اعتراضات جنبش سبز در ۲۵ بهمن ۱۳۸۹

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

مختصات: ۳۲°۰′ شمالی ۵۳°۰′ شرقی / ۳۲.۰۰۰° شمالی ۵۳.۰۰۰° شرقی / 32.000; 53.000

اعتراضات جنبش سبز در ۲۵ بهمن ۱۳۸۹
جایگاه Flag of Iran.svg ایران، تهران، مشهد، اصفهان، شیراز، کرمانشاه، رشت، اهواز، ساری، یزد، کرمان، بابل
تاریخ ۲۵ بهمن ۱۳۸۹ (۱۴ فوریه ۲۰۱۱)
گونه تظاهرات
کشته‌شدگان حداقل ۳ نفر[۱][۲] [۳]
زخمی‌ها ۹۱ نفر[۴][۵]
بازداشت شدگان ۱۵۰۰+ نفر [۶]

اعتراضات جنبش سبز در ۲۵ بهمن ۱۳۸۹، به مجموعه تظاهرات‌هایی گفته می‌شود که در شهرهای مختلف ایران با شرکت اقشار مختلف مردم در تاریخ ۲۵ بهمن ۱۳۸۹ برای اعلام همبستگی با اعتراضات مردم تونس و مصر[۷]، بعد از راهپیمایی حامیان حکومت در ۲۲ بهمن بود. گزارش‌های مختلف از بسیاری از شهرهای ایران نظیر تهران، اصفهان، شیراز، مشهد و رشت از حضور مردم در خیابان‌ها خبر می‌داد.[۸] [۹] در تهران و در ساعت‌های اولیه تظاهرات به صورت آرام و پراکنده و بدون زد وخورد انجام می‌شد. پس از آن با حملهٔ نیروهای پلیس ضد شورش، لباس شخصی‌ها و گارد ویژه به تظاهرکنندگان، این اعتراضات به خشونت کشیده شد. این تظاهرات با اعلام میرحسین موسوی و مهدی کروبی مبنی بر دریافت مجوز از وزارت کشور در تاریخ ۱۶ بهمن ۱۳۸۹ برنامه‌ریزی شد. [۷]

پیش زمینه[ویرایش]

پس از قیام مردم مصر و تونس، میرحسین موسوی و مهدی کروبی به طور مشترک طی نامه‌ای، درخواست مجوزی برای شرکت مردم در تظاهرات حمایتی از مردم این دو کشور کردند. چند روز پیش از این نوشتن این نامه، موسوی و کروبی در دیدار با آیت الله بیات زنجانی از مراجع تقلید شیعه، نسبت به اعدام های سیاسی متعدد در ایران اعتراض کرده بودند.[۱۰] در این نامه مشترک میرحسین موسوی و مهدی کروبی، در شهر تهران از میدان امام حسین تا میدان آزادی به عنوان مسیر اصلی و محل تجمع نهایی مردم میدان آزادی پیشنهاد شد. این مجوز تا آخرین روز در اختیار معترضین قرار نگرفت.[۷] البته این اتفاق قبلاً برای ۲۵ خرداد نیز افتاده بود. پس از درخواست مجوز برای تظاهرات ۲۵ بهمن ماه بسیاری از مشاوران و اطرافیان میرحسین موسوی و مهدی کروبی از جمله تقی رحمانی، صالح نقره کار، علی باقری، محمد مصطفی بیات زنجانی، سوسن بیات زنجانی، رامتین مقدادی و مصطفی میراحمدی‌زاده دستگیر و زندانی شدند. [۱۱] [۱۲] [۱۳] [۷] [۱۴] پس از درخواست مجوز طرفدران جنبش سبز با استفاده از توییتر، فیس بوک و دیگر شبکه‌های اجتماعی شروع به گسترش خبر کردند.[۱۵] در عین حال احمد جنتی در راهپیمایی روز ۲۲ بهمن در اصفهان، محسنی اژه‌ای ،[۱۶] سردار نقدی[۱۷] و دیگر سرداران سپاه معترضین را پیش از شرکت در تظاهرات تهدید نمودند.[۱۸]

هم چنین پس از مخالفت وزارت کشور با صدور مجوز برای تظاهرات ۲۵ بهمن اردشیر امیرارجمند، مشاور حقوقی میرحسین موسوی و اسماعیل گرامی مقدم سخنگوی حزب اعتماد ملی و مشاور مهدی کروبی در مصاحبه هایی جداگانه با شبکه بی بی سی فارسی اعلام کردند که دیگر نیازی به مجوز نیست و راهپیمایی در هر صورت برگزار می شود. [۱۹] [۲۰]

حصر خانگی موسوی و کروبی[ویرایش]

در تاریخ ۲۰ بهمن٬ مهدی کروبی یکی از سران مخالفان دولت در حصر خانگی قرار گرفت و از دیدار با اعضای خانواده خود تا تاریخ ۲۵ بهمن منع شد. این در حالی بود که ماموران در اطراف خانه وی مستقر شده بودند.[۲۱] همچنین میرحسین موسوی در تاریخ ۲۵ بهمن در حصر خانگی قرار گرفت و پلیس کوچه‌ای که منزل وی در آن قرار دارد را مسدود کرده بود، به طوری که ورود و خروج از آن ناممکن بود و نیز کلیهٔ تلفن‌های خانه وی از جمله تلفن همراه او و همسرش نیز قطع شده بود. به نقل از خبرگزاری کلمه این اقدامات برای جلوگیری از حضور میرحسین موسوی در راهپیمایی همبستگی با مردم تونس و مصر صورت می‌گیرد.[۲۲][۲۳] هم چنین دیگر حامیان جنبش سبز مانند محمد خاتمی و عبدالله نوری در تاریخ ۲۵ بهمن در حصر خانگی قرار گرفتند. [۲۴]

فیلترینگ کلمه بهمن[ویرایش]

بعد از تبلیغات گستردهٔ معترضان، حکومت برای مبارزه تصمیم به فیلترینگ کلمهٔ «بهمن» برای چند روز و پس از آن کلمهٔ ۲۵ بهمن در جستجوگرهای اینترنتی گرفت.[۲۵]

الله اکبر شبانه[ویرایش]

روز قبل از تظاهرات مردم تهران بر بام‌های خود، «الله اکبر» و «مرگ بر دیکتاتور» فریاد زدند. این اقدام به دعوت تشکلات دانشجویی انجام شده بود. صدای الله اکبر از محله‌های امیر آباد، تجریش، سعادت آباد، نیاوران، هفت حوض، نارمک، ونک، شهرک غرب، پونک، صادقیه و مناطقی از خیابان ولیعصر شنیده شد.[۲۶]

پیامک های تهدید آمیز[ویرایش]

به گزارش جرس، برای تعدادی از شهروندان پیام‌های تهدید آمیزی از وزارت اطلاعات با مضمون «شهروند محترم، طبق اطلاع واصله، جنابعالی تحت تاثیر تبلیغات ضد امنیتی رسانه‌های وابسته به بیگانگان قرار گرفته‌اید، در صورت ارتباط با رسانه‌های خارج از کشور برابر مواد ۴۹۸، ۴۹۹، ۵۰۰، ۵۰۸، ۵۱۴، ۶۰۹، ۶۱۰، ۶۹۸ قانون مجازات اسلامی مجرم شناخته می‌شوید و با شما برخورد قانونی خواهد شد.» ارسال شد.[۲۷]

سفر عبدالله گل به ایران[ویرایش]

پپه اسکوبار در روزنامهٔ تایلندی آسیاتایمز نوشت که یکی از دلایل انتخاب این روز برای تظاهرات همبستگی با مصر و تونس حضور عبدالله گل رئیس‌جمهور ترکیه در تهران بود. با توجه به حوادث کشورهای عربی هرگونه سرکوب شدید اعتراضات به اعتبار ایران ضربه سختی می‌زد که این به نفع ترکیه بود. به ویژه با توجه به این که حکومت ایران حوادث مصر را به انقلاب اسلامی تشبیه کرده بود. حتی گفته می‌شد که عبدالله گل از مقامات ایرانی خواسته بود تا در آخرین دقایق مجوز برگزاری راهپیمایی را صادر کنند و مقامات هم در ابتدا پذیرفته بودند اما وزارت کشور سپس آن را تکذیب کرد.[۲۸]

روز تظاهرات[ویرایش]

در صبح روز ۲۵ بهمن، اکبر امینی یکی از طرفداران جنبش سبز و از بازداشت شدگان اعتراضات پس از انتخابات ریاست جمهوری ۱۳۸۸، با در دست داشتن پرچمی سبز و عکس های جان باختگان اعتراضات جنبش سبز از جرثقیلی واقع در چهارراه قصر تهران بالا رفته و موجب تجمعات اولیه مردم در تظاهرات ۲۵ بهمن ماه در این محل شد. ماموران امنیتی با آوردن خانواده او به محل و تهدید آنها، اورا مجبور به پایین آمدن از بالای جرثقیل کردند. وی گردن خود را با طناب آبی به جرثقیل بسته بود تا در صورت دخالت ماموران به دار آویخته شود. وی پس از پایین آمدن از جرثقیل توسط ماموران امنیتی دستگیر شد. [۲۹] [۳۰] [۳۱]

در تهران ابتدا در ساعات ظهر در میدان امام حسین، خیابان آزادی، خیابان انقلاب، چهار راه ولی عصر، میدان انقلاب، میدان آزادی و چهار راه کالج تجمعاتی صورت گرفت. در ساعات عصر این تجمعات و تظاهرات به مناطق دیگر تهران چون تقاطع نواب صفوی، میدان توحید، بلوار کشاورز، خیابان اسکندری، خیابان کارگر جنوبی، خیابان ۱۶ آذر، خیابان ۱۲ فروردین، چهار راه قصر، میدان هفت تیر، خیابان رودکی، خیابان جمالزاده، هفت حوض، نارمک، خیابان آذربایجان، امیرآباد، عباس آباد، میدان ولی عصر، میدان فردوسی، خیابان شادمان و صادقیه نیز کشیده شد. در ساعت‌های اولیه تظاهرات به صورت آرام و پراکنده و بدون درگیری انجام می‌شد. پس از آن با حملهٔ نیروهای پلیس ضد شورش، لباس شخصی‌ها و گارد ویژه با باتوم و گاز اشک آور به تظاهرکنندگان، این اعتراضات به خشونت کشیده شد و چندین نفر بازداشت شدند.[۳۲] [۳۳]

تجمع شهر اصفهان در منطقه چهارباغ، سی وسه پل، دروازه دولت، میدان انقلاب و خیابان سپه به صحنه برخورد نیروهای امنیتی و معترضان بدل شده ونیروهای امنیتی چند تن از تجمع‌کنندگان را دستگیر کرده‌اند.[۳۴] [۳۵] [۳۶]

تظاهرات حامیان جنبش سبز در مشهد که ابتدا در دانشگاه فردوسی آغاز شده بود، توسط نیروهای لباس شخصی و حراست دانشگاه مورد حمله واقع شد.در سطح شهر مشهد و برخی میادین و چهارراه های اصلی نیروهای امنیتی، انتظامی و یگان ویژه مشهد حضور داشتند و فضای شهر به حکومت نظامی اعلام نشده شبیه بود.در میادین آزادی، فلسطین، احمدآباد و تقی آباد و خیابان های آزادشهر، معلم، سجاد، راهنمایی، رضا و احمدآباد حضور نیروهای لباس شحصی و انتظامی کاملا مشهود بود و چندین نفر بازداشت شدند. [۳۷] [۳۸]

همزمان تظاهرات حامیان جنبش سبز در شیراز نیز، با وجود جو شدیدا نظامی و امنیتی با حضور مردم و دانشجویان برگزار شد.در شیراز، در حد فاصل میدان نمازی، دانشکده مهندسی شماره دو در خیابان ملاصدرا، میدان ارم و بلوار دانشجو تراکم جمعیت بسیار زیاد بود و ماموران یگان ویژه پاسداران و لباس شخصی ها، شدیدا با هرگونه تحرک و تردد و تجمعی، برخورد می کردند.[۳۹]

در رشت نیروهای گارد ویژه با تجمع در مقابل دانشگاه، سعی در جلوگیری از شکل‌گیری تجمعات کردند. بر اساس گزارش شاهدان عینی حاضران در این منطقه برای شکل‌گیری هسته‌های اولیه تجمع تلاش کردند، که این اقدام با سرکوب شدید نیروهای پلیس روبه‌رو شد.[۳۵] در سه راه بادی‌الله واقع در خیابان مطهری رشت تجمعاتی توسط مردم معترض شکل گرفت که موتور سواران بسیجی با حرکت در پیاده‌روها و ضرب و شتم مردم، تجمع را به خشونت کشاندند. اندکی بعد، تعداد زیادی از کارگران شهرداری اقدام به جمع‌آوری سطل‌های زباله‌ی پلاستیکی کل خیابان نمودند. طی درگیری، ماموران بسیجی و یگان ویژه‌ی پلیس تعدادی از جوانان را دستگیر کردند.[۴۰]

در شهر بابل نیز بعد از ظهر روز ۲۵ بهمن جمعیت حامیان جنبش سبز و دانشجویان ابتدا به صورت پراکنده روبروی دانشکده صنعتی نوشیروانی بابل تجمع کرده و بدلیل شرایط ویژه، از ساعت حدود پنج و نیم بعد از ظهر از میدان اوقاف- باغ فردوس به سمت مدرس - البته با سکوت کامل- حرکت می کردند که در مقابل استادیم ورزشی آزادی با خشونت مامورین نیروی انتظامی مواجه شدند. همچنین آمده است "بعد از حملات خشونت بار ماموران یگان ویژه، موتور سوارهای بسیجی و لباس شخصی ها جمعیت پراکنده را تا حتی کوچه های دورتر (منتهی به مدرس و جایگاه پمپ گاز) دنبال می کردند و مورد ضرب و شتم و بازداشت قرار می دادند.این گزارش همچنین خاطرنشان کرد "تا روز ۲۶ بهمن، دست کم ده تن از شهروندان بابلی بازداشت و تعدادی به زندان متی کلای بابل انتقال یافتند." [۴۱]

در کرمان تجمعی در یکی از میادین این شهر شکل گرفت که طی آن ۱۷ نفر بازداشت شدند. [۴۲]

در شهرهای دیگر نظیر خمینی شهر، نجف آباد، یزد، ساری و کرمانشاه نیز در روز ۲۵ بهمن صحنه تجمعات و تظاهرات حامیان جنبش سبز بود. [۳۵]

پوشش خبری[ویرایش]

با شروع اعتراضات شبکه ها و رسانه های خبری زیادی مانند بی بی سی، سی ان ان، رویترز، فاکس نیوز، رادیوفردا، الجزیره، رسانه سبز ایران، توییتر، فیس بوک، صدای امریکا و خبرگزاری فرانسه این تظاهرات را پوشش می دادند. [۴۳] [۴۴] [۴۵]

قطع و اختلال خدمات مخابرات[ویرایش]

در این روز ارتباطات تلفن همراه در ساعات اوج تظاهرات در شهرهای بزرگ ایران مانند تهران، اصفهان و شیراز قطع شد و پارازیت بر روی امواج شبکه های ماهواره ای افزایش یافت . هم چنین خدمات پیامک و اینترنت با اشکال مواجه شد. [۴۶][۴۷]

بسته شدن برخی از ایستگاه‌های مترو[ویرایش]

با شروع اعتراضات برخی از ایستگاه‌های متروی تهران در بعد از ظهر روز ۲۵ام بهمن تعطیل شد. مديرعامل شركت بهره‌برداری مترو تهران علت تعطیلی برخی از ایستگاه های مترو را اینگونه بیان می کند:

روز ۲۵ بهمن تک تک ايستگاه‌هایی كه بسته شده است به دستور مقامات امنیتی و انتظامی بوده و متروی تهران به هيچ‌وجه كار سرخود انجام نداده است.

[۴۸]

بازداشت دیپلمات اسپانیایی در تهران[ویرایش]

ایگناسیو پرس کامبرا سرکنسول اسپانیا در مقابل نمایندگی دپیلماتیک اسپانیا در تهران که در محل برگزاری تظاهرات قرار داشت، توسط نیروهای انتظامی بازداشت شد و به مدت چهار ساعت در بازداشت به سر برد، وزارت خارجه اسپانیا نیز در واکنش به این بازداشت، مرتضی صفاری نطنزی، سفیر ایران در این کشور را احضار کرده است و این عمل را غیر قابل قبول خواند.[۴۹][۵۰] هم چنین یکی از کارمندان سفارت ژاپن نیز در این روز دستگیر شد. [۵۱]

شعارهای مردم[ویرایش]

  • مرگ بر دیکتاتور
  • نترسید، نترسید، ما همه با هم هستیم
  • مرگ بر اصل ولایت فقیه
  • سید علی حیا کن، مبارکُ نگاه کن
  • سيد علی بدونه، بزودی سرنگونه
  • نظامی جدا شو، با ملت هم‌صدا شو
  • مبارک، بن‌علی، نوبت سیدعلی
  • خامنه ای قاتل است ولایتش باطل است
  • تهران یا قاهره ، دیکتاتور باید بره
  • آزادی آزادی آزادی
  • نیروی انتظامی سبز تو هم قشنگه
  • مصر هم همینجوری بود

[۳۵][۵۲][۴۷]

کشته‌ها، مجروحین و دستگیرشدگان[ویرایش]

در درگیری‌های روز ۲۵ بهمن یک دانشجوی ۲۶ سالهٔ رشتهٔ هنر به‌نام صانع ژاله در خیابان امیر اکرم تهران بر اثر اصابت گلوله کشته شد. منابع خبری معترضان، ژاله را یکی از تظاهرات‌کنندگان معرفی کردند که توسط نیروهای امنیتی کشته شده‌است. وی یکی از هواداران آیت الله منتظری از حامیان جنبش سبز بوده است .هم چنین مقالاتی در مجله آزما از مجلات هوادار جنبش سبز می نوشته است. [۵۳] [۵۴] [۵۵] در مقابل رسانه‌های حکومتی ادعا کردند که ژاله از اعضای بسیج بوده و توسط «عوامل فتنه‌گر و گروهک مزدور و تروریستی منافقین» به قتل رسیده‌است.[۵۶] احمدرضا رادان نیز با تایید مرگ یک نفر، از زخمی شدن تعدادی دیگر خبر داد و گفت که ۹ نفر از مجروحان جزو نیروهای امنیتی بوده‌اند.[۵۷]

خبرگزاری فارس، همچنین خبر از کشته شدن فرد دیگری به نام محمد مختاری را در درگیری‌های ۲۵ بهمن داد که بعد از زخمی شدن در بیمارستان در گذشت. این خبرگزاری مسئول تیراندازی این جوان را "عوامل فتنه‌گر و گروهک مزدور و تروریستی منافقین" دانست. [۳]

امیرحسین تهرانچی نیز در تظاهرات ۲۵ بهمن ۱۳۸۹ توسط نیروهای امنیتی در تهران بر اثر اصابت گلوله کشته شد. [۵۸]

رامین پرچمی بازیگر فیلم اخراجی ها در تظاهرات ۲۵ بهمن نیز دستگیر و بازداشت شد و به زندان اوین منتقل شد. [۵۹]

هم چنین پس از اعتراضات جنبش سبز در ۲۵ بهمن ماه لیستی مرکب از ۱۵۰۰ نام از سوی مسئولان دادسرا خوانده و اعلام شد تمامی بازداشت‌شدگان به زندان اوین منتقل شده اند.بازداشت‌شدگان اعتراضات جنبش سبز در ۲۵ بهمن، به دادگاه انقلاب واقع در خیابان معلم انتقال یافته و برای آنان پرونده تشکیل شد. این در حالی است که ماموران یگان ویژه، در ۲۶ بهمن با حمله به خانواده‌های بازداشت‌شدگان در مقابل دادگاه انقلاب، آنان را مورد ضرب و شتم قرار داده‌اند.اعلام نام ۱۵۰۰ تن بازداشتی در حالی است که کمی پیش احمدرضا رادان، فرمانده نیروی انتظامی تهران در مصاحبه‌ای تعداد بازداشت‌شدگان را ۱۵۰ تن اعلام کرده بود.[۶۰] از جمله این بازداشت شدگان می توان به رامتین مقدادی، ابوذر رستمی، علی نبوی، ابوالفضل بابایی، حسین احمدنژاد، فرزانه نجارنژاد،فرشید غواصیه، امیر شیبانی، علی رزاقی، حسین شریف زادگان، امید محدث، صدرالدین بهشتی، سعید یگانه پور، محمد حسین مهیمنی، صالح نقره‌کار، تقی رحمانی، میثم محمدی، شهربانو امانی،ساناز معتضدیان، مصطفی بیات زنجانی، سوسن بیات زنجانی، مصطفی میراحمدی‌زاده، حامد شاملو، محسن برزگر، حسین ضامن ضرابی، علی باقری،و عبداالله ناصری اشاره کرد.[۶۱] [۶۲] [۶۳] [۶۴] [۶۵] [۳۷] [۶۶]

هم چنین در مراسم تشییع جنازه صانع ژاله در دانشگاه هنر در ۲۷ بهمن ماه در گیری هایی بین هواداران جنبش سبز و نیروهای بسیج و لباس شخصی صورت گرفت که چند تن از دانشجویان دانشگاه از جمله کوروش خان محمدی، حسن فتحی زاده، وحید نصرتی، عباس صالحی، عبدالله رنجبر، فراز سرابی و امیر بی نظیر بازداشت شدند.[۶۷] همچنین ده ها تن توسط لباس شخصی ها به شدت در ناحیه سر و بینی مجروح شدند و بسیاری از ترس دستگیر شدن از رفتن به درمانگاه و بیمارستان خودداری کردند.

بیانیه های میرحسین موسوی و مهدی کروبی پس ازتظاهرات[ویرایش]

میرحسین موسوی و مهدی کروبی رهبران جنبش سبز در ۲۷ بهمن ماه، اقدام به نوشتن بیانیه هایی پس از تظاهرات ۲۵ بهمن ۱۳۸۹ کردند.در قسمت هایی از بیانیه میر حسین موسوی آمده است:

جنبش شکوهمند شما ازدو سو مورد تهاجم قرار گرفته است: از یک سو مورد تهاجم اقتدار گرایانی که چشم به پست و مقام و زر و زور در آینده دارند و از سوی دیگر تلاش بیگانگان و موج سواران بین المللی برای پی گرفتن مطامع خود بوده است که هر دو تلاش کرده اند که جنبش را به صهیونیسم و امریکا و اذناب آنان منتسب کنند.

این در حالی است که افتخار بزرگ جنبش سبز در استقلال و تکیه آن بر نیروی عظیم ملت بوده است. جنبش سبز همواره با بیگانگان فاصله داشته . این همراه کوچک شما ضمن تبریک به مناسبت پایداری خیره کننده مردم، شهادت فرزندان عزیز شما ملت سر فراز را تسلیت می گویم.

هم چنین مهدی کروبی دیگر رهبر جنبش سبز در قسمت هایی از بیانیه خود گفته است:

متاسفانه از زمان ارائه این درخواست با سیلی از فحاشی ها و دریده گویی های روزنامه ها و رسانه های جیره خوار مواجه شدیم و از همان زمان به منظور جلوگیری از شرکت در راهپیمایی و پیوستن به مردم با قطع تلفن و ارتباطات و همچنین حصر و تخریب منزل مسکونی مان مواجه شدیم. ضمن محکومیت شدید برخوردهای خشن و غیر انسانی و غیر اسلامی هشدار می دهیم که تا دیر نشده است پنبه ها را از گوش هایتان خارج کنید و صدای مردم را بشنوید. اعمال خشونت آمیز و مخالفت و عناد با خواست مردم تا زمانی و جایی می تواند به استمرار چنین وضعیتی کمک کند. از سرنوشت دوری حکومت ها از مردم عبرت بگیرید.

زندانیان سیاسی را آزاد و دستتان را از گلوی روزنامه ها و رسانه های مستقل بردارید، به عهد و میثاقی که با نام قانون اساسی با مردم بسته اید وفادار باشید.

[۶۸] [۶۹]

واکنش‌ها[ویرایش]

با توجه به گستردگی این تظاهرات، پیامدهای آن نیز قابل توجه بودند.[۷۰]

واکنش‌های داخلی[ویرایش]

  • علی لاریجانی رئیس مجلس شورای اسلامی وقت در نشست علنی مجلس با بیان:«آقایانی که در ایران اطلاعیه صادر کردند و در دام و تله طراحی شده آمریکا افتادند، با چه تحلیلی این کار را کردند؟» راهپیمایی ۲۵ بهمن را آمریکایی خواند. [۷۱]
  • محسن رضایی دبیر مجمع تشخیص مصلحت نظام و رئیس سابق سپاه پاسداران میرحسین موسوی و مهدی کروبی را عمله آمریکا خواند و افزود:

    «من تعجب می‌کنم که چرا موسوی و کروبی نمی‌فهمند که در این حوادث، عمله‌ای بیش نیستند و مورد سوءاستفاده آمریکا و همه بدخواهان قرار گرفته‌اند و جالب اینکه آمریکا از این عمله‌ها هم عبور کرده‌است. قطع‌نامه‌ها و گفتارهای مسئولان آمریکایی نشان می‌دهد که این آدم‌ها فقط مستمسک بوده‌اند و جریان فتنه جایی دیگر طراحی و رهبری می‌شد.»

    در ادامه نیز آمریکا را به دخالت در اداره کشور متهم کرد.[۷۲] [۷۳]
  • سازمان بسیج اساتید دانشگاه‌های کشور طی نامه‌ای میرحسین موسوی و مهدی کروبی را آلت دست آمریکا خواند و حوادث ۲۵ بهمن را سازمان یافته در خارج از کشور اعلام کرد و در ادامه خواستار محاکمه موسوی و کروبی شد.[۷۴]
  • پس از تظاهرات ۲۵ بهمن، نمایندگان مجلس ایران شعار «مرگ بر موسوی» و «مرگ بر کروبی» سر دادند و خواستار اعدام این دو رهبر اصلاح طلب شدند. نمایندگان نوشته‌ای بر روی جایگاه هیات رئیسه نصب کرده بودند بدین شرح:

    «ما نمایندگان مجلس شورای اسلامی خواستار محاکمه و اشد مجازات موسوی و کروبی به جرم افساد فی الارض و اقدام علیه امنیت ملی کشور هستیم.»

  • رئیس مجلس نیز دستور تشکیل کمیته «بررسی افراد ضد انقلاب» را صادر کرد. [۷۵]
  • در تحصنی که در ساعات پایانی ۲۶ بهمن در میدان ارک تهران از جانب هواداران جمهوری اسلامی برگزار شد، مخالفین میر حسین موسوی و مهدی کروبی با نصب طناب داری در مقابل دادسرای عمومی و انقلاب تهران مترسک میرحسین موسوی را به دار آویخته و آتش زدند و با سر دادن شعارهای «مرگ بر موسوی»، «مرگ بر خاتمی»، «مرگ بر کروبی» از دستگاه قضایی، خواستار محاکمه سران جنبش سبز شدند. [۷۶]
  • دفتر تحکیم وحدت در محکومیت حوادث ۲۵ بهمن حامیان میرحسین موسوی، بیانیه‌ای تحلیلی صادر کرد و در این بیانیه موسوی و کروبی را به دلیل زمینه سازی برای حوادث روز ۲۵ بهمن مسئول دانست.[۷۷]

واکنش‌های خارجی[ویرایش]

Flag of the United States.svg ایالات متحده آمریکا

  • هیلاری کلینتون وزیر امور خارجه آمریکا ضمن اعلام حمایت صریح و مستقیم از معترضان ایرانی، افزود:«آنچه امروز در ایران اتفاق می افتد بیانگر شجاعت مردم این کشور است و نشان دهنده دو رویی رژیم ایران که طی سه هفته گذشته مرتبا آنچه در مصر در جریان بود را می ستود.» [۷۸]
  • باراک اوباما رئیس‌جمهور آمریکا نیز در سخنرانی که یک روز پس از تظاهرات انجام داد، اعلام کرد که اجازهٔ همان تظاهرات‌های بی خشونتی که در مصر انجام شده است، باید به مردم ایران داده شود. او گفت که دولت ایران کناره‌گیری مبارک را جشن می‌گیرد، در حالی که مردم خود را به خاک و خون می‌کشد. او گفت هر چیزی که برای مصر صحیح است برای ایران نیز درست می‌باشد.[۷۹]

Flag of Europe.svg اتحادیه اروپا

  • دفتر کاترین اشتون، مسئول سیاست خارجی اروپا، با ذکر اینکه وی رویدادهای ایران را «از نزدیک» دنبال می‌کند، اعلام کرد که آزادی بیان و آزادی تجمع، حقوق بنیادین بشر است و باید کاملاً رعایت شود. در عین حال سرکوب تظاهرکنندگان را محکوم کرد.
  • یژی بوزک، رئیس پارلمان اروپا، در بیانیه خود گفت که اعتراضات تهران که در آن دست کم یک نفر نیز کشته شده‌است، نشان می‌دهد که «نسیم دموکراسی که در جهان عرب وزیدن گرفته به ایران نیز رسیده‌است.»[۸۰]

Flag of the United Kingdom.svg بریتانیا

  • وزیر خارجه بریتانیا، ویلیام هیگ، با اشاره به تصاویر ضرب و جرح تظاهرکنندگان ایرانی که منتشر شده گفته اگر احمدی نژاد معتقد است، مردم مصر حق دارند آزادانه عقایدشان را بیان کنند، دولت ایران نباید همین حق را از مردمش دریغ کند. وزیر امور خارجه بریتانیا گفت که مقام های ایرانی باید به حق آزادی بیان و تجمع مسالمت آمیز مردم احترام بگذارند. [۸۱]

Flag of Canada.svg کانادا

Flag of Turkey.svg ترکیه

  • عبدالله گل، رئیس جمهور ترکیه نیز که در ایران به سر می‌برد، در دیدار خود با خبرنگاران در تهران، در لحظات آغازین اعتراض‌ها، بدون اشاره مستقیم به ایران از رهبران کشورهای منطقهٔ خاورمیانه خواست که به درخواست‌های «واقع‌گرایانه» مردم‌شان توجه کنند.[۸۳]

اعتراضات جنبش سبز در ۲۵ بهمن ۱۳۹۰[ویرایش]

شورای هماهنگی راه سبز امید و فعالان جنبش سبز نظیر اردشیر امیرارجمند، مجتبی واحدی، شیرین عبادی، عیسی سحرخیز، سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی و نمایندگان ادوار مجلس در بهمن ماه ۱۳۹۰ در آستانه سالگرد تظاهرات ۲۵ بهمن ۱۳۸۹، فراخوان هایی را منتشر کردند که در آن از معترضان خواسته شد در اعتراض به ادامه حبس خانگی میرحسین موسوی، مهدی کروبی و همسرانشان به خیابان ها بیایند. سازمان عفو بین‌الملل و شورای ملی سوریه نیز از تظاهرات ۲۵ بهمن ۱۳۹۰، حمایت کردند. از چند روز پیش از ۲۵ بهمن ۱۳۹۰، اختلالاتی در سیستم اینترنت و دسترسی به ای میلها به وجود آمد. محسنی اژه‌ای، دادستان کل کشور، پیش از این تظاهرات گفت :"خريد مردم را مي گويند راهپيمايي است." محسن رضايي، دبير مجمع تشخیص مصلحت نظام، نیز درباره این راهپیمایی گفت: "مردم ايران اسلامي به سادگي اجازه نخواهد داد افراد يا گروهها دستاوردهاي انقلاب را تخريب كنند."[۸۴][۸۵][۸۶] [۸۷][۸۸][۸۹][۹۰][۹۱][۹۲][۹۳][۹۴]

در روز ۲۵ بهمن ۱۳۹۰، در شهرهای مختلف ایران نظیر تهران، شیراز، اهواز، کرمان، مشهد، کرمانشاه و اصفهان با وجود جو شدید امنیتی و حضور گسترده نیروهای انتظامی، لباس شخصی و یگان ویژه ناجا، تجمعات و درگیری هایی بین معترضان و نیروهای امنیتی صورت گرفت و معترضان زیادی (حداقل ۴۰۰ نفر) در این روز بازداشت شدند. مراسم سالگرد ۲۵ بهمن در کشورهای بریتانیا، امریکا،کانادا، ایتالیا و فرانسه نیز برگزار شد.[۹۵][۹۶][۹۷][۹۸][۹۹][۱۰۰][۱۰۱][۱۰۲][۱۰۳][۱۰۴][۱۰۵][۱۰۶][۱۰۷][۱۰۸][۱۰۹][۱۱۰][۱۱۱][۱۱۲][۱۱۳] پس از این اعتراضات، ۱۰ نفر از بازداشت شدگان تجمع اعتراضی روز ۲۵ بهمن ۱۳۹۰ در زندان اوين در اعتراض به وضعيت خود دست به اعتصاب غذا زدند.[۱۱۴] [۱۱۵]

جستارهای وابسته[ویرایش]

پیوند به بیرون[ویرایش]

جستجو در ویکی‌انبار در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ اعتراضات جنبش سبز در ۲۵ بهمن ۱۳۸۹ موجود است.

پانویس[ویرایش]

  1. http://www.rahesabz.net/story/33188
  2. «کشته شدن یک شهروند معترض به دست نیروهای دولتی». رهانا، ۱۵ فوریه ۲۰۱۱. بازبینی‌شده در ۱۵ فوریه ۲۰۱۱. 
  3. ۳٫۰ ۳٫۱ خبرگزاری فارس، یکی دیگر از مجروحان اغتشاشات دیروز تهران به شهادت رسید
  4. Clashes reported in Iran protests - Middle East - Al Jazeera English
  5. بی‌بی‌سی فارسی، دو نفر در تظاهرات دیروز تهران کشته شده اند
  6. رادیو زمانه، حمله نیروهای یگان ویژه به خانواده‌های دستگیرشدگان ۲۵ بهمن
  7. ۷٫۰ ۷٫۱ ۷٫۲ ۷٫۳ «موسوی و کروبی برای همبستگی با مردم مصر و تونس مجوز راهپیمایی خواستند». بی‌بی‌سی فارسی، ۶ فوریه ۲۰۱۱. بازبینی‌شده در ۱۴ فوریه ۲۰۱۱. 
  8. «ادامه تجمع و درگیری ها در ایران». بی‌بی‌سی فارسی، ۱۴ فوریه ۲۰۱۱. بازبینی‌شده در ۱۴ فوریه ۲۰۱۱. 
  9. نیویورک تایمز: اعتراضات در بحرین و یمن، پس از درگیری‌ها در ایران
  10. BBC فارسی - ايران - اعتراض موسوی و کروبی به تعداد زیاد اعدام ها در ایران
  11. علی باقری از اعضای سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی بازداشت شد « سایت خبری تحلیلی کلمه
  12. بازداشت رامتین مقدادی عضو ستاد جوانان مهندس موسوی در بابل « سایت خبری تحلیلی کلمه
  13. صالح نقره کار، خواهر زاده زهرا رهنورد و دکتر مصطفی میراحمدی‌زاده، از مشاوران کروبی بازداشت شدند | انقلاب اسلامی در هجرت
  14. جنبش راه سبز - بازداشت فرزندان آیت الله بیات
  15. «دعوت سبزها برای شرکت «مسالمت آمیز» در راهپیمایی ۲۵ بهمن». رادیو فردا، ۱۳ فوریه ۲۰۱۱. بازبینی‌شده در ۱۵ فوریه ۲۰۱۱. 
  16. «جنتی: سران فتنه برای ۲۵ بهمن نقشه کشیده‌اند». بی‌بی‌سی فارسی، ۱۱ فوریه ۲۰۱۱. بازبینی‌شده در ۱۵ فوریه ۲۰۱۱. 
  17. «نقدی: لباس شخصی های مصر آدم های فاسد و قدرت طلب بودند». رادیو فردا، ۱۳ فوریه ۲۰۱۱. بازبینی‌شده در ۱۵ فوریه ۲۰۱۱. 
  18. «وزارت کشور: به فتنه‌گران مجوز اغتشاش نمی‌دهیم». رادیو فردا، ۱۳ فوریه ۲۰۱۱. بازبینی‌شده در ۱۵ فوریه ۲۰۱۱. 
  19. ادوار نيوز|وزارت کشور: مجوز نمی‌دهیم؛ سخنگوی حزب اعتماد ملی: دیگر مجوز نمی‌خواهیم
  20. BBC فارسی - ايران - مشاور موسوى: قصد موسوی و کروبی شرکت در تظاهرات روز دوشنبه است
  21. رادیو زمانه، خانواده کروبی تا ۲۵ بهمن حق دیدار وی را ندارند
  22. جبش راه سبز، اختصاصی جرس / ایرنا از حصر خانگی میرحسین موسوی و مهدی کروبی خبر داد
  23. بی بی سی فارسی، حصر خانگی موسوی
  24. محاصره منزل عبدالله نوری و محمد خاتمی « سایت خبری تحلیلی کلمه
  25. «Iran opposition planning protests». aljazeera، ۱۳ فوریه ۲۰۰۱. بازبینی‌شده در ۱۵ فوریه ۲۰۱۱. 
  26. «فریادهای معترضان بر بام‌های تهران». بی‌بی‌سی فارسی، ۱۳ فوریه ۲۰۱۱. بازبینی‌شده در ۱۵ فوریه ۲۰۱۱. 
  27. «ارسال پیامک تهدیدآمیز وزارت اطلاعات به شهروندان». جرس، ۱۴ فوریه ۲۰۱۱. بازبینی‌شده در ۱۵ فوریه ۲۰۱۱. 
  28. Pepe Scobar, Iran's post-Islamist generation, Asia Times, 17 Feb 2011
  29. شروع تجمعات ۲۵ بهمن، بالارفتن جوانی از جرثقیل با در دست داشتن پوستر جان بختگان سبز | سایت دانشجویان ایران - صدای دانشجو
  30. جنبش راه سبز - جوان جنبش سبزی بالای جرثقیل
  31. http://www.roshangari.net/as/sitedata/20110218210029/20110218210029.html
  32. جنبش راه سبز - موج حضور مردم و اعتراضات به میدان هفت تیر کشیده شد
  33. جنبش راه سبز - درگیری در خیابان امیرآباد تهران
  34. جنبش راه سبز - گزارش اولیه از اجتماع مردم اصفهان
  35. ۳۵٫۰ ۳۵٫۱ ۳۵٫۲ ۳۵٫۳ جنبش راه سبز - برخورد خشونت بار نیروهای امنیتی و لباس شخصی ها با تظاهرات ٢۵ بهمن
  36. جنبش راه سبز - تجمعات مردمی در اصفهان، نجف آباد و خمینی شهر همزمان با استقرار جو پلیسی و نظامی
  37. ۳۷٫۰ ۳۷٫۱ جنبش راه سبز - اعلام اسامی چهار تن از دانشجویان بازداشتی ٢۵ بهمن ماه در مشهد
  38. جنبش راه سبز - حمله لباس شخصی ها و حراست به تجمع دانشجویان دانشگاه فردوسی مشهد
  39. جنبش راه سبز - تجمع ٢۵ بهمن سبزهای شیراز با وجود جو پلیسی و امنیتی
  40. تظاهرات در خیابان مطهری رشت به خشونت کشیده شد
  41. جنبش راه سبز - خشونت ماموران و بازداشت دست کم ده نفراز سبزهای بابل در ٢۵ بهمن
  42. «دستگیری ۱۷ نفر در تجمع ۲۵ بهمن در شهر کرمان». ایسنا، ۲۹ بهمن ۱۳۸۹. 
  43. BBC فارسی - ايران - عکس: اعتراضات خیابانی 25 بهمن در تهران
  44. جنبش راه سبز - گزارش سی ان ان از تحولات 25 بهمن
  45. جنبش راه سبز - بازتاب های ٢۵ بهمن در رسانه ها
  46. IranPressNews : ايران پرس نيوز: 25 بهمن - رژیم ترسیده؛ ایلنا: اختلال تلفن همراه در تهران
  47. ۴۷٫۰ ۴۷٫۱ جنبش راه سبز - قطع و اختلال در بسیاری از خطوط ارتباطی با ایران، تشدید جو پلیسی و پادگانی
  48. توضیحات مترو درباره تعطيلی برخی از ايستگاه‌ها در روز 25بهمن - دنیای اقتصاد
  49. «Madrid wants answers from Iran about Spanish diplomat's arrest». laprensasa، ۱۵ فوریه ۲۰۱۱. بازبینی‌شده در ۱۵ فوریه ۲۰۱۱. 
  50. «Spanish Diplomat Detained in Iran in ‘Unacceptable’ Incident». بلومبرگ، ۱۵ فوریه ۲۰۱۱. بازبینی‌شده در ۱۵ فوریه ۲۰۱۱. 
  51. پایگاه خبری جوان : اختصاصي/دستگيري کارمند سفارت ژاپن در تهران
  52. جنبش راه سبز - ویدیو - 25 بهمن شعارهای مردم
  53. عکسی از صانع ژاله با آیت الله منتظری | خانه حقوق بشر ایران
  54. http://www.magiran.com/ppdf/1294/p0129400370361.pdf
  55. «Unrest in the Middle East - live updates». گاردین، ۱۵ فوریه ۲۰۱۱. بازبینی‌شده در ۸۹/۱۱/۲۶. 
  56. «تصویر کارت عضویت شهید «ژاله» در بسیج». خبرگزاری فارس، ۸۹/۱۱/۲۶. بازبینی‌شده در ۸۹/۱۱/۲۶. 
  57. «One dead,several wounded in anti-government protests». فرانس ۲۴، ۱۵ فوریه ۲۰۱۱. بازبینی‌شده در ۸۹/۱۱/۲۶. 
  58. http://www.irangreenvoice.com/article/2011/feb/23/11301
  59. رامین پرچمی بازیگر فیلم اخراجی ها در تظاهرات 25 بهمن دستگیر و بازداشت شد. « وب نوشت
  60. جنبش راه سبز - مسئولین دادستانی از لیست ۱۵۰۰ نفره از بازداشت شدگان ٢۵ بهمن ماه خبر دادند
  61. هرانا؛ ابوذر رستمی، دانشجوی دانشگاه هنر بازداشت شد
  62. هفت فعال سیاسی و مدنی بازدشت شدند | خانه حقوق بشر ایران
  63. دکتر محمد حسین شریف زادگان بازداشت شد « سایت خبری تحلیلی کلمه
  64. علی باقری، عضو شورای مرکزی سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی بازداشت شد
  65. علی نبوی، فعال سمنانی بازداشت شد « سایت خبری تحلیلی کلمه
  66. رامتین مقدادی، جوان‌ترین زندانی سیاسی در آستانهٔ محرومیت از تحصیل
  67. gooya news :: politics : حمله به دانشگاه هنر و بازداشت حداقل ١۰ دانشجو، دانشجونيوز
  68. بیانیه مهدی کروبی درباره راهپیمایی ۲۵ بهمن « سایت خبری تحلیلی کلمه
  69. پیام میرحسین موسوی خطاب به ملت درباره راهپیمایی ۲۵ بهمن « سایت خبری تحلیلی کلمه
  70. «ده‌ها هزار معترض در تهران و دیگر شهرهای ایران دست به تظاهرات زدند». رایو فردا، ۱۴ فوریه ۲۰۱۱. بازبینی‌شده در ۱۵ فوریه ۲۰۱۱. 
  71. خبرگزاری تابناک، با چه تحلیلی آلت دست آمریکا و صهیونیست‌ها شدید؟!
  72. خبرگزاری فارس، موسوی و کروبی عمله آمریکا هستند؛ احساس تکلیف کنم وجودم را فدای انقلاب می‌کنم
  73. «اگر احساس تکلیف کنم جانم را فدای انقلاب میکنم». جام‌جم آنلاین، ۲۶ بهمن ۱۳۸۹. 
  74. خبرگزاری فارس، موسوی و کروبی را به اتهام معاونت در قتل مردم بیگناه محاکمه کنید
  75. بی‌بی‌سی فارسی، شعار 'مرگ بر کروبی، موسوی، خاتمی' در مجلس ایران
  76. «تحصن‌کنندگان مترسک موسوی را به دار آویختند». خبرگزاری فارس، ۲۶ بهمن ۱۳۸۹. 
  77. «دفتر تحکیم وحدت دربیانیه‌ای اعلام کرد:موسوی و کروبی مسئول‌حوادث اخیر». جام جم آنلاین، ۲۶ بهمن ۱۳۸۹. 
  78. بی بی سی فارسی، حمایت قاطعانه آمریکا از معترضان ایرانی
  79. «Obama says Iran should allow peaceful protests». آسوشیتد پرس، ۱۵ فوریه ۲۰۱۱. بازبینی‌شده در ۱۵ فوریه ۲۰۱۱. 
  80. «اتحادیه اروپا: ایران حقوق معترضان را کاملاً رعایت کند». رادیو فردا، ۱۵ فوریه ۲۰۱۱. بازبینی‌شده در ۱۵ فوریه ۲۰۱۱. 
  81. «بریتانیا از جمهوری اسلامی خواست از سرکوبی معترضان خودداری کند». رادیو فردا، ۱۵ فوریه ۲۰۱۱. بازبینی‌شده در ۱۵ فوریه ۲۰۱۱. 
  82. «Canada Condemns Violent Crackdown on Peaceful Demonstrations in Iran». ۱۵ فوریه ۲۰۱۱. بازبینی‌شده در ۱۵ فوریه ۲۰۱۱. 
  83. «عبدالله گل: دولت های منطقه باید به مطالبات مردم توجه کنند». رادیو فردا، ۱۵ فوریه ۲۰۱۱. بازبینی‌شده در ۱۵ فوریه ۲۰۱۱. 
  84. الف - آیا تصوری از عواقب ضدامنیتی فیلترینگ نامناسب وجود دارد؟
  85. "بی احترامی" بدتر از "بستن ایمیل ها"
  86. واکنش محسن رضایی به قرار 25 بهمن
  87. محسنی اژه ای: خريد مردم را مي‌گويند راهپيمايي است | ندای سبز آزادی
  88. BBC فارسی - ايران - گزارش‌ها از 'تجمع‌های اعتراضی پراکنده' در تهران
  89. درخواست ۴۰۲ فعال سیاسی و مدنی برای راهپیمایی اعتراضی سه شنبه | ايران | فارسی
  90. فراخوان های احزاب و نهادها برای راهپیمایی اعتراضی سه شنبه در ایران | ايران | فارسی
  91. فراخوان شورای هماهنگی راه سبز امید برای «تغییر سرنوشت» | ايران | فارسی
  92. هرانا؛ بازداشت جمعی از شهروندان در جمالزاده، تجریش ، پارک وی و ولیعصر
  93. هرانا؛ تشدید فضای امنیتی در شهرهای کرمانشاه، اصفهان و اهواز
  94. انتشار بيانيه شورای ملی سوريه به‌مناسبت سالگرد ۲۵ بهمن در ايران | رادیو زمانه |Radiozamaneh
  95. بازداشت یک فعال کارگری در ۲۵بهمن | رهسا نیوز (اخبار راه سبز ایران)
  96. gooya news :: politics : گزارش شاهدان عينی؛ بازداشت گسترده راهپيمايان ۲۵بهمن، جرس
  97. بی خبری از وضعیت بازداشت شدگان راهپیمایی دیروز | ندای سبز آزادی
  98. خبرنگاران سبز: انتقال تعدادی از بازداشت شدگان ۲۵ بهمن به زندان اوین
  99. کانون حقوق بشر و روابط بین الملل ال یاسین - حداقل 400 نفر در راهپیمایی 25 بهمن دستگیر شده اند
  100. برگزاری مراسم ۲۵ بهمن در بریتانیا، ایتالیا و فرانسه | ندای سبز آزادی
  101. خبرهای لحظه به لحظه اعتراضات ۲۵ بهمن | رادیو زمانه |Radiozamaneh
  102. جنبش راه سبز - وحشت حکومت از حضور و تجمع سبزها در خیابان های کشور
  103. جنبش راه سبز - گزارش شاهدان عینی؛ بازداشت گسترده راهپیمایان ۲۵بهمن
  104. جنبش راه سبز - حضور مردم در پیاده روها در ۲۵ بهمن حوالی میدان انقلاب
  105. هرانا؛ شلیک گاز اشک آور در میدان آزادی و ضرب و شتم شهروندان
  106. فضای امنیتی و شبه نظامی در مشهد « سایت خبری تحلیلی کلمه
  107. هرانا؛ گزارش ویدئویی از حضور نیروهای امنیتی در تهران
  108. هرانا؛ تشدید فضای امنیتی در شهر تهران بمناسبت سالگرد ۲۵ بهمن
  109. فضای شدید امنیتی در تهران در روز 25بهمن | .: سحام نيوز :
  110. مشاهدات خبرنگار کلمه از Û²Ûµ بهمن تهران: سکوت اعتراضی در مملکتی Ú©Ù‡ آب پاشی هم درآن جرم است « Ø³Ø§ÛŒØª خبØ...
  111. «چهره تهران روز سه شنبه ۲۵ بهمن، امنیتی شد»
  112. در سالگرد 25 بهمن چهره تهران بار دیگر امنیتی شد/همزمان با تاریکی هوا؛ قطع پیامک، شکل گیری تجمعات پراکنده، افزایش برخورد بامردم « سایت خبری تحلیلی کلمه
  113. BBC فارسی - ايران - سالگرد تظاهرات ۲۵ بهمن با 'حضور پلیس در خیابان‌های تهران'
  114. gooya news :: politics : اعتصاب غذای ۱۰ تن از بازداشت شدگان ۲۵ بهمن در زندان اوين، جمعی از بازداشت شدگان ۲۵ بهمن در قرنطينه زندان اوين، رهانا و هرانا
  115. ۱۰ تن از بازداشت‌شدگان ۲۵ بهمن در زندان اوين اعتصاب غذا کردند | رادیو زمانه |Radiozamaneh