شهرداری تهران

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
شهرداری تهران
Tehran-Municipality-Logo.png
نشان‌وارهٔ شهرداری تهران
شعاردستیابی به توسعه پایدار شهری در راستای سند چشم‌انداز بیست ساله
نام پیشینبلدیه تهران
بنیان‌گذاری۱۲ خرداد ۱۲۸۶
گونهغیردولتی
محدودهٔ فعالیت
مناطق ۲۲ گانه شهرتهران
پیروز حناچی
کارمندان
بیش از ۶۰ هزار نفر
وبگاه
نام پیشین
بلدیه تهران

شهرداری تهران یک سازمان همگانی غیردولتی[۲] است که در ۱۲ خرداد سال ۱۲۸۶ خورشیدی با نام بلدیه تهران، بنیان نهاده شد و مدیریت شهر تهران را بر عهده دارد.

مسئولیت مدیریت این سازمان با شهردار تهران است که پیش از این با حکم وزیر کشور ایران منصوب می‌گردید اما اکنون از طریق رای‌گیری در شورای شهر تهران انتخاب می‌شود و به وزارت کشور معرفی می‌گردد و وزارت کشور با بررسی صلاحیت منتخب شورا حکم شهرداری را صادر می‌کند .[نیازمند منبع] شهرداری تهران شامل ۲۲ منطقه است که مدیریت هر منطقه به عهده شهردار آن منطقه است که توسط شهردار تهران انتخاب می‌شود و با نظارت معاون امور مناطق فعالیت می‌کند. هر منطقه شامل تعدادی ناحیه می‌باشد. در کل تهران دارای ۱۲۲ ناحیه است که با اجرای طرح ناحیه محوری در دوره محمدباقر قالیباف هر ناحیه یک شهردار ناحیه نیز دارد که توسط شهرداران مناطق تعیین می‌گردد. طرح جامع شهر تهران در زمان شهرداری غلامرضا نیک‌پی تدوین شد.[۳]

هم‌اکنون ساختمان مرکزی شهرداری تهران در خیابان بهشت، جنوب پارک شهر قرار دارد.[نیازمند منبع]

از شاخص‌ترین شهرداران غلامحسین کرباسچی (از ۱۳۶۸ تا ۱۳۷۷)، محمود احمدی‌نژاد (از ۱۳۸۲ تا ۱۳۸۴) و محمدباقر قالیباف (از ۱۳۸۴ تا ۱۳۹۶) هستند.[نیازمند منبع]

شهردار تهران از شهریور ۱۳۸۴ تا شهریور ۱۳۹۶ محمدباقر قالیباف بود که با ۱۴۴ ماه رکورددار مسئولیت در کسوت شهرداری تهران است. راه‌اندازی مرکز فعالیت‌های دینی شهرداری، ایجادِ خطوط مخصوصِ اتوبوس‌های تندرو‏، توسعه مترو، ساخت ۴ تونل بزرگ شهری، ساخت پل طبقاتی صدر، راه اندازی سامانه تلفنی ۱۳۷ و ۱۸۸۸‏، راه‌اندازی مجموعهٔ باغ کتاب، افتتاحِ برج میلاد و … از مهم‌ترین اقدامات قالیباف در شهرداری تهران بوده‌است.[نیازمند منبع]

در دوران غلامحسین کرباسچی، برای نخستین‌بار شهردار این شهر در هیئت دولت و در کنار وزیران و معاونان رئیس‌جمهور حضور یافت.[۴][۵]

از کارهای غلامحسین کرباسچی می‌توان به بنیان‌گذاری مؤسسه همشهری و انتشار روزنامه همشهری و نشریه‌ها و ویژه‌نامه‌های وابسته به آن و ساختِ فرهنگ‌سراها و خانه‌های فرهنگ در تهران، و پایه‌گذاری برج‌سازی و فروش تراکم به منظور مقابله با افزایش قیمت مسکن در شهر تهران نام برد، که تاکنون نیز ادامه دارد.[۶][۷]

بیشتر درآمد شهرداری تهران از فروش تراکم برای املاک و ساخت و سازها می‌باشد. چراکه «شهرداریِ شهر تهران» به صورت خودگردان اداره می‌شود؛ و به‌جز برخی کمک‌های دولتی که فقط به حمل و نقل عمومی مربوط است هیچ بودجهٔ دولتی دیگری ندارد.[نیازمند منبع]

مناطق شهری[ویرایش]

شهر تهران دارای بیست و دو منطقه شهری و شهرداری مستقل است.

مشکلات[ویرایش]

بنا به اخبار منتشره گزارشی از اموال شناسنامه‌دار شهرداری وجود ندارد و همین امر مشکلاتی را به‌وجود آورده‌است.[۸]

فساد[ویرایش]

فساد در شهرداری تهران قابل توجه بوده‌است. به‌عنوان نمونه، در ۲۳ شهریور ۱۳۸۴، محمد باقر قالیباف توسط شورای شهر تهران به عنوان شهردار تهران انتخاب شد و بمدت ۱۲ سال تا تاریخ ۱ شهریور ۱۳۹۶ تصدی این پست را بر عهده داشت که پرونده‌های فساد مالی پرشماری در طی این ۱۲ سال به او نسبت داده شده‌است که از مهمترین آن‌ها ماجرای املاک نجومی است.

در اردیبهشت ۱۴۰۰، بر پایهٔ گزارش تحقیقی شورای شهر تهران دربارهٔ قراردادهای رسا تجارت (وابسته به بنیاد تعاون سپاه)، شهرداری تهران در سال ۱۳۹۳ در توافقنامه‌ای، ۱۲ هزار و ۹۰۰ میلیارد تومان به شرکت‌های وابسته به سپاه پاسداران انقلاب اسلامی داده‌است و اعلام شد که «بعد از شش سال نتوانسته آن را پس بگیرد».[۹] پیشینهٔ این بخش از همکاری میان شهرداری تهران و شرکت رسا تجارت، به قراردادی در بهار سال ۱۳۹۳ می‌رسد و ارزش این واگذاری‌ها با توجه به میانگین قیمت دلار در آن سال، می‌شود بیش از ۴ میلیارد دلار. این دارایی‌های شهرداری تهران، به سپاه پاسداران واگذار شدند و تا این گزارش، می‌گفت که پس داده نشده‌اند. جایی دیگر نیز اعلام شد که ۱۷۰۰ میلیارد تومان از بدهی‌های سپاه پاسداران انقلاب اسلامی به شهرداری تهران که از سال ۱۳۹۴ بوده‌است، در صورتجلسه‌های مالی در سال ۱۳۹۵ ناپدید شده‌است.[۹]

بخش‌های درونی[ویرایش]

ادارات کل[ویرایش]

شرکت‌های وابسته[ویرایش]

بخش فرهنگی و موزه‌ها[ویرایش]

کارکنان[ویرایش]

شهرداران[ویرایش]

معاونت‌ها[ویرایش]

شهرداری تهران به عنوان نهاد عمومی برای انجام ماموریت‌های نه معاونت در حوزه‌های مختلف فرهنگی، اجتماعی، ترافیکی و … دارد.[۱۱] همچنین مجموعه‌های دیگر از نهادهای شهرداری تهران ذیل عنوان سازمان فعالیت می‌کنند.

معاونت امور اجتماعی و فرهنگی شهرداری تهران

معاونت امور اجتماعی و فرهنگی شهرداری تهران یکی از معاونت‌های نه‌گانه شهرداری تهران است[۱۲][۱۳] که به‌طور ویژه و عمده بر موضوع‌های حوزه فرهنگ و امور اجتماعی در کلان‌شهر تهران می‌پردازد و ماموریت‌های شهرداری در دو حوزه فرهنگ و امور اجتماعی را دنبال می‌کند.[۱۴] معاونت امور اجتماعی و فرهنگی شهرداری برای پیش‌برد ماموریت‌ها و فعالیت‌هایش از شش اداره کل سلامت،[۱۵]اداره کل فرهنگی، اداره کل امور بانوان، اداره کل آموزش‌های شهروندی، اداره کل مطالعات اجتماعی و فرهنگی، اداره کل برنامه‌ریزی و توسعه شهری تشکیل شده‌است.[۱۶] همچنین سازمان‌های شرکت فضاهای فرهنگی، ستاد گردشگری، سازمان ورزش، سازمان رفاه و خدمات اجتماعی، ستاد مدیریت محله، برج میلاد از دیگر نهادهای زیر مجموعه معاونت امور اجتماعی و فرهنگی شهرداری تهران است. از جمله شرح وظایف و ماموریت‌های کلان این نهاد شهری می‌توان به توسعه و توزیع محصولات خدمات فرهنگی و اجتماعی، آموزش و توانمندسازی، توسعه زیرساخت‌های فرهنگی و اجتماعی و شبکه سازی و جلب مشارکت‌های اجتماعی اشاره کرد.[۱۲] نهادهای و مراکز متعدد خدمات اجتماعی و فرهنگی زیر نظر معاونت امور فرهنگی و اجتماعی شهرداری تهران فعالیت می‌کند از آن جمله می‌توان به برج میلاد، سراهای محله، مراکز کارآفرینی کوثر و همچنین دیگر مراکز توانمندسازی و حمایتی مانند مجموعه بهاران، مراکز پرتو اشاره کرد. همچنین شورایاری نیز از دیگر حوزه‌های مرتبط با فعالیت این نهاد است. اهتمام به فعالیت‌های ورزشی و تفریحی بانوان در قالب پارک بانوان در تهران و بررسی تأثیر اجتماعی طرح‌های مختلف شهرداری مبتنی بر ارزیابی تأثیر اجتماعی و فرهنگی را نیز عهده‌دار است.

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. «نسخه آرشیو شده». بایگانی‌شده از اصلی در ۷ اوت ۲۰۱۸. دریافت‌شده در ۷ اوت ۲۰۱۸.
  2. «مرکز پژوهشها - قانون فهرست نهادها و مؤسسات عمومی غیردولتی». دریافت‌شده در ۲۰۱۷-۰۱-۲۱.
  3. «صفحه اصلی سایت رسمی شهرداری تهران». بایگانی‌شده از اصلی در ۲ ژوئن ۲۰۰۷. دریافت‌شده در ۲۰۱۷-۰۱-۲۱.
  4. «حضور شهردار در جلسات هیئت دولت؛ فرصتی طلایی که حناچی هدر داد». خبرگزاری تسنیم. ۲۰ مهر ۱۳۹۹.
  5. «شهرداران پشت درِ پاستور/ ماجرای حضور و غیبت شهرداران تهران در جلسات هیئت دولت چیست؟». خبرگزاری دانشگاه آزاد اسلامی- آنا. ۱۱ مرداد ۱۳۹۹.
  6. «سرنوشت ۱۷ شهردار انقلابی تهران به کجا کشید؟». خبرگزاری دانشجویان ایران- ایسنا. ۲۵ مهر ۱۳۹۷.
  7. «تغییر مدل تراکم فروشی به بارگذاری/ ۸۰ درصد درآمد شهرداری از عوارض‌های ساختمانی بدست می‌آید». خبرگزاری برنا. ۳ مرداد ۱۳۹۷.
  8. حسینی، نورا (۲۰۱۸-۰۶-۲۵). «وضعیت خطوط ۶ و ۷ مترو تهران/ تجهیزات مترو تا مرداد برسد - خبرگزاری مهر - اخبار ایران و جهان». خبرگزاری مهر | اخبار ایران و جهان | Mehr News Agency. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۸-۲۸.
  9. ۹٫۰ ۹٫۱ «شورای شهر تهران: شهرداری ۱۳ هزار میلیارد تومان به سپاه داده ولی نتوانسته پس بگیرد». رادیو فردا. بایگانی‌شده از اصلی در ۳۱ مه ۲۰۲۱. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۰۵-۳۱.
  10. http://www.yjc.ir/fa/news/4628390
  11. «نسخه آرشیو شده». بایگانی‌شده از اصلی در ۱۵ اکتبر ۲۰۱۴. دریافت‌شده در ۱۰ اکتبر ۲۰۱۴.
  12. ۱۲٫۰ ۱۲٫۱ «معرفی معاونت امور اجتماعی و فرهنگی شهرداری تهران». سایت سازمانی معاونت امور اجتماعی و فرهنگی شهرداری تهران. ۱۳۹۰-۰۱-۰۱. دریافت‌شده در ۱۳۹۹-۱۱-۲۶.[پیوند مرده] خطای یادکرد: برچسب <ref> نامعتبر؛ نام «B» چندین بار با محتوای متفاوت تعریف شده‌است. (صفحهٔ راهنما را مطالعه کنید.).
  13. «معاونت‌های شهرداری پس از تصویب لایحه اصلاح ساختار سازمانی شهرداری تهران». اقتصاد آنلاین. ۱۳۹۸-۱۰-۱۴. دریافت‌شده در ۱۳۹۹-۱۱-۲۶.
  14. «ماموریت‌های معاونت امور اجتماعی و فرهنگی شهرداری تهران». سایت معاونت امور اجتماعی و فرهنگی شهرداری تهران. ۱۳۹۰-۰۱-۰۱. دریافت‌شده در ۱۳۹۹-۱۱-۲۸.[پیوند مرده]
  15. «آشنایی با اداره کل سلامت». همشهری آن‌لاین. ۱۳۹۰-۰۴-۲۶. دریافت‌شده در ۱۳۹۹-۱۱-۲۸.
  16. «آشنایی با معاونت امور اجتماعی و فرهنگی شهرداری تهران». همشهری آنلاین. ۱۳۹۰-۰۴-۲۶. دریافت‌شده در ۱۳۹۹-۱۱-۲۶.

پیوند به بیرون[ویرایش]