دهستان سردصحرا: ۱۴٬۱۰۲ نفر
  2. بخش خسروشاه: ۴۸٬۶۶۳ نفر
    1. شهر خسروشاه: ۲۱٬۹۷۲ نفر
    2. دهستان لاهیجان: ۱۶٬۲۹۰ نفر
    3. دهستان تازه‌کند: ۱۰٬۴۰۱ نفر
  3. بخش باسمنج: ۳۱٬۳۲۷ نفر
    1. شهر باسمنج: ۱۲٬۶۹۲ نفر
    2. شهر جدید شهریار: -
    3. دهستان میدان‌چای: ۱۸٬۶۳۵ نفر

منابع

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ «نتایج سرشماری ایران در سال ۱۳۸۵». درگاه ملی آمار. بایگانی‌شده از روی نسخه اصلی در ۲۱ آبان ۱۳۹۲.
  2. «تصویب‌نامه در خصوص تقسیمات کشوری در شهرستان تبریز استان آذربایجان شرقی». پایگاه ملی اطلاع رسانی قوانین و مقررات کشور. دریافت‌شده در ۱۱ اوت ۲۰۲۱.
  3. «تصویب‌نامه در خصوص تقسیمات کشوری در شهرستان تبریز استان آذربایجان شرقی». روزنامه رسمی جمهوری اسلامی ایران. دریافت‌شده در ۱۱ اوت ۲۰۲۱.
  4. «آب گیری طرح گردشگری دریاچه شهید مدنی؛ بزودی/ به آینده ایران خوشبینم/ ایران دیگر کشور جهان سومی نیست». آژانس خبری تحلیلی نصر. دریافت‌شده در ۱۱ اوت ۲۰۲۱.
  5. Tabrīz, Encyclopaedia of Islam
  6. «خواسته تاریخی مردم باسمنج محقق شد / مخالفان در برابر اقدامات قانونی و کارشناسی شده مانع تراشی نکنند». خبرگزاری فارس. دریافت‌شده در ۱۱ سپتامبر ۲۰۲۱.
  7. «فهرست عناصر و واحدهای تقسیمات کشوری ۳ آبان ماه ۱۴۰۰». وزارت کشور. دریافت‌شده در ۷ نوامبر ۲۰۲۱.

پیوند به بیرون