فیلترینگ اینترنت در ایران

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
صفحه اصلی فیلترینگ موسوم به «پیوندها»

فیلترینگ اینترنت در ایران عبارت است از اعمال سانسور، محدودیت و نظارت ساختاریافته و هدفدار بر دسترسی به محتوای وبگاه‌ها و استفاده از خدمات اینترنتی برای کاربران ایرانی. فیلترینگ در ایران بر اساس قوانین مصوب در مجلس شورای اسلامی اعمال می‌گردد و طیف گسترده‌ای از وبگاه‌های اینترنتی، از پورنوگرافی گرفته تا سیاسی را در بر می‌گیرد. گرچه مسدود کردن دسترسی به وبگاه‌های اینترنتی در ایران جنبهٔ قانونی دارد، اما روند آن، به ویژه برای وبگاه‌های سیاسی و اجتماعی، به درستی مشخص نیست و سیاست‌های آن غیرشفاف است.[نیازمند منبع]

یکی از مشاوران قوهٔ قضائیه ایران تعداد وبگاه‌های فیلتر شده تا آبان ۸۷ را پنج میلیون برشمرد.[۱]

در مارس ۲۰۱۳، گزارشگران بدون مرز در روز جهانی مبارزه با سانسور اینترنتی، گزارشی منتشر کرده که در آن ایران به همراه چین، سوریه، بحرین و ویتنام پنج کشور دشمن اینترنت نام گرفته‌اند.[۲]

محتویات

[ویرایش] تاریخچه

در خرداد ۱۳۸۰، سیدعلی خامنه‌ای «ابلاغیهٔ سیاست‌های کلی شبکه‌های اطلاع رسانی رایانه‌ای» را صادر کرد. با ابلاغ سیاست‌های کلی شبکه‌های اطلاع‌رسانی رایانه‌ای به محمد خاتمی (رئیس جمهور وقت ایران)، علی‌رغم مخالفت مخابرات و دولت او با قانون‌گذاری پیرامون اینترنت در خارج از مجلس، شورای عالی انقلاب فرهنگی به تصویب قوانین مربوط به اینترنت از جمله فیلترینگ پرداخت.[۳][پیوند مرده] که در مجموعه مصوباتی با عنوان «مقررات و ضوابط شبکه‌های اطلاع‌رسانی و رایانه‌ای» به مسألهٔ فیلترینگ و نظارت بر شرکت‌های تأمین خدمات اینترنتی پرداخته شد. در سال ۸۱ فیلترینگ به صورت جدی مورد توجه قرار گرفت. کمیته‌ای سه نفره شامل: نمایندهٔ وزارت اطلاعات، نمایندهٔ وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و نمایندهٔ صدا و سیما برای رسیدگی به وضعیت اینترنت تشکیل شد. نمایندهٔ دبیرخانهٔ شورای اسلامی و نماینده سازمان تبلیغات اسلامی به عنوان دو عضو دیگر، بعداً به این کمیته پیوستند. این کمیته برای شروع لیست ۱۱۱ هزارسایت ممنوعه را به شرکت‌های تأمین خدمات اینترنتی داد.

فیلترینگ که با هدف جلوگیری از دسترسی کاربران به وبگاه‌های مغایر با قوانین و سیاست‌های جمهوری اسلامی ایران از سوی شرکت مخابرات ایران صورت می‌گیرد؛ از ابتدای ورود اینترنت به ایران آغاز شد[نیازمند منبع]. تا سال ۸۸ در صورت وارد کردن نشانی یک وبگاه فیلتر شده، پیغامی نزدیک به این عنوان ظاهر می‌شد: «مشترک گرامی! دسترسی به این سایت امکان‌پذیر نمی‌باشد». از ابتدای سال ۱۳۸۹ به جای پیغام قبلی صفحه‌ای جایگزین شد که ضمن اعلام فیلتر شدن نشانی مذکور به کاربران توصیه می‌کرد به وبگاه‌های دیگری که در آن صفحه معرفی شده‌اند مراجعه کنند.

این اقدام شرکت مخابرات بازتابهای فراوانی در میان کاربران و وبگاه‌های اینترنتی در ایران داشت. این اقدام از سوی عده‌ای نوعی تبلیغ گسترده برای این وب‌گاه‌ها و افزایش تعداد بازدیدکنندگان آنها به شمار می‌رود.[۴] وبگاه تابناک (یکی از وبگاه‌هایی که برای بازدید توصیه شده بود) به شدت از راه‌اندازی این سیستم حمایت کرد و نوشت:[۵]

با به کار گیری نرم‌افزار جدید فیلترینگ سایت‌های ضداخلاقی و متخلف کشور، صفحهٔ فیلترینگ این سایت‌ها نیز تغییر کرده‌است. این نرم‌افزار جدید فیلترینگ در راستای جنگ نرم و مقابله با توطئه‌های دشمنان کشور به خصوص در حوزهٔ سایبر صورت گرفته‌است و در نرم‌افزار جدید که بسیار هوشمند است تمام ترفندهای مختلف سایت‌های ضد انقلاب و ضد اخلاقی در نظر گرفته شده‌است.

علیرضا شیرازی، مدیر سایت‌های بلاگفا و پارسیک، در نقدی از صفحهٔ جدید فیلترینگ در وب‌نوشت خود چنین می‌گوید:[۶]

از ابتدای سال ۸۹ کاربران ایرانی شاهد تغییراتی در صفحه فیلترینگ بودند، در صفحه جدید علاوه بر نمایش پیامی درباره عدم دسترسی به سایت درخواست شده پیام تبریک سال نو نیز نمایش داده می‌شود و اما مهمترین بخش این صفحه جدید نمایش لینک دهها سایت ایرانی است. به نظر می‌رسد که طراحان صفحه جدید فیلترینگ به نوعی قصد حمایت از سایتهای ایرانی را دارند و احتمالاً قصد دارند که کاربر ایرانی را که به دلیلی قصد مشاهده سایتی فیلترشده را داشته دعوت به استفاده از سایتهای مفید ایرانی کنند. اما آنچه در صفحه جدید فیلترینگ صورت گرفته‌است به دلایلی که در ادامه اشاره خواهد شد به نوعی حقوق کاربران و مدیران سایتهای ایرانی را نقض کرده‌است. در سپتامبر ۲۰۰۳ شرکت خصوصی VeriSign که اپراتور و پیمانکار ثبت دامنه‌های com. ,.net است تلاش کرد تا به جای درخواستهای کاربران برای مشاهده دامنه‌هایی که هنوز ثبت نشده بودند ایشان را به پرتال خود به نام Site Finder راهنمایی کند و فهرستی از سایتهای مشابه و فعال را به کاربر نمایش می‌داد. این مسئله خیلی زود باعث واکنش آیکان (ICANN) شد و VeriSign مجبور شد در فاصله کوتاهی این سرویس خود را غیرفعال کند. اگرچه شاید ایده VeriSign مورد پسند برخی کاربران نیز واقع شد اما مشخص است که همانطور که آیکان نیز واکنش نشان داد حقوق کلی کاربران و مفاهیم اولیه اینترنت را نقض می‌کند.

[ویرایش] صفحهٔ فیلترینگ (پیوندها)

نوشتار اصلی: صفحه پیوندها

در سال ۱۳۸۹ صفحهٔ ساده‌ای که حاوی «برابر قوانین جمهوری اسلامی ایران و دستور مقامات قضایی دسترسی به این سایت مجاز نمی‌باشد» بود، جای خود را به صفحهٔ رنگی پیوندها داد که کاربران اینترنت در ایران را به چند سایت محدود مورد تائید مسئولان راهنمایی می‌کند. آمار بازدید از این صفحه چنان زیاد بود که با گذشت چند ماه از راه‌اندازی آن، در پایان شهریورماه ۱۳۸۹ رتبهٔ هجدهم را در وبگاه الکسا به خود اختصاص داد.[۷] البته بدلیل فیلترینگ شدید در ایران، در پایان بهمن ۱۳۸۹ این سایت در جایگاه پنجمین سایت پربازدید ایران در رتبه‌بندی سایت الکسا قرار گرفت.[۸][۹]

نشانی آی‌پی این صفحه ۱۰٫۱۰٫۳۴٫۳۴ و نشانی وب صفحهٔ مادر آن peyvandha.ir است و شامل تعدادی زیرصفحه می‌شود و به دلیل نارضایتی کاربران از این صفحه، روش‌های گوناگونی برای مسدود کردن آن در سطح اینترنت مطرح شده‌است.[۱۰][۱۱][۱۲]

این صفحه در حوالی ۱۵ فوریه ۲۰۱۱ برای مدتی به حالت تعلیق درآمد.[۱۳] در ۱۹ دی ۱۳۹۰ و در یک اقدام عجیب وب‌گاه جبهه پایداری انقلاب اسلامی را در صفحهٔ نخست خود قرار داد.[۱۴][۱۵]

[ویرایش] کارگروه تعیین محتوای مجرمانه اینترنتی

مسدود کردن وبگاه‌های اینترنتی در ایران با تصمیم کمیته‌ای تحت نظارت شورای عالی انقلاب فرهنگی با حضور نمایندگان صداوسیما، مخابرات و وزارت اطلاعات صورت می‌گیرد و شرکت خدمات ارتباطات داده‌ها مجری تصمیم‌گیری این کمیته‌است.[۱۶][۱۷][۱۸] نهاد تصمیم‌گیرنده در مورد فیلترینگ در ایران، «کارگروه تعیین محتوای مجرمانه اینترنتی» است که متشکل از دوازده عضو از قوای سه‌گانه است.[۱۹]

برخی سایت‌ها اینترنتی نیز مستقلاً با دستور قوه قضائیه فیلتر و یا دفاتر آنان پلمپ گردید.[۲۰]

[ویرایش] فیلترینگ در دولت نهم

پس از روی کار آمدن دولت احمدی‌نژاد، صفار هرندی وزیر ارشاد وی طرحی تحت عنوان ساماندهی وبگاه‌ها را تصویب کرد. بر اساس این طرح تمام وبگاه‌ها و وبلاگ‌های ایرانی می‌بایست اطلاعات کامل خود و نویسندگان را در وبگاهی که وزارت ارشاد راه‌اندازی کرده بود ثبت می‌کردند. این طرح که با واکنش منفی گسترده روبرو گردید عملاً عقیم ماند. پس از این اقدام، وزارت ارشاد آیین‌نامه‌ای را به شورای انقلاب فرهنگی ارائه داد که پس از تصویب آن وبگاه‌های بیتشری تحت فیلترینگ قرار بگیرند. بسیاری معتقدند که این اقدام خلاف قانون است و شورای انقلاب فرهنگی نمی‌تواند بخش‌نامه‌ای که حاوی مجازات باشد را تصویب کند.[۲۱]

در مرداد ۸۵، دولت آیین‌نامهٔ «سامان‌دهی فعالیت سایت‌های اینترنتی» را ابلاغ کرد. بر اساس این آیین‌نامه، همهٔ وبگاه‌های اینترنتی باید در وزارت ارشاد به ثبت برسند.

مواردی که استفاده از آن‌ها در وبگاه‌ها ممنوع شد:

  1. نشر مطالب الحادی و مخالف موازین اسلامی
  2. اهانت به دین اسلام و مقدسات آن
  3. ضدیت با قانون اساسی و هرگونه مطلبی که استقلال و تمامیت ارضی کشور را خدشه‌دار کند.
  4. اهانت به رهبری و مراجع تقلید
  5. تحریف یا تحقیر مقدسات دینی، احکام مسلم اسلام، ارزش‏های انقلاب اسلامی و مبانی تفکر سیاسی امام خمینی
  6. اخلال در وحدت و وفاق ملی
  7. القای بدبینی و ناامیدی در مردم نسبت به مشروعیت و کارآمدی نظام اسلامی
  8. اشاعه و تبلیغ گروه‌ها و احزاب غیر قانونی
  9. انتشار اسناد و اطلاعات طبقه‌بندی شدهٔ دولتی و امور مربوط به مسائل امنیتی، نظامی و انتظامی
  10. اشاعهٔ فحشا و منکرات و انتشار عکس‏ها و تصاویر و مطالب خلاف اخلاق و عفت عمومی
  11. ترویج مصرف سیگار و مواد مخدر
  12. ایراد افترا به مقامات و هر یک از افراد کشور و توهین به اشخاص حقیقی و حقوقی
  13. افشای روابط خصوصی افراد و تجاوز به حریم اطلاعات شخصی آنان
  14. فعالیت‌های تجاری و مالی غیر قانونی و غیرمجاز از طریق شبکهٔ اطلاع‌رسانی و اینترنت از قبیل: جعل، اختلاس و قمار
  15. انتشار اطلاعات حاوی کلیدهای رمز بانک‌های اطلاعاتی، نرم‌افزارهای خاص، صندوق‏های پست الکترونیکی و یا روش شکستن آن‌ها
  16. خرید و فروش و تبلیغات در شبکهٔ اطلاع‌رسانی و اینترنت از کلیهٔ کالاهایی که منع قانونی دارند.
  17. هر گونه نفوذ غیرمجاز به مراکز دارندهٔ اطلاعات خصوصی و محرمانه و تلاش در جهت شکستن قفل رمز سیستم‌ها
  18. هر نوع حمله به مراکز اطلاع‌رسانی و اینترنتی دیگران برای از کار انداختن و یا کاهش کارایی آن‌ها
  19. هر گونه تلاش برای انجام شنود و بررسی بسته‌های اطلاعاتی در حال گذر در شبکه که به دیگران تعلق دارد و نیز ایجاد هر گونه شبکه و برنامهٔ رادیویی و تلویزیونی بدون هویت و نظارت سازمان صدا و سیما.

[ویرایش] انتخابات ریاست جمهوری دهم

در جریان دهمین انتخابات ریاست جمهوری که رقبای احمدی‌نژاد به دلیل عدم دسترسی به صدا و سیما و روزنامه‌ها به اینترنت روی آوردند دولت احمدی‌نژاد بسیاری از شبکه‌های اجتماعی و وبگاه‌های اشتراک فیلم و عکس و پیام‌رسانی همچون فیس بوک، یوتیوب، توییتر، فلیکر، وبگاه ایرانی «کلوب» و همچنین وبگاه‌های خبری آنان را فیلتر کرد. در روزهای انتخابات ایران نیز تقریباً تمامی وبگاه‌های حامی میرحسین موسوی اعم از اصلاح‌طلب و اصولگرایان متمایل به ایشان فیلتر شدند که با اعتراض عمومی مواجه گردید.[۲۲][۲۳]

همچنین در این دوره دولت شروع به فیلتر اینترنت در سطوح دیگر نیز کرد. در این دوره درگاه‌های مورد استفادهٔ پیام‌رسان‌های الکترونیک (مانند جی. تاک، یاهو مسنجر و...) فیلتر و از دسترس خارج شدند و همچنین ارتباط با بسیاری از نشانی‌های امن که از فناوری ssl استفاده می‌کردند، دچار وقفه و در نتیجه امکان ورود به وبگاه‌هایی که نیازمند ارتباط امن بودند (مانند جی‌میل) با مشکل مواجه شد.

[ویرایش] فیلترینگ در دولت دهم

Wiki letter w.svg این بخش نوشتار نیازمند گسترش است.

از ابتدای سال ۱۳۸۹ در صفحهٔ نمایش‌دهندهٔ پیغام فیلتر شدن وبگاه مورد نظر، اسامی تعدادی از وبگاه‌های دولتی نمایش داده می‌شد که مخاطبان را ترغیب به بازدید از آن‌ها می‌نمود. این اقدام با مخالفت مدیران سایر وبگاه‌های خصوصی فیلتر نشده مواجه شد و آن‌ها این اقدام را بر خلاف قانون استفادهٔ آزاد (رقابت‌پذیری) از پایگاه‌های اینترنتی دانستند.[۲۴][۲۵]

در اوایل بهمن‌ماه ۱۳۹۰، وب‌گاه تابناک به نقل از یک مقام قضایی خبر از احتمال فیلترشدن وب‌گاه‌هایی داد که در روند بازار طلا و ارز اخلال ایجاد می‌کنند، در این خبر آمده بود که استفاده از عبارت‌هایی مثل «بازار غیررسمی» و «پیش بینی کارشناسان»، غلط و غیر معتبر است و در صورت احراز تخلف، به جرم «اخلال در نظام اقتصادی» با آنها برخورد و وب‌گاه به دستور مقامات قضایی مسدود خواهد شد.[۲۶]

حکومت ایران برای جلوگیری از اطلاع‌رسانی دربارهٔ تظاهرات هواداران جنبش سبز در ۲۵ بهمن ۱۳۸۹ حتی برای مدتی واژهٔ «بهمن» را در موتورهای جستجوی اینترنتی فیلتر کرد.[۲۷]

در سال ۱۳۹۰ در آستانه جشن سالگرد انقلاب ۵۷ ایران با توجه به اعلان تظاهرات اعتراض‌آمیز در ۲۵ بهمن، سرویس‌های جیمیل و ایمیل یاهو، پورت‌های وی پی ان و همچنین پروتکل HTTPS از اولین دقایق روز ۲۰ بهمن فیلتر شد.[۲۸][۲۹][۳۰][۳۱][۳۲][۳۳] در پی این اقدام احمد توکلی، رئیس مرکز پژوهش‌های مجلس، نسبت به «فیلترینگ مردم‌آزار» هشدار دارد و آن را «هزینه‌تراشی» دانست و خواستار توضیح منطقی دربارهٔ آن شد.[۳۴]

سعید مهدیون، مدیرعامل شرکت فناوری اطلاعات، درباره ایمیل ملی و علت بسته شدن سرویس ای میل هایی نظیر جی میل و یاهو در بهمن ماه ۱۳۹۰ گفت: «در مورد بسته شدن این سرویس اگر هر کسی اعتراضی داشته باشد، باید به سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی منتقل کند؛ ولی از نظر بنده این یک فرصت حساب می‌شود و باید مردم کشور به سمت ایمیل ملی هدایت شوند.»[۳۵][۳۶][۳۷][۳۸]

[ویرایش] فیلترینگ وبگاه‌های سرشناس در ایران

فیلترشدن پرشین بلاگ

بعضی از وبگاه‌های مطرح ایران و جهان مانند جستجوگر گوگل،[۳۹] جستجوگر بینگ،[۴۰] فیس‌بوک و توییتر،[۴۱] وبگاه اکبر هاشمی رفسنجانی،[۴۲] وبگاه سید محمد خاتمی،[۴۳][۴۴] سحام نیوز،[۴۵] پرشین بلاگ،[۴۶] بلاگفا،[۴۷] بلاگر،[۴۸] وردپرس،[۴۹] خبر آنلاین،[۵۰] عصر ایران،[۵۱]، تراوین[۵۲] و وبگاه سفارت کشور انگلستان در ایران[۵۳] به صورت موقت یا دائم فیلتر و از دسترس خارج شده‌اند.

وبگاه گوگل پلاس نیز در ۲۰ تیر ۱۳۹۰ در حالی که چند روز از راه‌اندازی آن نگذشته بود در ایران فیلتر و از دسترس کاربران ایرانی خارج شد.[۵۴][۵۵]

ویکی‌پدیای فارسی نیز توسط کمیته‌ای متشکل از چندین سازمان با استناد به قانون جرایم رایانه‌ای در نیمه‌شب ۱۱ مهر ۱۳۸۹ (۳ اکتبر ۲۰۱۰) مسدود (فیلتر) شد که تا ظهر آن روز فیلتر بود اما پس از آن رفع فیلتر شد.[۵۶][۵۷]

سرویس جیمیل و بیشتر سرویس‌های گوگل در تاریخ ۲ مهر ۱۳۹۱ به طور رسمی فیلتر شد.[۵۸] این فیلترینگ، به دنبال اعتراضات ایجاد شده در جوامع مسلمان به انتشار پیش‌نمایش فیلم ضد اسلامی بی‌گناهی مسلمانان و عدم حذف آن از یوتیوب (که وابسته به گوگل است) صورت گرفت.[۵۹]

[ویرایش] جستارهای وابسته

[ویرایش] منابع

  1. ↑ «پنج میلیون سایت اینترنتنی در کشور فیلتر شده‌است». خبرگزاری مهر، ۱۳۸۷/۰۸/۲۸. 
  2. ↑ “Special report on Internet surveillance, focusing on 5 governments and 5 companies "Enemies of the Internet"”. Reporters Without Borders, 15 March 2013. Retrieved 23 مارس 2013. 
  3. ↑ «آیین نامه کاربری صوتی اینترنتی به زودی ابلاغ می‌شود» ‎(فارسی)‎. روزنامه ایران. بایگانی‌شده از نسخهٔ اصلی در ۲۵ بهمن ۱۳۸۹. بازبینی‌شده در ۱۶ دی ۱۳۸۰ / ۲۵ بهمن ۱۳۸۹. 
  4. ↑ "صفحه فیلترینگ سایت‌ها تغییر کرد". http://news.gooya.com/politics/archives/2010/03/102519.php. Retrieved 2010-04-01. 
  5. ↑ «صفحه فیلترینگ سایت‌ها تغییر کرد + عکس». تابناک، ۰۹ فروردین ۱۳۸۹. بازبینی‌شده در ۱۲ فوریه ۲۰۱۲. 
  6. ↑ شیرازی، علیرضا. «نقدی بر صفحه جدید فیلترینگ». وب‌نوشت شخصی علیرضا شیرازی، شانزدهم فروردین ۱۳۸۹. بازبینی‌شده در ۱۲ فوریه ۲۰۱۲. 
  7. ↑ «فیلترینگ، هجدهمین سایت پربازدید ایرانی!». تابناک، ۱۳۸۷/۰۶/۶. 
  8. ↑ «Top Sites in Iran». الکسا، ۲۵ بهمن ۱۳۸۹. بایگانی‌شده از نسخهٔ اصلی در ۲۵ بهمن ۱۳۸۹. 
  9. ↑ «Rankicng of peyvandha.ir in Alexa». الکسا، ۲۵ بهمن ۱۳۸۹. بایگانی‌شده از نسخهٔ اصلی در ۲۵ بهمن ۱۳۸۹. 
  10. ↑ شیرازی، علیرضا. «جلوگیری از مزاحمت صفحه فیلترینگ». وب‌نوشت شخصی علیرضا شیرازی، ۷ اردیبهشت ۱۳۹۰. بازبینی‌شده در ۱۲ فوریه ۲۰۱۲. 
  11. ↑ برهانی، علی. «اکستنشنی برای خلاص شدن از شر صفحه فیلترینگ!». یه وب گرد!، ۷/۱۲/۱۳۸۹. بازبینی‌شده در ۱۲ فوریه ۲۰۱۲. 
  12. ↑ مختاری، علی. «چگونه سایت فیلترینگ را در ویندوز نابود کنیم؟». ویندوز من، ۸ اردیبهشت ۱۳۹۰. بازبینی‌شده در ۱۲ فوریه ۲۰۱۲. 
  13. ↑ می‌رمیرانی، جادی. «یوندها آی آر ساسپند شد». کیبرد آزاد، February ۱۵th, ۲۰۱۱. بازبینی‌شده در ۱۲ فوریه ۲۰۱۲. 
  14. ↑ «تبلیغ سایت پیوندها برای جبهه پایداری!+عکس». خبر فارسی، ۱۸ دی ۱۳۹۰. بازبینی‌شده در ۱۲ فوریه ۲۰۱۲. 
  15. ↑ «تبلیغ جبهه پایداری در صفحه فیلترینگ». دنیای اقتصاد، ۱۹ دی ۱۳۹۰. بازبینی‌شده در ۱۲ فوریه ۲۰۱۲. 
  16. ↑ «فیلترینگ سایت‌ها، چرا و چگونه؟». IRITN، ۲۸ فروردین ۱۳۸۵. بازبینی‌شده در ۱۱ فوریه ۲۰۱۲. 
  17. ↑ «کمیته ۱۳ نفره تعیین مصادیق فیلترینگ تشکیل می‌شود». مدیانیوز، ۸ دیماه ۱۳۸۷. بازبینی‌شده در ۱۱ فوریه ۲۰۱۲. 
  18. ↑ «صفحه جدید فیلترینگ آزاردهنده‌تر می‌شود». پایگاه خبری تحلیلی فرارو، ۲۴ شهریور ۱۳۸۹. بازبینی‌شده در ۱۲ فوریه ۲۰۱۲. 
  19. ↑ «قانون جرایم رایانه‌ای». بازبینی‌شده در ۳۱ دسامبر ۲۰۱۲. 
  20. ↑ «فیلتر شدن «موج سوم»، هجوم با گاز فلفل به دفتر و استودیوی «موج سوم» و پلمبر آن با حکم قاضی مرتضوی». موج سوم، ۲۳ خرداد ۱۳۸۸. 
  21. ↑ ««قانونی برای فیلترینگ وجود ندارد»». رادیو زمانه، ۱ خرداد ۱۳۸۷. 
  22. ↑ «آغاز دور جدید فیلترینگ سایت‌های اینترنتی در کشور». هموطن سلام، ۱۹ فروردین ۱۳۸۸. 
  23. ↑ «سایت فیس‌بوک، یکی از محبوب‌ترین شبکه‌های اجتماعی جهان، در ایران فیلتر شد.». ایتنا. 
  24. ↑ سال نو و فیلترینگ نو
  25. ↑ نقدی بر صفحه جدید فیلترینگ
  26. ↑ «هشدار قضایی به سایتهای نرخ طلا و ارز». تابناک، ۰۴ بهمن ۱۳۹۰. بازبینی‌شده در ۱۲ فوریه ۲۰۱۲. 
  27. ↑ Iran opposition 'planning protests' D. Parvaz, Aljazeera, 13 feburary 2011
  28. ↑ GMAIL و YMAIL مجدداً از کار افتادند
  29. ↑ الف - خدمات پست الکترونیک مجدداً قطع شد، روز سه شنبه وصل شد
  30. ↑ خبرآنلاین - نسخه تلکس
  31. ↑ محدودیت اینترنت، خواست چه کسی است؟ - Tabnak.IR | تابناک
  32. ↑ «ایمیل‌ها چرا قطع است؟ / سازمان فناوری: به زیرساخت مربوط است / زیرساخت: سازمان فناوری مسئول است». khabaronline، ۱۳۹۰/۱۱/۲۲. بازبینی‌شده در ۱۱ فوریه ۲۰۱۲. 
  33. ↑ «عدم دسترسی به پست الکترونیک «یاهو»و «جی‌میل»». تابناک، ۲۱ بهمن ۱۳۹۰. بازبینی‌شده در ۱۱ فوریه ۲۰۱۲. 
  34. ↑ «توکلی: فیلترینگ بی‌ضابطه، هزینه‌زاست». تابناک، ۲۳ بهمن ۱۳۹۰. بازبینی‌شده در ۱۲ فوریه ۲۰۱۲. 
  35. ↑ مسدود شدن Gmail فرصتی برای ایمیل ملی - Tabnak.IR | تابناک
  36. ↑ کاهش سرعت اینترنت و بازنشدن برخی از سایت ها
  37. ↑ خبرآنلاین - پاس‌کاری توپ اختلال در اینترنت توسط مسوولان
  38. ↑ خبرآنلاین - ایمیل‌ها چرا قطع است؟ / سازمان فناوری: به زیرساخت مربوط است / زیرساخت: سازمان فناوری مسئول است
  39. ↑ «گوگل هم فیلتر شد». خبر آنلاین، ۷ مهر ۱۳۸۹. بازبینی‌شده در ۱۱ فوریه ۲۰۱۲. 
  40. ↑ «فیلترینگ به جستجوگر بینگ هم رحم نکرد». وین بتا، ۷ دی ۱۳۹۰. بازبینی‌شده در ۲۳ بهمن ۱۳۹۰. 
  41. ↑ «فیس‌بوک و توییتر فیلتر شدند». خبر آنلاین، ۲ خرداد ۱۳۸۸. بازبینی‌شده در ۱۱ فوریه ۲۰۱۲. 
  42. ↑ «دلایل فیلتر شدن سایت هاشمی رفسنجانی/ اتمام دادگاه جاسوس آمریکایی». ۱۲ دی ۱۳۹۰. بازبینی‌شده در ۱۱ فوریه ۲۰۱۲. 
  43. ↑ «‮ممنوعیت فعالیت سایت خاتمی در ایران‬». بی‌بی‌سی فارسی. بازبینی‌شده در ۱۱ فوریه ۲۰۱۲. 
  44. ↑ «‮ارائه خدمات میزبانی به سایت محمد خاتمی در داخل ایران ممنوع شد‬». رادیو فردا، ۱۴ آبان ۱۳۸۹. بازبینی‌شده در ۱۱ فوریه ۲۰۱۲. 
  45. ↑ «‮سحام نیوز فیلتر شد‬». فارس نیوز، ۸ شهریور ۱۳۸۸. بازبینی‌شده در ۱۱ فوریه ۲۰۱۲. 
  46. ↑ «پرشین بلاگ فیلتر شد». فارس نیوز، ۳۰ خرداد ۱۳۸۹. بازبینی‌شده در ۱۱ فوریه ۲۰۱۲. 
  47. ↑ «بلاگفا فیلتر شد». فارس نیوز، ۳۰ خرداد ۱۳۸۹. بازبینی‌شده در ۱۱ فوریه ۲۰۱۲. 
  48. ↑ «سایت بلاگر فیلتر شد». خبرگزاری ایتنا، ۶ اردیبهشت ۱۳۸۹. بازبینی‌شده در ۱۱ فوریه ۲۰۱۲. 
  49. ↑ «وردپرس فیلتر شد». عصر ایران، ۲۱ بهمن ۱۳۸۹. بازبینی‌شده در ۱۱ فوریه ۲۰۱۲. 
  50. ↑ «خبرآنلاین با دستور مسئولین فیلتر شد». وبگاه الف، ۳۰ آذر ۱۳۹۰. بازبینی‌شده در ۱۱ فوریه ۲۰۱۲. 
  51. ↑ «سایت خبری عصر ایران فیلتر شد». خبرگزاری آفتاب، ۱۴ اسفند ۱۳۸۶. بازبینی‌شده در ۱۱ فوریه ۲۰۱۲. 
  52. ↑ «بازی آنلاین «تراوین» فیلتر شد». Fars News Agency، 91/10/13. 
  53. ↑ «سایت سفارت انگلیس در ایران فیلتر شد». مهر نیوز، ۱ دی ۱۳۹۰. بازبینی‌شده در ۱۱ فوریه ۲۰۱۲. 
  54. ↑ ««گوگل پلاس» هم در ایران فیلتر شد». رادیو فردا، ۲۱ تیر ۱۳۹۰. بازبینی‌شده در ۱۱ فوریه ۲۰۱۲. 
  55. ↑ «فیلترینگ گریبانگیر گوگل پلاس هم شد». خبرگزاری ایتنا، ۲۰ تیر ۱۳۹۰. بازبینی‌شده در ۱۱ فوریه ۲۰۱۲. 
  56. ↑ ««ویکی‌پدیای فارسی» فیلتر و رفع فیلتر شد». ۱۱ مهر ۱۳۸۹. بازبینی‌شده در ۱۱ مهر ۱۳۸۹. 
  57. ↑ «سایت «ویکی‌پدیا فارسی» فیلتر و رفع فیلتر شد». ۱۱ مهر ۱۳۸۹. بازبینی‌شده در ۱۱ مهر ۱۳۸۹. 
  58. ↑ http://www.tabnak.ir/fa/news/274345/%DA%AF%D9%88%DA%AF%D9%84-%D9%88-%D8%AC%D9%8A%E2%80%8C%D9%85%D9%8A%D9%84-%D8%A7%D8%B2-%D8%AF%D8%B3%D8%AA%D8%B1%D8%B3-%D8%AE%D8%A7%D8%B1%D8%AC-%D8%B4%D8%AF%D9%86%D8%AF
  59. ↑ http://www.guardian.co.uk/world/2012/sep/23/iran-block-access-google-gmail
ن • ب • و
فیلتر اینترنتی  · فیلترینگ اینترنت برپایه کشور
کشورها
افغانستان · استرالیا · آذربایجان · بلاروس · بوتان · برزیل · کانادا · چین (هنگ کنک) · کوبا · دانمارک · مصر · فنلاند · فرانسه · آلمان · ایسلند · هند · ایران · ایرلند · ایتالیا · قزاقستان · مالاوی · مالزی · مراکش · میانمار · نپال · نیوزلند · کره شمالی · پاکستان · رومانی · عربستان سعودی  · سنگاپور · آفریقای جنوبی · کره جنوبی · سری لانکا · سوریه · تایلند · تونس · ترکیه · ترکمنستان · انگلستان · آمریکا · ازبکستان · ونزوئلا · ویتنام
وب سایت‌ها
برگرفته از «http://fa.wikipedia.org/w/index.php?title=فیلترینگ_اینترنت_در_ایران&oldid=10070712»