وزارت کشور (ایران)

مختصات: ۳۵°۴۳′۱۰٫۰۶″ شمالی ۵۱°۲۴′۱۱٫۴۸″ شرقی / ۳۵٫۷۱۹۴۶۱۱°شمالی ۵۱٫۴۰۳۱۸۸۹°شرقی / 35.7194611; 51.4031889
از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
وزارت کشور
Flag of the Ministry of Interior (Iran).svg
وزارت دید کلی
بنیان‌گذاریدهه ۱۲۳۰ خورشیدی
حوزهٔ قدرتایران
ستادساختمان وزارت کشور،
خیابان فاطمی، تهران
بودجه سالانه۴۹۴ میلیارد تومان (۱۴۰۰)[۱]
وزیر مسئول
گروه بالادستدولت جمهوری اسلامی ایران
وبگاه

وزارت کشور از وزارت‌خانه‌های ایران است، که به اداره امور درون‌مرزی جمهوری اسلامی ایران می‌پردازد. استانداری‌ها و فرمانداری‌ها و بخشداری‌ها از زیرمجموعه‌های وزارت کشور محسوب می‌شوند و از مهمترین وظایف این وزارتخانه برگزاری انتخابات است. این وزارتخانه دارای ۶ معاونت است.[۲] احمد وحیدی در حال حاضر وزیر کشور است. وزیر کشور اغلب جانشین فرمانده کل قوا در فرماندهی انتظامی و رئیس شورای امنیت کشور است.

تاریخچه[ویرایش]

نام این وزارت‌خانه از هنگام تأسیس در عصر ناصرالدین‌شاه تا اواخر عصر رضاشاه پهلوی، «وزارت داخله» بود که در سال ۱۳۱۸ با پیشنهاد فرهنگستان ایران به «وزارت کشور» تغییر پیدا کرد.[۳][۴]

شرح وظایف[ویرایش]

فراهم نمودن موجبات حفظ نظم و امنیت در سراسر کشور و تأمین آزادی‌های سیاسی و اجتماعی در چارچوب قانون اساسی و سایر قوانین مملکتی و اجرای سیاست عمومی دولت به منظور پیشبرد برنامه‌های اجتماعی، اقتصادی عمرانی و حفظ دستاوردهای انقلاب اسلامی با استفاده از مشارکت‌های عمومی ونظارت بر اداره امور مناطق کشور از طریق استانداران، فرمانداران و بخشداران و همچنین شناسائی و تعیین هویت افراد و رفع بحران‌های ناشی از حوادث و وقایع غیرمترقبه.[۵]

مأموریت‌ها و وظایف[ویرایش]

  • تأمین و حفظ امنیت داخلی و استقرار نظم و آرامش در کشور و ایجاد هماهنگی بین دستگاه‌های اطلاعاتی، انتظامی و نظامی و حفاظت از مرزها.
  • تمشیت امور فرماندهی انتظامی.
  • تلاش در جهت تحقق و توسعه آزادی‌های سیاسی و اجتماعی در چارچوب قانون اساسی و سایر قوانین کشور و تأمین توسعه سیاسی و اجتماعی پایدار و ارتقاء سطح مشارکت عمومی.
  • زمینه‌سازی برای فعالیت مطلوب احزاب و تشکل‌های سیاسی و غیردولتی و نظارت بر فعالیت آنها.
  • هدایت و راهبری و پشتیبانی شوراهای اسلامی و نظارت بر فعالیت آنها.
  • ایجاد نظام مطلوب تقسیمات کشوری.
  • هماهنگی و هدایت استانداران برای تحقق سیاست‌های عمومی و برنامه‌های دولت.
  • سیاست‌گذاری، راهبری و نظارت بر امور مربوط به اتباع و مهاجرین خارجی.
  • اجرای سیاست‌های عمومی دولت به‌منظور پیشبرد برنامه‌های اجتماعی، اقتصادی و عمرانی.
  • برنامه‌ریزی به‌منظور انجام امور انتخابات.
  • هماهنگی در جهت توسعه امور عمرانی شهرها و روستاها و هدایت و پشتیبانی فنی – اجرایی شهرداری‌ها و دهیاری‌ها و نظارت بر اجرای قوانین و مقررات مربوط به آنها.
  • برنامه‌ریزی و اعمال مدیریت در جهت رفع بحران‌های ناشی از حوادث طبیعی و سوانح غیرمترقبه.
  • شناسائی و تعیین هویت ایرانیان.[۶]

حوزه وزیر[ویرایش]

حوزه وزیر، خود به هشت بخش تقسیم می‌شود که شامل دفتر وزارتی، دفتر جانشین فرماندهی کل قوا در امور فراجا، مرکز حراست، مرکز نوسازی، تحول اداری و فناوری اطلاعات، دفتر ارزیابی عملکرد و پاسخگویی به شکایات، مرکز مطالعات راهبردی و آموزش، دفتر روابط عمومی است.[۲]

وزیران کشور جمهوری اسلامی ایران[ویرایش]

نام نگاره دولت رئیس‌جمهور ـ نخست‌وزیر سمت انتصاب حزب سیاسی
احمد صدر حاج سید جوادی
Ahmad Sayyed Javadi.jpg
هیئت دولت موقت شورای انقلاب مهدی بازرگان وزیر ۱۳۵۷/۱۱/۲۴ نهضت آزادی
هاشم صباغیان
Hashem Sabbaghian.jpg
۱۳۵۸/۰۳/۳۰
اکبر هاشمی رفسنجانی
Akbar Hashemi Rafsanjani during a press conference, 1987.jpg
شورای انقلاب اسلامی ایران سرپرست ۱۳۵۸/۰۸/۲۶ جمهوری اسلامی
محمد رضا مهدوی کنی
Mohammad-Reza Mahdavi Kani portrait.jpg
۱۳۵۸/۱۲/۰۸ روحانیت مبارز
دولت اول محمدعلی رجایی وزیر ۱۳۵۹/۰۶/۱۹
دولت دوم محمد جواد با هنر ۱۳۶۰/۰۵/۲۶
سید کمال الدین نیک روش
Kamaleddin Nikravesh.jpg
دولت موقت مهدوی کنی ۱۳۶۰/۰۶/۱۲ مؤتلفه
دولت سوم میرحسین موسوی ۱۳۶۰/۰۸/۱۱
علی اکبر ناطق نوری
علی‌اکبر ناطق نوری1.jpg
۱۳۶۰/۹/۲۴ روحانیت مبارز
علی اکبر محتشمی پور
Ali Akbar Mohtashamipur.jpg
دولت چهارم ۱۳۶۴/۰۸/۰۶
عبدالله نوری
Abdullah Nouri.jpg
دولت پنجم اکبر هاشمی رفسنجانی ۱۳۶۸/۰۶/۰۷ روحانیون مبارز
علی محمد بشارتی جهرمی دولت ششم ۱۳۷۲/۰۵/۲۵ مستقل
عبدالله نوری
Abdullah Nouri.jpg
دولت هفتم سید محمد خاتمی ۱۳۷۶/۰۵/۲۹ روحانیون مبارز
سید مصطفی تاجزاده
Mostafa Tajzadeh 2019 2.jpg
سرپرست ۱۳۷۷/۰۳/۳۱ مجاهدین اسلامی
سید عبدالواحد موسوی لاری
Moosavi Lari 02.jpg
وزیر ۱۳۷۷/۰۴/۳۱ روحانیون مبارز
دولت هفتم
دولت هشتم
مصطفی پور محمدی
Mostafa Pourmohammadi.jpg
دولت نهم محمود احمدی‌نژاد ۱۳۸۴/۰۶/۰۲ روحانیت مبارز
سید مهدی هاشمی سرپرست ۱۳۸۷/۰۲/۲۶ مستقل
علی کردان وزیر ۱۳۸۷/۰۵/۱۵
کامران دانشجو
Kamran Daneshjoo.jpg
سرپرست ۱۳۸۷/۰۸/۱۴ چکاد آزاداندیشان
صادق محصولی
Sadegh Mahsooli 01.jpg
وزیر ۱۳۸۷/۱۰/۰۴ مستقل
مصطفی محمدنجار
Mostafa Mohammad-Najjar.JPG
دولت دهم ۱۳۸۸/۰۶/۱۲ نظامی
عبدالرضا رحمانی فضلی
عبدالرضا رحمانی فضلی.jpg
دولت یازدهم حسن روحانی وزیر ۱۳۹۲/۰۵/۲۴ مستقل
دولت دوازدهم ۱۳۹۶/۰۵/۲۹
احمد وحیدی دولت سیزدهم سید ابراهیم رئیسی وزیر ۱۴۰۰/۰۶/۰۳ نظامی

تقسیمات کشوری[ویرایش]

واحد
تقسیمات کشوری
مسئول نهاد نوع مرکز
کشور وزیر کشور وزارت کشور دولتی پایتخت
استان استاندار استانداری مرکز استان
شهرستان فرماندار فرمانداری (ویژه) مرکز شهرستان
بخش بخشدار بخشداری مرکز بخش
دهستان بخشدار
(قبلاً دهدار)
بخشداری
(قبلاً دهداری)
مرکز دهستان
شهر شهردار شهرداری عمومی
غیردولتی
روستا دهیار دهیاری

معاونت‌ها[ویرایش]

وزارت کشور ایران از ۶ معاونت تشکیل شده‌است که اسامی این معاونت‌ها و زیرمجموعه‌هایشان به شرح زیر است:[۲]

  • معاونت امنیتی و انتظامی
    • دفتر امور امنیتی
    • دفتر امور انتظامی
    • دفتر امور اتباع و مهاجرین خارجی
    • دفتر امور مرزی
  • معاونت سیاسی
    • دفتر امور سیاسی
    • دفتر انتخابات
    • دفتر تقسیمات کشوری
  • معاونت اجتماعی
    • مرکز ملی رصد اجتماعی کشور

معاونت توسعه سرمایه اجتماعی و ساماندهی سواحل دریای

    • معاونت امور آسیب‌ها و مسائل اجتماعی
    • معاونت مشارکت‌های اجتماعی
    • دبیرخانه شورای اجتماعی کشور
    • مدیریت ارزیابی عملکرد دستگاه‌ها و نهادها
  • معاونت هماهنگی امور عمران، توسعه شهری و روستایی
    • سازمان شهرداری‌ها و دهیاری‌ها
    • دفتر فنی
    • دفتر حمل‌ونقل و دبیرخانه شورای‌عالی هماهنگی ترافیک شهرهای کشور
    • دفتر امور شوراها و شهرداری‌ها
  • معاونت برنامه‌ریزی، توسعه منابع و امور اقتصادی
    • اداره کل توسعه منابع انسانی
    • دفتر برنامه‌ریزی و بودجه
    • دفتر هماهنگی امور اقتصادی استانداری‌ها
    • اداره کل امور مالی
    • اداره کل رفاه و پشتیبانی
  • معاونت امور حقوقی، مجلس و بین‌الملل
    • دفتر امور حقوقی
    • دفتر امور مجلس
    • دفتر امور بین‌الملل

سازمان‌های وابسته[ویرایش]

ساختمان وزارت کشور[ویرایش]

از پایان سال ۱۳۵۹ وزارت کشور از ساختمان پیشین خود در خیابان بهشت به ساختمان وزارت کشور (ساختمان کنونی) در میدان فاطمی منتقل شد.[۷]

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. «بودجه وزارت کشور در سال ۱۴۰۰ چقدر است؟». خبرگزاری دانشجو. ۱۵ آذر ۱۳۹۹.
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ ۲٫۲ ۲٫۳ «نسخه آرشیو شده». بایگانی‌شده از اصلی در ۹ مارس ۲۰۱۳. دریافت‌شده در ۲۴ آوریل ۲۰۱۳.
  3. مهوش، بهنام؛ محمودیان، آتوسا (۱۳۸۶). فهرست مستند اسامی نهادها، سازمان‌ها و موسسات دولتی ایران (PDF) (ویراست ۳). پژوهشگاه اطلاعات و مدارک علمی ایران‏‫. ص. ۶۲. بایگانی‌شده (PDF) از روی نسخه اصلی در ۲۵ آوریل ۲۰۱۸.
  4. «بخشنامه وزارت دادگستری راجع به واژه‌هایی برای عنوان وزارت‌خانه‌ها». سامانه ملی قوانین و مقررات جمهوری اسلامی ایران. ۷ آبان ۱۳۱۷.
  5. «نسخه آرشیو شده». بایگانی‌شده از اصلی در ۱۸ مه ۲۰۱۳. دریافت‌شده در ۲۴ آوریل ۲۰۱۳.
  6. «دربارهٔ ما». وبگاه وزارت کشور. دریافت‌شده در ۱۸ دی ۱۴۰۰.
  7. «فاطمی؛ شهید گمنام/ خیابانی بنام تنها یار مصدق که اعدام شد». تارنمای تاریخ ایرانی. ۲۲ آبان ۱۳۹۱. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۱ ژوئیه ۲۰۱۷. دریافت‌شده در ۲۵ اسفند ۱۳۹۳.

پیوند به بیرون[ویرایش]