ببر سیبری

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد

ببر سیبری
ببر سیبری ماده
وضعیت حفاظت
رده‌بندی علمی
فرمانرو: جانوران
شاخه: طناب‌داران
رده: پستانداران
راسته: گوشت‌خواران
تیره: گربه‌سانان
زیرخانواده: پلنگیان
سرده: پلنگ‌مانندها
گونه: Panthera tigris
زیرگونه: P. tigris altaica
نام سه‌بخشی
Panthera tigris altaica
زیستگاه ببر سیبری در سال ۱۸۰۰ (صورتی و سرخ) و سال ۲۰۱۰ (سرخ)

ببر سیبری (نام علمی: Panthera tigris altaica) که با نام‌های ببر آلتایی، ببر منچوری، ببر کره‌ای، ببر آمور، ببر اوسوری و ببر شمال چین نیز شناخته می‌شود، یکی از زیرگونه‌های ببر است که در گذشته در بخش‌های وسیعی از شرق آسیا می‌زیست اما امروزه تنها در منطقهٔ حفاظت شده‌ای در شرق سیبری زندگی می‌کند. ببر سیبری بزرگ‌ترین زیرگونهٔ ببر و بزرگ‌ترین گربه‌سان زندهٔ جهان است. ببر منقرض‌شده مازندران، نزدیک‌ترین زیرگونه ببر به ببر سیبری است و مطالعات ژنتیکی جدید حکایت از آن دارد که این دو را حتی می‌توان یک زیرگونه به‌شمار آورد.

ببر سیبری در دهه ۱۹۳۰ در آستانه انقراض قرار داشت و تعداد آن‌ها تنها به ۲۰ تا ۳۰ ببر کاهش یافته بود. اما این جانور به طرزی باورنکردنی از انقراض قریب‌الوقوع رهایی جست و جمعیت آن تا سال ۲۰۱۰ به حدود ۳۶۰ ببر رسید. ببر سیبری با توجه به همین افزایش جمعیت، از سال ۲۰۱۰ از بالاترین ردهٔ حفاظتی یعنی «در بحران انقراض» خارج شده و در یک رده پایین‌تر یعنی «در معرض خطر» قرار گرفته است. ببرهای سیبری تنوع ژنتیکی بسیار پایینی دارند که این به دلیل کاهش شدید جمعیت این جانور در دهه ۱۹۴۰ و تعداد اندک توله ببرهایی است که به بلوغ می‌رسند. ضمن اینکه بیشتر از ۹۰ درصد ببرهای سیبری در منطقه کوهستانی سیخوته-آلین زندگی می‌کنند و تبادل ژنتیکی اندکی با گروه‌های کوچک‌تر ببر سیبری در جنوب غربی استان پریموری دارند.[۱]

تازه‌ترین مطالعات ژنتیکی بر روی میتوکندری دی‌ان‌ای به‌جامانده از ببرهای هیرکانی و نمونه‌های زنده ببر سیبری نشان داده است که نیایِ مشترک این دو نوع ببر در شرق چین می‌زیسته است و سپس از مسیر راه ابریشم-گانسو وارد آسیای میانه شد و سپس گروهی از آن‌ها به سوی شرق سیبری و اطراف رود آمور رفته و ببر سیبری امروزین را شکل داده‌اند.

محل سکونت ببرهای سیبری در بخش جنوبی شمال شرق روسیه در کنار رودخانه آمور و مرز روسیه با چین و کره شمالی است. تعداد کمی از ببر سیبری در چین هم سکونت دارند اما این جمعیت کوچک نمی‌تواند مستقل از جمعیت روسی به زندگی خود ادامه دهد؛ یعنی بقای این ببرها در چین وابسته به جابجایی ببرها در طول مرز چین و روسیه است. مشخص نیست که آیا هنوز هم این ببر در کره شمالی حضور دارد یا در آن‌جا کاملاً منقرض شده است.

اندازه‌ها[ویرایش]

در دهه 1980، محدوده وزن معمولی ببرهای وحشی سیبری بین 180 تا 306 کیلوگرم (397 تا 675 پوند) برای نرها و 100 تا 167 کیلوگرم (220 تا 368 پوند) برای ماده ها مشخص شد.

در سال 2005، گروهی از جانورشناسان روسی، آمریکایی و هندی تجزیه و تحلیلی از داده های تاریخی و معاصر در مورد وزن بدن ببرهای وحشی و اسیر، چه ماده و چه نر در تمامی زیرگونه ها منتشر کردند. داده های مورد استفاده شامل وزن ببرهایی است که بیش از 35 ماه سن داشتند و در حضور نویسندگان اندازه گیری شد. مقایسه آنها با داده های تاریخی نشان می دهد که تا نیمه اول قرن بیستم، ببرهای نر و ماده سیبری به طور متوسط ​​نسبت به ببرهای پس از سال 1970 سنگین تر بودند. متوسط ​​ببر سیبری نر وحشی تاریخی 215.3 کیلوگرم (475 پوند) و ماده 137.5 کیلوگرم (303 پوند) وزن داشت. ببر سیبری نر وحشی معاصر به طور متوسط ​​176.4 کیلوگرم (389 پوند) وزن دارد و حد مجانبی آن 222.3 کیلوگرم (490 پوند) است. یک ماده وحشی به طور متوسط ​​117.9 کیلوگرم (260 پوند) وزن دارد. ببرهای سیبری تاریخی و ببرهای بنگال بزرگترین آنها بودند، در حالی که ببرهای سیبری معاصر به طور متوسط ​​سبکتر از ببرهای بنگال هستند. کاهش وزن بدن ببرهای سیبری امروزی ممکن است به دلایل همزمان توضیح داده شود، یعنی کاهش فراوانی طعمه به دلیل شکار غیرقانونی و اینکه این افراد معمولاً بیمار یا مجروح شده و در یک موقعیت درگیری با مردم اسیر می شوند.

اندازه گیری های انجام شده توسط دانشمندان پروژه ببر سیبری در سیخوت-آلین از 178 تا 208 سانتی متر (70 تا 82 اینچ) در طول سر و بدن اندازه گیری شده در خط مستقیم، با میانگین 195 سانتی متر (77 اینچ) برای نرها می باشد. و برای زنان از 167 تا 182 سانتی متر (66 تا 72 اینچ) با میانگین 174 سانتی متر (69 اینچ). میانگین دم در مردان 99 سانتی متر (39 اینچ) و در ماده ها 91 سانتی متر (36 اینچ) است. طول کل بلندترین مرد 309 سانتی متر (122 اینچ) شامل دم 101 سانتی متر (40 اینچ) و دور سینه 127 سانتی متر (50 اینچ) بود. درازترین ماده 270 سانتی‌متر (110 اینچ) در طول کل شامل دم 88 سانتی‌متر (35 اینچ) و با دور سینه 108 سانتی‌متر (43 اینچ) اندازه‌گیری شد.  یک نر که توسط اعضای پروژه ببر سیبری دستگیر شده بود 206 کیلوگرم (454 پوند) وزن داشت و بزرگترین نر یقه رادیویی 212 کیلوگرم (467 پوند) وزن داشت.

رفتار[ویرایش]

همچنین ببر با وجود داشتن وزن بسیار بالا و اندام بسیار درشت، جانوری بسیار چالاک می‌باشد. از دیگر ویژگی‌های ببر که او را به یک مبارز ماهر و توانمند تبدیل می‌کند داشتن پاهای بسیار قوی است، به‌طوری‌که در هنگام مبارزه می‌تواند بر روی پاهایش بایستد و با دو دستش مبارزه کند، ببرها همچنین شناگرانی ماهر هستند.

ببر سیبری جانوری قلمروطلب است و قلمروهای بسیار وسیعی را به خود اختصاص می‌دهد. قلمرو ببرهای نر سیبری تا ۴۰۰۰ مایل مربع هم گزارش شده است. اما اغلب و به‌طور میانگین قلمرویی تا اندازهٔ ۶۰۰ تا ۱۰۸۰ مایل مربع (۱۵۵۴ تا ۲۷۹۷ کیلومتر مربع) دارند و قلمرو ببرهای ماده نیز کمی کوچک‌تر از آن می‌باشد.[۲] این جانور زیبا پس از شیر، بزرگ‌ترین قلمرو را در میان جانداران دارد.

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

https://www.nationalgeographic.com/animals/mammals/facts/siberian-tiger

  1. Miquelle, D. , Darman, Y. & Seryodkin, I 2011. Panthera tigris ssp. altaica. In: IUCN 2012. IUCN Red List of Threatened Species. Version 2012.2. Downloaded on 30 May 2013.
  2. Siberian Tiger Info

[۱][۲]

en:Tiger[۳]

  • بر پایهٔ داده‌هایی در وبگاه سیمرغ
  • "منبع جعبه‌زیست" (به انگلیسی). ویکی‌پدیای انگلیسی. Retrieved 23 November 2008.
  1. "Tiger". Wikipedia (به انگلیسی). 2022-02-03.
  2. "Siberian tiger". Wikipedia (به انگلیسی). 2022-02-06.
  3. "Bengal tiger". Wikipedia (به انگلیسی). 2022-02-15.